I SA/Gl 709/10
WyrokWSA w Gliwicach2010-11-17
Skład orzekający: Przemysław Dumana, Grzegorz Granieczny, Wojciech Organiściak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zawisłość przed Trybunałem Konstytucyjnym sprawy dotyczącej zgodności przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych z Konstytucją stanowi zagadnienie wstępne, uzasadniające zawieszenie postępowania podatkowego na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zawisłość przed Trybunałem Konstytucyjnym sprawy dotyczącej zgodności ustawy z Konstytucją nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, które uzasadniałoby zawieszenie postępowania podatkowego. Do czasu ogłoszenia orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, przepisy prawa korzystają z domniemania zgodności z Konstytucją, a organ podatkowy ma obowiązek stosować obowiązujące akty normatywne.Stan faktyczny
Spółka A S.A. wniosła o zawieszenie postępowania podatkowego w sprawie określenia wysokości podatku od nieruchomości za 2008 r., powołując się na toczące się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym postępowanie, w którym postawiono pytanie prawne do Trybunału Konstytucyjnego dotyczące zgodności z Konstytucją przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. odmówiło zawieszenia postępowania, uznając, że sprawa przed Trybunałem Konstytucyjnym nie stanowi zagadnienia wstępnego. Spółka zaskarżyła to postanowienie do WSA w Gliwicach, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę A S.A. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Przemysław Dumana, Sędziowie WSA Grzegorz Granieczny (spr.), Wojciech Organiściak, Protokolant Izabela Maj - Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2010 r. sprawy ze skargi A S.A. w J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości oddala skargę.
Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy swoje postanowienie z dnia [...] Nr [...] o odmowie zawieszenia postępowania w sprawie odwołania A SA od decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] Nr [...], określającej wysokość podatku od nieruchomości za 2008r.
W uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. przedstawiło następujący stan faktyczny oraz argumentację prawną:
Decyzją z dnia [...] nr [...] (nr sprawy [...]) Wójt Gminy S. określił A SA z siedzibą w J. (zwanej dalej również: Spółką lub Skarżącą) wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2008 r. W uzasadnieniu tej decyzji organ podatkowy I instancji wskazał, że wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana w deklaracji podatnika, gdyż deklaracją nie objęto budowli znajdujących się w wyrobiskach górniczych. Według organu podatkowego I instancji A SA nie zadeklarowała w roku 2008 na potrzeby opodatkowania podatkiem od nieruchomości wartości budowli, znajdujących się w wyrobiskach górniczych KWK B.
Od powyższej decyzji Spółka wniosła odwołanie, w którym został zawarty również wniosek o zawieszenie postępowania odwoławczego. Ten wniosek Spółka uzasadniała okolicznością, że przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach toczą się postępowania w sprawach z jej skarg na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K.. Zakres przedmiotowy tych spraw pokrywał się z zakresem niniejszego postępowania. Przedmiotowe sprawy zostały zawieszone, przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach na podstawie art. 124 § 1 pkt 5 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z przedstawionym przez ten Sąd Trybunałowi Konstytucyjnemu pytaniem prawnym, co do zgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej art. 1a ust 1 pkt 2 związku z art. 2 ust 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.
Wobec powyższego Spółka twierdzi, że w sprawie występuje zagadnienie wstępne, które ma wpływ na rozstrzygnięcie postępowania. Przedmiotowym zagadnieniem wstępnym jest rozstrzygnięcie Trybunału Konstytucyjnego zainicjowane wystąpieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z pytaniem prawnym o zgodność przepisów prawa z Konstytucją, a to art. 1a ust. 1 pkt 2 w związku z art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Postanowienia Sądu w sprawie zawieszenia postępowań sądowych w związku z wystąpieniem do Trybunału Konstytucyjnego zostały wydane w czerwcu 2009 r. Zdaniem Spółki rozstrzygnięcie Trybunału Konstytucyjnego ma znaczenie także dla niniejszej sprawy, biorąc pod uwagę podobieństwo stanu faktycznego spraw prowadzonych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. i niniejszego postępowania podatkowego prowadzonego, w zakresie podmiotu i przedmiotu sprawy oraz zastosowania przepisów, których dotyczyło pytanie prawne. Ponadto Skarżąca podniosła, że skutkiem orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego może być wzruszenie każdej ostatecznej decyzji podatkowej.
Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. odmówiło zawieszenia postępowania.
Uzasadniając odmowę zawieszenia przedmiotowego postępowania podatkowego organ podatkowy II instancji stwierdził, że nie istnieje możliwość zawieszenia postępowania odwoławczego na wniosek strony. Instytucja zawieszenia postępowania ma na celu czasowe wstrzymanie toku postępowania, gdy istnieje konieczność usunięcia jakiegoś przejściowego stanu, który ma wpływ na zakończenie postępowania. Natomiast wskazana przez Spółkę podstawa zawieszenia postępowania - art. 201 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm. zwanej dalej Ordynacja podatkowa), stosowana jest w razie konieczności rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd zagadnienia wstępnego, od którego uzależnione jest rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji w danym postępowaniu. Ustalenie związku przyczynowego między postępowaniem podstawowym, a jakąś sprawą rozstrzyganą przez inny organ lub sąd jest przedmiotem incydentalnego postępowania prowadzonego przez organ, który prowadzi także postępowanie główne. Do niego należy rozważenie czy jakieś rozstrzygnięcie dodatkowe ma tak istotny wpływ na wynik sprawy, że nie można tej sprawy rozstrzygnąć bez ostatecznego wstępnego przesądzenia tego zagadnienia dodatkowego.
Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. przedstawienie pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu przez sąd administracyjny nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 201 Ordynacji podatkowej dla niniejszej sprawy. Związek pomiędzy orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego a rozstrzygnięciem postępowania odwoławczego, prowadzonego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. w przedmiotowej sprawie, jest jedynie pośredni, potencjalny, albowiem pytanie zostało zadane w ramach konkretnego innego postępowania sądowego. Przepis prawa, którego badanie konstytucyjności jest prowadzone do czasu wydania orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny korzysta z domniemania zgodności z Konstytucją.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. podkreśliło, że nie można kategorycznie przesądzić, iż rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji w postępowaniu odwoławczym prowadzonym w przedmiotowej sprawie jest uzależnione od wydania przez Trybunał Konstytucyjny stosownego orzeczenia w sprawie wskazanej przez Spółkę. Odmienne uznanie doprowadziłoby do konieczności rozważenia obligatoryjnego zawieszenia dla wszystkich toczących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej postępowań podatkowych, w których ma zastosowanie przepis będący przedmiotem tego pytania prawnego.
Zażaleniem z dnia 26 marca 2010 r. A SA zaskarżyła postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia z dnia [...] Nr [...], wnosząc o jego uchylenie i umorzenie postępowania albo orzeczenie o zawieszeniu toczącego się postępowania do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny zapytania prawnego złożonego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach.
Uzasadniając zażalenie Spółka podniosła, że zgodnie z art. 123 Ordynacji podatkowej strony postępowania podatkowego mają prawo aktywnie uczestniczyć w każdym stadium postępowania. Uprawnienie to obejmuje także złożenie wniosku o zawieszenie postępowania. Nie ma przeszkód, aby organ podatkowy zawiesił postępowanie z urzędu, w sytuacji, gdy strona złożyła taki wniosek w trakcie postępowania.
Następnie Spółka stwierdziła, że zgadza się ze stanowiskiem organu podatkowego II instancji, że instytucja zawieszenia postępowania ma na celu czasowe wstrzymanie toku postępowania, gdy istnieje konieczność usunięcia jakiegoś przejściowego stanu, który ma wpływ na zakończenie postępowania. Jednakże w ocenie Skarżącej tym przejściowym stanem, jest badanie przez Trybunał Konstytucyjny zgodności z Konstytucją RP przepisów art. 1a ust. 1 pkt 2 w związku z art. 2 ust 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Zdaniem Skarżącej interpretacja tych przepisów przez Wójta Gminy S. w związku z art. 2 ust. 1 i ust. 2, art. 3 pkt l1 art. 3 pkt 3, art. 3 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane i art. 6 pkt 7, art. 6 pkt 10 oraz art. 58 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze spowodowała przyjęcie, iż opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają także wyrobiska górnicze. Konsekwencją tej interpretacji było określenie Spółce wysokości podatku od nieruchomości za 2008r., decyzją Wójta Gminy S. z dnia [...] Nr [...]. Tymczasem rozstrzygając identyczną sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach powziął wątpliwości, co do zgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej przepisów będących podstawą rozstrzygnięcia i przedstawił Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne w tym zakresie.
W przedmiotowej sprawie w toku postępowania wyłoniło się, więc zagadnienie o charakterze prawnym, które bez wątpienia ma wpływ na jej rozstrzygnięcie. Rozstrzygniecie Trybunału Konstytucyjnego powinno, zatem poprzedzić rozpatrzenie niniejszej sprawy i wydanie rozstrzygnięcia. Skarżąca stwierdziła, że pomiędzy przedmiotową sprawą a rozstrzygnięciem w wyżej wskazany postępowaniem przed Trybunałem Konstytucyjnym występuje "skonkretyzowany, co do podatnika oraz okoliczności faktycznych związek przyczynowy". Nie jest to związek pośredni i potencjalny, ale związek o charakterze bezpośrednim. Pytanie złożone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach dotyczy bowiem takiego samego stanu faktycznego, tego samego podatnika i tych samych przepisów będących podstawą rozstrzygnięcia. Zatem wpływ rozstrzygnięcia Trybunału Konstytucyjnego jest w opinii Spółki na tyle istotny, że wydanie decyzji w identycznych postępowaniach, wbrew twierdzeniom Samorządowego Organu Odwoławczego w B., powinno być od niego uzależnione. Jedynie takie zachowanie organów podatkowych wypełnia przesłanki art. 120 i art. 121 Ordynacji podatkowej. W związku z niejasnością przepisów dotyczących obowiązku opodatkowania wyrobisk górniczych podatkiem od nieruchomości wyjaśnienie tej kwestii przez Trybunał Konstytucyjny w opinii Spółki jest koniecznością. Organy podatkowe, jako zobowiązane do działania na podstawie przepisów prawa powinny wydać decyzję w oparciu o przepisy, których zgodność z Konstytucją została potwierdzona. Za takim stanowiskiem przemawia także wzgląd na zasadę zaufania. W sytuacji gdyby przepisy te zostały uznane za niezgodne z Konstytucją powstałaby konieczność zmiany wydanej decyzji.
Ponadto Skarżąca podniosła, że za zawieszeniem postępowania podatkowego w przedmiotowej sprawie przemawia także zabezpieczenie interesów zarówno jej jak i Skarbu Państwa. W przypadku gdyby Spółka musiała zapłacić podatek wiązałoby się to z możliwością utraty jej płynności finansowej. Natomiast w razie uznania, że zapłata była nienależna to organ podatkowy zobowiązany byłby do zwrotu tego podatku wraz z odsetkami.
Skarżąca wskazała, że na ocenę prawną przedmiotowej sprawy nie może mieć wpływu konieczność rozważenia obligatoryjnego zawieszenia dla wszystkich toczących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej postępowań podatkowych, w których zastosowanie ma przepis będący pytaniem prawnym Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W opinii Spółki wzgląd na zasadę legalizmu oraz zaufania przeważa nad tak skonstruowanym argumentem. Podstawowym obowiązkiem organów podatkowych jest działanie na podstawie i w granicach prawa. Zdaniem Spółki, do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny kwestii, czy dany przepis jest zgodny z Konstytucją, organy podatkowe nie powinny orzekać na jego podstawie w sprawach prowadzonych wobec tego samego podatnika, na podstawie identycznego stanu faktycznego i prawnego.
Uzasadniając postanowienie z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. podtrzymało swoje stanowisko wyrażone w jego postanowieniu z dnia [...] Nr [...].
W opinii Samorządowego Kolegium Odwoławczego, aby zawiesić postępowanie musiałaby zaistnieć incydentalna kwestia, dodatkowe rozstrzygnięcie innego organu lub sądu, które byłoby na tyle istotne dla zagadnienia podstawowego, że nie można bez tej kwestii wstępnej rozstrzygnąć sprawy podstawowej.
Organ podatkowy stwierdził, że rozstrzygnięcie Trybunału Konstytucyjnego o uznaniu przepisów za niezgodne z Konstytucją może mieć wpływ na dalsze działanie organów podatkowych. Jednakże orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego nie stanowi bezwzględnego warunku zakończenia postępowania odwoławczego w przedmiotowej sprawie.
Ponadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., wskazało na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 16 stycznia 2009r. – sygn. akt II SA/Gl 933/08, w którym stwierdzono, że "organy administracji maja obowiązek stosować akty normatywne, które zostały wprowadzone do porządku prawnego to bez względu na istniejące wątpliwości, co do ich zgodności z Konstytucją. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego, co do zgodności (lub niezgodności) określonego aktu normatywnego z Konstytucją stanowi podstawę wznowienia postępowania w oparciu o art. 145a Kpa".
Zdaniem odwoławczego organu podatkowego powyższe orzeczenie "omawia przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, jednakże zachowuje aktualność na gruncie Ordynacji podatkowej..." Wobec tego ewentualne orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego może stanowić podstawę do wznowienia postępowania.
A SA, działając przez pełnomocnika – doradcę podatkowego P. B., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] Nr [...], zarzucając naruszenie:
1) art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie, że w sprawie nie występuje podstawa do zawieszenia postępowania,
2) art. 121 § 1 w związku z art. 120 Ordynacji podatkowej poprzez działania naruszające zaufanie podatnika do organów podatkowych oraz zasadę legalizmu polegające m.in. na pominięciu argumentów Spółki;
3) art. 217 § 2 w zw. z art. 219 i 210 § 4 oraz art. 124 Ordynacji podatkowej poprzez wadliwe i sprzeczne z zasadą przekonywania skonstruowanie uzasadnienia faktycznego i prawnego, polegające między innymi na częściowym pominięciu argumentów przedstawionych przez Spółkę oraz na wewnętrznej sprzeczności tez uzasadnienia.
Wskazując na powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o:
1) uchylenie zaskarżonego postanowienia,
2) zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej Skarżąca wskazała, że zgodnie z tym przepisem organ podatkowy zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego inny organ lub sąd. Przepisy prawa nie zawierają definicji zagadnienia wstępnego. Zatem skonkretyzowania tego pojęcia należy szukać w orzecznictwie oraz w wyjaśnieniach doktryny prawniczej. W celu zdefiniowania pojęcia "zagadnienie wstępne" Skarżąca powołała się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 16 września 2009 r. - sygn. akt III SA/Gl 797/09. Zgodnie z tym orzeczeniem zagadnienie wstępne to "kwestia o charakterze otwartym, (tzn. jeszcze nieprzesądzona), której treścią może być wypowiedź, co do uprawnienia lub obowiązku, stosunku lub zdarzenia prawnego albo inne jeszcze okoliczności mające znaczenie prawne".
Zdaniem Skarżącej organ podatkowy II instancji zarówno w postanowieniu z [...] jak i w postanowieniu z [...] przedstawił własną interpretację spornego pojęcia oraz podkreślił, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego musi warunkować dalsze prowadzenie postępowania głównego. Natomiast brak rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego powinien uniemożliwiać zakończenie sprawy, zatem w opinii organu podatkowego zagadnienie wstępne musi stanowić bezwzględną przeszkodę dla wydania decyzji w sprawie. Skarżąca uważa, że powoływane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. warunki nie wynikają z literalnego brzmienia przepisu. Zagadnienie wstępne jako przesłanka o charakterze prawnym powinna wywierać wpływ na rozpatrzenie sprawy.
Skarżąca wskazała również na konieczność odróżnienia pojęcia "rozpatrzenia sprawy" od pojęcia "rozstrzygnięcia". Zgodnie ze Słownikiem języka polskiego "rozpatrzyć" oznacza rozważyć, wziąć pod uwagę, wpłynąć na coś w sposób decydujący. Natomiast słowo: "rozstrzygnąć" oznacza zdecydować o czymś, rozważywszy coś postanowić. Rozróżnienie tych pojęć ma istotne znaczenie w przedmiotowej sprawie. Rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego jest jednym z elementów, które organ powinien uwzględnić na etapie prowadzenia postępowania wyjaśniającego. Zatem niewątpliwie wywiera ono wpływ na rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji w postępowaniu głównym.
Skarżąca zgadza się z twierdzeniem zawartym w obu postanowieniach Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., że instytucja zawieszania postępowania ma na celu czasowe wstrzymanie toku postępowania, gdy istnieje konieczność usunięcia jakiegoś przejściowego stanu, który ma wpływ na zakończenie postępowania. Jednakże w opinii Skarżącej tym przejściowym stanem, jest badanie przez Trybunał Konstytucyjny zgodności z Konstytucją przepisów art. 1a ust 1 pkt 2 w związku z art. 2 ust 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
Skarżąca wskazała, że rozstrzygając identyczną sprawę ze skargi Spółki, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach powziął wątpliwości, co do zgodności z Konstytucją RP będących podstawą rozstrzygnięcia i przedstawił Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne w tym zakresie. Oznacza to, że w przedmiotowej sprawie, w toku postępowania wyłoniło się zagadnienie o charakterze prawnym, które bez wątpienia ma wpływ na jej rozstrzygnięcie. W zależności od tego, jakie będzie orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego, tak ukształtuje się sytuacja Spółki. Rozstrzygniecie Trybunału Konstytucyjnego powinno zatem poprzedzić rozpatrzenie przedmiotowej sprawy i jej zakończenie.
Zdaniem Skarżącej pomiędzy przedmiotową sprawą a postępowaniem przed Trybunałem Konstytucyjnym w wyżej wymienionej sprawie występuje skonkretyzowany, co do podatnika oraz okoliczności faktycznych związek przyczynowy. Nie jest to związek pośredni i potencjalny z "jakąś" sprawą, lecz związek o charakterze bezpośrednim. Pytanie skierowane do Trybunału Konstytucyjnego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach dotyczy bowiem takiego samego stanu faktycznego, tego samego podatnika i tych samych przepisów będących podstawą rozstrzygnięcia. Zatem wpływ rozstrzygnięcia Trybunału Konstytucyjnego jest w opinii Spółki na tyle istotny, że wydanie decyzji w identycznych postępowaniach powinno być od niego uzależnione.
Odnośnie zarzutu naruszenia art. 121 § 1 w związku z art. 120 Ordynacji podatkowej poprzez działania naruszające zaufanie podatnika do organów podatkowych Skarżąca wskazała, że zgodnie z art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. W opinii Spółki ta zasada nie znalazła zastosowania w przedmiotowej sprawie. Skarżąca uzasadniała to okolicznością, że w postanowieniu z [...] organ podatkowy II instancji uznał, że nie istnieje możliwość zawieszenia postępowania odwoławczego na wniosek strony. Natomiast w postanowieniu z [...] organ nie odniósł się do tej kwestii ani do argumentów Spółki przedstawionych w zażaleniu.
Jako uzasadnienie zarzut naruszenia art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, Skarżąca wskazała również okoliczność, że w uzasadnieniu postanowienia z [...] organ podatkowy nie odniósł się do zawartych w zażaleniu zastrzeżeń, dotyczących twierdzeń tego organu zawartych w postanowieniu z dnia [...].
Spółka podniosła, że w zażaleniu zakwestionowała twierdzenie organu podatkowego, iż uznanie konieczności zawieszenia postępowania odwoławczego z przyczyn wskazanych w jej wniosku doprowadziłoby do konieczności rozważenia obligatoryjnego zawieszenia dla wszystkich toczących się na terytorium Rzeczypospolitej polskiej postępowań podatkowych, w których ma zastosowanie przepis będący przedmiotem pytania skierowanego do Trybunału Konstytucyjnego, jednakże organ podatkowy nie ustosunkował się do jej zastrzeżeń w tym zakresie.
W opinii Spółki podstawowym obowiązkiem organów podatkowych jest działanie na podstawie i w granicach prawa. Wobec tego do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny kwestii, czy dany przepis jest zgodny z Konstytucją, organy podatkowe nie powinny orzekać na jego podstawie w sprawach prowadzonych wobec tego samego podatnika, oraz w identycznym stanie faktycznym..
Ponadto w związku z niejasnością przepisów dotyczących obowiązku opodatkowania wyrobisk podatkiem od nieruchomości w opinii Spółki jest koniecznością aby organy podatkowe, jako zobowiązane do działania na podstawie przepisów prawa wydały decyzję w oparciu o przepisy, których zgodność z Konstytucją została potwierdzona. Za takim stanowiskiem przemawia także wzgląd na zasadę zaufania. W sytuacji gdyby przepisy te zostały uznane za niezgodne z Konstytucją powstałaby konieczność zmiany wydanej decyzji.
Skarżąca powołała się również na również na wyrok NSA z dnia 17 czerwca 1988 r. – sygn. akt III SA 118/88, w którym podkreśla się, że nie można przerzucać na podatnika błędów lub uchybień popełnionych przez samego prawodawcę (niejasność przepisów), jak i przez organ podatkowy (niewłaściwa interpretacja).
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 217 § 2 w zw. z art. 219 i 210 § 4 oraz art. 124 Ordynacji podatkowej Skarżąca stwierdziła, że postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. są także wadliwe gdyż "zawierają braki w uzasadnieniu faktycznym i prawnym, które prawidłowo skonstruowane stanowią podstawowe elementy postanowienia, na które służy zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego."
Zdaniem Skarżącej uzasadnienie zaskarżonego postanowienia jest wewnętrznie sprzeczne. Odwoławczy organ podatkowy odniósł się w sposób ograniczony do argumentów Skarżącej, pomijając niektóre kwestie.
Natomiast uzasadnienie powinno być tak skonstruowane, aby podmiot, do którego jest skierowane uznał za słuszne argumenty w nim przedstawione. Jednak w przedmiotowej sprawie Spółka nie może zgodzić się ze stanowiskiem organu podatkowego prezentowanym w obu postanowieniach.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie i w pełni podtrzymało swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002, nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję lub postanowienie z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania decyzji. Wobec tego stwierdzenie, że zaskarżona decyzja lub postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. zwaną dalej p.p.s.a.). Ponadto Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami oraz powołaną podstawą prawną – art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. p.p.s.a.
Skargę należy uznać nieuzasadnioną.
Istotą sporu w niniejszej sprawie jest kwestia czy zawisłość przed Trybunałem Konstytucyjnym sprawy zgodności ustawy z Konstytucją stanowi zagadnienie wstępne o jakim mowa w art. 201 § 1 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.)
Ordynacja podatkowa nie definiuje pojęcia "zagadnienie wstępne". Jednakże w orzecznictwie (np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie z dnia 28 listopada 1997 r., I SA/Lu 1199/96, niepubl.) powszechnie przyjęty jest pogląd, że przez zagadnienia wstępne należy rozumieć pewną kwestię o charakterze otwartym (tzn. jeszcze nie przesądzoną), której treścią może być wypowiedź co do uprawnienia lub obowiązku, stosunku lub zdarzenia prawnego albo inne jeszcze okoliczności mające znaczenie prawne. Z zagadnieniem wstępnym, zwanym też kwestią wstępną lub prejudycjalną, mamy do czynienia wtedy, gdy rozstrzygnięcie sprawy podatkowej uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem kwestii prawnej.
Związek pomiędzy sprawą rozpoznawaną w postępowaniu przed sądem administracyjnym, a kwestią będącą przedmiotem postępowania prejudycjalnego polega na tym, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego stanowi podstawę rozstrzygnięcia sprawy głównej. Dla sądu administracyjnego kwestią wstępną jest wyłącznie takie zagadnienie, którego rozstrzygnięcie jest niezbędne dla sformułowania wypowiedzi, czy zaskarżony akt jest zgodny z prawem (por. wyrok NSA z dnia 8 maja 2007 r., sygn. akt II OSK 694/06).
Zdaniem Sądu dla oceny czy zaskarżona decyzja Wójta Gminy S. dnia [...] nr [...] (nr sprawy [...]) określająca Spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2008 r. nie jest niezbędne rozstrzygnięcie przez Trybunał Konstytucyjny o zgodności z Konstytucją przepisów art. 1a ust 1 pkt 2 w związku z art. 2 ust 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tj. Dz. U. z 2010, Nr 95, poz.613 z późn. zm.).
Sąd podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi z dnia 14 października 1999 r. - sygn. akt I SA/Łd 2042/98, że zawisłość przed Trybunałem Konstytucyjnym sprawy zgodności ustawy z Konstytucją - art. 188 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - nie powoduje obowiązku zawieszenia przez organ podatkowy postępowania podatkowego na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. "Postępowanie przed Trybunałem Konstytucyjnym co do oceny zgodności ustawowego unormowania podatkowego z Konstytucją przed jego zakończeniem poprzez zgodne z prawem ogłoszenie orzeczenia Trybunału - art. 190 ust. 3 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, nie jest zagadnieniem wstępnym, o którym stanowi art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej" (System informacji prawnej LEX nr 40848).
Sąd uznał również, że organ podatkowy nie naruszył reguł prowadzenia postępowania dowodowego i ustalił istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności. Sąd ocenił także zupełność uzasadnień zaskarżonych postanowień i stwierdził ich zgodność z przepisami prawa.
Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło