II SA/Ke 124/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 marca 2012r. sprawy ze skargi J.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku. Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania J. M. utrzymało w mocy, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, decyzję działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta Zastępcy Kierownika Działu Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia [...], odmawiającą przyznania J. M. świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawną matką J. Z. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 17 ust. 1 – ust. 1 lit. a ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczenia rodzinnych (Dz.U. z 2006r., nr 139, poz. 992 ze zm.) świadczenie pielęgnacyjne przysługuje 1) matce lub ojcu, 2) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. Nr 9, poz. 59 ze zm.) ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności, 3) opiekunowi faktycznemu dziecka - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, albo osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że przedstawione brzmienie przepisu weszło w życie dnia 14 października 2011r. i obowiązuje na mocy ustawy z dnia 19 sierpnia 2011r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustaw o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. nr 205, poz. 1212) i rozpatrując przedmiotową sprawę jest zobowiązane do stosowania prawa w brzmieniu obowiązującym na dzień orzekania. Z ustaleń dokonanych przez organ wynika bezspornie, że matka skarżącej J. Z. wymaga opieki osoby innej. Potwierdza to orzeczenie Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...], zaliczające ją do znacznego stopnia niepełnosprawności. Organ I instancji odmówił przyznania córce J. Z. – J. M. - świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawną, z uwagi na treść art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych, w jego brzmieniu w dacie wydania decyzji przez organ I instancji, tzn. z powodu tego, że osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim. Rozpoznając odwołanie J. M. od decyzji organu I instancji Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że sam fakt pozostawania w związku małżeńskim - co potwierdza utrwalone orzecznictwo sądów administracyjnych oraz Trybunału Konstytucyjnego - nie stanowi podstawy do odmowy świadczenia pielęgnacyjnego, jednak w sprawie niniejszej zachodzi inny powód odmowy przyznania stronie świadczenia pielęgnacyjnego. J. M., orzeczeniem Miejskiego Zespołu do spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] została zaliczona do osób o znacznym stopniu niepełnosprawności. Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, w brzmieniu obowiązującym od dnia 14 października 2011r., świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje osobie, na której ciąży obowiązek alimentacyjny, gdy jest ona osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności. Kolegium uznało zatem, że J. M. nie spełnia warunków przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. W ocenie organu odwoławczego rozstrzygnięcie organu I instancji jest zasadne, choć z innych przyczyn niż podane przez ten organ. Ponieważ decyzja z dnia [...] nie narusza prawa, Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało ją w mocy, nie znajdując podstaw do zmiany lub uchylenia. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 11 stycznia 2012r. wniosła J. M., domagając się jej uchylenia. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że jest jedynym dzieckiem J. Z. i od wielu lat sprawuje nad nią opiekę. Odnosząc się do przyczyny odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego związanej z pozostawaniem J. Z. w związku małżeńskim, skarżąca wskazała, że matka nie utrzymuje z mężem żadnych kontaktów od wielu lat, prawdopodobnie on nie żyje. Odnosząc się do faktu wydania orzeczenia o jej znacznym stopniu niepełnosprawności skarżąca wskazała, że niepełnosprawność związana jest z zaćmą, choroba ta nie ogranicza jej sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką, a zgodnie z orzeczeniem jest zdolna do pracy w warunkach pracy chronionej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w treści zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega uwzględnieniu. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny kontroluje działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tzn. ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Na wstępie podkreślić należy, że J. M. wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad matką J. Z. złożyła do organu w dniu 26 lipca 2011r. Organ I instancji, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego decyzją z dnia 12 września 2011r. odmówił przyznania tego świadczenia, ponieważ J. Z. pozostaje w związku małżeńskim, a zgodnie z treścią art. 17 ust. 5 ust. 2 lit.a ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2006r. nr 139, poz. 992 ze zm.) świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim. Organ odwoławczy natomiast uznał, że sam fakt pozostawania w związku małżeńskim nie stanowi podstawy do odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, ale w sprawie zachodzi inna podstawa odmowy przyznania J. M. świadczenia pielęgnacyjnego, to jest fakt, że wnioskodawczyni jest osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności. Ta podstawa odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego osobie, na której wprawdzie ciąży obowiązek alimentacyjny, ale która jest osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności (art. 17 ust. 1 pkt 2) została wprowadzona ustawą z dnia 19 sierpnia 2011r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. nr 205, poz. 1212) i obowiązuje od dnia 14 października 2011r. Należy zauważyć, że zmiana przepisu art. 17 ust. 1 pkt 2 ustawy nastąpiła po złożeniu wniosku przez J. M. i po wydaniu decyzji przez organ I instancji, a przed dniem wydania decyzji przez organ odwoławczy. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w takiej sytuacji jest on zobowiązany do stosowania przepisów prawa w brzmieniu obowiązującym na dzień orzekania. Organ ten nie wziął jednak pod uwagę, że ustawa z dnia 19 sierpnia 2011r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów zawiera przepis przejściowy, co oznacza że w określonych w nim sytuacjach należy stosować przepisy ustawy dotychczasowej, a nie przepisy ustawy zmieniającej. W art. 3 ustawodawca wskazał, że "sprawy o świadczenia rodzinne i świadczenia z funduszu alimentacyjnego, do których prawo powstało przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, podlegają rozpatrzeniu na zasadach i w trybie określonych w przepisach dotychczasowych". W związku z powyższym obowiązkiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego było w pierwszej kolejności ustalenie, czy prawo J. M. do świadczenia pielęgnacyjnego powstało przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej, tj. przed 14 października 2011r., czy po tej dacie. Ustawa o świadczeniach rodzinnych w art. 24 ust. 2 stanowi, że prawo do świadczeń rodzinnych, do których należy świadczenie pielęgnacyjne (art. 2 pkt 2) ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami. Zatem miesiąc wpływu wniosku J. M. – lipiec 2011r., to miesiąc, w którym mogła ona nabyć uprawnienie. Stanowi to o tym, że sprawa niniejsza podlega rozpatrzeniu na zasadach i w trybie określonych w przepisach dotychczasowych. Zastosowanie przez organ odwoławczy przepisów wprowadzonych ustawą zmieniającą i wydanie decyzji w oparciu o art. 17 ust. 1 pkt 2 ustawy w jej nowym brzmieniu stanowi o naruszeniu prawa materialnego. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło przepis prawa materialnego (art. 3 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów oraz art. 17 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych), które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd – na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił decyzję organu odwoławczego. Sąd uchylił także decyzję organu I instancji z uwagi na wadliwe zastosowanie przepisu art. 17 ust. 5 pkt 2 lit.a ustawy o świadczeniach rodzinnych w jego brzmieniu sprzed nowelizacji. Przepis ten stanowił, że świadczenie pielęgnacyjne nie może być przyznane, jeżeli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim. Literalna interpretacja tego przepisu oznacza pewnego rodzaju sankcję dla osób pozostających w związku małżeńskim i w konsekwencji nie może się ostać w świetle art. 18 Konstytucji RP. Osoby pozostające w związku małżeńskim, których małżonkowie z uwagi na wiek lub stan zdrowia nie są w stanie sprawować nad nimi opieki, powinny być traktowane jednakowo, tak jak osoby, które w związku małżeńskim nie pozostają. Poprzestanie tylko na literalnym brzmieniu art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy, gdy świadczenie pielęgnacyjne wywodzone jest z istnienia obowiązku alimentacyjnego, niweczyłoby skutki wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 18 lipca 2008r., sygn. akt P 27/07 wobec osób pozostających w związku małżeńskim, nad którymi opiekę sprawują inne osoby zobowiązane do alimentacji w przypadku, gdy drugi małżonek opieki tej świadczyć nie może ze względu na własny stan zdrowia. W wyroku tym Trybunał Konstytucyjny orzekł, iż art. 17 ust. 1 ustawy w zakresie w jakim uniemożliwia nabycie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego obciążonej obowiązkiem alimentacyjnym osobie zdolnej do pracy, niezatrudnionej ze względu na konieczność sprawowania opieki nad innym niż jej dziecko niepełnosprawnym członkiem rodziny, jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Trybunał wskazał, iż w art. 17 ust. 1 ustawy mamy do czynienia z pominięciem legislacyjnym, zawężającym w sposób niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP krąg osób uprawnionych do nabycia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, gdyż ustawodawca pominął możliwość nabycia prawa do świadczenia przez osoby rezygnujące z aktywności zawodowej ze względu na konieczność sprawowania opieki nad innym niż jej dziecko niepełnosprawnym członkiem rodziny, wobec którego obciążone są obowiązkiem alimentacyjnym. Przypisując ogromne znaczenie usankcjonowanemu prawnie obowiązkowi alimentacyjnemu, Trybunał uznał, iż skoro członek rodziny wywiązuje się ze swych obowiązków zarówno prawnych, jak i moralnych wobec chorego krewnego, co wymaga rezygnacji z zarobkowania, to osoba ta winna otrzymać od Państwa odpowiednie wsparcie. W ocenie Trybunału Konstytucyjnego wybranie spośród osób zobowiązanych do alimentacji jedynie rodziców i przyznanie wyłącznie tej grupie prawa do świadczenia narusza konstytucyjną zasadę równości i sprawiedliwości społecznej, pojmowaną nie w aspekcie socjalno - ekonomicznym, lecz odnoszącą się do społecznego poczucia sprawiedliwości, godząc dodatkowo w konstytucyjne nakazy ochrony i opieki nad rodziną, wyrażone w art. 18 Konstytucji RP. Nadto wskazując na wyrok z dnia 15 listopada 2006r., sygn. akt P 23/05, Trybunał zwrócił uwagę, iż świadczenie pielęgnacyjne nie tylko stanowi formę wsparcia rodziny pozostającej w trudnej sytuacji materialnej i faktycznej, ale również zdejmuje z Państwa i jego organów obowiązek zapewnienia opieki osobom jej potrzebującym w formach zorganizowanych, zinstytucjonalizowanych. Wprawdzie opisany wyrok odnosi się do treści art. 17 ust. 1 ustawy sprzed nowelizacji tego przepisu dokonanej ustawą z dnia 17 października 2008r., jednakże wywody tam zawarte pozostają nadal aktualne dla właściwej interpretacji zapisów ustawy o świadczeniach rodzinnych w przedmiocie nabywania uprawnień do świadczeń pielęgnacyjnych, w tym do właściwego odczytywania ograniczeń wynikających z art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy. Przepis ten należy interpretować w taki sposób, iż osoba sprawująca opiekę, na której ciąży obowiązek alimentacyjny, o którym mowa w art. 128 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, traci prawo do świadczenia z uwagi na zawarcie przez osobę wymagającą opieki związku małżeńskiego, jako że obowiązek sprawowania opieki obciążać będzie wówczas przede wszystkim małżonka, który w takiej sytuacji uzyska prawo do ubiegania się o świadczenie w przypadku rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Brzmienie art. 17 ust. 5 pkt 2 lit.a musi być odczytywane przez pryzmat przepisu art. 17 ust. 1. Jeżeli bowiem prawo do ubiegania się o świadczenie pielęgnacyjne wywodzi się z istnienia obowiązku alimentacyjnego, to literalne odczytywanie normy art. 17 ust. 5 pkt 2 lit.a ustawy niweczyłoby skutki wyroku Trybunału Konstytucyjnego w odniesieniu do osób pozostających w związku małżeńskim, nad którymi opiekę sprawują inne osoby zobowiązane do alimentacji w przypadku, gdy drugi małżonek nie może takiej opieki świadczyć z uwagi na własny stan zdrowia - gdy posiada orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności. Nieuprawniona jest zatem taka wykładnia art. 17 ust. 5 pkt 2 lit.a w związku z art. 17 ust. 1 ustawy, w myśl której osoba sprawująca opiekę, na której ciąży obowiązek alimentacyjny, o którym mowa w art. 128 k.r.o., traci prawo do świadczenia z uwagi na fakt pozostawania osoby, nad którą sprawuje opiekę w związku małżeńskim (podobnie wyroki: WSA w Olsztynie z 11 marca 2009r., sygn. akt II SA/Ol 60/09; WSA w Olsztynie z 11 marca 2009r., sygn. akt II SA/Ol 61/09; WSA w Olsztynie z 6 maja 2009r., sygn. akt II SA/Ol 386/09; WSA w Krakowie z 22 marca 2010r., sygn. akt III SA/Kr 1236/09; NSA z dnia 7 grudnia 2009r., sygn. akt I OSK 722/09; NSA z dnia 7 grudnia 2009r., sygn. akt I OSK 723/09 - dostępne w internetowej bazie http://orzeczenia.nsa.gov.pl oraz postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 czerwca 2010r., sygn. akt P 38/09, w którym Trybunał odmawiając odpowiedzi na pytanie prawne: czy art. 17 ust. 5 pkt 2 lit.a ustawy w zakresie, w jakim świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje osobom wymagającym opieki pozostającym w związku małżeńskim w sytuacji, gdy oboje małżonkowie legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jest zgodny z art. 32 ust. 1 i art. 71 ust. 1 Konstytucji uzasadnił, że istnieje utrwalona i względnie jednolita praktyka interpretacji art. 17 ust. 5 pkt 2 lit.a ustawy w sposób, który wychodzi naprzeciw wątpliwościom konstytucyjnym i nie jest w tym celu konieczne wydanie orzeczenia merytorycznego przez Trybunał Konstytucyjny). Reasumując, w stanie prawnym powstałym na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lipca 2008r. (sygn. akt P 27/07), stwierdzającego niezgodność art. 17 ust. 1 ustawy z Konstytucją RP, okoliczność że skarżąca sprawuje opiekę nad pozostającą w związku małżeńskim matką, nie stanowi podstawy do odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, bowiem pozostawanie w związku małżeńskim będzie tyko wtedy przeszkodą w przyznaniu tego świadczenia, gdy małżonek osoby wymagającej opieki będzie w stanie skutecznie tę pomoc świadczyć. Zachodzi zatem konieczność ponownego rozstrzygnięcia zarzutu skarżącej, że pozostawanie w związku małżeńskim jej matki jest tylko formalne i nie może być przeszkodą w przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego. Należy bowiem mieć na uwadze, że pozostawanie w związku małżeńskim tylko wtedy jest przeszkodą w przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego, gdy małżonek osoby wymagającej opieki będzie w stanie skutecznie tę pomoc świadczyć (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 29 grudnia 2010r., sygn. akt II SA/Ke 761/10). W sprawie niniejszej organ winien się ustosunkować do dowodów wskazanych przez skarżącą, że jej ojciec nie utrzymuje z rodziną żadnych kontaktów od wielu lat, a najprawdopodobniej nie żyje. Organ I instancji odmawiając przyznania świadczenia powołał się tylko na przeszkodę wynikającą jego zdaniem z art. 17 ust. 5 pkt 2 lit.a ustawy i w ogóle nie ustalał, czy J. M. sprawuje opiekę nad matką i czy w związku z tym zrezygnowała z zatrudnienia. Ponadto, odnosząc się do powołanego przez organ orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności J. M., należy mieć także na uwadze, że przepis art. 17 ust. 1 pkt 2 w brzmieniu sprzed nowelizacji nie wykluczał możliwości ubiegania się przez taką osobę o świadczenie pielęgnacyjne. Przepis ten nie określał, poza stwierdzeniem niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia z uwagi na opiekę, innych warunków, w tym warunków co do stanu zdrowia wnioskodawczyni, także w kontekście ewentualnego orzeczenia o jej niepełnosprawności. Nie można więc przyjąć, że osoba ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji nie mogłaby sprawować opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny tylko z tego powodu, że sama legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności w stopniu znacznym. Jest to szczególnie istotne, jeżeli uwzględni się przy tym treść przesłanki rezygnacji lub niepodejmowania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Taka rezygnacja lub niepodejmowanie pracy łączy się oczywiście z możliwością jej wykonywania. Ta zaś nie została wykluczona w przypadku skarżącej, co w orzeczeniu o jej niepełnosprawności znalazło wyraz w sformułowaniu, że "jest zdolna do pracy w warunkach pracy chronionej". Możliwość takiej kwalifikacji stanu zdrowia wynika z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2010r. nr 214, poz. 1407). Zauważyć należy, że zakres możliwej do podjęcia pracy nie został wykorzystany w treści interpretowanego przepisu do potencjalnego ograniczenia wskazanego tam uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego, a więc nie może być traktowany jako przesłanka abstrakcyjna ograniczenia tego uprawnienia, powołana na poziomie stosowania prawa (wydania decyzji administracyjnej) (por. wyrok NSA z dnia 25 listopada 2011r., sygn. akt I OSK 1163/11). W związku z tym ponownie rozpoznając sprawę organ winien ustalić, czy taka opieka w stosunku do osoby o znacznym stopniu niepełnosprawności, sprawowana przez osobę wymagającą opieki w takim samym zakresie prowadzi do uzyskania pożądanych efektów. W orzeczeniu Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] stwierdzono bowiem, że skarżąca "wymaga stałej i długotrwałej opieki i pomocy innych osób w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji". Okoliczności te organ powinien ustalić na poziomie konkretnych możliwości opiekuńczych skarżącej. Dopiero takie precyzyjne stwierdzenie, odnoszące się do możliwości wykonywania pracy przez córkę J. M., może prowadzić do nałożenia tych ustaleń na treść normy prawnej zrekonstruowanej z art. 17 ust. 1 ustawy, co do możliwości sprawowania przez J. M. opieki nad matką. Zdaniem Sądu wystarczające, oprócz rezygnacji z zatrudnienia, jest ustalenie, że osoba sprawująca opiekę wykonuje wszystkie niezbędne codzienne czynności, pozwalające na zaspokojenie prawidłowej egzystencji podopiecznego, których on sam wykonać nie może. Brak tych ustaleń świadczy także o naruszeniu przez organ I instancji przepisów postępowania - art. 7, art. 77 § 1, art. 80 kpa i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, lit.c, art. 135 i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w wyroku.