II SA/Go 858/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek (spr.) Sędzia WSA Marek Szumilas Protokolant sekr. sąd. Stanisława Maciejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2012 r. sprawy ze skargi M.S. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...] r. (znak: [...]), II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją Starosty z dnia [...] lipca 2012 r. M.S. uznany został za osobę bezrobotną. W sporządzonej w tym samym dniu karcie rejestracyjnej bezrobotnego wskazał on adres zameldowania na pobyt stały [...], a jako adres korespondencyjny [...]. Uzyskał też w tym samym dniu pisemną informację dotyczącą obowiązków i uprawnień osób rejestrujących się, w której wskazano skutki prawne niestawienia się w powiatowym urzędzie pracy w wyznaczonym terminie i niepowiadomnienia w okresie do 7 dni o przyczynach tego niestawiennictwa. Pismem z dnia [...] lipca M.S. wezwany został do Powiatowego Urzędu Pracy na dzień 31 października 2012. r. Pismem z dnia [...] lipca 2012 r. skierowano do strony wezwanie do zgłoszenia się w Urzędzie Pracy w dniu 30 lipca z zaznaczeniem, iż następuje zmiana wyznaczonego terminu. Jak wynika ze zwrotnego dowodu doręczenia wezwania z dnia [...] lipca 2012 r. skierowane ono zostało na wskazany adres do korespondencji i w dniu 20 lipca 2012 r. doręczne przez doręczyciela Poczty Polskiej do rąk pełnoletniego domownika – A.S., matki M.S.. M.S. nie stawił się w Powiatowym Urzędzie Pracy w wyznaczonym terminie i nie poinformował w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie swojego niestawiennictwa Decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r., wydaną z upoważnienia Starosty Powiatu, w oparciu o przepis o art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy( tekst jednolity Dz. U. Nr 68, poz. 415 ze zm.) M.S. pozbawiony został statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] lipca 2012 r. W uzasadnieniu organ stwierdził, iż z posiadanych dokumentów wynika fakt niestawiennictwa strony w powiatowym urzędzie pracy w wyznaczonym terminie i niepowiadomienia w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa. Pouczył też stronę, że odzyskanie statusu bezrobotnego może nastąpić po upływie 120 dni od dnia niestawiennictwa. W odwołaniu od tej decyzji M.S. wniósł o "cofnięcie" decyzji. Podnosił, iż nie stawił się w PUP w dniu 30 lipca 2012r., ponieważ nie otrzymał wezwania. Wskazał, iż z posiadanych przez niego dokumentów wynika, że wyznaczony mu termin stawiennictwa w Urzędzie przypadał 31 października 2012r. Wywodził iż, pismo, które jak ustalił w urzędzie zostało do niego wysłane, nie dotarło do niego nie z jego winy. Doręczone zostało bowiem dokonane do rąk jego 86 –letniej, cierpiącej na chorobę Alzheimera, matki. Zatem wobec faktu, że nie został właściwie powiadomiony o terminie wizyty nie może być dotknięty tak ciężkimi konsekwencjami w sytuacji gdy, iż jest osobą przewlekle chorą, a utrata statusu osoby bezrobotnej pozbawia go podstawowej opieki lekarskiej. Decyzją z dnia [...] września 2012 r. Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach rozstrzygnięcia wskazał na wynikający z art. 33 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia (...) obowiązek bezrobotnego zgłaszania się do właściwego powiatowego urzędu pracy w wyznaczonym przez urząd terminie w celu przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy proponowanej przez urząd lub w innym celu wynikającym z ustawy i określonym przez urząd pracy, w tym potwierdzenia gotowości do podjęcia pracy. Stwierdził, iż dniu rejestracji poprzez zapoznanie się z katalogiem praw i obowiązków osoby bezrobotnej, zawartych w "Informacji dla osób rejestrujących się w powiatowym urzędzie pracy", M.S. został pouczony o konsekwencjach niezgłoszenia się do urzędu pracy na wyznaczoną wizytę. Dokument ten po zapoznaniu się z jego treścią podpisał i zobowiązał się do jego przestrzegania. Wojewoda nie podzielił argumentu strony, iż nie otrzymała wezwania, gdyż listonosz nie dopełnił właściwie swoich obowiązków i doręczył list chorej matce. Wskazał, że zgodnie z art. 42 § 1 Kpa pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy, natomiast zgodnie z art. 43 Kpa w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. W sytuacji nieobecności strony, doręczenie wezwania z dnia [...] lipca 2012 r., wysłanego przez organ I instancji na adres korespondencyjny wskazany przez stronę, A.S. - matce, jako pełnoletniemu domownikowi, który podjął się oddania przesyłki adresatowi należało uznać za skuteczne. W konsekwencji M.S. powinien zgłosić się do PUP w dniu 30 lipca 2012 r., który to termin był dla niego obowiązujący. Zdaniem organu odwoławczego okoliczność, że osoba, której doręczono pismo za pokwitowaniem, nie oddała go adresatowi, nie ma wpływu na skuteczność doręczenia zastępczego, którego warunki określa art. 43 Kpa. Sposób tzw. zastępczego doręczenia pisma opiera się na domniemaniu, że osoba wskazana na potwierdzeniu odbioru pisma jako domownik adresata i która pokwitowała odbiór pisma, przyjęła je w celu oddania go adresatowi oraz, że pismo to zostało mu doręczone. Odmienna interpretacja cytowanego przepisu prowadziłaby do sytuacji, w której każde pozostawienie przesyłki w trybie art. 43 Kpa powodowałoby niepewność co do skuteczności jej doręczenia, niwecząc jednocześnie cel istnienia tej regulacji ( wyrok NSA z dnia 23 września 2011 r. sygn. akt II OZ 840/11). Ponadto stwierdził, iż M.S. nie wykazał faktu choroby matki ani dokonania w placówce pocztowej zastrzeżenia o niedoręczaniu jej korespondencji kierowanej do niego. Wskazał na regulację art. 26 ust. 2 pkt 3 ustawy - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2008r. Nr 189, poz. 1159 ze zm.) zgodnie z którym przesyłka, jeżeli nie jest nadana na poste restante, może być także wydana, ze skutkiem doręczenia, osobie pełnoletniej zamieszkałej razem z adresatem, jeżeli adresat nie złożył w placówce operatora zastrzeżenia w zakresie doręczenia przesyłki rejestrowanej lub przekazu pocztowego. Brak takiego zastrzeżenia nie stanowił przeszkody do doręczenia wezwania matce strony. Listonosz doręczając przesyłkę nie mógł przewidzieć, iż matka strony nie odda przesyłki adresatowi, gdyż podpisując pokwitowanie odbioru zobowiązała się do tego. Zdaniem Wojewody zarzuty wobec doręczyciela są chybione, gdyż działał zgodnie z powołanymi przepisami. Końcowo organ II instancji udzielił stronie pouczenia o warunkach odzyskania statusu osoby bezrobotnej oraz treści art. 54 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. W skardze, zarzucając nieprawidłowości w działaniu urzędników PUP i podległych wojewodzie, wywodził iż z uwagi na skomplikowaną sytuację mieszkaniową, wypełniając formularz osoby bezrobotnej jako adres do korespondencji wskazał adres matki. Z uwagi na fakt co najmniej dwukrotnych codziennych odwiedzin chorej, samotnie mieszkającej 86-letniej matki, związanych ze sporządzaniem posiłków i sprzątaniem i posiadaniem kluczyka od jej skrzynki pocztowej uznał, że listonosz pod jego nieobecność pozostawi informację o skierowanej do niego poczcie (awizo) właśnie w skrzynce pocztowej. Jednakże w dniu 20 lipca br. listonosz wręczył, skierowane do niego pismo PUP właśnie jego chorej matce dotkniętej, postępującą demencją ( choroba Alzheimera), która schowała pismo tak, że do dziś nie zostało odnalezione i nie pamięta nawet, że je przyjęła. O całym zdarzeniu poinformował PUP wyjaśniając przyczynę, przez którą nie miał świadomości, że wezwanie do stawiennictwa zostało do niego wysłane. Mimo to urzędnicy PUP, nie badając faktów, nie kontaktując się z nim wydali krzywdzącą go decyzję, pozbawiającą go w konsekwencji na 120 dni podstawowej opieki zdrowotnej. Jego zdaniem, urzędnicy w wygodny dla siebie sposób nagięli przepisy bowiem w świetle art. 42 i 43 Kpa oraz art. 26 Prawa pocztowego pokwitowanie odbioru pisma nie jest jednoznaczne ze zobowiązaniem się do jego przekazania adresatowi, ani tego nie gwarantuje. W okolicznościach sprawy jego chora matka nie była zdolna takiego zobowiązania złożyć. Nadto matka nie mogła być uznana za domownika, skoro wspólnie nie zamieszkują. Oznacza to też, że nie mógł składać zastrzeżenia w nie swoim urzędzie pocztowym. Adres jego matki był tylko adresem do korespondencji, a on nie upoważniał innych osób do odbioru poczty, tym bardziej rejestrowanej. Skontaktowanie się z nim na wskazany w aktach PUP numer telefonu kontaktowego niewątpliwie doprowadziłoby do wyjaśnienia sprawy. W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Za bezzasadny organ odwoławczy uznał zarzut nieprawidłowości doręczenia wezwania wynikającej z faktu, iż matka skarżącego nie miała statusu domownika w rozumieniu przepisu art. 43 Kpa jako, że skarżący z nią nie zamieszkuje. Organ odwoławczy stwierdził, iż skarżący wskazując adres matki jako adres korespondencyjny musiał mieć świadomość kierowania wszelkiej korespondencji na tenże adres i możliwości odbierania jej przez matkę. Wywodził, iż żaden przepis Kodeksu postępowania administracyjnego nie wskazuje wprost możliwości wskazania przez stronę adresu do korespondencji, co jest jednakże praktykowane w postępowaniu przed organami administracji. W orzecznictwie ugruntowało się, że adresatem o którym stanowi art. 42 Kpa jest nie tylko osoba faktycznie zamieszkująca pod adresem doręczenia, ale także osoba która wskazała ten adres jako adres dla doręczeń. Skoro tak, to domownikiem w rozumieniu art. 43 Kpa jest faktycznie zamieszkująca pod tym adresem pełnoletnia osoba. Inne rozumienie wskazanego przepisu praktycznie wykluczałoby możliwość doręczenia pism pod adresem wskazanym przez stronę jako adres dla doręczeń. W piśmie procesowym z dnia [...] listopada 2012 r. skarżący, odnosząc się do treści odpowiedzi na skargę podtrzymał jej dotychczasowe zarzuty . Na rozprawie w dniu 28 listopada 2012 r. pełnomocnik organu wnosił jak w odpowiedzi na skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, powoływanej jako: ppsa ), sąd administracyjny, rozstrzygając sprawę w granicach danej sprawy, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sprawując kontrolę legalności zaskarżonej decyzji we wskazanych powyżej ramach Sąd uznał, iż skarga zasługiwała na uwzględnienie, choć nie z przyczyn w niej wskazanych. Sądowa kontrola przeprowadzona w zakresie określonym powołanym przepisem art. 134 § 1 ppsa wykazała, iż zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu wydane zostały z naruszeniem prawa. Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji Wojewody pozostawał przepis art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ( tekst jednolity Dz. U. z 2008r. nr 69, poz. 415 ze zm.), Zgodnie z powołanym przepisem starosta pozbawia statusu bezrobotnego, bezrobotnego, który nie stawił się w powiatowym urzędzie pracy w wyznaczonym terminie i nie powiadomił w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa; w takiej sytuacji pozbawienie statusu bezrobotnego następuje od dnia niestawienia się w powiatowym urzędzie pracy, w zależności od ilości niestawiennictw na okres: 120 dni w przypadku pierwszej odmowy, 180 dni w przypadku drugiej odmowy, 270 dni w przypadku trzeciej i każdej kolejnej odmowy. Wskazany przepis reguluje skutki naruszenia przez bezrobotnego obowiązku wynikającego z ust. 3 art. 33 powołanej ustawy tj. obowiązku zgłaszania się do właściwego powiatowego urzędu pracy w wyznaczonym przez urząd terminie w celu przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy proponowanej przez urząd lub w innym celu wynikającym z ustawy i określonym przez urząd pracy, w tym potwierdzenia gotowości do podjęcia pracy. Z treści powołanych przepisów wynika, że ustawodawca ustanowił w stosunku do osób bezrobotnych wymóg stawiania się w urzędzie pracy w wyznaczonych przez urząd terminach, celem weryfikacji ich gotowości do pracy. Sankcją za niespełnienie tego wymogu i niepowiadomienie w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie niestawiennictwa jest pozbawienie bezrobotnego statusu osoby bezrobotnej. Należy zaznaczyć, że wyznaczenie bezrobotnemu terminu do stawiennictwa w urzędzie pracy, określonego w art. 33 ust. 3 powoływanej ustawy, dokonywane jest wprawdzie w związku z rejestracją bezrobotnego, lecz nie stanowi ono czynności procesowej w ramach prowadzonego postępowania administracyjnego. Na tym etapie nie mamy bowiem do czynienia jeszcze z sytuacją, w której toczy się postępowanie administracyjne w sprawie indywidualnej, rozstrzyganej decyzją administracyjną (art. 1 pkt 1 Kpa). Dopiero bowiem ziszczenie się ustawowych przesłanek z art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy powoduje wszczęcie z urzędu odrębnego postępowania w przedmiocie pozbawienia osoby na określony okres statusu bezrobotnego ( patrz wyrok WSA w Gdańsku z dnia 10 maja 2012 r. o sygn. akt III SA/Gd 120/12, publ. Lex nr 1168947, wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 5 września 2012 r. II SA/Bd 671/12 – baza orzeczeń sądów administracyjnych, cbois.nsa.gov.pl ) Analiza relacji zachodzących między urzędem a bezrobotnym na etapie weryfikacji jego gotowości do świadczenia prac prowadzi do wniosku, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego ( w tym przepisy regulujące kwestię doręczeń ) mogą być w odniesieniu do czynności wezwania bezrobotnego do stawiennictwa w urzędzie pracy stosowane jedynie odpowiednio. Przychylając się do stanowiska zaprezentowanego w powołanych orzeczeniach WSA w Gdańsku i WSA w Bydgoszczy, Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie podziela skrajnego poglądu wyrażonego w wyroku WSA w Gdańsku z dnia 7 października 2010 r. III SA/Gd 374/10, LEX 756341 ), że "ponieważ termin z art. 33 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, jest terminem prawa materialnego do którego nie znajdują zastosowania przepisy regulujące doręczenia w procedurze administracyjnej, to organ nie może na podstawie tych przepisów przyjąć domniemania daty doręczenia wezwania na termin do stawiennictwa w powiatowym urzędzie pracy. W konsekwencji więc przepis art. 40 § 1 Kpa nie ma zastosowania do zawiadamiania bezrobotnych o terminie stawiennictwa w powiatowym urzędzie pracy, gdyż reguluje on kwestie doręczania pism w toku postępowania administracyjnego". Kolejną konsekwencją przyjęcia, iż dokonywana przez urząd pracy weryfikacja gotowości bezrobotnego do podjęcia pracy nie stanowi jeszcze żadnego etapu postępowania administracyjnego jest to, że niestawiennictwo bezrobotnego w urzędzie pracy w wyznaczonym terminie bez wskazania w terminie 7 dni ustawowej przyczyny tego stanu rzeczy obliguje organ, zgodnie z teścia art. 61 § 4 Kpa, do wszczęcia z urzędu postępowania administracyjnego w przedmiocie pozbawienia statusu bezrobotnego. Dopiero wówczas ulegają ziszczeniu ustawowe przesłanki warunkujące takie postępowanie. Skutkiem wszczęcia postępowania jest z kolei obowiązek zawiadomienia strony – bezrobotnego o tym fakcie i przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego z zagwarantowaniem przysługujących mu praw procesowych, w szczególności z art. 10 Kpa. Dopiero bowiem realizacja przez właściwy organ obowiązku zawiadomienia strony o wszczęciu postępowania daje jej możliwość aktywnego udziału w postępowaniu przed organem I instancji. Uznając, iż w okresie poprzedzającym wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie pozbawienia statusu bezrobotnego, obowiązkiem organu jest jedynie "odpowiednie" stosowanie przepisów Kpa do czynności wezwania bezrobotnego w celu weryfikacji jego gotowości do świadczenia pracy, wyjaśnić należy sposób ich stosowania. "Odpowiedniość" stosowania przepisów Kpa w tym wypadku oznacza zatem uwzględnienie wskazanego aspektu proceduralnego tego etapu sprawy. Oznacza też potrzebę wyważenia interesu publicznego, związanego z koniecznością ochrony społeczeństwa przed nadużyciami osób bezrobotnych w korzystania ze świadczeń związanych ze statusem bezrobotnego, z indywidualnym interesem bezrobotnego, jako podmiotu znajdującego się trudnej sytuacji życiowej wynikającej z braku pracy i wymagającego w związku z tym pomocy i opieki państwa. Odpowiednie stosowanie przepisów Kpa pozwala zatem przyjąć, że wyznaczenie terminu do stawiennictwa w urzędzie pracy może nastąpić w drodze pisemnego wezwania. Nie można zatem wykluczyć doręczenia takiego pisma w trybie zastępczym na podstawie odpowiednio stosowanych przepisów art. 43 i 44 Kpa. Niejednokrotnie jednak przyczyny zastosowania instytucji "doręczenia zastępczego" mogą nie być zawinione przez adresata wezwania ( bezrobotnego). W przypadku instytucji prawa procesowego stronie przysługuje w takiej sytuacji możliwość zwrócenia się do organu z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej. Jednakże terminy, o których mowa w art. 33 ust. 4 ustawy, są terminami prawa materialnego, które nie podlegają przywróceniu. Konieczne jest zatem takie rozumienie analizowanych przepisów, by nie prowadziły one do pozbawienia istotnych uprawnień osoby, która nie ponosi żadnej winy w uchybieniu obowiązkom nałożonym przez organ zatrudnienia. Zgodna z art. 2 oraz art. 67 ust. 2 Konstytucji RP wykładnia art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy nakazuje zatem postawienie tezy, że przepisu tego nie stosuje się w przypadku, gdy bezrobotny wykaże, że bez swej winy nie uzyskał wiedzy o wyznaczeniu mu terminu do stawiennictwa w urzędzie pracy ( wyrok WSA w Gdańsku z dnia 10 maja 2012 r. ) . Wzgląd na surowość sankcji związanej z niestawiennictwem bezrobotnego w wyznaczonym terminie, w świetle powołanych wyżej przepisów Konstytucji nakazuje także stwierdzenie, że jeśli organ zatrudnienia posiada możliwość przekazania informacji o wyznaczeniu terminu stawiennictwa drogą inną niż pocztową, to z możliwości takiej powinien skorzystać, zanim uczyni użytek z fikcji prawnej doręczenia zastępczego. Możliwość taką dopuszcza zresztą, stosowany odpowiednio, przepis art. 55 § 1 Kpa, który stanowi, że w sprawach niecierpiących zwłoki wezwania można dokonać również telefonicznie albo przy użyciu innych środków łączności. Komunikacja telefoniczna i drogą elektroniczną jest obecnie tak powszechna, że nic nie stoi na przeszkodzie, by z tych kanałów komunikacyjnych skorzystał organ administracji, o ile bezrobotny przy rejestracji możliwość taką stworzył, wskazując stosowny adres elektroniczny lub numer telefonu. Dopiero bezskuteczność takiego wezwania czyniłaby zasadnym wszczęcie postępowania zmierzającego do zastosowania art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy ( wyrok WSA w Gdańsku z dnia 10 maja 2012 r.). Jak wynika z akt administracyjnych sprawy skarżący w karcie rejestracyjnej prócz adresu do korespondencji wskazał też numer telefonu komórkowego. Organ I instancji z takiej możliwości wezwania skarżącego nie skorzystał. Analiza wydanej w niniejszej sprawie decyzji organu I instancji wskazuje, iż narusza ona przepis art. 107 § 3 Kpa. Z uwagi na te wady skarżący nie mógł z rozstrzygnięcia Starosty dowiedzieć się ani w jakim terminie miał się stawić w Urzędzie Pracy, ani kiedy i w jaki sposób doręczono mu wezwanie do tegoż stawiennictwa, a tym samym, że uznano za skuteczne doręczenie mu tego wezwania w trybie doręczenia zastępczego tj. za pośrednictwem dorosłego domownika. Tym samym faktycznie obrony swych praw i zakwestionowania faktu otrzymania wezwania, skarżący mógł podjąć się nie wcześniej niż w skardze do Sądu, bo kwestie te rozważał dopiero Wojewoda, usuwając tym samym wady decyzji I instancji w tym zakresie. Dopiero bowiem z decyzji organu II instancji skarżący mógł powziąć wiedzę się o zastosowaniu wobec niego przez organy administracji instytucji doręczenia zastępczego. Odnosząc się do stanowiska organu odwoławczego wskazać należy, iż w uzasadnieniu swej decyzji organ nie przeanalizował skuteczności doręczenia zastępczego za pośrednictwem pełnoletniego domownika tj. w trybie art. 43 Kpa w kontekście faktu, iż doręczenie wezwania z dnia [...] lipca 2012 r. do stawiennictwa w dniu 30 lipca miało miejsce na adres korespondencyjny tj. nie związany z miejscem zamieszkania. Wywody te poczynione zostały dopiero w odpowiedzi na skargę. W ich kontekście oraz odnosząc się do zarzutów skargi wskazać należy na stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 4 listopada 2010 r. I OSK 910/11, LEX 745369. NSA stwierdził, iż " przepisy Kpa nie regulują kwestii dotyczących sposobu doręczenia pism na adres wskazany do korespondencji. Żaden przepis Kpa nie wskazuje wprost możliwości wyznaczenia przez stronę adresu "do korespondencji" (...) co też praktykuje się w postępowaniu prowadzonym przez organy administracji. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, adresatem, o którym stanowi art. 42 Kpa, jest nie tylko osoba faktycznie zamieszkująca pod adresem doręczenia, ale również osoba, która taki adres wskazała, jako adres dla doręczeń. Skoro tak, to domownikiem w rozumieniu art. 43 Kpa jest faktycznie zamieszkująca pod tym adresem pełnoletnia osoba. Inne rozumienie tego przepisu praktycznie wykluczałoby możliwość doręczenia pism pod adresem wskazanym jako adres dla doręczeń. Taki sposób doręczenia przesyłek przez wskazanie adresu dla doręczeń wybiera strona w sytuacji, gdy z uwagi na sposób prowadzenia działalności, tryb życia lub inne okoliczności wskazuje adres dla doręczeń, co umożliwia jej odbiór korespondencji przy pomocy osób trzecich". Podzielając ten pogląd NSA, uznać należało, że chybione co do zasady pozostawały wywody skarżącego, iż jego matka nie może być traktowana jako dorosły domownik w rozumieniu art. 43 Kpa. Wskazania też wymaga, wbrew stanowisku skarżącego, iż przepis art. 43 Kpa dla uznania skuteczności doręczenia zastępczego nie przewiduje składania przez domownika odbierającego pismo, pisemnego zobowiązania do oddania pisma adresatowi jako warunku uznania doręczenia w trybie tego przepisu za prawidłowe ( wyrok NSA z dnia 17 listopada 2009 r. II GSK 208/09 ONSAiWSA 2011/2/37 ). Za wystarczające uznać należy wyraźne wskazanie na odwrocie poświadczenia odbioru, że osoba odbierająca przesyłkę jest dorosłym domownikiem adresata oraz, że podjęła się ona oddać przesyłkę adresatowi, co taka osoba potwierdza podpisem złożonym tym poświadczeniu. Mimo niezasadności wywodów skargi we wskazanych powyżej kwestiach, zarówno decyzja Wojewody jak i poprzedzająca ją decyzja Starosty zapadły z naruszeniem przepisów prawa materialnego ( art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia (...) oraz z naruszeniem przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Istotną kwestią pozostawało bowiem, że skarżący nie został powiadomiony o wszczęciu postępowania w przedmiocie pozbawienia go statusu bezrobotnego. Formalnie takie postępowanie przez starostę nie zostało zresztą wszczęte. Uchybiono tym samym przepisom art. 61 § 4 i art. 10 §1 Kpa. W konsekwencji więc – jak to już wyżej wskazano - skarżący pozbawiony został możliwości aktywnego udziału w postępowaniu przed organem I instancji. Z kolei braki uzasadnienia decyzji Starosty uniemożliwiły mu odniesienie się do istotnych kwestii w odwołaniu, w którym skarżący powołuje się na jedynie na własne ustalenia poczynione w Urzędzie Pracy już po otrzymaniu decyzji Starosty i wskazuje na fakt nieprzekazania mu wezwania przez matkę. Ma to istotne znaczenie w okolicznościach niniejszej sprawy gdyż brak powiadomienia M.S. o wszczęciu postępowania pozbawił go w istocie możliwości wykazania w tymże postępowaniu faktu, iż przesyłka odebrana przez jego matkę nie została mu faktycznie doręczona. Należy bowiem mieć na uwadze, że przewidziane w art. 43 i 44 Kpa zastępcze formy doręczenia pism rodzą domniemanie prawne, iż pismo zostało doręczone adresatowi. Domniemanie to może zostać jednakże obalone, gdy adresat udowodni, że mimo zastosowania zastępczej formy doręczenia pismo nie zostało mu doręczone z przyczyn od niego niezależnych ( wyrok NSA z dnia 16 listopada 2010 r. II OSK 1754/09 LEX 746769 ). Podobnie w wyroku NSA z 3 kwietnia 1996 r., SA/Ka 1312/95 ( LEX nr 26708 ) stwierdzono, że "przewidziane w art. 43 i 44 Kpa zastępcze formy doręczenia pism rodzą domniemanie prawne, że pismo zostało doręczone adresatowi. Domniemanie to może zostać obalone, gdy adresat udowodni, że mimo zastosowania zastępczej formy doręczenia pismo nie zostało mu doręczone z przyczyn od niego niezależnych." W tym stanie rzeczy Sąd na podatnie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ppsa w zw. z art. 135 ppsa orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzanej ją decyzji Starosty Powiatu z dnia [...] sierpnia 2012 r. O wstrzymaniu wykonalności zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 152 ppsa. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy, stosownie do art. 153 ppsa uwzględnią wskazania wynikające z treści niniejszego uzasadnienia.