IV SA/Gl 589/15
WyrokWSA w Gliwicach2016-01-12
Skład orzekający: Tadeusz Michalik, Beata Kozicka, Bożena Miliczek - Ciszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przyznania zasiłku celowego na zakup posiłku lub żywności, uwzględniając ograniczone środki finansowe ośrodka pomocy społecznej oraz możliwość racjonalnego gospodarowania przez stronę dochodami?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo odmówiły przyznania zasiłku celowego na zakup posiłku lub żywności. Rozstrzygnięcie zostało oparte na uznaniu administracyjnym, które pozwala organom na ocenę całokształtu sytuacji strony oraz możliwości finansowych ośrodka. Pomimo spełnienia kryteriów dochodowych i niepełnosprawności, organ miał prawo odmówić przyznania świadczenia w żądanej wysokości, biorąc pod uwagę ograniczone środki finansowe i możliwość racjonalnego gospodarowania przez stronę posiadanymi dochodami, w tym wykorzystania nadpłat i środków z innych form pomocy.Stan faktyczny
Strona L.M. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą przyznania zasiłku celowego na zakup posiłku lub żywności w ramach programu "Pomoc państwa w zakresie dożywiania". Organ pierwszej instancji odmówił przyznania świadczenia, wskazując na ograniczone środki finansowe Ośrodka Pomocy Społecznej oraz możliwość zapewnienia sobie przez stronę jednego gorącego posiłku dziennie przy przyznanej kwocie i racjonalnym gospodarowaniu dochodami. Strona w odwołaniu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania i nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego, wskazując na swoją trudną sytuację zdrowotną i dietę. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy, podzielając stanowisko organu pierwszej instancji co do możliwości zapewnienia posiłku, ale jednocześnie podkreślając indywidualne rozpatrywanie każdego wniosku i możliwość uzupełnienia świadczenia z posiadanych nadpłat.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka (spr.) Sędzia WSA Bożena Miliczek - Ciszewska Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi L. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. zaskarżoną decyzją z dnia [...] Nr [...], działając na podstawie art. 2 oraz art. 17 i art. 18 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 1659 ze zm.) i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 267 ze zm., dalej: Kpa), po rozpoznaniu odwołania L.M. od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta G. przez Zastępcę Kierownika Działu Świadczeń Ośrodka Pomocy Społecznej w G. z dnia [...] Nr [...] w sprawie odmowy przyznania świadczenia pieniężnego na zakup posiłku lub żywności (zasiłek celowy) w ramach programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" w wysokości [...] zł dziennie – decyzję pierwszoinstancyjną utrzymało w mocy.
Argumentując podjęte rozstrzygnięcie, organ odwoławczy przybliżył dotychczasowy przebieg postępowania, według chronologii zdarzeń, wskazując przy tym prawne regulacje przedmiotu. W tych ramach odnotował, że organ pierwszoinstancyjny przywołaną na wstępie decyzją z dnia [...] (Nr [...]) odmówił stronie przyznania świadczenia pieniężnego na zakup posiłku lub żywności (zasiłek celowy) w ramach programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" w wysokości [...] zł dziennie. W jej uzasadnieniu – jak zauważył – organ pierwszej instancji podał, że powodem odmowy przyznania pomocy w formie zasiłku celowego na zakup żywności w wysokości [...] zł dziennie są ograniczone środki finansowe Ośrodka. Zwrócił także uwagę, że po uchyleniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. jego decyzji z dnia [...] (Nr [...]) odmawiającej przyznania stronie świadczenia pieniężnego na zakup posiłku lub żywności w ramach programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" w wysokości [...] zł dziennie, przeprowadził ponownie postępowanie, w toku którego ustalono, że strona prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym. Jej dochód w miesiącu [...] wynosił [...] zł (zasiłek stały - [...] zł i zasiłek okresowy - [...] zł). Z uwagi na konieczność stosowania diety, co zostało potwierdzone zaświadczeniem lekarskim, strona nie może korzystać z pomocy w formie gorącego posiłku w żywieniu zbiorowym. Zaznaczył, że po analizie dochodów i wydatków strony należy stwierdzić, że przy wsparciu finansowym organu w wysokości [...] zł dziennie ma ona możliwość zapewnienia sobie co najmniej jednego gorącego posiłku dziennie. Wyjaśnił, że po otrzymaniu tej pomocy dochód strony (łącznie z zasiłkiem stałym i okresowym) wyniesie w zależności od liczby dni miesiąca [...] zł lub [...] zł. Wskazując, iż nie wliczając w tę kwotę wysokości pomocy udzielanej w formie specjalnych zasiłków celowych na leki, opał, odzież, obuwie itp. Nadmienił też, że strona co miesiąc z zasiłku stałego przekazuje [...] zł na konto [...] tytułem opłaty za gaz (płatne z wyprzedzeniem), co powoduje, iż posiada nadpłatę w wysokości [...] zł, którą mogłaby przeznaczyć m.in. na zakup żywności lub posiłku. Ponadto zaakcentował, że strona ma możliwość ubiegania się o pomoc w ramach Programu Operacyjnego Pomoc Żywnościowa 2014-2020 realizowanego w ramach Europejskiego Funduszu Pomocy Najbardziej Potrzebującym (FEAD). Tym samym – na co zwrócił uwagę organ odwoławczy – organ pierwszej instancji stwierdził, że kwota [...] zł dziennie przyznawana w ramach programu rządowego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" stanowi istotne uzupełnienie innych środków, którymi strona dysponuje, a które otrzymuje w ramach wsparcia ze strony Ośrodka i przy racjonalnym gospodarowaniu środkami finansowymi jest w stanie uzyskać przynajmniej jeden gorący posiłek dziennie.
Od tej decyzji strona wniosła odwołanie, w którym wyraziła swoje niezadowolenie z otrzymanego rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Przedstawiła swoje argumenty przemawiające za przyznaniem jej pomocy. Zarzuciła organowi naruszenie m.in. przepisów postępowania tj. art. 7, i 77 § 1 Kpa poprzez nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy. Zdaniem strony wysokość przyznanej pomocy nie jest odpowiednia do obowiązującej go diety. Wskazała, że pracownik socjalny został poinformowany o obowiązującej go diecie przy dnie moczanowej (produkty dozwolone oraz zabronione). Podała, że w miesiącu [...] stan jej zdrowia pogorszył się i co miesiąc musi chodzić na kontrolne badanie, brać bolesne zastrzyki, wystąpiły zmiany na skórze. Strona zaznaczyła, że w stosunku do zasad obowiązujących do dnia 1 marca 2013 r. kwota świadczenia została pomniejszona o około 100%. Stwierdziła też, że organ nie udzielił jej odpowiedzi, jak można wyżyć za [...] zł dziennie.
Odwołując się do regulacji prawnych przedmiotu Kolegium wskazało, że zgodnie z uchwałą Nr 221 Rady Ministrów z dnia 10 grudnia 2013 r. (M.P. z 2013 r., poz. 1024) w sprawie ustanowienia wieloletniego programu wspierania finansowego gmin w zakresie dożywiania "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" na lata 2014-2020, gminy – w ramach tego Programu – udzielają wsparcia osobom spełniającym warunki otrzymania pomocy wskazane w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz.U. z 2015 r., poz. 163, dalej: ustawa lub ups) oraz spełniającym kryterium dochodowe w wysokości 150% kryterium, o którym mowa w art. 8 tej ustawy. Ze środków przekazanych gminom z Programu udziela się wsparcia w szczególności:
1) dzieciom do czasu podjęcia nauki w szkole podstawowej,
2) uczniom do czasu ukończenia szkoły ponadgimnazjalnej,
3) osobom i rodzinom znajdującym się w sytuacjach wymienionych w art. 7 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, w szczególności osobom samotnym, w podeszłym wieku, chorym lub niepełnosprawnym - formie posiłku, świadczenia pieniężnego na zakup posiłku lub żywności albo świadczenia rzeczowego w postaci produktów żywnościowych.
Argumentując Kolegium wskazało, że wprawdzie pomoc na wyżywienie przyznawana jest na podstawie uznania administracyjnego, to jednak organ musi dokonać dokładnych ustaleń faktycznych, czyli wnikliwie ocenić sytuację życiową wnioskodawcy, która ma wpływ na zakres zaspokojenia potrzeb, w tym wiek, stan zdrowia, wysokość uzyskiwanych dochodów, możliwość zarobkowania, wysokość posiadanych środków, konieczne wydatki itp. – co w przedmiotowej sprawie, w jego ocenie, organ pierwszej instancji zrealizował. Stwierdziło bowiem, że organ ten dokładnie ustalił sytuację życiową strony. Z ustaleń organu pierwszoinstancyjnego, na co zwróciło uwagę, wynika, że znaczna część dochodu strony w wysokości [...] zł miesięcznie przeznaczana jest na opłaty mieszkaniowe, tj. czynsz - [...] zł, gaz - [...] zł, zakup energii elektrycznej - [...] zł i wynosi łącznie [...] zł. Na zaspokojenie wszystkich pozostałych potrzeb bytowych stronie pozostaje kwota [...] zł. Przypomniało także, że strona otrzymuje od organu pomoc w formie specjalnych zasiłków celowych, np. na zakup leków, zgodnie z przedłożonymi receptami, czy też na zakup opału. Z uwagi na konieczność stosowania diety, co strona udokumentowała zaświadczeniem lekarskim, nie może ona korzystać z pomocy w formie gorącego posiłku w zbiorowym żywieniu. W związku z tym domaga się pomocy finansowej na zakup żywności w wysokości odpowiadającej wartości gorącego posiłku, wg strony jest to [...] zł dziennie. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, że kwota [...] zł przyznana stronie wcześniejszą decyzją, tj. z dnia [...] (Nr [...]) na zakup posiłku lub żywności w ramach programu wieloletniego pomoc "Państwa w zakresie dożywiana" na miesiące od [...] do [...] pozwala na zapewnienie jednego gorącego posiłku dziennie, w sytuacji gdy strona będzie racjonalnie gospodarowała wszystkimi posiadanymi środkami, tj. chociażby nie będzie przekazywała w każdym miesiącu na konto [...] kwoty [...] zł miesięcznie, gdyż ma opłacone rachunki do [...].
Organ drugoinstancyjny zaakceptował stanowisko organu pierwszej instancji, że środki pozyskane niejako z tych oszczędności mogłaby przeznaczyć na zakup posiłku lub żywności także kwotę nadpłaty, którą posiada na koncie gazowni. Jednakowoż Kolegium akceptując rozstrzygnięcie nie podzieliło w pełni stanowiska organu, że "z uwagi na ograniczone środki finansowe, zgodnie z obowiązującymi w Ośrodku zasadami, kwotę świadczenia na zakup posiłku lub żywności ustala się w wysokości [...] zł dziennie na osobę w rodzinie i [...] zł dziennie dla osoby samotnie gospodarującej – na zasadach "każdemu po równo", gdyż, na co zwróciło szczególną uwagę, "każdy wniosek o przyznanie pomocy powinien być rozpatrzony indywidualnie przy uwzględnieniu sytuacji życiowej wnioskodawcy w dacie złożenia wniosku". Uzasadniając odmienny w tym zakresie pogląd organ podniósł, że w przypadku świadczenia pieniężnego na zakup posiłku lub żywności w orzecznictwie sądowym zwraca się uwagę, iż wysokość świadczenia powinna stanowić ekwiwalent umożliwiający sporządzenie posiłku, jeśli nie zapewnia się go w naturze. Na poparcie wyrażonego poglądu przytoczył wyrok WSA w Gliwicach z dnia 16 lutego 2012 r. sygn. akt IV SA/GI 449/11 – wszystkie przywoływane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl.
Jednocześnie wyraził ocenę, że pomimo świadomości, iż przyznana kwota [...] zł dziennie nie wystarcza w pełni na przygotowanie gorącego posiłku zwłaszcza przy konieczności stosowania diety, na co zwrócił uwagę także organ pierwszej instancji, postanowił utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję gdyż w okresie na jaki zostało przyznane świadczenie (od miesiąca [...] do [...]) strona miała możliwość uzupełnienia przyznanego jej świadczenia na wyżywienie poprzez wykorzystanie chociażby posiadanej nadpłaty w opłatach za gaz. Ponadto, co w jego opinii wzmacnia argumentację, strona ma możliwość skorzystania z artykułów żywnościowych wydawanych w ramach Europejskiego Funduszu Pomocy Najbardziej Potrzebującym (FEAD).
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach strona skarżąca wyraziła niezadowolenie z rozstrzygnięcia – analogicznie jak w odwołaniu – zaskarżonej decyzji zarzuciła, co do zasady, brak właściwego ustalenia stanu faktycznego i nie uwzględnienia przez orzekające w sprawie organy jej trudnej sytuacji życiowej. W uzasadnieniu skarżący także powtórzył wcześniejszą argumentację zawartą w odwołaniu.
Odpowiadając na skargę organ drugoinstancyjny podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym orzeczeniu i stwierdził, że jest ona nieuzasadniona oraz nie zawiera żadnych argumentów, które podważałyby jego merytoryczną prawidłowość. Tym samym wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm., dalej: Ppsa) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Stosownie do art. 134 § 1 Ppsa sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Powyższe oznacza, że Sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze.
W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie jest zgodne z prawem.
Ustalając istotny dla sprawy stan faktyczny Sąd stwierdza, że – co do meritum – nie jest on sporny i został nakreślony powyżej przy omawianiu stanowiska organów pierwszej oraz drugiej instancji jak i strony skarżącej. W ocenie Sądu nie ma zatem konieczności jego ponownego powielania.
Kwestią wymagającą wyjaśnienia pozostaje, czy w sprawie ziściły się przesłanki do odmowy, jak twierdzi organ czy też przeciwnie, zdaniem strony – przyznania – zasiłku celowego.
Przechodząc do szczegółowych rozważań w pierwszej kolejności wskazać należy, że skład orzekający w pełni akceptuje i uznaje za własne argumenty zwarte w wyroku tut. Sądu z dnia 3 kwietnia 2014 r., sygn. akt IV SA/Gl 769/13 zapadłym także w sprawie strony skarżącej. Stąd uzasadnia rozstrzygniecie z motywami i wywodami w nim zawartymi.
Tym samym na wstępie Sąd wskazuje, że podstawę materialnoprawną kwestionowanego rozstrzygnięcia, stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 163, ze zm. dalej także: ustawa lub ups). Poza sporem jest, że skarżący ma prawo do świadczeń z pomocy społecznej, spełnia bowiem przepisane w ustawie kryteria określone w art. 8 ust. 1 (kryterium dochodowe wynoszące, na dzień wydania decyzji, w przypadku osoby samotnie gospodarującej 542 zł) oraz w art. 7 pkt 5 (niepełnosprawność) uprawniające do świadczeń z pomocy społecznej.
Zgodnie z art. 39 ust. 1 i 2 powołanej wyżej ustawy zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Jednocześnie, stosownie do regulacji zawartej w art. 3 ust. 4 tej ustawy potrzeby osoby i rodziny korzystającej z pomocy społecznej powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i możliwościom tej pomocy.
Z brzmienia przywołanych wyżej unormowań wynika, iż decyzja w zakresie przyznania pomocy w formie zasiłku celowego, jak również w kwestii określenia jej wysokości podejmowana jest w ramach uznania administracyjnego. Uznanie administracyjne cechuje się m.in. tym, że organ nie jest związany ścisłymi kryteriami prawnymi, a więc ma pewną swobodę w ocenie zasadności żądania. W przypadku zasiłku celowego organ administracyjny wydaje decyzję oceniając całokształt sytuacji strony mającej wpływ na zakres zaspokojenia potrzeb, uwzględniając przy tym sytuację ogólną, czyli wysokość posiadanych środków, liczbę osób wymagających pomocy. Dopiero po ustaleniu, że taka pomoc jest niezbędna, organ może przyznać (ale nie musi) zasiłek celowy, biorąc pod uwagę przytoczone okoliczności przemawiające za udzieleniem pomocy, jak i przeciw jej udzieleniu. Spełnienie kryteriów przez osobę ubiegającą się o zasiłek celowy nie oznacza zatem, że istnieje po jej stronie roszczenie o przyznanie świadczenia.
Należy w tym miejscu zaakcentować, iż norma prawna zawarta w art. 3 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej zobowiązuje organy orzekające o udzielaniu świadczeń przewidzianych w tej ustawie do uwzględnienia możliwości finansowych pozwalających na realizację potrzeb zgłoszonych przez osoby ubiegające się o pomoc. W sytuacji ograniczonych środków przeznaczanych na cele pomocy społecznej i stale wzrastającej liczby osób ubiegających się o jej uzyskanie, konieczne jest stworzenie gradacji potrzeb tych osób i powiązanie jej z możliwościami finansowymi ośrodków pomocy społecznej. Działanie organu w ramach uznania administracyjnego oznacza więc załatwienie sprawy zgodnie ze słusznym interesem obywatela, o ile nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny i możliwości organu w zakresie posiadanych uprawnień i środków (tak w wyroku NSA z dnia 19 czerwca 2007 r. sygn. akt I OSK 1464/06).
Organy orzekające zasady te miały na uwadze, albowiem rozstrzygnęły sprawę zważając zarówno na sytuację skarżącego, jak i ograniczone możliwości finansowe Ośrodka Pomocy Społecznej (dalej: OSP, Ośrodek), a tym samym ochronę interesów osób uprawnionych do uzyskania wsparcia ze środków pomocy społecznej. W toku postępowania administracyjnego zebrano materiał dowodowy pozwalający na ustalenie sytuacji skarżącego i rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty. Organy wskazując na sytuację strony skarżącej uwypukliły, że uzyskane środki na dożywianie, czyli kwotę [...] zł dziennie, należy ocenić globalnie, jako sumę, czy iloczyn stanowiący wynik ilości dni, na które kwota ta przypada.
Zdaniem Sądu organ odwoławczy akceptując argumenty i stanowisko organu pierwszej instancji dokonał prawidłowych ustaleń co do stanu faktycznego oraz przeprowadził jego trafną ocenę, która uzasadniała przyznanie świadczenia pieniężnego na zakup żywności w wysokości około [...] zł. Zgodnie z regułami procedury administracyjnej, organ ten przeanalizował sytuację życiową wnioskodawcy związaną z samotnym gospodarowaniem, orzeczonym stopniem niepełnosprawności oraz wymaganą dietą. Działając w ramach uznania administracyjnego słusznie wskazał, że położenie, w jakim znalazł się wnioskodawca, uzasadnia przyznanie pomocy w zakresie dożywiania. Organ zbadał ponadto sytuację materialną wnioskodawcy, mając na uwadze uzyskiwane, stałe dochody. W uzasadnieniu decyzji organ przedstawił kryteria, jakimi kierował się przy ustaniu wysokości przyznanego świadczenia.
Mając powyższe na uwadze podkreślenia wymaga, że badając legalność kwestionowanej decyzji w zakresie wysokości przyznanego skarżącemu zasiłku celowego, Sąd miał na uwadze, że rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania takiego świadczenia wydawane jest w ramach uznania administracyjnego, co pozwala organowi na wybór pomocy, którą uzna za najwłaściwszą w świetle celów określonych ustawą o pomocy społecznej, przy jednoczesnym uwzględnieniu możliwości finansowych Ośrodka. Działanie organu w sferze uznania administracyjnego powoduje również, że dokonywana przez Sąd kontrola decyzji opartej na uznaniu administracyjnym ma ograniczony zakres i sprowadza się do zbadania, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, tj. czy organ administracji wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia oraz czy wyboru takiego dokonał po ustaleniu i rozważeniu wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy, nie naruszając zasady swobodnej oceny dowodów. Kontrola sądowa w takich przypadkach obejmuje proces wydania decyzji (spełnienie przez organ wymogów proceduralnych), ustalanie stanu faktycznego jako elementu tego procesu czy wszechstronność oceny faktów. Dotyczy ona zatem jedynie tej części treści decyzji uznaniowej, która jest powiązana z kryteriami prawnymi, natomiast nie obejmuje tej części treści rozstrzygnięcia, która wiąże się z realizowaniem określonej polityki administracyjnego stosowania prawa (rozumienia celowości administracyjnej czy roli słuszności w kształtowaniu treści decyzji) w ramach luzów decyzyjnych stworzonych przez podstawy decyzji uznaniowej (por. wyroki NSA z dnia 8 maja 2015 r., sygn. akt I OSK 2886/13; z dnia 30 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 115/12; z dnia 20 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 130/10).
Dokonując kontroli pod tym kątem, Sąd stwierdził, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie jest dowolne. W procesie dochodzenia do decyzji właściwie organ odwoławczy uwzględnił całokształt okoliczności faktycznych mających wpływ na podjęte rozstrzygnięcie i nie naruszył zasady swobodnej oceny dowodów.
W pierwszym rzędzie przyjdzie zauważyć, że skarżący pozostaje pod stałą opieką pomocy społecznej, korzysta z jego świadczeń otrzymując potrzebne mu wsparcie materialne i pomoc. Oznacza to, że jego potrzeby są na bieżąco monitorowane i zaspokajane odpowiednio do ich zasadności i możliwości Ośrodka. Zasadnie w ocenie Sądu Kolegium w zaskarżonej decyzji zwróciło uwagę, że pomoc oraz jej wysokość jest nie tylko warunkowana potrzebą strony, ale również posiadanymi do dyspozycji przez OPS środkami finansowymi, natomiast z rozstrzygnięcia organu I instancji wynika, że OPS posiada ograniczone możliwości finansowe, skutkujące koniecznością ich limitowania. Wszak celem pomocy społecznej nie jest zaspokajanie wszelkich zgłaszanych potrzeb, a jedynie pomoc w tym zakresie (art. 2 ust. 1 ustawy). Końcowo już tylko Sąd zwraca uwagę na ugruntowany w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, iż organy administracji w zakresie pomocy społecznej działają w oparciu o środki finansowe, których wysokość jest ściśle określona i w tak wyznaczonych granicach muszą realizować cele powierzone im w ustawie o pomocy społecznej. Wymaga to oceny nie tylko niezbędnych potrzeb życiowych osób uprawnionych do tych świadczeń, ale także własnych środków finansowych. Organy pomocy społecznej są zatem upoważnione do limitowania rozmiaru przyznawanych świadczeń z uwagi na ograniczone środki finansowe, a posiadane fundusze muszą rozdzielać pomiędzy stale rosnącą liczbą osób wymagających wsparcia (np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 21 grudnia 2005 r. sygn. akt I OSK 658/05, z dnia 25 stycznia 2008 r., sygn. akt I OSK 624/07, czy z dnia 14 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 1498/10).
W ocenie Sądu w sprawie nie nastąpiło naruszenie granic przysługującego organom uznania administracyjnego. Wydając rozstrzygnięcie organy miały bowiem na względzie okoliczności sprawy tak istniejące po stronie skarżącego, jak również uwzględniające cele i możliwości pomocy społecznej.
Mając na uwadze przedstawiony stan rzeczy Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja została wydana w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego i prawidłowego zastosowania prawa materialnego, zatem nie zachodzą podstawy do podważenia zawartego w nich rozstrzygnięcia.
Mając na uwadze wszystkie wyżej omówione okoliczności, Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło