IV SA/Gl 605/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik Protokolant sekr. sąd. Arkadiusz Kmiotek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2009 r. sprawy ze skargi B.F. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Prezydent Miasta C. orzekł o uznaniu B. F. z dniem [...] r. za osobę bezrobotną i jednocześnie odmówił przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Z uzasadnienia decyzji wynika, iż w dniu rejestracji strona spełniła warunki do uznania za osobę bezrobotną, natomiast suma okresów, o których mowa w art. 71 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tj. Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.) przypadających w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji, jest krótsza niż 365 dni, co stanowiło podstawę odmowy przyznania prawa do zasiłku. Od powyższej decyzji B.F. złożyła odwołanie wnosząc o ponowne rozpatrzenie sprawy. Strona podnosiła, iż legitymuje się okresem zatrudnienia od [...] roku i nigdy nie korzystała z zasiłku dla bezrobotnych. Do odwołania strona załączyła: kserokopie świadectw pracy oraz zaświadczeń o zatrudnieniu, kserokopię [...], kserokopie wypowiedzenia umowy o pracę. Decyzją z dnia [...] r. Wojewoda Ś. działając na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 i art. 71 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego orzekł zaskarżoną decyzję utrzymać w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że B. F. została zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w C. w dniu [...] r. jako osoba bezrobotna. W dniu rejestracji przedłożyła dokumenty: rozwiązanie umowy o pracę z dnia [...] r. ,świadectwo pracy z dnia [...] r. potwierdzające zatrudnienie w Firmie A w C. w okresie od [...] r. do [...] r. w wymiarze [...] etatu oraz orzeczenie [...]. Organ wskazał, iż zgodnie z art. 71 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni od zarejestrowania, jeżeli w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania łącznie przez okres co najmniej 365 dni był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie, co najmniej minimalnego wynagrodzenia, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy. Z oświadczenia strony zamieszczonego na kserokopii świadectwa pracy z dnia [...] r. przedłożonego w dniu rejestracji do akt sprawy wynika, iż w okresie zatrudnienia w Firmie A w C. w wymiarze [...] etatu odwołująca osiągała wynagrodzenie niższe od minimalnego. W tym stanie rzeczy organ odwoławczy stwierdził, iż bezspornym jest, że w okresie 18 miesięcy przed rejestracją w PUP w C., tj. od [...] r. do [...] r. strona przepracowała 365 dni, lecz nie udokumentowała osiągania w tym okresie wynagrodzenia w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia, od którego istnieje obowiązek odprowadzania składki na Fundusz Pracy. Dlatego też należało orzec o odmowie przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca B. F. zakwestionowała powyższe rozstrzygniecie. Skarżąca ponownie podniosła, iż legitymuje się okresem zatrudnienia od [...] roku i nigdy nie korzystała z zasiłku dla bezrobotnych. Do skargi strona załączyła: kserokopie świadectw pracy oraz zaświadczeń o zatrudnieniu, kserokopię orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, kserokopie wypowiedzenia umowy o pracę. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Ś. wniósł o jej oddalenie, nie znajdując podstaw do zmiany zajętego w sprawie stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przedmiotowa skarga nie mogła odnieść skutku, bowiem zaskarżone orzeczenie nie narusza prawa. W punkcie wyjścia należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony decyzją, czy decyzja wiąże się z negatywnymi skutkami dla strony, czy narusza zasady współżycia społecznego i im podobnych. Sąd związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu , nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W tym miejscu należy wskazać skarżącemu (zważając na jego wniosek wyartykułowany w skardze) , iż wobec powyższego Sąd nie może (zamiast OPS) rozstrzygnąć merytorycznie jego sprawy o przyznanie zasiłku , albowiem pozostaje to poza jego kognicją. Oceniając w tych granicach legalność zaskarżonego orzeczenia nie sposób dostrzec naruszenia przepisów prawa, nie sposób też było podzielić zarzutów skargi. Wydając zaskarżone orzeczenie organ działał zgodnie z przepisami procedury administracyjnej. Poczynił prawidłowe rozważania faktyczne i prawne,, a swe stanowisko przekonująco umotywował. Uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia nie pozostawia też wątpliwości co do jego zgodności z powołanymi przepisami prawa. Art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2004 r. nr 99, poz. 1001 z późn zm.) stanowi, iż bezrobotny to osoba, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-g lub lit. i, j, l, niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkole dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu tej szkoły lub w szkole wyższej gdzie studiuje w formie studiów niestacjonarnych, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Zgodnie z art. 71 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia (...) obowiązującej w chwili orzekania przez organy administracyjne i mającej zastosowanie w sprawie prawo do zasiłku dla bezrobotnych przysługuje bezrobotnemu, jeżeli spełnia łącznie dwa wymogi: - nie ma dla niego propozycji odpowiedniego zatrudnienia, propozycji szkolenia, stażu, przygotowania zawodowego w miejscu pracy, prac interwencyjnych lub robót publicznych oraz - w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy Wobec powyżej zacytowanych przepisów i po analizie zgromadzonej dokumentacji Sąd doszedł do przekonania, że skarżąca ponad wszelką wątpliwość spełniała warunki do uzyskania statusu bezrobotnego. Kwestią sporną w sprawie była kwestia, czy skarżąca spełniła, czy też nie - warunki do uzyskania prawa do zasiłku. Z treści znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy "Aneksu Nr [...]" z dnia [...] r. do umowy o pracę wynika, że wynagrodzenie skarżącej od dnia [...] r. wynosiło [...] najniższego krajowego wynagrodzenia. Powyższe sama skarżąca potwierdziła na kserokopii świadectwa pracy z dnia [...] r. przedłożonego w dniu rejestracji do akt sprawy. Stąd też problem występujący w przedmiotowej sprawie w zasadzie sprowadza się do wykładni art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnia i instytucjach rynku pracy, a w szczególności do użytego w tym przepisie sformułowania "osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy". Zdaniem Sądu przepis art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o promocji zatrudnienia ma charakter przepisu ograniczającego, którego celem "funkcją" jest wyeliminowanie z kręgu osób uprawnionych do zasiłku dla bezrobotnych, tych zatrudnionych, którzy nie mogą wylegitymować się uzyskaniem wynagrodzenia w wysokości (a nie proporcjonalnej wysokości), odpowiadającej minimalnemu wynagrodzeniu za pracę. Literalne brzmienie wskazanego przepisu jest jednoznaczne, zatem nie zachodzi konieczność sięgania do innych rodzajów wykładni. Godzi się podkreślić, że także Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 07 września 2006 r. sygn. akt I OSK 333/06 stwierdził, że przepis art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o promocji zatrudnienia nie daje żadnych podstaw do przyznania zasiłku dla bezrobotnych osobie, która przez wymagany okres nie otrzymywała miesięcznie, co najmniej najniższego wynagrodzenia. Przy czym chodzi o wynagrodzenie faktycznie otrzymywane, a nie to, które pracownik mógł otrzymywać, będąc zatrudnionym w innym, wyższym wymiarze czasu pracy. Należy także wskazać, iż uzyskane przez pracownika wynagrodzenie w niższej kwocie niż minimalne wynagrodzenie za pracę zwalnia z obowiązku opłacania składek na Fundusz Pracy, bowiem w myśl art. 104 ustawy o promocji zatrudnienia (...) obowiązkowe składki na Fundusz Pracy ustalane są od kwot stanowiących podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, bez stosowania ograniczeń, o którym mowa w art. 19 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, wynoszących w przeliczeniu na okres miesiąca, co najmniej minimalne wynagrodzenie. Zatem bez względu na wymiar czasu pracy, w przeliczeniu na okres miesiąca kwota ta winna odpowiadać co najmniej kwocie minimalnego wynagrodzenia. Dlatego też należy wskazać, że uregulowania zawarte w rozdziale 18 ustawy o promocji zatrudnienia (...), obejmujące m.in. cyt. przepis art. 104 oraz wskazany przez skarżąca przepis art. 107, dotyczą funkcjonowania Funduszu Pracy, w tym określają zasady ustalania składek na ten fundusz i nie modyfikują natomiast przesłanek nabycia uprawnień do określonych w ustawie świadczeń, w tym, prawa do zasiłku. Trafnie przeto organ nie uwzględnił zapisu art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. Nr 200, poz. 1679 ze zm.). Przepis ten bowiem nie jest unormowaniem definiującym "minimalne wynagrodzenie" za pracę, gdyż wysokość i sposób jego ustalenia, jako określonej kategorii prawnej, zostały wyczerpująco określone w art. 2 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Przepis art. 8 ust. 1 reguluje natomiast wyłącznie sposób liczenia tego wynagrodzenia w przypadku zatrudnienia pracownika w niepełnym wymiarze czasu pracy. Sąd w składzie tu orzekającym podziela stanowisko zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 9 listopada 2006 r. (sygn. akt II SA/Op 509/06 nie publik), zgodnie z którym celem regulacji wprowadzającej wymóg uzyskiwania wynagrodzenia w określonej wysokości nie mogło być stworzenie możliwości uzyskania prawa do zasiłku dla bezrobotnych osobom, które uzyskują wynagrodzenie proporcjonalne do wymiaru czasu pracy, liczone na podstawie art. 8 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu. W praktyce bowiem każde wynagrodzenie osób zatrudnionych przez pracodawcę stosującego się do powszechnie obowiązujących przepisów prawa pracy, w tym także zatrudnienie w minimalnym wymiarze czasu pracy, rodziłoby uprawnienie do zasiłku dla bezrobotnych, gdyż byłoby ono pochodną umownie przyjętego wymiaru czasu pracy i wyliczenia dokonanego na podstawie art. 8 ust. 1 cyt. ustawy. Podobne stanowisko zaprezentował także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku zapadłym w sprawie o sygn. akt IV SA/Gl 541/08 (nie publik.). Konsekwencją powyższego jest także to, iż Sąd w składzie tu orzekającym nie podzielił poglądu wyrażonego w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 lipca 2006 r. sygn. akt. I OSK 175/06. W tym stanie rzeczy organ odwoławczy prawidłowo skonstatował, iż bezspornym jest, że w okresie 18 miesięcy przed rejestracją w PUP w C., tj. od [...] r. do [...] r. strona przepracowała 365 dni, lecz nie udokumentowała osiągania w tym okresie wynagrodzenia w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia, od którego istnieje obowiązek odprowadzania składki na Fundusz Pracy, co uprawniało organ I instancji, by orzec o odmowie przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Mając powyżej naprowadzone wywody na uwadze pomimo subiektywnych odczuć strony skarżącej Sąd Administracyjny uznał , że zaskarżone orzeczenie nie narusza prawa i brak było podstaw do uwzględnienia skargi, a co za tym idzie podlegała ona oddaleniu, zgodnie z treścią art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).