II SAB/Ke 37/15

WyrokWSA w Kielcach2015-05-28

Skład orzekający: Jacek Kuza, Renata Detka, Dorota Pędziwilk-Moskal

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny, umarzając postępowanie w sprawie skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej z uwagi na udzielenie informacji po wniesieniu skargi, powinien jednocześnie stwierdzić, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny, nawet w przypadku umorzenia postępowania w sprawie skargi na bezczynność organu z uwagi na udzielenie informacji po wniesieniu skargi, powinien rozważyć i stwierdzić, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Użycie zwrotu „jednocześnie” w art. 149 § 1 P.p.s.a. nie ogranicza tej możliwości do sytuacji, gdy sąd zobowiązuje organ do wydania aktu w określonym terminie.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie złożyło skargę na bezczynność Burmistrza Miasta w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, wskazując na brak odpowiedzi na wniosek z dnia 4 stycznia 2015 r. mimo jego ponowienia. Burmistrz przyznał, że nie udostępnił informacji w terminie z powodu przeoczenia, ale uczynił to już po wniesieniu skargi. Stowarzyszenie podtrzymało swoje stanowisko, wskazując na wadliwą organizację pracy urzędu. Sąd umorzył postępowanie w części dotyczącej zobowiązania do udzielenia informacji, ale stwierdził rażące naruszenie prawa przez bezczynność organu.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe, stwierdzono, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, zasądzono od Burmistrza Miasta na rzecz Stowarzyszenia kwotę 340 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2015 r. sprawy ze skargi S. na bezczynność Burmistrza Miasta w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie sądowe; II. stwierdza, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Burmistrza Miasta na rzecz S. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Stowarzyszenie [...] wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę z dnia 15 kwietnia 2015r. na bezczynność Burmistrza Miasta w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, zarzucając organowi naruszenie przepisów art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP i art. 1 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1, art. 13 oraz art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6.09.2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014r. poz. 782 ze zm.), zwanej dalej u.d.i.p. W uzasadnieniu wyjaśniono, że pomimo złożenia w dniu 4 stycznia 2015r. – drogą elektroniczną – wniosku o udostępnienie informacji publicznej, Burmistrz Miasta nie odpowiedział na ww. wniosek w terminie przewidzianym przez art. 13 u.d.i.p. Stan bezczynności utrzymywał się do dnia wniesienia skargi, pomimo ponowienia przedmiotowego wniosku pismem z dnia 16 lutego 2015r. Mając na względzie powyższe strona skarżąca wniosła o: 1. stwierdzenie, że bezczynność Burmistrza Miasta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 2. zobowiązanie strony przeciwnej do dokonania czynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem z dnia 04.01.2015 r., 3. zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta przyznał, że nie udostępnił żądanych informacji publicznych w terminie określonym u.d.i.p. z uwagi na przeoczenie, do którego doszło wskutek licznych wniosków skarżącego dotyczących udostępniania różnych informacji. Natomiast już po wniesieniu skargi przekazano Stowarzyszeniu żądane informacje w dniu 20 kwietnia 2015r. – drogą elektroniczną – a następnie pocztą w dniu 28 kwietnia 2015r. W związku z powyższym organ pozostawił skargę do uznania Sądu. Pismem z dnia 19 maja 2015r. strona skarżąca poinformowała Sąd, że w okresie od dnia 26 listopada 2014r. do dnia 17 kwietnia 2015r. wystąpiła do organu jedynie z trzema wnioskami o udostępnienie informacji publicznej, na które nie odpowiedziano. Powyższe świadczy, zdaniem Stowarzyszenia, o wadliwej organizacji pracy urzędu, jeśli nie o lekceważącym stosunku do wnioskodawcy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej ustawą P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach ze skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organów określonych w punktach 1 - 4a. Bezczynność organu ma miejsce wówczas, gdy organ będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do podjęcia czynności, nie podejmuje jej w terminach określonych w art. 35 K.p.a. bądź w innych ustawach i w konsekwencji pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma na celu spowodowanie wydania przez organ oczekiwanego aktu lub podjęcia określonej czynności. Złożony w niniejszej sprawie wniosek z dnia 4 stycznia 2015r. (k. 6 akt sądowych) dotyczył udzielenia informacji publicznej w następującym zakresie: 1. z kim (imię, nazwisko lub nazwa, adres) gmina miała obowiązujące w 2014r. umowy albo komu (imię, nazwisko lub nazwa, adres) udzielała doraźnych zleceń wyłapywania/odławiania bezdomnych zwierząt? 2. z kim (imię, nazwisko lub nazwa, adres) gmina miała obowiązujące w 2014r. umowy albo komu (imię, nazwisko lub nazwa, adres) udzielała doraźnych zleceń zapewniania opieki bezdomnym zwierzętom? 3. ilu bezdomnym psom/kotom zapewniono opiekę na koszt gminy w 2014r.? (nie licząc zwierząt, którymi zajęto się w latach poprzednich)? 4. jaki był w 2014r. koszt realizacji całego zadania przewidzianego ustawą o ochronie zwierząt (wyłapywanie/odławianie, opieka, usługi weterynaryjne, dokarmianie, inne)? 5. treści i postaci umowy/umów (wraz z załącznikami) o zapewnianie opieki bezdomnym zwierzętom w 2014r. Powyższy wniosek, skierowany do Burmistrza Miasta , dotarł do adresata w dniu 5 stycznia 2015r., o czym świadczy odpowiednie potwierdzenie wygenerowana z elektronicznej skrzynki odbiorczej Stowarzyszenia (k. 7 akt sądowych). Z akt sprawy wynika, że na dzień wniesienia skargi do Sądu przedmiotowy wniosek nie został przez organ administracji publicznej załatwiony – co oznacza istnienie stanu bezczynności po jego stronie. Tym niemniej, rozpatrując skargę na bezczynność Sąd musi rozważyć, czy po jej wniesieniu nie zaszły przesłanki do umorzenia postępowania sądowego. Jak wynika bowiem z pisma, przesłanego przez organ stronie skarżącej drogą elektroniczną w dniu 20 kwietnia 2015r. oraz pocztą w dniu 28 kwietnia 2015r. (k. 11, 12 i 24 akt sądowych), udzielono następujących informacji: 1. Gmina od 1999r. ma podpisaną umowę na wyłapywanie bezdomnych zwierząt z [...]; 2. od 2011r. umowę z [...] na transport i przetrzymywanie psów w schronisku ( Aneks nr 5/2015); 3. w 2014r. wyłapano i odwieziono do schroniska 48 psów; 4. łączny koszt realizacji całego zadania wynosił w 2014r. (w tym płatność za psy, które są w schronisku od 2011r.) – 299.817,50 zł i 8.000 zł – wyłapywanie, przy czym płatność realizowana jest miesięcznie za przetrzymywanie zwierząt w schronisku na podstawie faktur z dołączonym wykazem; 5. dotychczasowe umowy na opiekę nad zwierzętami nie uległy zmianie. W załączeniu przedstawiono kopie umów: - z dnia 12 kwietnia 2011r. w przedmiocie odbioru padłych psów i kotów, - z dnia 15 lutego 2011r. w przedmiocie przetrzymywania w hotelu bezdomnych zwierząt wraz z aneksami, - z dnia 14 maja 2014r. w przedmiocie sprawowania całodobowej opieki weterynaryjnej nad zwierzętami (psy, koty) z dojazdem do miejsca zgłoszonego przez osobę uprawnioną. Mając na względzie powyższe stwierdzić trzeba, że udostępnienie przez organ żądanej przez Stowarzyszenie informacji publicznej po wniesieniu do Sądu skargi na bezczynność powoduje, że zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku strony skarżącej z dnia 4 stycznia 2015r. stało się bezprzedmiotowe, a postępowanie sądowe należało umorzyć na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy P.p.s.a. – o czym orzeczono w pkt I sentencji wyroku. Wskazać przy tym trzeba, że przesłanie przez Burmistrza Miasta żądanych informacji w dniu 20 i 28 kwietnia 2015r. nastąpiło zgodnie z dyspozycją art. 54 § 3 zdanie pierwsze ustawy P.p.s.a. Jak wynika bowiem z tego przepisu organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Rozpoznając niniejszą sprawę należy mieć jednak na uwadze aktualne brzmienie art. 149 ustawy P.p.s.a., zgodnie z którym sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (§ 1 zdanie pierwsze). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1 zdanie drugie). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 (§ 2). Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela pogląd wyrażony w postanowieniu NSA z dnia 21 marca 2013r., sygn. akt I OSK 481/13 (LEX nr 1299301), w którym wskazano, że użycie w zdaniu drugim § 1 art. 149 ustawy P.p.s.a. zwrotu "jednocześnie" nie oznacza, że ta część przepisu ma zastosowanie tylko wówczas, gdy sąd zobowiązuje organ do wydania aktu w określonym terminie. Wręcz przeciwnie, z analizy tego przepisu wynika, że uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego może polegać na stwierdzeniu, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo że naruszenie prawa nie było rażące, mimo, że są podstawy do umorzenia postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, z uwagi na to, że akt taki został wydany przez organ po wniesieniu skargi do sądu. Za rażące naruszenie przepisów dotyczących terminów rozpatrywania spraw przez organy administracji publicznej można uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy też brak jakiejkolwiek aktywności organu (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 11 grudnia 2013r., sygn. akt I SAB/Wa 525/13, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 19 lutego 2014r., sygn. akt IV SAB/Po 126/13, dostępne na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Przy ocenie, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany, tj. czy była ona rażąca, znaczenie będą miały okoliczności jakie spowodowały zwłokę organu, jego działania w toku rozpoznawania sprawy oraz stopień przekroczenia terminów (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 listopada 2013r., sygn. akt I SAB/Wa 415/13). Mając na względzie powyższe Sąd, rozpoznając niniejszą sprawę w zakresie stwierdzenia, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, doszedł do przekonania, że organ dopuścił się rażącego jego naruszenia. W tym zakresie wskazać trzeba, że zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). Tymczasem w niniejszej sprawie organ przesłał Stowarzyszeniu odpowiedź na wniosek z dnia 4 stycznia 2015r. dopiero w dniu 20 i 28 kwietnia 2015r. W konsekwencji, mając na uwadze ustawowe terminy załatwiania wniosku o udzielenie informacji publicznej i termin faktycznego jego załatwienia, można dostrzec rażące naruszenie zasad określonych w art. 13 ust. 1 ustawy – a w konsekwencji także art. 7 i 12 § 1 K.p.a. Nie budzi także wątpliwości Sądu rażące naruszenie przez Burmistrza Miasta art. 13 ust. 2 ustawy – wobec braku powiadomienia wnioskodawcy o powodach opóźnienia, nawet wówczas, gdy ten ostatni powiadomił organ o zwłoce w jego rozpatrzeniu – pismem z dnia 16 lutego 2015r. (k. 8 akt sądowych). Ponadto należy zwrócić uwagę, że organ, udzielając odpowiedzi, przekroczył dwumiesięczny termin, o którym mowa w art. 13 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Natomiast podane przez organ przyczyny bezczynności, nie mogą usprawiedliwić prawie 4 – miesięcznego okresu załatwiania złożonego wniosku. Uwzględniając powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w punkcie II wyroku – na podstawie art. 149 § 1 zdanie 2 P.p.s.a. Rozstrzygnięcie o kosztach, zawarte w pkt III orzeczenia, wydano na podstawie art. 201 § 1 ustawy P.p.s.a., zgodnie z którym zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu także w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 tej ustawy. ----------------------- '

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło