II SA/Gl 250/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka,, Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.),, Sędzia NSA Łucja Franiczek, Protokolant Marta Guzik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2015 r. sprawy ze skargi G. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji oddala skargę. Wnioskiem z 13 października 2014 r. [...] Komendant Wojewódzki Policji w K. zwrócił się do Starosty [...] o wydanie decyzji kierującej G. B. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami, stwierdzając, że w okresie od 30 listopada 2013 r. do 3 października 2014 r. wielokrotnie naruszył on przepisy ruchu drogowego, za które otrzymał 29 punktów karnych. Po wszczęciu w tej sprawie postępowania w piśmie do Starosty [...] z dnia 29 października 2014 r. pełnomocnik G. B. stwierdził, że w związku z odbytym przez jego mandanta w dniu [...] r. w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w K. szkoleniem, o jakim mowa w art. 130 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm., zwanej dalej ustawą lub Prawem o ruchu drogowym) należy przyjąć, iż liczba przypisanych mu punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego nie przekracza 24. Dlatego też nie ma do niego zastosowania przepis art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy. W tym zakresie powołał się na wymienione w tym piśmie wyroki sądów administracyjnych. Po rozpatrzeniu ww. wniosku [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji Starosta [...] decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną z powołaniem się na art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b Prawa o ruchu drogowym w zw. z art. 99 ust. 1 pkt 1 i art. 139 pkt 3 ustawy o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2014 r., poz. 600 ze zm., zwanej dalej ustawą o kierujących pojazdami) skierował G. B. na egzamin kontrolny sprawdzający jego kwalifikacje do kierowania pojazdami w zakresie kategorii B prawa jazdy. Wydając tę decyzję Starosta orzekł, że w odniesieniu do G. B. spełnione zostały ustawowe przesłanki do wydania takiego skierowania, gdyż w okresie jednego roku przekroczył on liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Na skutek odwołania G. B. decyzja ta została utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...]. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia SKO zwróciło uwagę, że w świetle treści art. 114 ust. 1 pkt 4 lit. b Prawa o ruchu drogowym wydawana w oparciu o ten przepis decyzja ma charakter związany. Przesądza o tym użycie w tym przepisie sformułowania "podlega". O skierowaniu starosta orzeka zatem zawsze w przypadku przekroczenia w ciągu roku przez kierującego pojazdem 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego, co w odniesieniu do odwołującego się należy uznać za okoliczność bezsporną. Odnosząc się natomiast do kwestii skutków szkolenia odbytego przez G. B. w dniu 14 października 2014 r. Kolegium stwierdziło, że nie ma ono znaczenia, gdyż zgodnie z § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. (Dz. U. z 2012 r., poz. 488, zwanego dalej rozporządzeniem) odbycie takiego szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznie przekroczyła 24, a taka sytuacja zachodzi w rozpoznawanej sprawie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na powyższą decyzję SKO pełnomocnik G. B. zarzucił, że została ona wydana z naruszeniem m. in. art. 130 ust. 3 ustawy - Prawo o ruchu drogowym poprzez jego niezastosowanie i bezpodstawne pozbawienie skarżącego uprawnienia do zmniejszenia posiadanych punktów karnych w związku z odbytym szkoleniem, a w konsekwencji niesłuszne zastosowanie treści art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b Prawa o ruchu drogowym. Zarzucił nadto, że w sprawie nie może mieć zastosowania § 8 ust. 6 rozporządzenia, wydanego z przekroczeniem delegacji ustawowej i pozostającego w kolizji z art. 130 ust. 3 ustawy - Prawo o ruchu drogowym. W oparciu o te zarzuty pełnomocnik G. B. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi zaakcentowano przede wszystkim, że odbycie przez skarżącego szkolenia spowodowało ex lege zmniejszenie liczby posiadanych punktów i dlatego brak było podstaw do skierowania skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. W odpowiedzi na skargę SKO w K. wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Jak to prawidłowo stwierdziło SKO, a co wynika z treści art. 114 ust. 1 pkt 1 b Prawa o ruchu drogowym kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienia do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 tej ustawy. Z uwagi na użyte w tym przepisie sformułowanie "podlega", nie budzi wątpliwości, że ma on charakter bezwzględnie obowiązujący i nie daje organom orzekającym uprawnień do uznaniowego traktowania i rozstrzygania o problematyce dotyczącej naruszania przepisów i zasad bezpieczeństwa ruchu drogowego. Oznacza to, że obligatoryjnemu kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba kierująca pojazdem, która przekroczyła liczbę 24 punktów, otrzymanych zgodnie z art. 130 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym. Przepis ten upoważnia Policję do prowadzenia ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, przy czym określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje do tej ewidencji. Warunki i sposób prowadzenia przedmiotowej ewidencjii oraz tryb występowania z wnioskiem o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, w dacie wydania zaskarżonej decyzji, określiło rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego. Stosownie do § 8 ust. 6 tego rozporządzenia, odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, na które suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24. Z dobrodziejstwa przewidzianego w cytowanym przepisie rozporządzenia mogą zatem korzystać tylko kierowcy, którzy przed przystąpieniem do szkolenia opisanego w art. 130 ust. 3 ustawy – Prawo o ruchu drogowym za naruszenie zasad ruchu drogowego otrzymali taką ilość punktów, która nie rodzi po ich stronie obowiązku poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji (mniej niż 24). Jeżeli bowiem dopuszczalny limit punktów zostaje przekroczony, wówczas odbycie szkolenia uprawniającego do zmniejszenia liczby punktów po zajściu tego zdarzenia pozostaje bez wpływu na uzyskane punkty, co oznacza, że zaliczenie takiego szkolenia nie zwalnia z obowiązku poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji. Pogląd taki został wyrażony w licznych orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego, np. w wyrokach: z 17 stycznia 2014 r. sygn. akt I OSK 1550/12, opubl. LEX nr 1333097; z 1 czerwca 2012 r. sygn. akt I OSK 225/12, opubl. LEX nr 1164087; z 15 marca 2012 r. sygn. akt I OSK 419/11, opubl. LEX nr 1136703; z 22 marca 2011 r. sygn. akt I OSK 723/10, opubl. LEX nr 990279, z 16 grudnia 2010 sygn. akt I OSK 275/10, opubl. LEX nr 745196 i z dnia 28 stycznia 2015 r. sygn. akt I OSK 1386/13. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, iż prawidłowo SKO przyjęło, że odbycie przez G. B. szkolenia o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym już po uzyskaniu przez niego 24 punktów jest nieskuteczne i nie powoduje zmniejszenia liczby punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Tym samym zarzut naruszenia art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym w zw. z art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy nie zasługiwał na uwzględnienie. Na uwzględnienie nie zasługiwał także wynikający z uzasadnienia skargi zarzut naruszenia przepisu art. 178 ust. 1 Konstytucji RP w powiązaniu z § 8 ust. 6 ww. rozporządzenia z dnia 25 kwietnia 2012 r. przez jego niewłaściwe zastosowanie. W tej materii wielokrotnie wypowiadał się też Naczelny Sąd Administracyjny, wskazując, że przedmiotowy przepis rozporządzenia w rozważanym zakresie nie wykracza poza ramy delegacji zawartej w art. 130 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Wskazywał on, że jakkolwiek przepis ten ingeruje w sferę praw i wolności jednostki, jednakże ingerencja ta dokonana została już na gruncie ustawy. Jakkolwiek, zgodnie z art. 130 ust. 3 zd. pierwsze Prawa o ruchu drogowym, obniżenie posiadanych punktów z tytułu naruszenia przepisów drogowych po dobyciu reedukacyjnego szkolenia jest prawem przysługującym kierowcy, to jest to prawo warunkowe. Skorzystanie z niego uzależnione jest od tego, czy suma punktów uzyskanych przed odbyciem szkolenia nie przekroczy 24. Ustawa nie przewiduje sytuacji, w której bez względu na ilość posiadanych przez kierowcę punktów można punkty te zredukować. W tej sytuacji nie można uznać, by przedmiotowy przepis rozporządzenia wykraczał poza delegację ustawową. Nie wprowadza on także żadnych odstępstw od zasad przewidzianych w ustawie. Kwestionowane w skardze kasacyjnej unormowanie stanowi jedynie doprecyzowanie postanowień wynikających wprost z samej ustawy. Taki zabieg redakcyjny nie może przesądzać o niezgodności aktu wykonawczego z upoważnieniem do jego wydania. Takie stanowisko co do zgodności kwestionowanego przepisu aktu wykonawczego z upoważnieniem do jego wydania, zajął Naczelny Sąd Administracyjny m. in. w orzeczeniach: z 23 stycznia 2015 r. sygn. akt I OSK 1504/13; z 31 marca 2011 r. sygn. akt I OSK 1013/10; z 16 grudnia 2010 r. sygn. akt I OSK 275/10. oraz z 13 lipca 2006 r. sygn. akt I OSK 1087/05, oraz z dnia 28 stycznia 2015 r. sygn. akt I OSK 1386/13. Z powyższych względów skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).