II SA/Gl 251/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka,, Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.),, Sędzia NSA Łucja Franiczek, Protokolant Marta Guzik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2015 r. sprawy ze skargi G. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne oddala skargę. Wnioskiem z dnia 13 października 2014 r. [...] Komendant Wojewódzki Policji w K. zwrócił się do Starosty [...] o wydanie decyzji kierującej G. B. na kontrolne badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu, który otrzymał 29 punktów karnych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Naruszenia te miały miejsce w okresie od 30 listopada 2013 r. do 3 października 2014 r. W piśmie do Starosty [...] z dnia 29 października 2014 r. pełnomocnik G. B. stwierdził, że w związku z odbytym przez G. B. w dniu [...] r. w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w K. szkoleniem, o jakim mowa w art. 130 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm., zwanej dalej ustawą lub Prawem o ruchu drogowym) należy przyjąć, że liczba przypisanych mu punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego nie przekracza progu 24 punktów. Dlatego też nie ma do niego zastosowania przepis art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami. W tym względzie powołał się na wymienione w tym piśmie orzeczenia sądów administracyjnych. Po rozpoznaniu ww. wniosku [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. decyzją z dnia [...] r. nr [...] Starosta [...], działając m.in. na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2014 r., poz. 600 ze zm., zwanej dalej ustawą o kierujących pojazdami) skierował G. B. na badania psychologiczne w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami silnikowymi kategorii B. Starosta [...] uznał, że w odniesieniu do G. B. spełnione zostały ustawowe przesłanki do skierowania na badania psychologiczne, gdyż w okresie jednego roku przekroczył on liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Na skutek odwołania G. B., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymało w mocy powyższą decyzję Starosty [...]. W uzasadnieniu wskazało na bezsporną okoliczność przekroczenia przez kierującego pojazdem 24 punktów karnych. Odnosząc się natomiast do kwestii skutków szkolenia odbytego przez G. B. w dniu 14 października 2014 r. Kolegium stwierdziło, że nie ma ona znaczenia. Zdaniem Kolegium "kluczowe dla sprawy jest bowiem przekroczenie przez odwołującego dopuszczalnej liczby 24 punktów". W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na powyższą decyzję SKO pełnomocnik G. B. zarzucił, że została ona wydana z naruszeniem m.in. art. 130 ust. 3 ustawy – Prawo o ruchu drogowym poprzez jego niezastosowanie i bezpodstawne pozbawienie skarżącego uprawnienia do zmniejszenia posiadanych punktów karnych w związku z odbytym szkoleniem, a w konsekwencji niesłuszne zastosowanie treści art. 99 ust. 1 pkt 3 ustawy o kierujących pojazdami. Zarzucił nadto, że w sprawie nie może mieć zastosowania § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012 r., poz. 488, zwanego dalej rozporządzeniem), jako wydanego z przekroczeniem delegacji ustawowej i pozostającego w kolizji z art. 130 ust. 3 ustawy – Prawo o ruchu drogowym. W oparciu o te zarzuty pełnomocnik G. B. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi zaakcentowano przede wszystkim, że odbycie przez skarżącego szkolenia spowodowało ex lege zmniejszenie liczby posiadanych punktów i dlatego brak było podstaw do skierowania skarżącego na badania psychologiczne. W odpowiedzi na skargę SKO w K. wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zaskarżona decyzja odpowiada prawu a skarga jako nieuzasadniona podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Jak to prawidłowo wskazano w zaskarżonej decyzji, stosownie do art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami badaniu psychologicznemu przeprowadzanemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem, podlega kierujący motorowerem, pojazdem silnikowym lub tramwajem, jeżeli przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Zgodnie zaś z art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b tej ustawy starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu, jeżeli przekroczyła liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Decyzję w tym zakresie, stosownie do art. 99 ust. 2 pkt 2 cyt. ustawy starosta wydaje m. in. na wniosek organu kontroli ruchu drogowego. Z uwagi na użyte w art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy sformułowanie "podlega" nie budzi wątpliwości, że ma on charakter bezwzględnie obowiązujący i nie daje organom orzekającym uprawnień do uznaniowego traktowania i rozstrzygania o problematyce dotyczącej naruszania przepisów i zasad bezpieczeństwa ruchu drogowego. Oznacza to, że obligatoryjnemu badaniu podlega osoba kierująca pojazdem, która przekroczyła liczbę 24 punktów, otrzymanych zgodnie z art. 130 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym. Przepis ten upoważnia Policję do prowadzenia ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, przy czym określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje do tej ewidencji. Warunki i sposób prowadzenia przedmiotowej ewidencji oraz tryb występowania z wnioskiem o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, w dacie wydania zaskarżonej decyzji, określiło rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego. Stosownie do § 8 ust. 6 tego rozporządzenia, odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, na które suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24. Z dobrodziejstwa przewidzianego w cytowanym przepisie rozporządzenia mogą zatem korzystać tylko kierowcy, którzy przed przystąpieniem do szkolenia opisanego w art. 130 ust. 3 ustawy – Prawo o ruchu drogowym za naruszenie zasad ruchu drogowego otrzymali taką ilość punktów, która nie rodzi po ich stronie obowiązku poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji (mniej niż 24). Jeżeli bowiem dopuszczalny limit punktów zostaje przekroczony, wówczas odbycie szkolenia uprawniającego do zmniejszenia liczby punktów po zajściu tego zdarzenia pozostaje bez wpływu na uzyskane punkty, co oznacza, że zaliczenie takiego szkolenia nie zwalnia z obowiązku poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji i badaniu psychologicznemu. Pogląd taki został wyrażony w licznych orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego, np. w wyrokach: z 17 stycznia 2014 r. sygn. akt I OSK 1550/12, opubl. LEX nr 1333097; z 1 czerwca 2012 r. sygn. akt I OSK 225/12, opubl. LEX nr 1164087; z 15 marca 2012 r. sygn. akt I OSK 419/11, opubl. LEX nr 1136703; z 22 marca 2011 r. sygn. akt I OSK 723/10, opubl. LEX nr 990279, z 16 grudnia 2010 sygn. akt I OSK 275/10, opubl. LEX nr 745196 i z dnia 28 stycznia 2015 r. sygn. akt I OSK 1386/13. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, iż prawidłowo SKO przyjęło, że odbycie przez skarżącego szkolenia o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym już po uzyskaniu przez niego 24 punktów jest nieskuteczne i nie powoduje zmniejszenia liczby punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Tym samym sformułowany w skardze zarzut naruszenia art. 99 ust. 1 pkt 3 ustawy o kierujących pojazdami w zw. z art. 130 ust. 3 Prawa o ruchu drogowym nie zasługiwał na uwzględnienie. Na uwzględnienie nie zasługiwał także zarzut naruszenia § 8 ust. 6 ww. rozporządzenia z dnia 25 kwietnia 2012 r. przez jego niewłaściwe zastosowanie. W tej materii wielokrotnie wypowiadał się też Naczelny Sąd Administracyjny wskazując, że przedmiotowy przepis rozporządzenia w rozważanym zakresie nie wykracza poza ramy delegacji zawartej w art. 130 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Wskazywał on, że jakkolwiek przepis ten ingeruje w sferę praw i wolności jednostki, jednakże ingerencja ta dokonana została już na gruncie ustawy. Jakkolwiek, zgodnie z art. 130 ust. 3 zd. pierwsze Prawa o ruchu drogowym, obniżenie posiadanych punktów z tytułu naruszenia przepisów drogowych po dobyciu reedukacyjnego szkolenia jest prawem przysługującym kierowcy, to jest to prawo warunkowe. Skorzystanie z niego uzależnione jest od tego, czy suma punktów uzyskanych przed odbyciem szkolenia nie przekroczy 24. Ustawa nie przewiduje sytuacji, w której bez względu na ilość posiadanych przez kierowcę punktów można punkty te zredukować. W tej sytuacji nie można uznać, by przedmiotowy przepis rozporządzenia wykraczał poza delegację ustawową. Nie wprowadza on także żadnych odstępstw od zasad przewidzianych w ustawie. Kwestionowane w skardze kasacyjnej unormowanie stanowi jedynie doprecyzowanie postanowień wynikających wprost z samej ustawy. Taki zabieg redakcyjny nie może przesądzać o niezgodności aktu wykonawczego z upoważnieniem do jego wydania. Takie stanowisko co do zgodności kwestionowanego przepisu aktu wykonawczego z upoważnieniem do jego wydania, zajął Naczelny Sąd Administracyjny m. in. w orzeczeniach: z 23 stycznia 2015 r. sygn. akt I OSK 1504/13; z 31 marca 2011 r. sygn. akt I OSK 1013/10; z 16 grudnia 2010 r. sygn. akt I OSK 275/10 oraz z 13 lipca 2006 r. sygn. akt I OSK 1087/05, oraz z dnia 28 stycznia 2015 r. sygn. akt I OSK 1386/13. Z powyższych względów orzeczono jak w sentencji wyroku. sw