IV SA/Gl 1067/14

WyrokWSA w Gliwicach2015-08-26

Skład orzekający: Teresa Kurcyusz - Furmanik, Beata Kalaga - Gajewska, Małgorzata Walentek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobie, która nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, mimo że nie nastąpiła formalna rezygnacja z zatrudnienia?
Ratio decidendi
Specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje również osobom, które nie podejmują zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania stałej opieki nad osobą niepełnosprawną, a nie tylko tym, które formalnie zrezygnowały z zatrudnienia. Wykładnia art. 16a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych powinna uwzględniać cel świadczenia oraz konstytucyjne zasady równości i sprawiedliwości społecznej. Ponadto organ musi ustalić wyraźny i bezpośredni związek czasowy i przyczynowy między rezygnacją lub zaprzestaniem pracy a sprawowaniem opieki.
Stan faktyczny
C.B. wystąpił o specjalny zasiłek opiekuńczy z tytułu opieki nad niepełnosprawnym ojcem W.B., który posiada orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności. Organ odmówił przyznania zasiłku, uznając, że C.B. nie zrezygnował z zatrudnienia w związku z koniecznością opieki, gdyż zakończył pracę przed powstaniem niepełnosprawności ojca. C.B. wskazał, że sprawuje stałą opiekę, zaprzestał prowadzenia gospodarstwa rolnego i nie mógł podjąć pracy zarobkowej z powodu opieki nad ojcem.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza K.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz - Furmanik Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi C. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza K. z dnia [...] roku nr [...]. Decyzją Burmistrza K. z dnia [...] r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 267 ze zm., dalej: "k.p.a."), art. 1 ust. 2 pkt 1, art. 2 pkt 2, art. 3 pkt 11, pkt 21 lit. a, art. 5 ust. 2, ust. 4 i ust. 8, art. 16a, art.17b, art. 19 ust. 4, art. 20 ust. 3, art. 23 ust. 1 – 4, ust. 4e, art. 24 ust. 1 – 3, art. 26 ust. 1, art. 29 ust. 1, art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2013 r. poz. 1456 ze zm.), odmówiono C. B. prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad ojcem W.B. W uzasadnieniu organ podał, że postępowanie zostało wszczęte na wniosek C. B. z dnia 4 lipca 2014 r., który wystąpił o ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego z tytułu opieki nad ojcem. Następnie, na podstawie zebranego materiału dowodowego, w tym oświadczeń wnioskodawcy, organ ustalił, że ten utracił zatrudnienie w dniu 31 maja 2012 r. w wyniku rozwiązania umowy o pracę za wypowiedzeniem przez pracodawcę, od 1 czerwca 2012 r. do 11 lipca 2013 r. był zarejestrowany jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku dla bezrobotnych (od 9 czerwca 2012 r. do 8 czerwca 2013 r.) oraz z prawem do stypendium (od 13 maja 2013 r. do 10 czerwca 2013 r.), a nadto, że od 1 czerwca 2012r. nie był nigdzie zatrudniony oraz nie wykonywał innej pracy zarobkowej, a od 1 lipca 2014 r. zaprzestał prowadzenia gospodarstwa rolnego. Natomiast ojciec wnioskodawcy W. B. jest wdowcem i legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności z dnia [...] r. nr [...], a znaczny stopień niepełnosprawności datuje się od 23 sierpnia 2012 r. Dalej organ wskazał, że przeprowadzony wywiad środowiskowy potwierdza, że C. B. opiekuje się ojcem przez 8 godzin dziennie w ciągu dnia oraz wieczorem w trakcie toalety. Wnioskodawca zamieszkuje w odległości 5 km od miejsca zamieszkania ojca. Podczas jego nieobecności jego siostra sprawuje opiekę nad ojcem.Ponadto z oświadczenia wnioskodawcy wynika, że sam nie dałby rady w opiece i prosi o pomoc rodzeństwo. W podsumowaniu organ stwierdził, że C. B. nie spełnia przesłanek uprawniających do przyznania wnioskowanego świadczenia, gdyż nie zrezygnował z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w rozumieniu art. 3 pkt 22 ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz nie sprawuje stałej opieki nad ojcem. W odwołaniu od tej decyzji C. B. przedstawił trudną sytuację zdrowotną swojego ojca oraz wskazał na konieczność sprawowania nad nim całodobowej opieki. Podniósł, że 22 marca 2014 r. jego ojciec ([...] lat) w wyniku upadku złamał szyjkę kości udowej prawej nogi i po przeprowadzeniu dwóch operacji, które nie przyniosły rezultatu, jest osobą leżącą. Na potwierdzenie podanych okoliczności dołączył wypisy leczenia szpitalnego ojca. Opieka nad ojcem nie pozwala mu więc na podjęcie pracy zarobkowej, a zasiłek pozwoliłby mu na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C., w trybie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przywołał treść art. 16a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych zaznaczając, że specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Zdaniem Kolegium ustawodawca zawęził krąg podmiotów uprawnionych do specjalnego zasiłku opiekuńczego uzależniając jego przyznanie nie tylko od kryterium dochodowego (które jest spełnione w niniejszej sprawie), ale także ograniczył możliwość uzyskania tego świadczenia tylko do osób rezygnujących z zatrudnienia w rozumieniu art. 3 pkt 22 ustawy z powodu konieczności sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną. Zatem musi istnieć wyraźny i bezpośredni związek czasowy co do motywów między rezygnacją z zatrudnienia a podjęciem opieki nad wskazaną w ustawie o świadczeniach rodzinnych osobą. W przypadku odwołującego nie ma takiego związku. Z akt sprawy wynika bowiem, że znaczny stopień niepełnosprawności ojca strony datowany jest od 23 sierpnia 2012 r., natomiast C.B. był zatrudniony do 31 maja 2012 r. Zatem odwołujący w chwili powstania niepełnosprawności ojca nie pracował zawodowo. Tym samym Kolegium uznało, że odwołujący nie spełnił jednej z przesłanek do przyznania wnioskowanego świadczenia, tj. rezygnacji z zatrudnienia. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach C.B. zarzucił zaskarżonej decyzji błędną wykładnię art. 16a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Skarżący zakwestionował stanowisko organu dotyczące braku związku czasowego pomiędzy datą zwolnienia go z pracy a datą powstania znacznego stopnia niepełnosprawności jego ojca. Zaznaczył, że niepełnosprawność ojca powstała przed 23 sierpnia 2012 r. i już wcześniej sprawował nad nim opiekę. Nadto nie wyraził zgody na zmianę warunków zatrudnienia do ½ etatu oraz ostatecznie zrezygnował z prowadzenia gospodarstwa rolnego, bowiem nie było możliwe jednoczesne sprawowanie opieki i zatrudnienie. Zdaniem skarżącego spełnia on przesłanki do przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i przywołał argumenty podnoszone w toku postępowania administracyjnego zaznaczając, że skarżący nie spełnił warunku rezygnacji z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z obowiązującym prawem zarówno materialnym, jak i procesowym. Badając zaskarżoną i poprzedzającą ją decyzję w tak określonej kognicji sądu administracyjnego należało uznać, że skarga jest uzasadniona. Materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie decyzji stanowił art. 16a ustawy dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2013 r. poz. 1456 ze zm.) – zwanej dalej także "u.ś.r." - regulujący zasady przyznawania specjalnego zasiłku opiekuńczego. Zasiłek ten wprowadzony został do ustawy o świadczeniach rodzinnych z dniem 1 stycznia 2013 r. przez art. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012 r. poz. 1548). Zgodnie z brzmieniem tego przepisu, obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału, na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny spełnienia przez skarżącego przesłanki rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, wynikającejz ust. 1 art. 16a u.ś.r. Bezsporne bowiem jest, że na skarżącym, jako synowi osoby legitymującej się znacznym stopniem niepełnosprawności, ciąży - zgodnie z przepisami k.r.o. obowiązek alimentacyjny. Spełnione zostało też kryterium dochodowe. Organy obu instancji przyjęły natomiast, że skarżący w dniu 31 maja 2012 r. zakończył swoją ostatnią pracę zarobkową w wyniku rozwiązania umowy o pracę za wypowiedzeniem przez pracodawcę i od 1 czerwca 2012 r. nie był nigdzie zatrudniony oraz nie wykonywał innej pracy zarobkowej. Natomiast ojciec nad którym skarżący sprawuje opiekę legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności z dnia [...] r. wydanym przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w C., z którego wynika, że ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od [...] r. W ocenie organów nie jest możliwe wypełnienie przesłanki rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej ze względu na niepełnosprawność ojca , o której to przesłance jest mowa w art. 16a ust. 1 ustawy. Brak jest bowiem związku przyczynowego i czasowego pomiędzy rezygnacją z pracy przez skarżącego a koniecznością opieki nad niepełnosprawnym w stopniu znacznym ojcem, która istnieje od [...] r. Organy dokonując wykładni ww. przepisu przyjęły tym samym, że w przypadku specjalnego zasiłku opiekuńczego (inaczej niż w przypadku świadczenia pielęgnacyjnego – art. 17 ust. 1 ustawy), świadczenie to przysługuje tym osobom uprawnionym, sprawującym faktyczną opiekę nad osobą niepełnosprawną, które tylko zrezygnowały z wykonywanej uprzednio pracy, a nie że także jej nie podejmują. Taka interpretacja omawianego przepisu, w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, jest nie do pogodzenia z konstytucyjną zasadą demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej oraz konstytucyjną zasadą równości wobec prawa (por. m.in. wyroki NSA z dnia 30 października 2014 r., sygn. akt I OSK 1442/14; z dnia 13 stycznia 2015 r. sygn. akt I OSK 216/14;z dnia 4 marca 2015 r. sygn. akt I OSK 482/14;z dnia 21 kwietnia 2015 r. sygn. akt I OSK 860/14, wszystkiepublik. w CBOSA).Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w pierwszym z wymienionych orzeczeńwskazał, że przepis art. 16a ust. 1 i art. 17 ust. 1 u.ś.r. zawiera tożsamy hipotetyczny stan faktyczny – sprawowanie opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie z ww. wskazaniami. Występuje zatem tożsamy hipotetyczny stan faktyczny w zakresie zabezpieczenia prawa człowieka do egzystencji w zachowaniu przyrodzonej godności człowieka. Tożsamość hipotetycznego stanu faktycznego stanowi podstawę do konstytucyjnej wykładni przesłanki różnicującej prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego – przesłanki zakresowo ograniczającej – "rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej". Przy wykładni tego uregulowania należy odrzucić przyjętą wykładnię językową, wyłączającą z prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego osoby, która nie podejmuje zatrudnienia. Zasadniczy element normy prawnej regulującej specjalny zasiłek opiekuńczy i świadczenie pielęgnacyjne wyłącza różnicowanie sytuacji osób, które nie podejmują zatrudnienia od osób, które rezygnują z zatrudnienia przy przyznaniu specjalnego zasiłku opiekuńczego. Wykładnią zatem pojęcia "rezygnuje z zatrudnienia" należy objąć również stan faktyczny "nie podejmuje zatrudnienia". Taka wykładnia ma pełne umocowanie w wartościach przyjętych w preambule Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, gwarantującej godność człowieka pozbawionego zdolności do samodzielnej egzystencji, w konstytucyjnej zasadzie demokratycznego państwa prawnego, urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej oraz konstytucyjnej zasadzie równości wobec prawa. Wykładnia pojęcia rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej musi się odbywać przez pryzmat celu jakiemu świadczenia opiekuńcze służą. Celem tych zasiłków jest zrekompensowanie osobom wymagającym opieki i opiekę tę sprawującym – wydatków związanych z koniecznością zapewnienia sobie opieki i utraconego zarobku. Wykładnia zatem przepisów regulujących kwestie tych świadczeń opiekuńczych, jaki ponosi państwo wobec swoich obywateli musi mieć na uwadze to, że państwo ma wspomóc, a nie odmówić pomocy. Z punktu widzenia celu omawianego świadczenia nie jest zatem istotne, czy nastąpiła rezygnacja z zatrudnienia, czy rezygnacja z podjęcia zatrudnienia. Istotne jest natomiast to, czy zarówno w jednym, jak i w drugim przypadku istnieje bezpośredni związek ze sprawowaniem opieki na niepełnosprawną osobą. Takie wartości przyświecają wprowadzeniu zmiany art. 16a ust. 1 ustawą z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. z 2014 r., poz. 567), który w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2015 r. stanowi, iż specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje także osobom, jeżeli nie podejmują zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Zatem stwierdzić należało, że doszło do wadliwego zastosowania art. 16a ust. 1 u.ś.r., co miało wpływ na wynik sprawy, gdyż bezpośrednio zdeterminowało treść zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji pierwszoinstancyjnej. Niezależnie od powyższegoorgany orzekające w sprawie w ogóle nie odniosły się natomiast do kwestii posiadania przez skarżącego gospodarstwa rolnego, a w zasadzie zaprzestaniajego prowadzenia. Prowadzenie gospodarstwa rolnego w świetle regulacji art. 16astanowi negatywną przesłankę przyznania przedmiotowego świadczenia (por. uchwałaNSA z 11 grudnia 2012 r. sygn. akt I OPS 5/12). Jednakowoż na mocy wyżej powołanej ustawy o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów do ustawy o świadczeniach rodzinnych został dodany art. 17b, obowiązujący od dnia 15 maja 2014 r.Przepis ten stanowi, że w przypadku, gdy o świadczenia, o których mowa w art. 16a i art. 17 ubiegają się rolnicy, małżonkowie rolników bądź domownicy, świadczenia te przysługują odpowiednio: 1) rolnikom w przypadku zaprzestania prowadzenia przez nich gospodarstwa rolnego; 2) małżonkom rolników lub domownikom w przypadku zaprzestania prowadzenia przez nich gospodarstwa rolnego albo wykonywania przez nich pracy w gospodarstwie rolnym (ust 1). Zaprzestanieprowadzeniagospodarstwa rolnego lub zaprzestanie wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym, o których mowa w ust. 1, potwierdza się stosownym oświadczeniem złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Nieulega natomiast wątpliwości, że uprawnienie do specjalnego zasiłku opiekuńczego pozostaje w związku z rezygnacją z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania nad osobą niepełnosprawną stałej opieki, co w przypadku rolników (małżonków rolników, domowników)oznacza odpowiedniozaprzestanieprowadzeniagospodarstwa rolnego, albo wykonywania pracy w tym gospodarstwie. Z akt sprawy wynika, że skarżący w toku postępowania złożył oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań, że zaprzestał prowadzenia gospodarstwa rolnego z dniem 1 lipca 2014 r. (k- 29 akt adm.). Tymczasemorgany pominęły ten aspekt sprawy choć miał on istotne znaczenie, jako że zaprzestanie prowadzenia gospodarstwa rolnego celem sprawowania opieki nad niepełnosprawnym ojcem stanowi o spełnieniu przesłanki "rezygnacji", z którą u.ś.r. wiąże przyznanie przedmiotowego świadczenia. Z powyższym wiąże się jeszcze jedno zagadnienie, a mianowicie aby można było przyznać specjalny zasiłek opiekuńczy, organ administracyjny musi stwierdzić, że zachodzi wyraźny i bezpośredni związek czasowy i przyczynowy pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, zaprzestania prowadzenia gospodarstwa rolnego, bądź pracy w tym gospodarstwie - zwanej dalej "rezygnacją", a sprawowaniem opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Nie oznacza to jednak, by odmowa przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego wynikać mogła z faktu takiej rezygnacji w okresie późniejszym, niż ustalenie stopnia niepełnosprawności osoby wymagającej opieki. Przesłanka rezygnacji zamieszczona w art. 16a ust. 1 u.ś.r.nie została obwarowana limitem czasu, w jakim miałaby się spełnić w stosunku do uzyskania przez osobę wymagającą opieki orzeczenia o niepełnosprawności. Istotne jest jedynie czy istnieje związek przyczynowy pomiędzy rezygnacją z aktywności zawodowej lub rolniczej opiekuna a sprawowaniem opieki. Natomiast aspekt czasowy w tym wypadku sprowadza się do stwierdzenia, że rezygnacja ta miała miejsce w okresie, gdy po stronie osoby wymagającej opieki istniał stan niepełnosprawności, o którym mowa w powołanym wyżej przepisie art. 16a ust. 1, co w praktyce w zasadzie odnosi się do dowolnego momentu w okresie od daty powstania ustalonego stopnia niepełnosprawności do dnia złożenia wniosku o specjalny zasiłek opiekuńczy. Wystąpienie o przyznanie świadczenia pieniężnego z tytułu opieki nad osobą niepełnosprawną nie jest bowiem obowiązkiem osoby sprawującej opiekę nad taką osobą. Opiekun może decyzję taką podjąć w czasie właściwym ze swojego punktu widzenia. Może decyzji takiej nie podejmować w ogóle, godząc swoje obowiązki zawodowe ze sprawowaniem opieki, względnie sprawować ją bez udziału środków z budżetu państwa. Wszak chodzi o uprawnienie, z którego strona może ale nie musi korzystać (por. wyrok WSA w Gliwicach z 23 stycznia 2015 r., sygn. akt IV SA/Gl 402/14 i podane tam orzecznictwo, publik w CBOSA).W rozpoznawanej sprawie skarżący wskazywał w odwołaniu na istotne pogorszenie się stanu zdrowia ojca, co było związane ze złamaniem szyjki kości udowej, przedkładając na tę okoliczność karty leczenia szpitalnego obejmujące okres od marca 2014 r. do 30 czerwca 2014 r. Natomiast o specjalny zasiłek opiekuńczy wystąpił w dniu 4 lipca 2014 r. Nadto w aktach znajduje się oświadczenie skarżącego, że zaprzestał prowadzenie gospodarstwa od 1 lipca 2014 r. Brak oceny zebranego materiału dowodowego, stosownych ustaleń i rozważań w tym zakresie stanowiło istotne naruszenie art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. w związku z art. 17b oraz 16a ustawy. Wreszcie ostatnim aspektem sprawy jest przyjęty przez organ I instancji brak spełnienia przesłanki wykonywania stałej opieki na niepełnosprawnym ojcem. Przy czym organ ten nie poczynił żadnych rozważań ani nie wyjaśnił w kontekście dokonanych ustaleń faktycznych dlaczego doszedł do takiego przekonania, czy dlatego, że skarżący nie zamieszkuje wspólnie z niepełnosprawnym ojcem, czy też dlatego, że zakres wykonywanej opieki nie uniemożliwia mu podjęcia zatrudnienia, czy też, że w opiece wspomagają go inni członkowie rodziny, przy czym nie podano w jakim zakresie pomoc ta jest przez nich udzielana. W orzecznictwie sądowymwskazuje się, że do sprawowania stałej opieki nie jest konieczne wspólne zamieszkiwanie z osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Istotne jest aby osoba sprawująca opiekę wykonywała wszystkie niezbędne czynności, pozwalające na zaspokojenie prawidłowej egzystencji podopiecznego, których on sam wykonać nie może(por.wyrok WSA w Kielcach z dnia 29 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Ke 761/10 – publik. w CBOSA). Ponadto zakres sprawowania opieki winien uprawniać do stwierdzenia, że znalezienie przez taką osobę pracy, która nie kolidowałaby z tymi obowiązkami, jest wysoce utrudnione, wręcz niemożliwe. Wszystkie te aspekty winny być należycie rozważone iwyjaśnione. Natomiast organ odwoławczy w ogóle do tej kwestii się nie odniósł, bowiem uznał brak rezygnacji z zatrudnienia jako wystarczającą przesłankę do odmowy przyznania świadczenia. Stąd też w ponownym rozpoznaniu sprawy kwestia ta będzie wymagała wyjaśnienia oraz oceny. Powyższe uzasadnia stwierdzenie, że w toku postępowania nie podjęto wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, czym uchybiono zasadzie prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), w tym poprzez brak zebrania w sposób wyczerpujący i rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.) oraz błędną ocenę zebranego już materiału (art. 80 k.p.a.), co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpatrując ponownie sprawę organ obowiązany będzie uwzględnić ocenę prawną oraz wskazania zawarte w uzasadnieniu niniejszego wyroku, oraz w sposób prawidłowy zastosować przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych. Z tych wszystkich względów Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 135 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło