II SA/Go 914/16

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2017-01-12

Skład orzekający: Adam Jutrzenka-Trzebiatowski, Jacek Jaśkiewicz, Aleksandra Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzające niedopuszczalność odwołania od decyzji administracyjnej jest prawidłowe, jeśli decyzja ta nie została skutecznie doręczona stronie?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo stwierdziło niedopuszczalność odwołania. Skoro decyzja organu pierwszej instancji nie została skutecznie doręczona stronie, nie weszła ona do obrotu prawnego, a tym samym odwołanie od niej było przedwczesne i niedopuszczalne. Sąd był związany wcześniejszym prawomocnym wyrokiem WSA, który zakwestionował skuteczność doręczenia decyzji.
Stan faktyczny
Skarżąca M.M. wniosła odwołanie od decyzji Burmistrza Miasta z dnia [...] marca 2014 r. nakładającej na nią obowiązek zwrotu opłaty za pobyt ojca w domu pomocy społecznej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) stwierdziło niedopuszczalność tego odwołania, powołując się na wcześniejsze postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, które zostało uchylone przez WSA. SKO uznało, że decyzja Burmistrza nie została skutecznie doręczona skarżącej, co czyni odwołanie niedopuszczalnym. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów KPA i błędną analizę materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek (spr.) Protokolant referent stażysta Krzysztof Frączek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi M.M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę. 1. Zaskarżonym skargą postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, powołując się na przepis art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 23; powoływanej jako: Kpa) stwierdziło niedopuszczalność odwołania skarżącej M.M. od, wydanej z upoważnienia Burmistrza Miasta, decyzji z dnia [...] marca 2014 r., nr [...]. 2. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ ustalił, że decyzją z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] Burmistrz Miasta orzekł o zwrocie przez M.M. opłaty w wysokości 5.531,10 zł za pobyt jej ojca – S.K. w Domu Pomocy Społecznej, zastępczo poniesionej przez gminę o statusie miejskim, w okresie od [...] sierpnia 2013 r. do [...] grudnia 2013 r. W dniu 24 sierpnia 2015 r. (data stempla pocztowego na kopercie) M.M. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od powyższej decyzji Burmistrza Miasta z dnia [...] marca 2014r. oraz jednocześnie wniosła odwołanie od tej decyzji. Postanowieniem z dnia [...] października 2015 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W jego uzasadnieniu SKO, wskazując na przepisy art. 129 § 2 oraz 44 Kpa uznało, że decyzja Burmistrza Miasta z dnia [...] marca 2014 r. została skarżącej doręczona w dniu 25 marca 2014 r. w trybie art. 44 Kpa. Wskazało, że przedmiotowa decyzja zawierała pouczenie o sposobie i terminie jej zaskarżenia. Strona nadała odwołanie w dniu 24 sierpnia 2015 r. (data stempla pocztowego na kopercie), które wpłynęło do organu I instancji w dniu 25 sierpnia 2015 r. Równocześnie z odwołaniem strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, który załatwiony został postanowieniem SKO z dnia [...] października 2015 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania o decyzji, wobec czego należało stwierdzić uchybienie do wniesienia odwołania od decyzji Burmistrza Miasta z dnia [...] marca 2014 r. nr [...]. Kolegium ustaliło również, że wyrokiem z dnia 18 maja 2016r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w sprawie II SA/Go 61/16 uchylił jego postanowienie z dnia [...] października 2015 r., nr [...], stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. 3. W oparciu o tak ustalony stan faktyczny Samorządowe Kolegium Odwoławcze zważyło, iż pozostaje związane stanowiskiem wyrażonym w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 18 maja 2016 r. w sprawie II SA/Go 61/16. Przytaczając obszernie fragmenty uzasadnienia wyroku wydanego w powołanej sprawie, SKO wskazało, że Sąd zakwestionował skuteczność doręczenia skarżącej decyzji z dnia [...] marca 2014r., nr [...], bowiem z materiału dowodowego sprawy wynika, że wprawdzie na adres zamieszkania skarżącej skierowano przesyłkę zawierającą decyzję z dnia [...] marca 2014r., która była dwukrotnie awizowana (10 marca 2014 r. i 18 marca 2014 r.) to na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki brak było adnotacji o możliwości jej odbioru w terminie 7 dni w danej placówce pocztowej, jak również informacji o tym w jakim miejscu (w skrzynce pocztowej, w drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata) złożono zawiadomienie o możliwości jej odbioru. Sąd podkreślił, że warunkiem skuteczności doręczenia w trybie art. 44 Kpa, jest aby wszystkie przesłanki wynikające z tego przepisu zostały spełnione łącznie, gdyż tylko w takim przypadku można przyjąć, że skutkiem materialnoprawnym doręczenia w trybie art. 44 Kpa jest rozpoczęcie biegu terminu do dokonania określonej czynności prawnej. W konsekwencji Sąd stwierdził, że zebrany materiał dowodowy nie daje podstaw do przyjęcia, że doszło do skutecznego doręczenia M.M. decyzji w trybie art. 44 Kpa ponieważ nie dowiedziono, że spełniony został wymóg z art. 44 § 2 Kpa. Odnosząc się, w kontekście przywołanego wyroku, do odwołania M.M. od decyzji Burmistrza Miasta, z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] Kolegium wskazało, że przepis art. 134 Kpa obliguje je, jako organ odwoławczy, do badania dopuszczalności złożonego środka odwoławczego. Wywiodło, że powołany przepis wyróżnia dwojakie przyczyny niedopuszczalności odwołania - podmiotowe jak i przedmiotowe. Do pierwszych zalicza się złożenie odwołania przez podmiot nie mający legitymacji do wniesienia tego środka zaskarżenia lub też wniesienie odwołania przez osobę nie mającą zdolności do czynności prawnych. Przyczyny przedmiotowe obejmują z kolei przypadki braku przedmiotu zaskarżenia oraz sytuację wyłączenia przez przepisy prawne możliwości zaskarżenia decyzji w toku instancji. Kolegium wskazało, że odwołanie jest niedopuszczalne jeżeli decyzja nie weszła do obrotu prawnego, a zatem w przypadku gdy została wydana, ale nie została stronie doręczona lub ogłoszona. Wskazało przy tym należy, iż wprowadzenie decyzji do obrotu co do zasady następuje poprzez jej doręczenie, a tylko wyjątkowo, w sytuacjach wymienionych w art. 14 § 2 Kpa można ją ogłosić stronie ustnie. Ale w takim przypadku treść i istotne motywy takiego rozstrzygnięcia powinny zostać utrwalone w aktach w formie protokołu lub podpisanej przez stronę adnotacji. Wykluczone jest zatem skuteczne wniesienie odwołania w sytuacji gdy, decyzja nie weszła do obrotu prawnego, tzn. nie została doręczona stronie. Taka właśnie – w ocenie SKO - sytuacja zaistniała w rozpoznawanej sprawie, bowiem decyzja Burmistrza Miasta z dnia [...] marca 2014 r., nr [...], zgodnie z przytoczonym stanowiskiem Sądu nie została M.M. skutecznie doręczona, wobec czego organ I instancji powinien dokonać prawidłowego doręczenia decyzji stronie, co jest koniecznym warunkiem wejścia do obrotu prawnego w/w decyzji. W sytuacji wniesienia odwołania przed datą skutecznego doręczenia stronie decyzji, organ II instancji, któremu takie przedwczesne odwołanie zostało przedstawione do rozpatrzenia, zobowiązany jest w oparciu o art. 134 Kpa wydać postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania. SKO podkreśliło, że rozpatrzenie odwołania w przedstawionej sytuacji stanowiłoby rażące naruszenie przepisów postępowania administracyjnego. 4. W skardze na powołane na wstępie postanowienie z dnia [...] sierpnia 2016 r., M.M., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzuciła mu naruszenie: 1. art. 7 Kpa poprzez niepodjęcie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w sprawie, 2. art. 77 §1 Kpa poprzez nierozpatrzenie całego materiału dowodowego w sprawie, 3. art. 134 Kpa poprzez wydanie postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność odwołania. W oparciu o te zarzuty strona skarżąca wnosiła o: - uchylenie zaskarżonego orzeczenia gdyż nie dokonało ono uchylenia decyzji nakładających prawne i finansowe obowiązki na skarżącą M.M., - uchylenie decyzji z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej, działającego z upoważnienia Burmistrza Miasta w sprawie żądania zwrotu opłaty za pobyt w Domu Pomocy Społecznej, zastępczo poniesionej przez gminę, - przyznanie kosztów postępowania " zgodnie z taryfikatorem". 5. W motywach skargi strona skarżąca zarzucała, że SKO nie zapoznało się dokładnie z materiałem dowodowym, zawartym w aktach sprawy, a w szczególności z treścią zawartą w kierowanych do niego pismach 1. z dnia [...] sierpnia 2015r. o przywrócenie terminu wniesienia odwołania się od decyzji nr [...] z dnia [...] listopada 2013r. na podstawie art. 58 §1 i 2 Kpa oraz odwołania się od decyzji nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 w związku naruszeniem art. 7 i 11 Kpa oraz w oparciu o art. 144 ustawy z dnia 25 lutego 1964 Kodeks rodzinny i opiekuńczy, wnoszącego o jej unieważnienie; 2. z dnia [...] sierpnia 2015 r. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania się od decyzji nr [...] z dnia [...] marca 2014 r. w sprawie żądania zwrotu opłaty za pobyt w Domu Pomocy Społecznej zastępczo poniesionej przez gminę, na podstawie art. 58 § 1 i 2 Kpa oraz odwołania od decyzji nr [...] z dnia [...] marca 2014 r. w sprawie żądania zwrotu opłaty za pobyt w Domu Pomocy Społecznej zastępczo poniesionej przez gminę, w oparciu o art 156 §1 pkt 2 Kpa, wnoszącego o jej unieważnienie; 3. z dnia [...] września 2015r. w związku z otrzymaną korespondencją (do wiadomości) z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej [...] z dnia [...] sierpnia 2015r., stanowiącą odpowiedź na dwa odwołania strony od decyzji administracyjnych Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. oraz nr [...] z dnia [...] marca 2014 r.; 4. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. od jego postanowień nr [...] z dnia [...] października 2015r., utrzymujących w mocy nałożony przez Burmistrza Miasta na stronę obowiązek finansowania pobytu S.K. w Domu Pomocy Społecznej oraz w wyrokach WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 18 maja 2016 r. w sprawach II SA/Go 60/16, II SA/Go 61/16 i akt II SA/Go 69/16 i z dnia 15 czerwca 2016 r. w sprawie II SA/Go 58/16. W ocenie skarżącej, Kolegium w zaskarżonym postanowieniu dokonało tym samym tylko częściowej analizy materiału dowodowego przedmiotowej sprawy i pominęło, że wyroki WSA w Gorzowie Wlkp. odnoszą się wyłącznie do dokumentacji przekazywanej skarżącej ( bez skutecznego doręczenia) w 2013 i 2014 roku. Natomiast 8 lipca 2015 r. otrzymała ona pismo z Urzędu Skarbowego o zajęciu jej wynagrodzenie za pracę w Urzędzie Wojewódzkim na kwotę 6473, 04 zł na rzecz Burmistrza Miasta, za pobyt ojca w Domu Pomocy Społecznej ( załącznik nr 1 do skargi). W związku z nim skarżąca zwróciła się do Burmistrza Miasta i MOPS-u o przesłanie jej decyzji, nakładającej na nią obowiązek finansowy oraz inne dokumenty mające związek ze sprawą (załącznik nr 2 i nr 3). W korespondencji z dnia [...] sierpnia 2015r. od MOPS skarżąca otrzymała m.in. potwierdzoną za zgodność z oryginałem, kopię decyzji nr [...] z dnia [...] listopada 2013 i decyzji nr [...] z dnia [...] marca 2014 r. ( załączniki nr 4 i 5 ), co potwierdziła własnoręcznym podpisem, stosownie do wymogu art. 45 §1 Kpa, i w przypisanym terminie tj. 23 sierpnia 2015 r. złożyła odwołania wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu odwołania od tych decyzji. Z uwagi na opisane powyżej, udokumentowane fakty, bezzasadne jest stwierdzenie SKO, że odwołanie jest niedopuszczalne gdyż decyzja nie weszła do obrotu prawnego, a zatem w przypadku gdy została wydana, ale nie została doręczona stronie. Podkreślała, że stosownie do "wyroku NSA z 15 września 2015 r., II SA/Kr 748/15", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza to, że sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawalnej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim określonym w skardze przedmiotem zaskarżenia. Skarżąca podkreślała, że w okolicznościach sprawy rodzi się pytanie, czy w opinii SKO, tytuł wykonawczy TW-1 z dnia [...] marca 2015r., wystawiony przez Burmistrza Miasta na podstawie zaskarżonej decyzji z dnia [...] marca 2014r. nr [...] (załącznik nr 6), nakładający na nią obowiązek finansowy ponoszenia kosztów pobytu za pobyt ojca skarżącej wszedł do obrotu prawnego? Tytuł ten został przez Burmistrza Miasta przekazany do Urzędu Skarbowego w celu przeprowadzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego do majątku skarżącej, skutkował jego wszczęciem i zajęciem wynagrodzenia za pracę w Urzędzie Wojewódzkim. Aktualnie na jej prośbę Urząd Skarbowy zawiesił postępowanie egzekucyjne, oczekując na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy. Tym samym – zdaniem skarżącej - nie można zgodzić się ze stanowiskiem SKO wyrażonym w zaskarżonym postanowieniu, że decyzja nr [...] z dnia [...] marca 2014 r. nie weszła do obrotu prawnego skoro spowodowała ona dla niej drastyczne konsekwencje prawne i finansowe. SKO poprzez "błędną interpretację niektórych przepisów prawnych" oraz niedokładne zapoznanie się treścią merytoryczną, dotyczącą całej sprawy, doprowadziło do chaosu prawnego w przedmiotowej sprawie. 6. Pismem z dnia [...] października 2016 r. pełnomocnik skarżącej sprostował oczywiste omyłki w sygnaturach orzeczeń SKO i WSA ( k – 25 ). 7. Na rozprawie w dniu 12 stycznia 2017 r. skarżąca podtrzymała skargę. Wywodziła, iż nie może zgodzić się ze stanowiskiem organu, co do tego, że decyzja nie weszła do obrotu prawnego w sytuacji gdy stanowiła podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Jej zdaniem, SKO jako organ odwoławczy nie zrealizowało swego zadania tj. "nie uporządkowało sprawy" i nie wycofało z obrotu decyzji, naruszając przepis art. 7 Kpa. Skarżąca podkreślała, że prowadzone postępowanie egzekucyjne wpływa na jej kondycje psychiczną i wizerunek jako pracownika urzędu wojewódzkiego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 8. W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718, powoływanej jako: Ppsa) kontrola sądowa sprawowana jest w granicach danej sprawy administracyjnej bowiem sąd, dokonując oceny legalności działań administracji publicznej, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. 9. Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie pozostawało postanowienie SKO, stwierdzające niedopuszczalność odwołania skarżącej od, wydanej z upoważnienia Burmistrza Miasta, decyzji z dnia [...] marca 2014 r. nr [...], którą orzeczono o zwrocie przez M.M. opłaty w wysokości 5.531,10 zł za pobyt jej ojca – S.K. w Domu Pomocy Społecznej, zastępczo poniesionej przez gminę o statusie miejskim, w okresie od [...] sierpnia 2013 r. do [...] grudnia 2013 r. Przeprowadzona, wg wskazanych w pkt 8 reguł, kontrola sądowa doprowadziła do oddalenia skargi jako bezzasadnej, gdyż zaskarżone skargą postanowienie nie narusza prawa w stopniu o jakim mowa w art. 145 § 1 Ppsa tj. w stopniu mającym bądź mogącym mieć wpływ na wynik sprawy administracyjnej ( treść rozstrzygnięcia organu). 10. W ocenie Sądu, rozstrzygając o niedopuszczalności odwołania skarżącej od wskazanej decyzji, SKO dokonało prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak też niewadliwej jego oceny w świetle obowiązujących przepisów prawa. W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że SKO zasadnie wskazało na jego związanie przy rozstrzyganiu, ustaleniami i oceną prawną wyrażoną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu prawomocnego - od 14 lipca 20016 r. - wyroku z dnia 18 maja 2016 r. w sprawie II SA/Go 61/16. Wyrokiem tym Sąd uchylił postanowienie SKO z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia przez skarżącą terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] marca 2014 r. W jego uzasadnieniu Sąd jednoznacznie stwierdził, iż SKO nie miało podstaw do stwierdzenia przekroczenia przez M.M. terminu do złożenia odwołania, gdyż decyzja Burmistrza Miasta z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] nie została skutecznie doręczona skarżącej, a to z uwagi na błędne uznanie przez organ, że spełnione zostały przesłanki z art. 44 § 2 Kpa . Zatem nie zaistniał skutek o jakim mowa w art. 44 § 4 Kpa tj. skutek w postaci jej doręczenia adresatowi ( tu: stronie ). 11. Uprawomocnienie się wyroku w sprawie II SA/Go 61/16 i dokonany zwrot akt administracyjnych Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu obligował ten organ do ponownego odniesienia się do wniesionego przez stronę odwołania od decyzji z dnia [...] marca 2014 r., przy czym pozostawał on związany oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania. Owo związanie wynikało z przepisu art. 153 Ppsa, zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Tak więc w ramach wszczętego, złożeniem środka odwoławczego od decyzji organu I instancji, postępowania wstępnego, oceniając dopuszczalność odwołania, SKO obligowane było przyjąć, że decyzja od której zostało ono złożone, nie została skarżącej skutecznie doręczona. Skoro tak, to nie nastąpił skutek o jakim mowa w art. 44 § 4 Kpa , a odwołanie (data wpływu do organu 25 sierpnia 2015r. – k. 151 akt adm.) jest niedopuszczalne w rozumieniu przepisu art. 134 Kpa z przyczyn przedmiotowych. Pozostaje ono przedwczesne bowiem w obrocie prawnym nie ma jeszcze decyzji administracyjnej od której ten środek prawny mógłby przysługiwać. 12. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy istotne pozostaje bowiem to, że skarżąca była jedyną stroną postępowania administracyjnego, w którym wydano decyzję z dnia [...] marca 2014r. nr [...]. W przypadku gdy adresatem decyzji pozostaje wyłącznie jedna strona, to brak skutecznego doręczenia jej wydanej decyzji nie rodzi de facto skutku wprowadzenia decyzji do obrotu prawnego. Oznacza to w rezultacie nieistnienie takiej decyzji w obrocie. W konsekwencji powoduje to również, że nie rozpoczyna się bieg terminu do złożenia odwołania od tejże decyzji. Wydana przez organ decyzja administracyjna wchodzi bowiem do obrotu prawnego i wywiera skutki prawne wynikające z jej rozstrzygnięcia dopiero od momentu doręczenia jej stronie. Moment doręczenia decyzji to zdarzenie prawne, od którego zaczyna biec termin do jej zaskarżenia. Mając to na uwadze należy podkreślić, że istotną okolicznością dla skutecznego wprowadzenia decyzji do obiegu prawnego, a w konsekwencji i rozpoczęcia biegu terminu z art. 129 § 2 Kpa jest fakt jej skutecznego doręczenia. W wyroku z dnia 11 grudnia 2007 r. w sprawie II OSK 1650/06 ( vide: LEX nr 456865) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że bezsprzecznie egzystencja prawna decyzji czy postanowienia rozpoczyna się w chwili ich doręczenia przynajmniej jednej ze stron danego postępowania administracyjnego, a nieprawidłowe doręczenie jest równoznaczne z ich nieistnieniem w obrocie prawnym. W przypadku, gdy adresatem decyzji jest wyłącznie jedna strona, to brak skutecznego doręczenia stronie tej decyzji niweczy de facto skutek wprowadzenia decyzji do obrotu prawnego (co oznacza nieistnienie tej decyzji w obiegu prawnym). 13. Wydane przez SKO postanowienie, kontrolowane w niniejszym postępowaniu, wbrew odmiennemu przekonaniu strony skarżącej, stanowi w okolicznościach sprawy realizację oceny prawnej wyrażonej w uzasadnieniu wyroku w sprawie II SA/Go 61/16. Wskazać przy tym należy, że prawomocny pozostaje również wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 18 maja 2016r. w sprawie II SA/Go 60/16, którym Sąd uchylił postanowienie SKO z dnia [...] października 2015r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] marca 2014 r. także ze względu na stwierdzenie, że nie można rozpoznawać wniosku strony o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji, która nie została jej skutecznie doręczona i w konsekwencji nie weszła do obrotu prawnego. Zważywszy na poczynione rozważania bezzasadne pozostawały zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów art. 7, 77 § 1 oraz art. 134 Kpa. W celu rozstrzygnięcia sprawy nie było bowiem SKO obowiązane do analizy pism, rozstrzygnięć, skarg i uzasadnień wyroków powołanych w skardze, poza wyrokiem w sprawie II SA/Go 61/16, co organ uczynił. 14. Bezzasadne jest też stanowisko skargi w zakresie twierdzeń, iż decyzja z dnia z dnia [...] marca 2014 r. nr [...]. weszła do obrotu prawnego bowiem doszło do skutecznego doręczenia jej M.M. przez fakt otrzymania przez skarżącą, potwierdzonej za zgodność z oryginałem, kopii tej decyzji w ramach korespondencji prowadzonej przez nią z Burmistrzem Miasta. Z załącznika do skargi wynika bowiem, że skarżąca pismem z dnia [...] lipca 2015 r. zwróciła się do tego organu o doręczenie jej, poświadczonej za zgodność z oryginałem, kopii decyzji nr [...], a to z uwagi na otrzymanie zawiadomienia o wszczęciu przeciwko niej przez Urząd Skarbowy postępowania egzekucyjnego i tytułu wykonawczego, wystawionego w wyniku tej decyzji. Doręczenie skarżącej – na jej wniosek - uwierzytelnionej kopii żądanej decyzji ma jedynie walor informacyjny i nie wywiera skutku prawnego w postaci jej doręczenia w rozumieniu art. 109 § 1 Kpa, związania nią organu (art. 110 Kpa), jak też wejścia do obrotu prawnego. Trzeba mieć bowiem na uwadze, że skutki procesowe ustawa – Kodeks postępowania administracyjnego łączy z doręczeniem stronie decyzji w formie prawem przewidzianej, a nie z zapoznaniem się z treścią pisma przez stronę jak i z faktycznym otrzymaniem tego pisma przez stronę ( vide: wyrok NSA z dnia 2 września 2010 r., II FSK 636/09 – baza orzeczeń nsa.gov.pl ). Zauważyć też należy, że również sama strona skarżąca nie wiązała z faktem doręczenia jej kopii decyzji z [...] – w celach informacyjnych - skutku doręczenia ( art. 109, 110 Kpa ), skoro wraz z odwołaniem ( jak twierdzi wniesionym w terminie z art. 129 § 1 Kpa ) od tej decyzji, złożyła też wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia. 15. W kontekście zarzutów skargi, wywodów jej uzasadnienia oraz wniosków obejmujących także żądanie uchylenia, prócz zaskarżonego postanowienia, także decyzji z dnia [...] marca 2014r. nr [...], wskazać należy, że przedmiotem zaskarżenia strony pozostawało wyłącznie postanowienie SKO z dnia [...] sierpnia 2016 r. Kontroli legalności w niniejszej sprawie podlegało zatem jedynie to postanowienie organu odwoławczego, stwierdzające niedopuszczalność odwołania, mające zatem charakter wyłącznie proceduralny. W konsekwencji także Sąd, będąc związanym przedmiotem zaskarżenia, nie mógł badać ani pod względem formalnym, ani merytorycznym zgodności z prawem decyzji z [...] marca 2014r. nr [...] w przedmiocie zwrotu przez M.M. opłaty w wysokości 5.531,10 zł za pobyt jej ojca – S.K. w Domu Pomocy Społecznej, zastępczo poniesionej przez gminę o statusie miejskim, w okresie od [...] sierpnia 2013 r. do [...] grudnia 2013 r. W dniu 24 sierpnia 2015 r. Zresztą środki prawne o jakich mowa w art. 135 Ppsa w związku z art. 134 § 1 Ppsa uruchamiane są jedynie w przypadku eliminacji z obrotu prawnego zaskarżonego aktu ( postanowienia ) do czego niniejszej sprawie nie było podstaw, gdyż skarga na podstawie art. 151 Ppsa podlegała oddaleniu. 15. Konsekwencją uprawomocnienia się wyroku w niniejszej sprawie i zwrotu akt administracyjnych sprawy do SKO będzie, ciążący na organie odwoławczym, zwrot tych akt Burmistrzowi Miasta jako organowi I instancji. Jak już bowiem prawidłowo wskazało SKO w uzasadnieniu kontrolowanego postanowienia, i co również wynika z prawomocnego wyroku WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 18 maja 2016 r. w sprawie II SA/Go 61/16, to na tym organie ciąży obowiązek skutecznego doręczenia M.M. decyzji z dnia [...] marca 2014 r., nr [...], która dotychczas nie weszła do obrotu prawnego, wobec czego zawarte w niej rozstrzygnięcie nie może wywoływać skutków prawnych. Organ I instancji musi mieć świadomość, że stosownie do przepisu art. 170 Ppsa orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Powołany przepis wprowadza związanie organów administracji i sądów ustaleniami wyrażonymi w prawomocnych orzeczeniach nie tylko w stosunku do organów i sądów orzekających w konkretnej sprawie, ale również w innych sprawach, w których te same lub analogiczne fakty są przedmiotem postępowania oraz te same przepisy prawne stanowią podstawę rozstrzygnięcia. Istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu, o której mowa w art. 170 Ppsa wyraża się w tym, że nie tylko sąd wydając rozstrzygniecie, ale także inne sądy i inne organy muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu. Moc wiążąca orzeczenia w odniesieniu do sądów, ale też i organów oznacza, że muszą one przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Oznacza to, że w postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być ona ponownie badana i oceniana odmiennie. Ratio legis art. 170 Ppsa polega na tym, że gwarantuje on zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy ( vide: wyrok NSA z dnia 6 września 2016 r. II FSK 1901/14 – baza orzeczeń nsa.gov.pl ).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło