II SA/Gl 1424/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Żurawik, Sędziowie Asesor WSA Tomasz Dziuk, Sędzia WSA Wojciech Gapiński (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi A. T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie sprostowania omyłki pisarskiej w sprawie postępowania rozgraniczeniowego oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku-Białej (dalej – organ odwoławczy, Kolegium) postanowieniem z dnia 2 września 2021 r. nr SKO I 427/3064/128/2021, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm. - dalej k.p.a.), po rozpatrzeniu zażalenia A. T. (dalej – Strona, Skarżąca), utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy B.(dalej – organ I instancji, Wójt Gminy) z dnia 5 lipca 2021 r. nr [...] o sprostowaniu oczywistego błędu pisarskiego w postanowieniu z dnia 23 czerwca 2021 r. nr [...] w sprawie kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Przedmiotowe postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Postanowieniem z dnia 5 lipca 2021 r. organ I instancji z urzędu sprostował oczywisty błąd pisarski we własnym postanowieniu z dnia 23 czerwca 2021 r. dotyczącym kosztów postępowania rozgraniczeniowego pomiędzy nieruchomościami: działką nr 1, a działkami o nr 2, 3 i 4 obręb B. W postanowieniu tym słowa "B. F." zastąpiono słowami "B1.F.". W zażaleniu z dnia 26 lipca 2021 r. Skarżąca wniosła o: – uchylenie postanowienia Wójta Gminy z dnia 5 lipca 2021 r. prostującego oczywistą omyłkę pisarską; – stwierdzenia nieważności postanowienia Wójta Gminy z dnia 23 czerwca 2021 r. z uwagi na fakt, że w sentencji wymieniono osobę niebędącą stroną postępowania. W jego uzasadnieniu wskazano, że organ I instancji w sentencji postanowienia dotyczącego wysokości kosztów rozgraniczenia błędnie określił jedną z osób zobowiązanych do jej zapłaty. Mianowicie zamiast wskazania B1. F., odnotowano B. F. W ocenie Skarżącej, dokonane sprostowanie w postanowieniu pierwotnym jest niedopuszczalne, gdyż prowadzi do istotnej zmiany treści jego rozstrzygnięcia. Kolegium nie uwzględniając argumentacji Strony zaprezentowanej w zażaleniu, postanowieniem z dnia 2 września 2021 r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne. W jego motywach dokonano wykładni znaczenia słów "oczywistej omyłki pisarskiej", którymi posłużył się ustawodawca w art. 113 § 1 k.p.a. Następnie na tej podstawie organ odwoławczy przyjął, że błąd jaki zaistniał w postanowieniu Wójta Gminy z dnia 23 czerwca 2021 r. - polegający na błędnym wpisaniu w sentencji imienia strony postępowania – jest oczywisty i nie prowadzi do ponownego rozstrzygnięcia sprawy. Zaznaczono także, że zażalenie na postanowienie z dnia 23 czerwca 2021 r. będzie przedmiotem odrębnego postępowania przed Kolegium. W skardze z dnia 20 października 2021 r., wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, Strona wniosła o: – uchylenie postanowień obu instancji i orzeczenie co do istoty, a w przypadku niemożności orzeczenia w tym zakresie, wniosła o ich uchylenie; – stwierdzenie nieważności postanowienia organu I instancji z dnia 23 czerwca 2021 r. Skarga została oparta na zarzutach naruszania prawa materialnego i prawa procesowego. Uzasadnienie pierwszej grupy nieprawidłowości stanowi powtórzenie argumentów przedstawionych w treści zażalenia. Natomiast w kwestii naruszenia przepisów prawa procesowego wskazano, że Kolegium wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 10 k.p.a. nie wyznaczyło Stronie terminu do zapoznania się z materiałem dowodowym. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest postanowienie, którym dokonano sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w zakresie imienia osoby zobowiązanej do uiszczenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego, która wystąpiła m.in. w sentencji aktu administracyjnego. W związku z tym zaistniał spór, czy tego rodzaju błąd może być usunięty w trybie przewidzianym w art. 113 § 1 k.p.a. Przed przystąpieniem do rozważań należy poczynić zastrzeżenie co do zakresu kontroli sądowej. Otóż w myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm. – dalej p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (który nie znajduje zastosowania w niniejszym przypadku). Nakaz "rozstrzygnięcia w granicach danej sprawy", oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem oceny innej sprawy administracyjnej, niż ta w której wniesiono skargę (zob. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2017 r. sygn. akt I FSK 227/17, Lex nr 2312988). Mając to na uwadze stwierdzić należy, że skarga z dnia 20 października 2021 r. dotyczy postanowienia Kolegium z dnia 2 września 2021 r. Aktem tym utrzymano w mocy rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej. Oznacza to, że ocenie zostanie poddana jedynie prawidłowość stanowiska zakładającego, że błąd w imieniu osoby zobowiązanej do uiszczenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego mieści się w zakresie pojęcia "oczywistej omyłki". Tym samym poza zakresem niniejszego postępowania jest zagadnienie oceny istnienia przesłanki stwierdzenia nieważności postanowienia Wójta Gminy z dnia 23 czerwca 2021 r., a więc aktu pierwotnego, który podlegał prostowaniu. Przechodząc do meritum wskazać przyjdzie, że w myśl art. 113 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Uregulowanie to – na podstawie art. 126 k.p.a. – znajduje również zastosowanie do postanowień. Ustawodawca nie wyjaśnia co należy rozumieć przez błędy, które mogą zostać sprostowane w trybie art. 113 § 1 k.p.a., pozostawiając to doktrynie i judykaturze. Odwołując się zatem do tych źródeł wskazać należy, że: "Błąd pisarski rozumiany jest jako widoczne, niezamierzone i niewłaściwe użycie słowa lub określenia, zastosowanie niewłaściwej pisowni bądź też pominięcie wyrazu lub litery. Błąd rachunkowy odnosi się natomiast do wykonania nieprawidłowej operacji matematycznej lub mylnych obliczeń matematycznych. Omyłki to natomiast inne postacie wadliwości decyzji administracyjnej o podobnym charakterze do wymienionych błędów. Wszystkie te wady muszą mieć charakter techniczny i nieistotny, tj. nie mogą prowadzić do zmiany rozstrzygnięcia lub znacząco modyfikować stan faktyczny ustalony w sprawie. Ponadto błędy pisarskie, rachunkowe i omyłki powinny być oczywiste, czyli łatwo dostrzegalne, niewymagające przeprowadzenia badań. Oczywistość danej nieprawidłowości wynika z jej natury lub z porównania wady z innymi okolicznościami, które nie budzą wątpliwości. Dopiero spełnienie tych wymogów otwiera drogę do sprostowania decyzji administracyjnej" (wyrok NSA z dnia 11 października 2017 r. sygn. akt II OSK 2530/16, Lex nr 2379083). Możliwe jest prostowanie wymienionych w art. 113 § 1 k.p.a. okoliczności zaistniałych zarówno w sentencji, jak i uzasadnieniu decyzji, bowiem dopiero łącznie te elementy stanowią decyzję (zob. wyroku NSA w Lublinie z dnia 13 marca 1998 r. sygn. akt I SA/Lu 1091/96, Lex nr 33532). Odnosząc powyższe do rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że błędne określenie imienia osoby zobowiązanej do uiszczenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego odpowiada znaczeniu oczywistej omyłki, o której mowa w art. 113 § 1 k.p.a. Świadczy o tym okoliczność, że organ w sposób prawidłowy określił nazwisko zobowiązanego, myląc się tylko co do jego imienia. Ponadto zwrócić należy uwagę na bliskoznaczne brzmienie imienia użytego nieprawidłowo przez organ w stosunku do tego właściwego. Otóż organ posłużył się imieniem "B." zamiast "B1.". Nade wszystko podnieść należy, że postępowanie prowadzone było z udziałem tej strony, a jedynie doszło do oczywiście wadliwego określenia jej w postanowieniu, co stanowi oczywistą omyłkę, która podlega sprostowaniu w trybie uregulowanym w art. 113 § 1 k.p.a. (zob. wyrok NSA z dnia 23 czerwca 2020 r. sygn. akt II OSK 3730/19, Lex nr 3039265). Nie ma zatem żadnych wątpliwości co do tego, że prawidłowe imię strony brzmi "B1.". W takiej sytuacji nie można również przyjąć – jak twierdzi Skarżąca – że doszło do zmiany rozstrzygnięcia merytorycznego. Zajmując się zarzutem naruszenia art. 10 § 1 k.p.a., a więc zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, wskazać należy, że może być on skuteczny, o ile strona wykaże, że uchybienie to uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych, przy czym chodzi o wykazanie uniemożliwienia takich czynności, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy (zob. wyroki NSA: z dnia 16 lutego 2021 r. sygn. akt III OSK 2709/21, Lex nr 3165071; z dnia 13 grudnia 2021 r. sygn. akt II GSK 636/21, Lex nr 3273194). Natomiast pełnomocnik Skarżącej nie wykazał, aby tego rodzaju sytuacja zaistniała w sprawie. Nadmienić ponadto należy, że organ odwoławczy orzekał na podstawie akt, które zostały mu przedstawione przez organ I instancji, a więc które powinny być znane Stronie. Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, co uzasadnia oddalenie skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm.).