I SA/Ke 656/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Grabowska po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.B. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi S. B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za marzec 2009 r. postanawia: oddalić wniosek. S. B. (dalej jako "skarżący"), prowadzący działalność gospodarczą pod firmą PTH "U.", złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K.z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za marzec 2009 r. W piśmie tym wniósł m.in. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Motywując ww. wniosek wskazał, że możliwość wszczęcia postępowania egzekucyjnego sparaliżuje pracę jego przedsiębiorstwa. Tego typu działania, niewspółmierne w stosunku do wysokości zobowiązań określonych w dotychczas wydanych decyzjach, doprowadzą niechybnie do upadłości przedsiębiorstwa i konieczności zwolnienia wszystkich pracowników. Istnieje więc realne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, zwłaszcza że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach konsekwentnie zawiesza postępowania w podobnych sprawach. Zatem wszczęcie postępowania egzekucyjnego przed merytorycznym rozpoznaniem skargi może w praktyce oznaczać jej bezprzedmiotowość. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Stosownie do art. 61 § 1 i 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako "ustawa p.p.s.a.", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, jednakże Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części tego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z powyższego wynika, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest odstępstwem od zasady, a przesłanką uzasadniającą zastosowanie tej instytucji jest niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Okoliczności, o których stanowi ww. przepis, strona powinna we wniosku wykazać, przekonując Sąd o ich występowaniu w sprawie. Uzasadnienie wniosku powinno zatem odnosić się do informacji świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania skarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Nie jest w tym zakresie wystarczające powoływanie się na przesłanki z art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. bez poparcia twierdzeń strony konkretnymi faktami (zob. postanowienie NSA z 25 kwietnia 2012 r. sygn. akt II FZ 314/12, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Wskazane wyżej pojęcia nieostre ("trudne do odwrócenia skutki" i "znaczna szkoda") wymagają bowiem skonkretyzowania w postaci dokładnej i wyczerpującej argumentacji wnioskodawcy (zob. postanowienie NSA z 6 lutego 2009 r., II FZ 39/09, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl), a argumentacja ta – w celu jej weryfikacji – częstokroć wymaga przedłożenia stosownych dokumentów i wykazania relacji między brakiem wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 17 kwietnia 2014 r. sygn. akt II OZ 373/14, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Skąpa argumentacja wniosku, nie wskazująca na konkretne informacje potwierdzające możliwość wystąpienia przesłanek z art. 61 ustawy p.p.s.a., uniemożliwia jego merytoryczną ocenę, gdyż sąd nie może działać za stronę, szukając okoliczności uzasadniających jej wniosek. Zdaniem Sądu skarżący nie przedstawił wystarczających argumentów uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji i tym samym dostatecznie nie uprawdopodobnił okoliczności przemawiających za jej wstrzymaniem. W złożonym wniosku skarżący wskazał, że ewentualna egzekucja zobowiązania określonego zaskarżoną decyzją podatkową grozi powstaniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody, z tego względu, że może doprowadzić do likwidacji prowadzonego przez skarżącego przedsiębiorstwa i zwolnienia zatrudnianych pracowników. Ustosunkowując się do powyższej argumentacji w pierwszej kolejności należy zauważyć, że samo ewentualne wszczęcie postępowania egzekucyjnego w celu wykonania zobowiązania podatkowego wynikającego z ostatecznej decyzji nie jest sytuacją, która może samoistnie uzasadniać zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy bowiem zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło (por. postanowienie NSA z 1 października 2014 r. sygn. akt II FZ 1380/14, LEX nr 1510345). W tym kontekście zgodzić należy się ze skarżącym, że możliwość wywołania wykonaniem aktu administracyjnego niebezpieczeństwa zakończenia bytu prawnego przedsiębiorstwa i – w jego następstwie - utraty pracy przez pracowników jest skutkiem, który należy oceniać w kategorii znacznej szkody, o jakiej mowa w art. 61 ustawy p.p.s.a. Wymaga jednakże podkreślenia, że dla udzielenia ochrony tymczasowej z podniesionego przez skarżącego powodu nie jest wystarczające powoływanie się – tak jak w niniejszej sprawie – na ewentualną możliwość likwidacji firmy i wystąpienia jej następstw bez poparcia tych przypuszczeń konkretnymi faktami (por. postanowienia NSA z 30 czerwca 2011 r. sygn. akt I FZ 105/11 i z 20 grudnia 2011 r., II GZ 537/11 dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy bowiem wskazać, że dla oceny czy w danej sytuacji może nastąpić skutek w postaci zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej lub redukcji zatrudnienia konieczne jest, by wykazano nie tylko wysokość zobowiązania, jakie należy uiścić w związku z wydaniem ostatecznej decyzji (w przedmiotowej sprawie 176 633 zł), ale również wysokość majątku podmiotu zobowiązanego do jego wykonania. Tymczasem skarżący nie podał żadnych informacji dotyczących sytuacji majątkowej przedsiębiorstwa (osiąganych przychodów, ponoszonych kosztów, posiadanych aktywów czy stanu rachunków bankowych). Sąd nie może zaś tych okoliczności domniemywać, a analiza materiału znajdującego się w aktach sprawy nie zawiera takich informacji, które umożliwiłyby Sądowi ocenę wniosku. Podsumowując należy wskazać, że strona składająca wniosek o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności winna przekonać Sąd o tym, że wykonanie tego aktu lub czynności, bez wątpienia, zrodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody lub spowodowania dla niej trudnych do odwrócenia skutków. W niniejszej sprawie ogólna argumentacja zawarta we wniosku nie doprowadziła Sądu do takiego przekonania. Wobec powyższego Sąd, działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ustawy p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.