II SA/Go 501/25

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2025-10-29

Skład orzekający: Jarosław Piątek, Adam Jutrzenka-Trzebiatowski, Kamila Karwatowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przewoźnik ponosi odpowiedzialność za karę pieniężną w wysokości 10 000 zł za niewywiązanie się z obowiązku zapewnienia przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu do systemu SENT-GEO w trakcie realizacji przewozu towaru po terytorium kraju, pomimo korzystania z usług zewnętrznego operatora GPS?
Ratio decidendi
Przewoźnik ponosi odpowiedzialność za karę pieniężną za niewywiązanie się z obowiązku przekazywania danych geolokalizacyjnych do systemu SENT-GEO, nawet jeśli korzysta z usług zewnętrznego operatora GPS. Obowiązek ten spoczywa na przewoźniku, a korzystanie z usług podmiotu trzeciego nie zwalnia go z odpowiedzialności. Kara jest adekwatna do celów ustawy SENT i nie stanowi nadmiernej dolegliwości uzasadniającej odstąpienie od jej nałożenia ze względu na interes publiczny.
Stan faktyczny
Spółka J. Sp. z o.o. została ukarana karą pieniężną w wysokości 10 000 zł za niewywiązanie się z obowiązku przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu do systemu SENT-GEO podczas przewozu towaru przez terytorium Polski. Spółka zarzuciła, że odpowiedzialność ta wynikała z błędu operatora GPS, który nie uruchomił usługi SENT podczas montażu urządzenia w nowo nabytym pojeździe. Organy administracji oraz sąd uznały, że spółka jako przewoźnik ponosi odpowiedzialność za brak przekazywania danych, niezależnie od korzystania z usług zewnętrznego operatora, a przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary nie zostały spełnione.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Piątek Sędziowie Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski (spr.) Sędzia WSA Kamila Karwatowicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 29 października 2025 r. sprawy ze skargi J. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję [...] w [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej oddala skargę. W dniu [...] listopada 2024 r. w systemie [...] J. D. zarejestrował w imieniu J. Spółki z o. o. z siedzibą w W. zgłoszenie przewozu przez terytorium kraju z Węgier do Niemiec (miejsce rozładunku), zestawem ciężarowym o numerach rejestracyjnych [...], towaru o nazwie [...], klasyfikowanego do kodu [...], o masie brutto 24.006,00 kg. Podmiotem odbierającym powyższy towar była firma L. [...]. Natomiast z dokumentu [...] z [...] listopada 2024 r. wynika miejsce dostarczenia towaru: P., [...] Niemcy. Rejestrujący został wezwany do przedstawienia środka transportu wraz z towarem, objętym powyższym zgłoszeniem na Terminalu w [...], w celu przeprowadzenia kontroli. Kierujący pojazdem [...] grudnia 2024 r. zgłosił się do kontroli w wyznaczonym miejscu, w trakcie której funkcjonariusze [...] stwierdzili brak przekazywania do systemu [...] aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu, w trakcie całej trasy przewozu towaru po terytorium kraju. Wyniki tej czynności kontrolujący odnotowali w protokole z [...] grudnia 2024 r. nr [...] W związku z tym postanowieniem z [...] lutego 2025 r. nr [...] Naczelnik [...] w [...]. (dalej jako organ I instancji lub NUCS) wszczął z urzędu w stosunku do przewoźnika – J. z o. o. z siedzibą w [...] postępowanie w sprawie wymierzenia kary pieniężnej. W postanowieniu tym poinformował o możliwości odstąpienia od wymierzenia kary z uwagi na istnienie ważnego interesu przewoźnika lub interesu publicznego. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2025 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 207 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r., poz. 111, dalej jako o.p.), art. 22 ust. 2a w zw. z art. 10a, art. 26 ust. 1, ust. 2 i ust. 5 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1218 ze zm.; dalej jako ustawa SENT), [...] w [...]. nałożył na J. Sp. z o. o. z siedzibą w [...] karę pieniężną w kwocie 10 000 zł za niewykonanie obowiązku zapewnienia przekazywania do systemu SENT-GEO w trakcie realizacji przewozu towaru po terytorium kraju aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem przewozu [...]. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła J. Sp. z o. o., w którym zarzuciła: - naruszenie art. 22 ust 2a ustawy SENT przez jego zastosowanie i nałożenie na spółkę kary pieniężnej w wysokości 10.000,00 zł, - błąd w ustaleniach faktycznych sprawy przez uznanie, że spółka ponosi odpowiedzialność za nieprzekazywanie w trakcie całej trasy przewozu towaru aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem przewozu towarów [...] podczas gdy wynikało to z błędu operatora GPS, który podczas montażu urządzenia nie uruchomił usługi SENT. Spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Decyzją z dnia [...] lipca 2025 r. nr [...] w [...] (dalej jako organ II instancji, organ odwoławczy lub DIAS), powołując się na art. 233 § 1 pkt 1 i art. 22 ust. 2a w zw. z art. 10a, art. 26 ust.1, ust.2, ust. 4a i ust. 5 ustawy SENT, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy w pierwszej kolejności wskazał, że ustawa SENT nakłada na podmioty przewożące tzw. towary wrażliwe na lub przez terytorium Rzeczypospolitej Polskiej obowiązek dokonania zgłoszenia takiego przewozu do elektronicznego rejestru oraz jego uzupełniania i aktualizacji. Określa ona również odpowiedzialność za naruszenie obowiązków związanych z drogowym przewozem towarów podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego, przewoźnika, kierującego środkiem transportu oraz sankcje za naruszenie warunków przewozu. Następnie organ wskazał, że zgodnie z ustawową definicją wskazaną w art. 2 pkt 8 ustawy SENT przewoźnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadającą osobowości prawnej, prowadząca działalność gospodarczą, wykonująca przewóz towarów. W art. 2 pkt 9 ustawy SENT wskazano również, że przewóz towarów to przemieszczanie towaru na lub przez terytorium kraju środkiem transportu po drodze publicznej albo krajowej sieci kolejowej, z uwzględnieniem postojów wymaganych podczas tego przemieszczania, przeładunku oraz rozładunku. Przepis art. 3 ust. 1 ustawy SENT określa elementy, z których składa się system monitorowania, którym objęty jest przewóz towarów. System ten obejmuje gromadzenie i przetwarzanie danych o przewozie towarów, w szczególności z zastosowaniem środków technicznych służących do tego monitorowania, oraz kontrolę realizacji obowiązków, wynikających z ustawy. W art. 3 ust. 2 ustawy SENT przedstawiono katalog towarów wraz z określającymi je podkategoriami Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług oraz pozycjami Nomenklatury Scalonej wraz z uszczegółowieniem dotyczącym masy brutto lub objętości przesyłki czy rodzaju opakowań jednostkowych. Do tego katalogu należą m. in. paliwa silnikowe i ich pochodne, paliwa opałowe, oleje smarowe i inne preparaty smarowe, w tym również, przewożony towar o kodzie [...]. Dla celów realizacji zapisów ustawy SENT został stworzony elektroniczny rejestr zgłoszeń prowadzony w systemie teleinformatycznym, a podmiotom wymienionym w ustawie SENT zostały nałożone konkretne obowiązki, wykonanie których odbywa się w systemie (art. 9 ust. 1 i 2 ustawy SENT). Przewóz towarów podlega kontroli, o której mowa w art. 13 ustawy, polegającej na sprawdzeniu przestrzegania obowiązków w zakresie: dokonywania, uzupełniania i aktualizacji zgłoszenia; zgodności danych zawartych w zgłoszeniu ze stanem faktycznym; posiadania numeru referencyjnego, dokumentu zastępującego zgłoszenie i potwierdzenia przyjęcia dokumentu zastępującego zgłoszenie albo dokumentu, o którym mowa w art. 3 ust. 7, przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu. Dalej DIAS wskazał, że w myśl art. 7 ust. 1 ustawy SENT w przypadku przewozu towaru z terytorium jednego państwa członkowskiego na terytorium drugiego państwa członkowskiego albo państwa trzeciego przewoźnik jest obowiązany przesłać do rejestru, przed rozpoczęciem przewozu towaru na terytorium kraju, zgłoszenie i uzyskać numer referencyjny dla tego zgłoszenia. Zgodnie z art. 10a ust. 1 ustawy SENT przewoźnik, w trakcie całej trasy przewozu towaru objętego zgłoszeniem, jest obowiązany zapewnić przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego tym zgłoszeniem. W przypadku gdy środek transportu jest wyposażony w lokalizator, kierujący jest obowiązany włączyć lokalizator z chwilą rozpoczęcia przewozu towaru na terytorium kraju. Wyłączenie lokalizatora nie może nastąpić wcześniej niż z chwilą: a) dostarczenia towaru do miejsca dostarczenia towaru na terytorium kraju, a w przypadku kilku miejsc dostarczenia towaru na terytorium kraju z chwilą dostarczenia towaru do ostatniego miejsca dostarczenia towaru na terytorium kraju, b) zakończenia przewozu towaru na terytorium kraju (art. 10b pkt 2 lit. a i b ustawy SENT). W przypadku niesprawności lokalizatora lub zewnętrznego systemu lokalizacji, która trwa dłużej niż godzinę, obowiązkiem kierowcy jest niezwłoczne zatrzymanie się na najbliższym parkingu samochodowym lub w najbliższej zatoce postojowej (art. 10c ustawy SENT). Dalszy przewóz towarów objętych zgłoszeniem, po stwierdzeniu powyższej niesprawności, może być kontynuowany tylko i wyłącznie w czterech przypadkach, tj. 1. przywrócenia sprawności lokalizatora albo ZSL-a, lub 2. nastąpił przeładunek towaru na środek transportu wyposażony w sprawny lokalizator albo ZSL, bądź 3. wyposażono środek transportu w sprawny lokalizator, 4. nastąpiło przekazanie przez przewoźnika informacji naczelnikowi UCS, na którego terenie stwierdzono trwającą dłużej niż godzinę niesprawność lokalizatora albo ZSL, i nałożenie zamknięć urzędowych lub zarządzenie konwoju. Dalej organ przywołał treść art. 22 ust. 2a ustawy SENT, zgodnie z którym w przypadku niewywiązywania się z obowiązku, o którym mowa w art. 10a ust. 1 na przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 10 000 zł. Według DIAS istotą sporu w przedmiotowej sprawie jest zasadność nałożenia na spółkę kary pieniężnej w kwocie 10.000,00 zł za niewywiązanie się z obowiązku przekazywania w trakcie całej trasy przewozu towaru, aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu, objętego zgłoszeniem przewozu SENT[...], stosownie do art. 10a ust. 1 ustawy SENT. Z akt sprawy wynika, że zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy SENT, realizowany przez spółkę transport towaru o kodzie [...] był zgłoszony do rejestru transportu towaru podlegającego monitorowaniu - numer referencyjny zgłoszenia [...]. W dniu [...] grudnia 2024 r. kierujący pojazdem zgłosił się do kontroli na Terminalu w [...] zestawem ciężarowym o numerach rejestracyjnych [...] wraz z przewożonym towarem, gdzie funkcjonariusze [...] przeprowadzili kontrolę. W tym dniu spółka przewoziła z Węgier do Niemiec (miejsce rozładunku), towar o nazwie [...], klasyfikowanego do kodu [...], o masie brutto 24.006 kg. W trakcie kontroli funkcjonariusze celno-skarbowi nie stwierdzili nieprawidłowości w zgłoszeniu SENT, natomiast dopatrzyli się uchybień w przekazywaniu w trakcie całej trasy przewozu towaru aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu. Kluczowym dowodem w sprawie jest protokół z kontroli nr [...] z [...] grudnia 2024 r., w tym wyjaśnienia kierowcy, ponadto raporty wygenerowane z systemu SENT-GEO oraz wyjaśnienia [...]. Zdaniem organu odwoławczego słusznie na ich podstawie NUCS wywiódł, że stwierdzone w trakcie kontroli nieprawidłowości - nieprzekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych z lokalizatora o nr [...] do systemu SENT-GEO, narusza normy zawarte w art. 10a ust. 1 ustawy SENT, które zgodnie z art. 22 ust. 2a ustawy SENT podlegają karze pieniężnej w wysokości 10 000 zł, podkreślając, że odpowiedzialność za dokonywanie poszczególnych czynności w rejestrze zgłoszeń ponoszą podmioty gospodarcze wymienione w ustawie SENT. Tym samym, wszelkie skutki niewłaściwej realizacji obowiązków ustawowych, obciążają podmiot obowiązany do realizacji obowiązków ustawowych, w tym przypadku przewoźnika. Organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie podczas kontroli kontrolujący wygenerowali raport z bazy SENT-GEO dla zgłoszenia przewozu nr [...] i stwierdzili, że przerwa w przekazywaniu danych geolokalizacyjnych do systemu SENT-GEO z lokalizatora nr [...] wystąpiła od [...] listopada 2024 r. od godziny 23:52:18 do [...] listopada 2024 r. do godziny 18:23, na trasie przejazdu pomiędzy miejscowością [...] a [...]. Kierowca powyższego zestawu ciężarowego wyjaśnił w toku kontroli, że "środek transportu jest wyposażony w urządzenie do przekazywania danych GPS i nie ma on wpływu na jego działanie." Funkcjonariusze skontaktowali się również telefoniczne ze spedytorem przewoźnika i ustalili, że lokalizator nr [...] został przypisany do zgłoszenia przewozu dopiero po przejechaniu całej trasy przez terytorium kraju. Z koordynat przesłanych przez [...] wynika, że operator ZSL przekazał do SENT-GEO pierwsze dane [...] listopada 2024 r. o godz. 18:23 z miejscowości [...]. Natomiast wg kamer ANPRS zestaw ciężarowy o numerach rejestracyjnych [...] wjechał na terytorium kraju przez przejście graniczne [...] – [...] listopada 2024 r. o godzinie 23:52:18. W celu weryfikacji ustaleń dokonanych w trakcie kontroli, jak również mając na uwadze powyższe wyjaśnienia kierowcy, organ I instancji [...] grudnia 2024 r. skierował do [...] w [...] zapytanie celem ustalenia stanu faktycznego w sprawie. W odpowiedzi z [...] grudnia 2024 r. [...] wyjaśniło, że [...] listopada 2024 r. od godz. 13:30 do godz. 18:30 odnotowano opóźnienia w przekazywaniu danych z lokalizatorów i urządzeń ZSL/OBU do systemu SENT-GEO (opóźnienia do 2h). Ogłoszono awarię na PUESC. Ponadto, nie stwierdzono w CSD, w okresie od [...] listopada 2024 r. do [...] grudnia 2024 r., w zakresie SENT-GEO, wpisów dotyczących zgłoszenia [...] oraz urządzenia [...]. W tym przypadku zatem bezsporne jest, że dane geolokalizacyjne nie były przekazywane do systemu SENT-GEO od momentu wjazdu na terytorium RP do czasu prawidłowego przypisania urządzenia do zgłoszenia przewozu [...]. Jednocześnie – zdaniem DIAS - stwierdzić należy, że w okresie przewozu nie odnotowano awarii systemu SENT-GEO, która uniemożliwiała poprawne przesyłanie danych. Takiej awarii spółka również nie zgłaszała. Stwierdzono jedynie opóźnienia w przesyłaniu danych geolokalizacyjnych. Tymczasem obowiązkiem przewoźnika zaopatrującego się w lokalizator od operatora ZSL jest upewnienie się, czy urządzenie, którym się posługuje jest właściwie skonfigurowane i zapewnia odpowiednią transmisję danych przez komunikację z rejestrującym urządzenie operatorem ZSL. Obowiązkiem przewoźnika jest również bieżąca kontrola sprawnego przekazu danych. Mając na uwadze powyższe organ II instancji stwierdził, iż spółka jako przewoźnik nie sprawdziła poprawności przekazywania danych lokalizacyjnych do systemu SENT-GEO. Tym samym nie zapewniła przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu, przewożącego towar podlegający monitorowaniu, na całej trasie przewozu po terytorium kraju. Organ wyjaśnił też, że przewoźnik w każdym momencie dysponuje możliwością sprawdzenia poprzez stronę internetową [...], ważności zgłoszenia przewozu wraz z ostatnią pozycją lokalizatora GPS. Ma możliwość weryfikacji aktualnej odnotowanej pozycji geolokalizacyjnej w systemie SENT-GEO. Tak więc spółka powinna upewnić się, czy urządzenie, którym się posługuje w trakcie realizacji transportu zapewnia odpowiednią transmisję danych przez komunikację z rejestrującym urządzenie operatorem ZSL. Brak świadomości kierowcy o poprawnej emisji danych geolokalizacyjnych nie zwalnia z odpowiedzialności przewoźnika za stwierdzone naruszenie. Jako profesjonalny przewoźnik, mając świadomość przepisów prawa, jakim podlega przewóz towarów wrażliwych, spółka powinna przedsięwziąć środki w celu zapobiegania naruszania tych przepisów, wykorzystując wszelkie dostępne możliwości, tym bardziej, że nie jest to pierwszy przypadek, w którym organy podatkowe stwierdziły w trakcie realizowanego przewozu brak przekazywania danych geolokalizacyjnych. W tej sytuacji, w ocenie DIAS, organ I instancji zasadnie uznał, że zaistniały podstawy do wymierzenia spółce kary pieniężnej na podstawie art. 22 ust. 2a ustawy SENT i nałożył na przewoźnika karę pieniężną w wysokości 10.000 zł za niewywiązanie się z obowiązku przekazywania w trakcie całej trasy przewozu towaru, aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem przewozu towarów [...], zgodnie z art. 10a ust. 1 ustawy SENT. Następnie DIAS zauważył, iż w myśl art. 22 ust. 3 ustawy SENT w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3. W przepisie tym zostały wymienione enumeratywnie dodatkowe kryteria i warunki odstąpienia od nałożenia kary, które należy wziąć pod uwagę w przypadku uprzedniego stwierdzenia, że zachodzą przesłanki z art. 22 ust. 3 ustawy SENT. Organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, jeżeli to odstąpienie: 1) nie stanowi pomocy publicznej albo 2) stanowi pomoc de minimis albo pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie, udzieloną z uwzględnieniem warunków dopuszczalności tej pomocy, określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej, albo 3) stanowi pomoc publiczną spełniającą warunki określone w przepisach wydanych na podstawie ust.4. Ocena zasadności nałożenia kary pieniężnej składa się z dwóch elementów, czyli badania naruszenia obowiązków przewidzianych w ustawie, uzasadniających nałożenie kary pieniężnej oraz analizy ustawowych przesłanek odstąpienia od jej wymierzenia. Przepisy ustawy SENT mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie przewidują wartościowania przyczyn naruszenia przez podmioty zasad systemu monitorowania drogowego przewozu towarów. Z tego też względu jest bez znaczenia, czy popełniony błąd ma charakter drobny, niezawiniony, ponieważ uregulowania tego aktu prawnego nie wyłączają odpowiedzialności przewoźnika nawet za uchybienia, które popełnione zostały wskutek nieświadomego działania, błędów czy pomyłek. Powołując się na podglądy orzecznictwa sądowoadministracyjnego organ odwoławczy wskazał, że w ustawie SENT ustawodawca nie wyposażył organu w możliwość miarkowania kar ani ich zmieniania w zależności od tzw. uznania administracyjnego. Tym niemniej uznanie administracyjne znajduje zastosowanie przy ocenie zaistnienia przesłanek do odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej. Niewątpliwie instytucja ta, towarzysząca przepisom ustanawiającym kompetencje organów do nakładania takich kar, jest wyrazem tendencji ustawodawcy do łagodzenia odpowiedzialności administracyjnoprawnej. O niecelowości ukarania sprawcy, a zatem - o potrzebie odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, mogą przesądzać różne okoliczności, w tym przyczyny, z jakich doszło do naruszenia prawa. Chodzi oczywiście o takie przyczyny, które mieszczą się ustawowych ramach przypadków uzasadnionych ważnym interesem podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego albo przewoźnika lub interesem publicznym. Organ podkreślił, że NUCS w piśmie z [...] lutego 2025 r. poinformował spółkę o instytucji odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej wynikającej z art. 22 ust. 3 ustawy SENT i jednocześnie wezwał do przedłożenia dokumentów, które mogłyby stanowić podstawę do ewentualnego zastosowania tego przepisu. Jednakże spółka nie przesłała żadnych dokumentów finansowych firmy i nie wskazała okoliczności uzasadniających istnienie ważnego interesu podatnika, ani interesu publicznego do odstąpienia od nałożenia kary. Dlatego też, organ I instancji słusznie analizy przesłanek przemawiających za ewentualnym odstąpieniem od nałożenia kary, dokonał z urzędu w oparciu o informacje pozyskane z [...] w [...] i [...], Oddział w [...]. Z informacji uzyskanych od powyższych podmiotów wynika, że: - na [...] lutego 2025 r. spółka nie posiadała zaległości podatkowych, - nie było prowadzone postępowanie egzekucyjne z jej majątku, - w okresie 2022-2024 figuruje w bazie CRCM jako nabywca 8 pojazdów, - spółka występowała o przyznanie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych ze względu na sytuację epidemiologiczną SARS-CoV-2, - Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] [...] sierpnia 2023 r. wydał decyzję o rozłożeniu na raty zapłaty zaległości podatkowej za 2022 r. w kwocie 146.831,00 zł oraz odsetki za zwłokę w wysokości 3.783,00 zł, - Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] [...] kwietnia 2024 r. wydał decyzję o rozłożeniu na raty zapłaty zaległości podatkowej za 2023 r. w kwocie 116.948,00 zł, - z uzasadnienia m.in. decyzji nr [...] z [...] kwietnia 2024 r. wydanej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] wynika, że spółka posiada grunty wraz z prawem użytkowania wieczystego o wartości 162.260,98 zł, urządzenia techniczne, maszyny i środki transportu o wartości rynkowej 30.068,34 zł, wartość należności długoterminowych wynosi 204.421,05 zł, wartość zapasów 211.515,75 zł, wartość należności krótkoterminowych 2.930.949,01 zł, środki pieniężne w kasie i na rachunku bankowym 746.002,99 zł, wartość zobowiązań długoterminowych 481.179,95 zł, wartość zobowiązań krótkoterminowych 1.162.869,73 zł. W formie tabelarycznej organ przedstawił dochody spółki w latach 2022-2023, które wyniosły odpowiednio 1.078.473,44 zł i 2.300.944,66 zł. Następnie DIAS wskazał, że [...] w [...]. w piśmie z [...] marca 2025 r. nr [...] przekazał informacje, że: - na [...] marca 2025 r. jako płatnik spółka składa deklaracje rozliczeniowe, - spółka posiada zaległości w opłacaniu składek w łącznej kwocie 787,81 zł plus należne odsetki za zwłoką, - nie toczy się postępowanie egzekucyjne z majątku spółki, - spółka występowała o ulgę w opłacaniu składek ze względu na sytuację epidemiologiczną SARSCOV-2. Ponadto NUCS, po sprawdzeniu informacji w dostępnych systemach stwierdził, że: - spółka występuje w systemie PUESC, w okresie od [...] stycznia 2020 r. do [...] kwietnia 2025 roku, w różnych rolach, tj. w 670 zgłoszeniach jako przewoźnik i w 156 zgłoszeniach jako odbiorca, - w bazie KARTA2 zarejestrowanych jest 10 postępowań prowadzonych wobec spółki za naruszenie przepisów ustawy SENT, tj. za brak uzupełnienia danych w zgłoszeniu, brak zgłoszenia przewozu w rejestrze monitorowania, nieprzedstawienie środka transportu wraz z towarem do kontroli (naruszenie powtarzające się), niezapewnienie przekazywania do bazy SENT-GEO aktualnych danych geolokalizacyjnych środków transportu (naruszenie powtarzające się), - w okresie ostatnich trzech lat spółka była beneficjentem pomocy publicznej de minimis w wysokości 65.043,29 PLN (14.668,01 EUR), - od [...] stycznia 2020 r. do [...] kwietnia 2025 r. w bazie "Kontrola" zarejestrowano 270 kontroli przewozów spółki, w tym 266 kontroli przewozu towarów SENT, w tym 2 kontrole wynikowe, dotyczące naruszenia przepisów ustawy SENT, jedna dotycząca przedmiotowej sprawy oraz druga dotyczące podania błędnych danych w zgłoszeniu przewozu SENT. - z bazy WRO-SYSTEM wynika, że spółka została zaklasyfikowana jako podmiot o podwyższonym poziomie ryzyka, ponadto dwie kontrole zakończyły się ujawnieniem uszczupleń podatków powyżej 100.000 zł.; zawierała transakcje z podmiotem, który podejrzany był o udział w oszustwie karuzelowym. Zdaniem organu odwoławczego z powyższych ustaleń wynika, że spółka posiada doświadczenie w przewozach towarów "wrażliwych" podlegających przepisom ustawy SENT i zna konsekwencje nienależytego wypełniania obowiązku nałożonego ustawą SENT. Sytuacja ekonomiczna spółki jest stabilna, osiąga zyski z prowadzonej działalności. W ramach prowadzonej działalności inwestuje w środki trwałe, co świadczy o rozwoju prowadzonej działalności gospodarczej. Poza tym, nie wskazała żadnych okoliczności ani nie przedłożyła dokumentów potwierdzających istnienie przesłanek do odstąpienia od nałożenia kary. Nie można zatem – w ocenie DIAS - oczekiwać od organów, że będą z urzędu poszukiwać wszelkich dowodów, które będą uzasadniać odstąpienie od nałożenia kary, zwłaszcza w sytuacji, gdy spółka wykazuje bierną postawę i nie podała okoliczności potwierdzających ważny interes spółki lub interes publiczny. A więc, zapłata kary pieniężnej nałożonej przez NUCS w kwocie 10.000,00 zł nie spowoduje drastycznego pogorszenia sytuacji finansowej firmy w taki sposób, aby była ona zmuszona do wyzbycia się majątku trwałego lub brakowało jej środków na bieżącą działalność gospodarczą. Zdaniem DIAS, w sprawie nie wystąpiły okoliczności nadzwyczajne czy też zdarzenia losowe, które umożliwiałyby odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej. Niewywiązanie się podmiotu z obowiązku, o którym mowa w art. 10a ust. 1 ustawy SENT, nie było spowodowane okolicznościami, na które nie miał wpływu, tym samym nie mogą one stanowić podstawy odstępstwa od nałożenia kary okoliczności związane z brakiem rzetelności i staranności w realizacji tych obowiązków. Subiektywne przekonanie przewoźnika o potrzebie zastosowania ulgi nie może być utożsamiane z ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym. Dolegliwość wynikająca z zapłaty kary jest oczywista, ale sama w sobie nie stanowi o ważnym interesie podatnika, uzasadniającym odstąpienie od nałożenia kary. Poza tym dolegliwość kary pieniężnej jest celowym zamierzeniem ustawodawcy. Kara jest wysoka, tak by niedopełnienie obowiązku rejestracji, przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych czy uzupełniania i aktualizacji wpisów było "nieopłacalne" dla podmiotów uczestniczących w przewozie/obrocie "wrażliwych" towarów. Nałożona kara pieniężna w świetle dokonanej analizy sytuacji finansowej firmy nie spowoduje konieczności zakończenia prowadzenia przez stronę działalności gospodarczej bądź udzielenia stronie pomocy publicznej. W konsekwencji nie można przyjąć, że nałożona kara pieniężna doprowadzi do skutków niepożądanych z punktu widzenia tak społecznego, jak i indywidualnego, ani do sytuacji, gdy rezultatem zapłaty należności będzie obciążenie Skarbu Państwa kosztami pomocy. Za odstąpieniem od nałożenia sankcji nie przemawia - zdaniem DIAS - również "interes publiczny", ponieważ w interesie publicznym jest powszechne i prawidłowe stosowanie prawa przez wszystkich uczestników łańcucha dostaw towarów wrażliwych. Przyjęte rozwiązania powinny służyć prawidłowej realizacji obrotu towarowego i chronić legalny handel takimi towarami. W interesie publicznym leży, by system kontroli był szczelny, skuteczny i bezpieczny, a przede wszystkim, by podmioty zajmujące się przewozem towarów objętych systemem monitorowania dochowywały należytej staranności w wypełnianiu swoich obowiązków. W interesie publicznym jest to, by zastosowana sankcja spełniła swoje funkcje prewencyjne. "Interes publiczny" to dyrektywa postępowania nakazująca respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa lub danej społeczności lokalnej takich jak: sprawiedliwość, równość, bezpieczeństwo i zaufanie obywateli do organów władzy publicznej, a także wyeliminowanie sytuacji, gdy rezultatem zapłaty należności będzie obciążenie Skarbu Państwa kosztami pomocy. W odniesieniu do należności wynikających z kar pieniężnych, należy mieć na uwadze – zdaniem organu odwoławczego - szczególny charaktertych należności: sposób powstania i tytuł określający ich istotę wyrażająca się w tym, że obok funkcji dochodowej Skarbu Państwa na pierwszy plan wysuwa się funkcja sankcyjna, bowiem kara jest konsekwencją dokonania przez konkretny podmiot naruszeń określonych obowiązków nałożonych na ten podmiot i wynikających bezpośrednio z przepisów prawa. Zatem podmioty, które dokonały naruszeń są zobowiązane do poniesienia określonego wydatku, a celem tego wydatku jest odczucie straty po stronie zobowiązanego. Z tego powodu odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej, co do zasady, obciążone jest negatywną oceną z punktu widzenia interesu publicznego. Odstąpienie to jest wyjątkiem wymagającym szczególnego uzasadnienia. Negatywna ocena może ulec zmianie, ale jedynie w następstwie stwierdzenia szczególnych okoliczności, którym należy przyznać większą wagę w określaniu, co jest interesem publicznym, niż obowiązkowi poniesienia kary za naruszenie obowiązków wynikających z ustawy, czy zasadzie obowiązku zapłaty należności i ochronie dochodów Skarbu Państwa. Z uzasadnienia projektu ustawy SENT wynika, że ma ona za zadanie chronić legalny handel towarami uznanymi w wyniku przeprowadzonych analiz przez krajowego prawodawcę za "wrażliwe", ułatwić walkę z "szarą strefą" oraz ograniczyć poziom uszczupleń w kluczowych dla budżetu państwa podatkach, tj. podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego, a także zwiększyć skuteczność kontroli w obszarach obarczonych istotnym ryzykiem naruszenia obowiązujących przepisów. Skoro zaś cel ten polega na uszczelnieniu obrotu towarami wrażliwymi, to odstępowanie od nałożenia kary winno mieć charakter wyjątkowy. Brak konsekwencji i nadmierny liberalizm w nakładaniu i egzekwowaniu kar mógłby prowadzić do wypaczenia sensu ustawy i spowodować lekceważenie nałożonych nią obowiązków. W ocenie DIAS takich wyjątkowych okoliczności w przedmiotowej sprawie nie było, a odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej nie leży w interesie publicznym. Odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej, będącej skutkiem działania, niezgodnego z obowiązującym porządkiem prawnym, nie może być uznane za działanie w interesie publicznym, z korzyścią dla ogółu. Wprost przeciwnie, w interesie publicznym leży przestrzeganie przez podmioty wskazane w ustawie SENT nałożonych na nie obowiązków i egzekwowanie przez właściwe organy państwowe ich przestrzegania. W interesie państwa nie jest też doprowadzanie przedsiębiorców do upadłości, ale dyscyplinowanie ich w zakresie przestrzegania przepisów prawa, bowiem to m.in. w tym przejawia się interes publiczny. W interesie publicznym jest to, by system kontroli był szczelny, skuteczny i bezpieczny, bez możliwości omijania go, a także by podmioty trudniące się przewozem towarów objętych systemem monitorowania dochowały należytej staranności w wypełnianiu swoich obowiązków. Niestaranność nie może obciążać całego społeczeństwa w skutkach z nich wynikających. W świetle powyższego, analizując ponownie akta sprawy, DIAS stwierdził, że nie znalazł przesłanek do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, zarówno ze względu na ważny interes podatnika, jak i interes publiczny. W skardze do WSA w Gorzowie Wlkp. na powyższą decyzję J. sp. z o.o. z siedzibą w [...] zarzuciła: I. naruszenie prawa procesowego: - art. 7, 77 § 1 oraz 80 k.p.a. przez nierozpatrzenie materiału dowodowego w sposób wyczerpujący oraz niepodjęciu wszelkich niezbędnych kroków dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, co mogło istotnie wpłynąć na wynik sprawy oraz spowodowało błędy w ustaleniach faktycznych, II. naruszenie prawa materialnego: - art. 22 ust. 3 w związku z art. 22 z ust. 2a ustawy SENT przez jego błędną wykładnię i nieuzasadnione nałożenie kary w sytuacji, gdy istniała przesłanka do odstąpienia od jej wymierzenia, a ze stanu faktycznego sprawy wynika, że ujawnione nieprawidłowości nie stanowiły naruszenia przepisów ustawy przez spółkę; - art. 22 ust. 3 w związku z art. 26 ust. 3 ustawy SENT poprzez błędne dokonanie wykładni pojęcia interesu publicznego jedynie przez pryzmat pro fiskalnych interesów Skarbu Państwa z pominięciem zasady proporcjonalności, bezpieczeństwa i zaufania do organów państwowych, czego skutkiem było nieodstąpienie od nałożenia kary pieniężnej w wyniku niedostrzeżenia okoliczności faktycznych sprawy. Na podstawie tak sformułowanych zarzutów spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej spółki zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w złożonym odwołaniu spółka podnosiła, iż przewóz towaru wykonywany był przy pomocy środka transportu (ciągnika siodłowego), który po raz pierwszy wyruszył w trasę w spółce J. Z uwagi na fakt, że był to pojazd nowo nabyty, przed rozpoczęciem jego pracy przewoźnik zlecił montaż urządzenia (lokalizatora) wraz z uruchomieniem usługi GPS, ETOLL i SENT, firmie [...], która jest certyfikowanym dostawcą urządzeń GPS i jednocześnie operatorem GPS w skarżącej spółce od wielu lat. Przez wzgląd na wieloletnią współpracę, która jak dotychczas przebiegała bez zarzutu i w zaufaniu do operatora spółka po wykonaniu zlecenia przez operatora TEKOM rozpoczęła przewóz towaru. Transport został zgłoszony do systemu SENT wraz z przypisanym mu nowym lokalizatorem zamontowanym w pojeździe. Po zarejestrowaniu zgłoszenia i otrzymaniu wezwania do kontroli skarżąca poinformowała kierowcę o konieczności stawienia się do kontroli we wskazanym miejscu. Kierowca po wjeździe do kraju uruchomił lokalizator i dopiero po stawieniu się na granicy został poinformowany, że w systemie SENT brak jest danych geolokalizacyjnych przedmiotowego pojazdu. Kierowca od razu zgłosił ten fakt do firmy, po czym przewoźnik skontaktował się ze swoim operatorem i błąd ten został naprawiony niezwłocznie. Zdaniem skarżącej spółki, stan faktyczny niniejszej sprawy jednoznacznie wskazuje, że nie doszło do żadnych uchybień ze strony skarżącej i nie miała ona wpływu na to, że dane geolokalizacyjne nie były widoczne w systemie SENT. W trakcie kontroli funkcjonariusze celno-skarbowi nie stwierdzili nieprawidłowości w zgłoszeniu SENT. Ponadto środek transportu został wyposażony w lokalizator, który rejestrował trasę przejazdu na całej długości (jako dowód w sprawie skarżąca załączyła raport z odcinkami tras). W ocenie skarżącej organ błędnie ustalił, że nie zachodzą przesłanki uzasadniające odstąpienie od nałożonej kary. Podnoszona przez organ nieprawidłowość nie blokuje w żaden sposób osiągnięcia celów ustawy SENT. Spółka swoim działaniem nie wpisuje się bowiem w krąg nieuczciwych podmiotów próbujących obejść przepisy prawa podatkowego, przeciwko którym wymierzona jest ta ustawa. Nie bez znaczenia pozostaje w tym miejscu fakt, że przez całą długość trasy sygnał GPS był odbierany i został zarejestrowany cały przebieg trasy, co potwierdzają dołączone do odwołania wydruki raportu. Co prawda stwierdzono nieprzekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych, to jednak nie można tracić z pola widzenia tej istotnej okoliczności, że w toku postępowania strona przedstawiła wydruki obrazujące pozycję kontrolowanego pojazdu w dniu wykonywanego przewozu. Odnosząc się do podnoszonej przez organ kwestii nadzoru nad prawidłowym działaniem lokalizatora spółka podniosła, że w momencie rozpoczęcia przejazdu lokalizator był sprawny i nie wykazywał żadnych nieprawidłowości. Kierowca włączył lokalizator i po otrzymaniu potwierdzenia prawidłowości zgłoszenia SENT rozpoczął przejazd. Kierowca pozostawał w przekonaniu, że przewóz jest realizowany zgodnie z przepisami, ponieważ kontrolki lokalizatora świeciły się na zielono, co potwierdza prawidłowość jego działania. W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie, przeprowadzonej pod względem legalności w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 119 pkt 2 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 935; dalej jako p.p.s.a.), była decyzja DIAS utrzymująca w mocy decyzję NUCS nakładająca na skarżącą spółkę karę pieniężną w kwocie 10.000 zł za niewykonanie obowiązku zapewnienia przekazywania do systemu SENT-GEO w trakcie realizacji przewozu towaru po terytorium kraju aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem przewozu [...]. Podstawę materialną powyższych decyzji stanowił art. 22 ust. 2a ustawy SENT, zgodnie z którym w przypadku niewywiązywania się z obowiązku, o którym mowa w art. 10a ust. 1, na przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 10.000 zł. W myśl wspomnianego art. 10a ust. 1 ustawy SENT przewoźnik, w trakcie całej trasy przewozu towaru objętego zgłoszeniem, jest obowiązany zapewnić przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego tym zgłoszeniem. W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że kontrolowany przewóz, którego przedmiotem był towar, sklasyfikowany do kodu [...], o masie brutto 24.006 kg, podlegał przepisom ustawy SENT zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 1 lit. c ustawy SENT. Jako że chodziło o przemieszczenie towaru z jednego państwa członkowskiego UE do drugiego (tj. z Węgier do Niemiec) przez terytorium Polski, obowiązki w zakresie zgłoszenia SENT do rejestru spoczywały na skarżącej spółce stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy SENT, które zostały przez nią zrealizowane. Niesporne w sprawie było również to, że wykonywany transport mieścił się w pojęciu przewozu towarów, o którym mowa w art. 2 pkt 9 ustawy SENT, odbywał się bowiem po drodze publicznej, zaś skarżąca spółka była przewoźnikiem w rozumieniu art. 2 pkt 8 ustawy SENT, co wynika z protokołu kontroli z [...] grudnia 2024 r. i załączonego do niego listu przewozowego. W ocenie Sądu prawidłowo organy ustaliły na podstawie analizy systemu SENT-GEO i zabezpieczonej w tym zakresie dokumentacji, że skarżąca spółka nie dopełniła obowiązku wskazanego w art. 10a ust. 1 ustawy SENT, tj. przekazywania danych geolokalizacyjnych w odniesieniu do przewozu objętego powyższym zgłoszeniem, na całej trasie przejazdu przez terytorium Polski (od miejscowości [...] do miejscowości [...]) od godziny 23:52 w dniu [...] listopada 2024 r. do godziny 18:23 w dniu [...] listopada 2024 r. Zważyć bowiem należy, iż skarżąca spółka w istocie nie kwestionowała, iż w lokalizatorze nr [...] zamontowanym w ciągniku, wykonującym sporny transport, który był nowo nabytym pojazdem, nie została uruchomiona funkcja przekazywania danych GPS w system SENT-GEO przez firmę zewnętrzną, która jest certyfikowanym dostawcą urządzeń GPS i jednocześnie operatorem GPS. Organ odwoławczy zasadnie zauważył, że zadanie przewoźnika nie ogranicza się jedynie do wyposażenia pojazdu w lokalizator lub zewnętrzny system lokalizacji, ale również, czy przede wszystkim, do nadzoru nad wykonywanym transportem, w tym, czy wykonujący transport kierowca w sposób właściwy używa lokalizatora albo wspomnianego systemu. Odpowiedzialność za prawidłowe przekazywanie danych do systemu SENT-GEO ciąży na przewoźniku, a nie na operatorze, za pośrednictwem którego przekazuje dane. Wynika to jednoznacznie z treści art. 10a ust. 1 i art. 22 ust. 2a ustawy SENT. Korzystanie przez przewoźnika z usług przedsiębiorcy zewnętrznego, z którym zawarł umowę na obsługę urządzeń geolokalizacyjnych jest dobrowolne i nie zwalnia przewoźnika z odpowiedzialności w przypadku nieprawidłowego funkcjonowania tej usługi. Na przewoźniku spoczywa zatem obowiązek stałej kontroli wykonywanego przewozu w celu sprawdzenia czy dane geolokalizacyjne przekazywane są do systemu. Przewoźnik ma obowiązek weryfikować prawidłowość działania przekazywania tych danych w systemie SENT i tę weryfikację powinien dokonać najpóźniej w chwili przekroczenia granicy i kontynuować – stosownie do art. 10c ust. 1 ustawy SENT- w trakcie całego przejazdu, aż do momentu opuszczenia kraju. Tych czynności spółka niewątpliwie nie podejmowała przez stronę https://puesc.gov.pl/web/puesc/sent-zew-user oraz system SENT-GEO. Zasadą jest, iż odpowiedzialność za działalność przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy zawsze ponosi przedsiębiorca i to na nim spoczywa ciężar odpowiedzialności za ewentualne skutki działań osób, którymi się posługuje w wykonywaniu działalności gospodarczej i to niezależnie od stosunku prawnego łączącego przedsiębiorcę z taką osobą (por. wyroki NSA: z 6 lipca 2011 r., II GSK 716/10 i z 12 grudnia 2019 r., II GSK 676/19). Strona jako profesjonalny przedsiębiorca, powinna dysponować stosowną wiedzą na temat obowiązków, jakie nakładają na nią przepisy prawa i tak zorganizować działalność przedsiębiorstwa, w tym nadzór nad pracownikami lub podmiotami z którymi współpracuje, aby wypełniać obowiązki przewidziane w tych przepisach. Nie zwalniało bowiem z odpowiedzialności skarżącej spółki przekazywanie danych do KAS w innym systemie związanym z naliczaniem opłat za korzystanie z dróg. Warunkiem koniecznym dla prawidłowego przekazywania danych geolokalizacyjnych pojazdu przewożącego towar wrażliwy, jest powiązanie numeru lokalizatora zamontowanego w tym pojeździe, zarejestrowanego również w systemie SENT GEO z konkretnym numerem zgłoszenia SENT i przekazywanie danych w ramach tego systemu, a to niewątpliwie nie miało miejsca. Ustawodawca w ustawie SENT nie wprowadził regulacji, które zwalniałyby przewoźnika z obowiązku przesyłania danych do właściwego rejestru w związku z monitorowaniem ruchu pojazdu w ramach innego systemu np. E-TOLL, czy też przedstawienia po zakończeniu zapisu śladu GPS odnotowanego na lokalizatorze. Oceniając zasadność zarzutów dotyczących naruszenia przepisów prawa procesowego, należy wskazać, iż w kontrolowanej sprawie miały zastosowanie zgodnie z art. 26 ust. 5 ustawy SENT przepisy o.p., a nie jak wskazała spółka w skardze przepisy k.p.a. Zgodnie z o.p. organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa (art. 120 o.p.), a postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 § 1 o.p.). Ponadto organy te podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy (art. 122 o.p.), przy czym organ podatkowy obowiązany jest zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 187 § 1 o.p.). Natomiast zgodnie z art. 210 § 4 o.p. uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zaś zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Sąd stwierdził, że postępowanie przed organami obu instancji odpowiadało standardom postępowania w sprawie indywidualnej z zakresu administracji publicznej, zarówno w zakresie zabezpieczenia podstawowych uprawnień uczestnika procesu, jak i realizacji odpowiadających im obowiązków organu wyznaczonych powołanymi powyżej przepisami. Okoliczności faktyczne sprawy poczynione przez organ nie budzą wątpliwości w świetle przedstawionej powyżej analizy i znajdują swoje uzasadnienie oraz podstawę w zgromadzonym materiale dowodowym. Zostały dokonane w granicach wyznaczonych zasadami prowadzonego postępowania, o których mowa w powołanych wyżej przepisach o.p. oraz w zgodzie z art. 191 o.p. Ponadto organy obszernie wyjaśniły zasadność przesłanek, którymi kierowały się wymierzając skarżącej karę pieniężną za stwierdzone naruszenie i nie korzystając z instytucji odstąpienia od kary. Uzasadnienia decyzji spełniają wymogi określone w art. 210 § 4 o.p. w stopniu umożliwiającym kontrolę przez sąd administracyjny. To, że strona nie zgadza się z tą argumentacją, nie świadczy o naruszeniu zasady zaufania do organów administracji, czy też naruszeniu wspomnianego przepisu określającego elementy konieczne uzasadnienia decyzji. W związku z tym - zdaniem Sądu - stan sprawy w odniesieniu do nieprawidłowości (typizacji deliktu administracyjnoprawnego) jest niewątpliwy i został on ustalony oraz udowodniony przez organy zgodnie z przepisami postępowania. Również nie budzi wątpliwości wysokość kary, która została określona zgodnie z art. 22 ust. 2a ustawy SENT. Skonstruowaną w ustawie SENT odpowiedzialność i przewidzianą w art. 22 ust. 2a tej ustawy sankcję określa się mianem administracyjnej, co oznacza, że do jej zastosowania wystarczające jest samo popełnienie stypizowanego przez przepis prawa materialnego czynu, bez względu na winę podmiotu odpowiedzialnego lub osób działających w jego imieniu lub na jego rzecz. Nie jest więc wymagane celowe działanie ze strony osób działających w imieniu spółki. Wobec inflacji tej odpowiedzialności i coraz większej ilości regulacji posługujących się tą konstrukcją prawną i wręcz nadużywania przez prawodawcę instytucji sankcji administracyjnych (przede wszystkim zjawiska określanego jako "konwersja odpowiedzialności karnej w administracyjną") w doktrynie i judykaturze zmieniło się postrzeganie tej instytucji. Zwraca się aktualnie uwagę, iż do zachowania współczesnych standardów sankcji administracyjnych konieczne jest odejście od ich absolutystycznego rozumienia i stworzenie prawnej możliwości uwzględniania sytuacji szczególnych i jednostkowych (por. D. Danecka, Konwersja odpowiedzialności karnej w administracyjną w prawie polskim, Warszawa 2018i powołane tam poglądy doktryny i orzecznictwa). Na konieczność uwzględnienia okoliczności indywidualizujących kary administracyjne zwraca również uwagę Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (por. wyrok TSUE z 2 czerwca 2016 r., C - 418/14; Lex nr 2051260). Reakcją na tę uzasadnioną krytykę są również regulacje prawa pozytywnego w ramach, których przy wprowadzaniu sankcji administracyjnych ustawa przewiduje "klauzule generalne" umożliwiające uwzględnienie okoliczności indywidualnych w ramach jednostkowej sprawy. Rodzajem takiej klauzuli jest przepis art. 22 ust. 3 ustawy SENT stanowiący, iż w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1 albo 2, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3. W kontekście systemowym odczytywać należy art. 22 ust. 3 ustawy SENT jako prawną gwarancję uwzględnienia indywidualnej sytuacji jednostki w ramach odpowiedzialności administracyjnoprawnej, regulowanej ustawą SENT. W niniejszej sprawie niewątpliwie nie mamy do czynienia z ważnym interesem prywatnym przewoźnika, który uzasadniałby odstąpienie od nałożenia kary, jeśli się zważy na ustaloną w toku postępowania dobrą kondycję finansową skarżącej spółki, która osiągnęła w 2022 r. i 2023 r. dochód odpowiednio w wysokości 1.078.473,44 zł i 2.300.944,66 zł, dysponując środkami w kasie i na koncie, dokonując jednocześnie zakupu środków trwałych w postaci 8 pojazdów. Ponadto skarżąca nie posiada aktualnie zadłużenia z tytułu zobowiązań podatkowych oraz niewielkie wobec ZUS. Spółka nie powoływała się również na jakieś szczególne, nadzwyczajne okoliczności, które uniemożliwiałyby jej poniesienie kary za stwierdzone naruszenie. Niewątpliwie zderzenie powyższych okoliczności z wysokością wymierzonej kary pozwala uznać, iż jej uiszczenie nie spowoduje utraty płynności finansowej przez skarżącą. Stąd w dalszej części uzasadnienia Sąd skoncentruje się jedynie na przesłance interesu publicznego. Zdaniem Sądu, zasadnie również organy administracji publicznej przyjęły, że nie została spełniona również druga przesłanka określona w art. 22 ust. 3 ustawy SENT, uzasadniająca odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej, tj. interes publiczny. W judykaturze podkreśla się, że interes publiczny to dyrektywa postępowania nakazująca respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa lub danej społeczności lokalnej takich jak: sprawiedliwość, równość, bezpieczeństwo i zaufanie obywateli do organów władzy publicznej (por. wyroki NSA z 28 sierpnia 2019 r., II GSK 360/1, z 13 lutego 2020 r., II GSK 1498/19). Na pojęcie interesu publicznego składa się zarówno zasada powszechności ponoszenia danin publicznych, sprawiedliwości i nieobciążania budżetu Państwa, jak również proporcjonalność nałożonej kary, skutków, jakie może pociągnąć za sobą niewypełnienie nałożonego obowiązku oraz cel, jakiemu służy realizacja danego obowiązku, a który niewątpliwie jest związany z celem, jakim kierował się ustawodawca wprowadzając dane regulacje prawne. Z uzasadnienia projektu ustawy SENT wynika, że ma ona za zadanie chronić legalny handel towarami uznanymi w wyniku przeprowadzonych analiz przez krajowego prawodawcę za "wrażliwe", ułatwić walkę z "szarą strefą" oraz ograniczyć poziom uszczupleń w kluczowych dla budżetu państwa podatkach, tj. podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego, a także zwiększyć skuteczność kontroli w obszarach obarczonych istotnym ryzykiem naruszenia obowiązujących przepisów. Służy temu objęcie kontrolą wszystkich podmiotów biorących udział w obrocie tymi towarami, w tym podmiotów wysyłających, podmiotów odbierających, jak również przewoźników, z czym związane jest nałożenie dodatkowych obowiązków. Istniała potrzeba wprowadzenia tej ustawy, ponieważ wyspecjalizowane grupy działające na rynkach towarów wrażliwych nie płaciły należnych podatków oraz dokonywały wyłudzeń nienależnych zwrotów. Istniała więc konieczność powiązania przepływu dokumentów oraz faktycznego przepływu towaru. Tylko w przypadku tak wszechstronnej kontroli jest możliwa skuteczna walka ze wspominanymi wyżej negatywnymi skutkami dla gospodarki krajowej, naruszeniami mającymi określony wymiar fiskalny, uszczupleniami w budżecie państwa. Jak wynika zatem z uzasadnienia ustawy SENT, kary w niej przewidziane nie mają charakteru fiskalnego, ale przede wszystkim prewencyjny. W orzecznictwie wskazuje się również, że przesłanki odstąpienia od nałożenia kary powinny nastąpić z uwzględnieniem zasady proporcjonalności, a zatem organ winien rozważyć, czy przewidziana sankcja stanowi w konkretnym stanie faktycznym dolegliwość proporcjonalną ze względu na cel jej wprowadzenia, czy też jest niewspółmiernie dolegliwa, przez co zasada proporcjonalności zostaje naruszona. Jeżeli sankcja, która miałaby być zastosowana jest nadmierna (dolegliwa w stopniu większym niż jest to niezbędne dla osiągnięcia założonego celu), to klauzula interesu publicznego nakazuje odstąpienie od nałożenia kary (por. wyrok NSA z 12 stycznia 2022 r., II GSK 2559/21). Z jednej strony podnosi się, że nie leży w interesie publicznym, aby nakładać na przewoźnika działającego legalnie dolegliwą karę pieniężną tylko z tej przyczyny, że dopuścił się on pewnych uchybień formalnych, o nieistotnym znaczeniu, jeżeli uchybienia te nie tylko nie stanowiły realnego zagrożenia interesów Skarbu Państwa, w postaci możliwości uszczuplenia dochodów podatkowych, ale nawet nie stwarzały ryzyka takiego uszczuplenia (por. wyroki NSA: z 12 października 2021 r., II GSK 771/21, z 23 września 2021 r., II GSK 1058/21, z 19 lutego 2021 r., II GSK 1353/20, z 9 kwietnia 2021 r., II GSK 291/21). Z drugiej strony zwraca się uwagę, że stosowanie odstąpienia od nałożenia kary na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy SENT powinno mieć charakter wyjątkowy. Nie można pominąć przy ocenie możliwości zastosowania odstąpienia od nałożenia kary tego, czy stwierdzone naruszenie nosi znamiona działania celowego, czy też nie jest przejawem lekceważącego stosunku przewoźnika do wypełniania nałożonych ustawą obowiązków. Właściwe odczytanie treści pojęcia interesu publicznego w konkretnej sprawie winno nastąpić przez pryzmat zasady proporcjonalności, w odniesieniu do całokształtu okoliczności sprawy, z uwzględnieniem celów ustawy SENT (por. wyrok NSA z 12 stycznia 2022 r., II GSK 2559/21). Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie nie jest uzasadnione odwoływanie się do poglądów orzecznictwa wskazujących, iż w interesie publicznym nie leży nakładanie przez organy kar pieniężnych na podmioty działające zgodnie z prawem, a dopuszczające się jedynie nieistotnych czy też oczywistych omyłek, błędów w zgłoszeniu SENT czy uchybień formalnych (np. niepodanie numeru zezwolenia, zaświadczenia lub licencji, niedokładne wypełnienie zgłoszenia o charakterze oczywistych omyłek, por. wyrok NSA z 1 kwietnia 2022 r., II GSK 199/22, z 12 grudnia 2022 r., II GSK 529/22). Stwierdzone nieprawidłowości polegały na naruszeniu przez spółkę obowiązku przekazywania danych geolokalizacyjnych, który jest istotny z punktu widzenia nadzoru nad prawidłowością przewozu towarów wrażliwych. Dlatego nie mogą być oceniane tak samo, jak naruszenia określane jako "drobne". Brak informacji o bieżącym położeniu środka transportu uniemożliwia ciągłość monitorowania. Nie jest wykluczone, że w tym okresie, gdy pojazd nie podlega monitoringowi, może dojść do naruszenia prawa mającego wpływ na zobowiązania podatkowe oraz ochronę przed niezgodnym z prawem usunięciem odpadów. Może m.in. wystąpić obrót poza ewidencją, a to ma bezpośredni wpływ na dochody budżetu. Naruszenie to jest istotne z perspektywy działania całego systemu monitorowania i nie stanowi wyłącznie nieistotnego uchybienia formalnego, zwłaszcza, że dotyczyło całej trasy przez terytorium Polski. Jest ono również następstwem braku należytej staranności ze strony przewoźnika, o czym dodatkowo świadczy fakt, iż naruszenie to nie było przypadkiem jednostkowym. Wobec spółki prowadzonych jest bowiem 10 postępowań o naruszeń przepisów ustawy SENT. Wskazuje to, że spółka nie wprowadziła wystarczających rozwiązań zapobiegającym powstaniu naruszeń prawa. Wobec powyższego konieczne jest wymierzenie kary ze względów prewencyjnych, w celu wymuszenia na stronie dostosowania swej działalności do stanu zgodnego z prawem. Tym bardziej, że skarżąca w bazie [...] została zaklasyfikowana jako podmiot o podwyższonym poziomie ryzyka; dwie kontrole zakończyły się ujawnieniem uszczupleń podatków powyżej 100.000 zł; zawierała transakcje z podmiotem, który podejrzany był o udział w oszustwie karuzelowym. Reasumując należało stwierdzić, że skala stwierdzonego naruszenia była znaczna i miała istotny charakter. Naruszenie obowiązku z art. 10a ust. 1 ustawy SENT jest jednym z najcięższych naruszeń, które w dużej mierze istocie uniemożliwiało realizację wspomnianych powyżej celów ustawy SENT. Zachowanie przewoźnika naruszającego obowiązek wynikający z art. 10a ust. 1 ustawy SENT nie może być postrzegane jako zgodne z interesem publicznym. W interesie publicznym leży bowiem powszechne, prawidłowe stosowanie przez wszystkich uczestników łańcucha dostaw przepisów prawa. Przyjęte rozwiązania służą prawidłowej realizacji obrotu towarowego i chronią legalny handel towarami "wrażliwymi". Niewątpliwie instytucja odstąpienia od kary ma nadzwyczajny charakter w przypadku kary wymierzanej na podstawie art. 22 ust. 2a ustawy SENT, należy zatem interpretować ją w sposób ścisły, nie zaś rozszerzający i bardziej restryktywny niż w przypadku innych naruszeń. W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie kara pieniężna w wysokości 10.000 zł za stwierdzone naruszenia jest adekwatna do celów ustawy SENT i nie jest dla strony dotkliwa w takim stopniu, który uzasadniałby zastosowanie odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej na podstawie przesłanki interesu publicznego uwzględniającej treść zasady proporcjonalności. Oczywistym jest, że nałożona kara stanowi pewną dolegliwość finansową dla strony skarżącej, ale nie oznacza to, że zostały wyczerpane znamiona przesłanki interesu publicznego w rozumieniu art. 22 ust. 3 ustawy SENT. Nałożona kara pieniężna nie spowoduje konieczności zakończenia prowadzenia przez stronę działalności gospodarczej, W konsekwencji, w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie można przyjąć, że nałożona kara pieniężna doprowadzi do skutków niepożądanych z punktu widzenia tak społecznego, jak i indywidualnego, ani do sytuacji, gdy rezultatem zapłaty należności będzie obciążenie Skarbu Państwa kosztami pomocy. Mając na uwadze powyższe, Sąd - na podstawie art. 151 p.p.s.a. – oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło