II SA/Gl 344/14
WyrokWSA w Gliwicach2014-08-07
Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Ewa Krawczyk, Włodzimierz Kubik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o umorzeniu postępowania w sprawie samowolnie wykonanych robót budowlanych, które mogą być kwalifikowane jako przebudowa, może zostać wydana bez wszechstronnego zbadania kwestii ochrony konserwatorskiej obiektu oraz prawa inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane?Ratio decidendi
Decyzja o umorzeniu postępowania w sprawie samowolnie wykonanych robót budowlanych, które stanowią przebudowę, jest przedwczesna, jeśli organ nie zbadał wystarczająco kwestii ochrony konserwatorskiej obiektu oraz prawa inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Naruszenie tych przepisów może mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Właściciel nieruchomości wniósł o podjęcie działań w związku z samowolnie wykonanymi robotami budowlanymi w wynajmowanym lokalu. PINB ustalił wykonanie prac, takich jak zamurowanie otworu okiennego i wykucie nowego otworu drzwiowego oraz rozbiórka ściany wewnętrznej. Po analizie oceny technicznej, PINB umorzył postępowanie, uznając roboty za zgodne ze sztuką budowlaną i nie wymagające interwencji. WINB utrzymał decyzję w mocy. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym brak uwzględnienia ochrony konserwatorskiej i prawa do dysponowania nieruchomością.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędzia WSA Włodzimierz Kubik (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Marta Zasoń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi A. R., H. V., J. V., N. V.i R. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wykonanych robót budowlanych uchyla zaskarżoną decyzję i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
W piśmie z dnia [...] r. A. R., współwłaściciel nieruchomości położonej w G. przy ul. [...], wniósł o podjęcie niezbędnych kroków wobec "A" Sp. z o.o. z siedzibą w K. w związku z samowolnie wykonanymi przez ten podmiot robotami budowlanym w wynajmowanym lokalu użytkowym znajdującym się w zarządzanym przez niego budynku. Pismo to wobec błędnego jego zaadresowania wpłynęło do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta G. (dalej zwany PINB) w dniu [...] r. W toku przeprowadzonej w dniu [...] r. kontroli PINB ustalił , że w tylnej elewacji frontowej przedmiotowego budynku zamurowano otwór okienny oraz wykuto nowy otwór i osadzono w nim drzwi o szerokości 90 cm. Wewnątrz lokalu wyburzono zaś ścianę o szerokości 40 cm.
Po interwencji A. R. pismem z dnia [...] r. PINB zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie wykonanych przez "A" Sp. z o.o. robót budowlanych w budynku przy ul. [...]. Pismem z dnia [...] r. organ nadzoru budowlanego został z kolei powiadomiony przez Urząd Miejski w G. o wszczęciu z wniosku A. R. równoległego postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielnie pozwolenia na remont i przebudowę przedmiotowej kamienicy. Po zaznajomieniu się z projektem planowanej przebudowy PINB zawiadomił Wydział Architektury i Budownictwa UM w G., że przedłożony przez A. R. projekt budowlany nie uwzględnia samowolnej przebudowy lokalu użytkowego w tym budynku wykonanej przez jego najemcę. W międzyczasie Prezes Spółki "A" zawiadomił PINB, że w terminie 14 dni dostarczy ocenę techniczną wykonanych robót budowlanych i faktycznie ocena taka autorstwa architekta B. Ł. wpłynęła do organu w dniu [...] r.
Po zapoznaniu się z tą oceną techniczną PINB podzielił stanowisko jej autora, że ogólny stan budynku jest zadowalający i możliwa jest dalsza jego eksploatacja przy zachowaniu jego dotychczasowego sposobu użytkowania. Z oceny tej wynikało Spółka "A" wykonała wszystkie opisane w niej roboty zgodnie ze sztuką budowlaną, a w szczególności rozbiórka znajdującej się wewnątrz lokalu ściany działowej nie miała wpływu na konstrukcję budynku. Autor oceny stwierdził także, że wprowadzone zmiany zostały pozytywnie uzgodnione przez "B".
Kierując się tą oceną i innymi zgromadzonymi w sprawie dowodami PINB decyzją Nr [...] z dnia [...] r. umorzył postępowanie w sprawie robót budowlanych wykonanych w przedmiotowym budynku przez najemcę lokalu użytkowego Zakład "A" Sp. z o.o. W podstawie prawnej tej decyzji organ obok przepisów kompetencyjnych wskazał art. 105 § 1 k.p.a. W uzasadnieniu podał, że samowolnie wykonane roboty budowlane należało zakwalifikować jako przebudowę. W przypadku samowolnego wykonania tego rodzaju robót budowlanych organ nadzoru budowlanego prowadzi postępowanie w oparciu o procedury określone w art. 50 i art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( j.t. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz.1623 ze zm.) mające na celu ich doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych ( wyroki WSA w Opolu z dnia 22 maja 2009 r., II SA/Op 585/08 oraz WSA w Poznaniu z dnia 9 października 2008 r., II SA/Po 242/08) PINB stwierdził następnie, że jeżeli wykonane samowolnie roboty budowlane nie wymagają dostosowania do standardów, gdyż odpowiadają prawu wówczas organ winien umorzyć postępowanie. Organ jednocześnie nie podzielił stanowiska A. R., że przedłożona przez inwestora ocena techniczna jest stronnicza i niepełna. Stwierdził także, że podnoszone przez tego zarządcę budynku zarzuty dotyczące niewywiązywania się przez Spółkę "A" z zawartej umowy najmu oraz wynikłych z tego szkód pozostają poza regulacjami prawa budowlanego, bowiem postępowanie prowadzone w trybie art. 50 i 51 Prawa budowalnego ma na celu doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z przepisami. Kwestie dotyczące respektowania zawartej umowy cywilno-prawnej winny zostać zaś rozstrzygnięte na drodze postepowania cywilnego przed sądem powszechnym.
W odwołaniu wniesionym od tej decyzji przez A. R., podpisującego się jako Zarządca Nieruchomości przy ul. [...] w G., domagał się on jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, bądź zmiany tej decyzji poprzez nakazanie Spółce "A" doprowadzenie lokalu użytkowego do stanu poprzedniego. Odwołujący się zarzucił wydanie zaskarżonej decyzji z obrazą przepisów prawa materialnego, a to art. 48, art. 49 i 51 Prawa budowlanego oraz z obrazą szeregu przepisów postępowania administracyjnego ( art. 7, art. 8, art. 77§ 1 i art. 80 k.p.a. ). W uzasadnieniu opisał zakres robót budowlanych wykonanych przez najemcę lokalu podkreślając, że zostały one wykonane bez zgody właściciela budynku oraz bez uzyskania pozwolenia na budowę. W przekonaniu wnoszącego odwołanie Spółka "A" wykonując przedmiotowe roboty rażąco naruszyła przepisy prawa budowlanego, bowiem ich wykonanie powinno zostać poprzedzone projektem adaptacyjnym uwzględniającym analizę konstrukcyjną projektowanych zmian, pozwoleniem na budowę, zgłoszeniem do PINB oraz opinią "C" w zakresie proponowanych zmian w elewacji budynku oraz układzie funkcjonalnym wejścia i klatki schodowej budynku, który w całości został objęty ochroną konserwatorską. A. R. zauważył także, że w chwili wydawania decyzji Spółka będąca inwestorem nie posiadała tytułu prawnego do przedmiotowego lokalu. Za wydaniem przez PINB nakazu przywrócenia przebudowanego lokalu użytkowego do stanu poprzedniego przemawiało także przedłożenie przez Spółkę niekompletnego projektu budowlanego wraz z niezbędnymi opiniami, uzgodnieniami i pozwoleniami oraz brak stosownego oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Projekt nie zawierał też obliczeń statystycznych niezbędnych do ustalenia czy wyburzenie ściany nie wpłynie negatywnie na konstrukcję całego budynku, który liczy sobie ponad 100 lat i był w przeszłości wielokrotnie przebudowywany. Odwołujący się stwierdził też, że autor złożonej w sprawie oceny technicznej sporządził wcześniej projekt przedmiotowej przebudowy, a zatem brał udział w samowoli budowlanej.
W przekonaniu wnoszącego odwołanie uzasadnienie wydanej decyzji zawiera szereg niejasności i sprzeczności przez co rażąco narusza przepisy nie tylko prawa budowlanego, ale także ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz przepisy kodeksu cywilnego "poprzez wykonanie robót bez tytułu prawnego do nieruchomości i przede wszystkim wbrew woli osób, którym przysługuje prawo własności". Decyzja taka nie może zatem wbrew stanowisku organu legalizować wykonanych robót budowlanych.
Naruszenia przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. odwołujący się upatrywał w uznaniu za udowodnione, że wykonane roboty były zgodne ze sztuką budowlaną w oparciu o niepełny co do zakresu wykonanych prac dokument przedłożony przez sprawcę samowoli oraz nie uwzględnienie przedłożonej przez niego opinii rzeczoznawcy budowlanego z dnia 15 kwietnia 2013 r. Stwierdził wreszcie, że działalnie organu spowodowało utratę zaufania do organów państwa (art. 8 k.p.a.) , bowiem wydana w sprawie decyzja nie powoduje jakichkolwiek negatywnych konsekwencji dla sprawcy samowoli budowlanej.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego w K. ( dalej zwany [...]WINB) zaskarżoną decyzją opartą na art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy orzeczenie organu I instancji. Decyzję tę organ poprzedził postanowieniem z dnia [...] r. zlecającym PINB uzupełnienie materiału dowodowego poprzez dostarczenie umowy o powierzeniu A. R. zarządu przedmiotową nieruchomością. Pismem z dnia [...] r. PINB wyjaśnił, ze A. R. jest w [...] współwłaścicielem nieruchomości przy ul. [...] oraz działa w sprawie jako pełnomocnik pozostałych 4 współwłaścicieli, który udzielili mu pełnomocnictw do ich reprezentowania we wszystkich sprawach mających związek z tą nieruchomością.
Uzasadniając swoją decyzję [...]WINB podzielił stanowisko organu I instancji co do zasadności umorzenia postępowania w sprawie zrealizowanych przez Spółkę "A" robót budowlanych. Wskazał, że aczkolwiek bezsporne jest wykonanie bez zgłoszenia przez inwestora we właściwym organie zamiaru wykonania opisanych w decyzji PINB robót to jednak ich efekt nie narusza przepisów i nie wymaga nałożenia obowiązku wykonania jakichkolwiek robót budowlanych w celu doprowadzenia ich do zgodności z przepisami techniczno-budowlanymi. Organ odwoławczy podkreślił jednocześnie, że organy administracji publicznej, ani sądy administracyjne nie są powołane do rozstrzygania sporów między wynajmującym a najemcą, a zatem trwający spór miedzy skarżącym a "A" Sp. z o.o. nie mógł zostać rozstrzygnięty w trybie administracyjnym. Na gruncie prawa budowlanego ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich sprowadza się bowiem do zbadania wymogów prawa budowlanego, a ochrona przed skutkami innych uciążliwości możliwa jest jedynie na drodze procesu cywilnego, który jak wynika z akt sprawy już się toczy. W ocenie PINB na gruncie art. 51 Prawa budowlanego kwestia prawa własności , zgodnie z uchwałą NSA z dnia 10 stycznia 2011 r. , II OPS 2/10, "znajduje się poza sferą uprawnień organów nadzoru budowlanego". Na poparcie tego stanowiska [...]WINB powołał się także na wyrok NSA z dnia 26 stycznia 2012 r. , II OSK 2140/10, w którym stwierdzono, że "w przypadku naruszenia prawa własności w wyniku wykonywanych samowolnie robót budowlanych pokrzywdzony może dochodzić swoich praw wyłącznie przed sądem powszechnym. W takim przypadku organ nadzoru budowlanego nie może bowiem żądać wykazania się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane".
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach przez A. R. i reprezentowanych przez niego pozostałych współwłaścicieli nieruchomości przy ul. [...], a to: H. V., J. V., N. V. oraz R. P. zarzucono wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem przepisów prawa materialnego, a to art. 48, art. 49 i art. 51 Prawa budowlanego. Ponadto w ocenie skarżących organy naruszyły także przepisy procesowe, a to: art. 61 § 1 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie żądań skarżącego A. R. zgłaszanych przed wszczęciem postepowania i bezpośrednio po jego wszczęciu oraz wskazane w odwołaniu przepisy art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. i wreszcie art. 8 k.p.a. W oparciu o te zarzuty skarżący domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy PINB celem ponownego jej rozpoznania, bądź zmiany zaskarżonej decyzji i nakazanie inwestorowi doprowadzenie budynku do stanu poprzedniego.
W uzasadnieniu skarżący rozwinęli zarzuty kierowane w odwołaniu pod adresem decyzji PINB podkreślając, że w stanie faktycznym sprawy organ I instancji winien wydać decyzje nakazującą Spółce "A" doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Podali, że na dzień wydania decyzji przez organ I instancji "A" nie był już najemcą lokalu, bowiem w tej dacie posiadał ten lokal bez tytułu prawnego. W przekonaniu skarżących wykonane w ich budynku roboty budowlane naruszają nie tylko przepisy Kodeksu cywilnego, ale także przepisy ustawy o ochronie zabytków oraz przepisy o ochronie przeciw pożarowej.
Rozwijając zrzut naruszenia art. 61 § 1 k.p.a. skarżący zwrócili uwagę, że PINB po otrzymaniu żądania wszczęcia postępowania w sprawie po dopiero bez mała 4 miesiącach w marcu 2013 r. wszczął przedmiotowe postępowanie mimo, że w wyniku przeprowadzonych już w listopadzie 2012 r. oględzin ustalił fakt samowoli budowlanej. Postępowanie zostało wszczęte zaś dopiero po trzecim piśmie A. R. i w dodatku z urzędu na nie na wniosek właścicieli. Zdaniem skarżących decyzje organów obu instancji rażąco naruszają też przepisy art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez stwierdzenie wykonania przedmiotowych robót budowlanych zgodnie ze sztuką budowlaną tylko w oparciu o ocenę techniczną przedłożoną przez sprawcę samowoli budowlanej, a nie zleciły one wykonania takiej opinii niezależnemu biegłemu z zakresu budownictwa oraz pominęły ocenę przedłożoną przez drugą stronę oraz zastrzeżenia podniesione w piśmie A. R. z dnia [...] r.
Zdaniem skarżących orzekające w sprawie organy poprzez podejmowane działania spowodowały też rażącą utratę zaufania do organów państwa ( art. 8 k.p.a.). Polegało to na wydaniu decyzji z pogwałceniem prawa własności i wbrew interesom właścicieli, a z drugiej strony bez jakichkolwiek negatywnych konsekwencji dla sprawcy samowoli budowlanej.
W odpowiedzi na skargę [...]WINB wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozważył, co następuje:
Skarga jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania admiracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy , co nakazywało Sądowi jej wzruszenie.
Zaskarżoną decyzją utrzymana została decyzja PINB oparta na przepisie art. 105 § 1 k.p.a. Stosownie do tej regulacji jeżeli postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. W przekonaniu Sądu orzekające w sprawie organy co najmniej przedwcześnie uznały, że sytuacja objęta hipotezą tego przepisu miała miejsce w niniejszym postępowaniu toczącymi się w przedmiocie legalności wykonanej przebudowy lokalu użytkowego w budynku stanowiącego współwłasność skarżących.
W pierwszym rzędzie zauważyć należy, że prawidłowo orzekające w sprawie organy uznały, że w sprawie winien znaleźć zastosowanie tryb postępowania naprawczego określony w art. 51 Prawa budowlanego, aczkolwiek stanowisko to w przypadku decyzji organu odwoławczego nie zostało w sposób właściwy uzasadnione. W decyzji tej stwierdzono bowiem, "iż inwestor(...) nie zgłosił we właściwym organie administracji architektoniczno-budowlanej zamiaru wykonywania przedmiotowych robót budowlanych, tj. przebudowy okna w tylnej elewacji frontowej, zamurowaniu drzwi oraz rozbiórce ściany wewnętrznej w lokalu oraz instalacji klimatyzacji i wentylacji". Zgodnie z przedłożoną przez inwestora oceną techniczną przedmiotowe roboty budowlane polegały tymczasem na wykonaniu drzwi stalowych w miejscu istniejącego otworu okiennego i zamurowaniu pozostałej części okna w tylnej elewacji, a także zamurowano drzwi w elewacji frontowej. Pomijając sporządzony przez [...]WINB mało precyzyjny opis wykonanych robót budowlanych wskazać przede wszystkim trzeba, że zamurowanie części okna i wybicie otworu drzwiowego w tylnej elewacji frontowej budynku, zamurowanie otworu drzwiowego w elewacji frontowej tego budynku oraz rozbiórka ściany wewnętrznej w lokalu użytkowym znajdującym się w tym obiekcie budowlanym zaliczyć należało do robót budowlanych mieszczących się w pojęciu przebudowy, o jakiej jest mowa w art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego. Stosownie do art. 3 pkt 7 tej ustawy roboty budowlane stanowiące przebudowę nie zostały zaliczone do budowy, jednakowoż wymagają one udzielenia pozwolenia na budowę, gdyż poza robotami wskazanymi w art. 29 ust. 2 pkt 11 i 12 ustawy, które podlegają zgłoszeniu, do przebudowy obiektu budowlanego można przystąpić po uzyskaniu pozwolenia na budowę.
Skarżącemu przyjdzie natomiast wyjaśnić, że w stosunku do samowolnie zrealizowanych robót budowlanych zaliczanych przez ustawodowacę do przebudowy obiektu budowlanego zastosowania nie znajdują przepisy art. 48 czy art. 49 b Prawa budowlanego lecz przepisy art. 50 i art. 51 tej ustawy, które regulują tryb postępowania naprawczego mającego na celu doprowadzenie do zgodności z prawem robót budowlanych zrealizowanych w warunkach wskazanych w ust. 1art. 50 Prawa budowanego. W postępowaniu naprawczym prowadzonym na podstawie art. 51 Prawa budowlanego organ nadzoru budowlanego rozważa zaś możliwość doprowadzenia zrealizowanych robót budowlanych do zgodności z prawem przy czym decyzje podejmowane w trybie tego artykułu nie mają charakteru represyjnego lecz restytucyjny.
W orzecznictwie ukształtowały się dwie linie orzecznicze dotyczące sposobu zakończenia postępowania prowadzonego w trybie art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego w sytuacji, gdy organ nadzoru stwierdzi brak podstaw do nałożenia na inwestora obowiązków wykonania określonych czynności lub robót budowlanych. celem doprowadzenia ich do zgodności z prawem. W ocenie części składów orzekających w takiej sytuacji dopuszczalne jest umorzenie wszczętego postępowania (por. m.in. wskazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyroki WSA w Opolu z dnia 22 maja 2009 r., II SA/Op 585/08, WSA w Białymstoku z dnia 20 października 2009 r., II SA./Bk 461/09, czy WSA w Kielcach z dnia 15 września 2011 r., II SA/Ke 420/11). W innych wyrokach sądy administracyjne opowiadały się natomiast przeciwko umorzeniu postępowania prowadzonego w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego wskazując, że decyzja kończąca postępowanie prowadzone w tym trybie powinna doprowadzić do wydania decyzji merytorycznej załatwiającej sprawę samowoli budowlanej. W związku z tym w opisanej wyżej sytuacji postępowanie w sprawie winna kończyć decyzja stwierdzająca brak podstaw do nałożenia na inwestora obowiązków wskazanych w tym przepisie ( por. wyroki WSA w Warszawie z dnia 7 maja 2008 r., VIISA/Wa 26/08, WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 15 października 2009 r., II SA/Go 637/09 czy wyrok NSA z dnia 7 września 2009 r., II OSK 1233/08). Skład orzekający w niniejszej sprawie opowiada się za pierwszym z omówionych poglądowo wychodząc z założenia, że z punktu widzenia stron postępowania w nie ma gruncie rzeczy istotnej różnicy w efektach obu tego rodzaju orzeczeń, a przepisy regulujące postępowanie administracyjne nie przewidują możliwości wydawania decyzji " o braku podstaw do wydania określonej decyzji".
Na gruncie kontrolowanego postępowania decyzja o umorzeniu postępowania była jednak, jak już wskazano wyżej, przedwczesna. Organ II instancji nie poczynił bowiem wystarczających ustaleń faktycznych pozwalających mu na rozstrzygnięcie sprawy przez co naruszył przepisy art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W pierwszym rzędzie wskazać należy organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji nie odniósł się w żaden sposób do podnoszonej przez skarżących kwestii objęcia budynku przy ul. [...] w G. ochroną konserwatorską. W szczególności z akt sprawy nie wynika czy przedmiotowy budynek został wpisany do rejestru zabytków, jak zdaje się twierdzić autor skargi, czy też podlega innego rodzaju ochronie konserwatorskiej wynikającej z uchwał Rady Miejskiej w G. Gdyby się zaś okazało, że obiekt który w sposób samowolny został przebudowany został objęty ochroną konserwatorską, zachodziłaby w sprawie konieczność współstosowania dwóch równorzędnych ustaw, tj. ustawy Prawo budowlane i ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568 ze zm.). W przypadku wpisania przedmiotowego budynku do rejestru zabytków w sprawie winien znaleźć zastosowanie przepis art. 36 ust. 1 pkt 1 ostatnio wskazanej ustawy. Zgodnie z tym przepisem prowadzenie m.in. robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru wymaga bowiem pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków. Zezwolenie takie jest udzielane w formie decyzji. Za wyrokiem NSA z dnia 20 czerwca 2012 r., II OSK 524/11 ( LEX nr 1215853) wskazać też trzeba, że skoro inwestor chcąc legalnie przystąpić do prac budowlanych przy obiekcie wpisanym do rejestru zabytków musi przedstawić wyżej wymienioną decyzję, to tym bardziej uzyskanie decyzji wojewódzkiego konserwatora zabytków będzie obligatoryjne w przypadku prowadzenia postępowania związanego z legalizacją robót budowlanych. W przypadku, gdyby natomiast okazało się, że przedmiotowy budynek nie był wpisany do rejestru zabytków, a został ujęty w gminnej ewidencji zabytkowo organ winien mieć na uwadze przepisy art. 39 ust. 3 i ust. 4 Prawa budowlanego.
Organ nie wyjaśnił także w sposób dostateczny kwestii dysponowania przez inwestora nieruchomością na cele budowlane. W ocenie Sądu nie było wystarczające powołanie się przez organ odwoławczy na uchwałę NSA z dnia 10 stycznia 2011 r., II OPS 2/10 (ONSAiWSA 2011/2/22), bowiem w uchwale tej rozstrzygnięto w sposób stanowczy jedynie kwestię nałożenia w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego obowiązku wykazania się przez inwestora w sposób uproszczony prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W oparciu o tę uchwałę nie można było wyprowadzić zatem wniosku, że kontrolowanej sprawie organy były zwolnione od oceny czy "A" Sp. z o.o. w K. dysponował nieruchomością na cele budowlane. Natomiast w sprawie należało rozstrzygnąć czy w oparciu o treść zawartej umowy najmu i przedłożone A. R. przez Spółkę informacje dotyczące zakresu planowanych przez nią robót budowlanych dysponowała ona prawem, o jakim mowa w art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego.
Odnosząc się do zarzutu bezczynności organu pierwszej instancji w kwestii rozpatrzenia wniosku A. R. o wszczęcie postępowania w przedmiotowej sprawie wskazać należy, że w niniejszym postępowaniu zarzut ten nie mógł zostać skutecznie podniesiony. Bez znaczenia w sprawie jest zaś okoliczność czy postępowanie w sprawie zostało wszczęte z urzędu czy na wniosek współwłaściciela obiektu.
Ponownie rozpatrując sprawę organ odwoławczy zastosuje się do wskazań Sądu i uzupełni postępowanie we wskazanym wyżej zakresie i dopiero w zależności od poczynionych ustaleń wyda odpowiednią decyzję kończącą postępowanie w sprawie.
W tym stanie rzeczy Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej zwanej p.p.s.a. O niewykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono po myśli art. 152 p.p.s.a. W przedmiocie kosztów postępowania Sąd nie orzekał z uwagi na brak stosownego wniosku skarżących , o jakim jest mowa w art. 209 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło