I SA/Kr 541/17
WyrokWSA w Krakowie2017-11-09
Skład orzekający: Piotr Głowacki, Inga Gołowska, Stanisław Grzeszek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ocena wniosku o dofinansowanie projektu, przeprowadzona przez Lokalną Grupę Działania, naruszyła prawo, a jeśli tak, to czy miało to istotny wpływ na wynik oceny?Ratio decidendi
Ocena wniosku o dofinansowanie projektu została przeprowadzona z naruszeniem prawa, ponieważ kryteria wyboru projektów, w szczególności dotyczące innowacyjności i gotowości formalnej, nie zostały sformułowane w sposób jasny i precyzyjny, co doprowadziło do dowolności w ocenie. Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, skutkując nieprawidłowym przyznaniem punktów.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o dofinansowanie projektu zakupu wyposażenia i instalacji OZE. Lokalna Grupa Działania (LGD) dokonała negatywnej oceny wniosku, przyznając zbyt mało punktów. Po uwzględnieniu protestu przez Samorząd Województwa, LGD przeprowadziło ponowną ocenę, która również zakończyła się negatywnym wynikiem. Skarżący złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących kryteriów oceny i procedury.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uwzględnił skargę, stwierdzając, że ocena wniosku o dofinansowanie została przeprowadzona z naruszeniem prawa i miało to istotny wpływ na wynik. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania przez Lokalną Grupę Działania S., a LGD zostało obciążone kosztami postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Piotr Głowacki Sędziowie: WSA Inga Gołowska (spr.) WSA Stanisław Grzeszek Protokolant st. sekretarz: Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2017 r. sprawy ze skargi J. C. na informację Lokalnej Grupy Działania S. z dnia 12 maja 2017 r. Nr [...] w przedmiocie negatywnej oceny wniosku o dofinansowanie projektu I. uwzględnia skargę stwierdzając, że ocena wniosku o dofinansowanie operacji została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, II. przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania przez Lokalną Grupę Działania S. III. zasądza od Lokalnej Grupy Działania S. na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie 697 zł ( sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych).
I.
J. C. złożył w dniu 20 stycznia 2017r. wniosek ( z załącznikami) do Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania S. o przyznanie pomocy na operacje w ramach poddziałania 19.2 ,,Wsparcie na wdrażanie operacji w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność", Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, zakup wyposażenia i instalacji OZE w celu podniesienia jakości usług i przeciwdziałaniu zmian klimatu. Wniosek został złożony w naborze nr [...]. Operację zarejestrowano pod nr [...].
Planowana operacja dotyczy wsparcia rozwoju turystyki i przedsiębiorczości mieszkańców. Operacja jest realizowana przez PUH L. (firmę skarżącego) i dotyczy działalności kluczowej dla regionu S. oraz ma wpływ na przeciwdziałanie zmianom klimatu. Polega na zakupie i montażu nowych mebli hotelowych do obiektu położonego w N. -Zamku oraz instalacji termodynamicznej pompy ciepła wspomaganej panelami termodynamicznymi.
Zakup mebli hotelowych związany jest z doposażeniem istniejących pokoi w zestawy meblowe oraz wyposażenie 2 nowych apartamentów. Doposażenie pokoi w meble dotyczy mebli niewystępujących. Dodatkowe łóżka zwiększą miejsc noclegowe o 8. Apartamenty hotelowe wyposażone zostaną w motywy regionalne S. poprzez ich umieszczenie na obrusach, zasłonach, serwetkach i tapetach. Zostaną stworzone nowe pokoje regionalne, zastosowany zostanie odpowiedni wystrój wnętrz. Wnioskodawca wprowadzi do oferty noclegi w pokojach regionalnych, pokojach dedykowanych.
Zakup termodynamicznej pompy ciepła wspomaganej panelami termodynamicznymi jest niezbędne w celu osiągnięcia zakładanych efektów ekologicznych i innowacyjnych. Planowany zestaw składa się z pompy ciepła o mocy 24,21 kW, panele termodynamiczne 16 sztuk, zużycie energii 3200W co będzie innowacyjnym procesem produkcji ciepła.
Planowana operacja wpłynie pozytywnie na zwiększenie przychodów oraz obniżenie kosztów co pozwoli na rozwój firmy i jest zgodne z celami LSR. W ramach kosztów niekwalifikowanych przewiduje się umieszczenie tablicy informacyjnej oraz wydanie ulotek informacyjnych o współfinansowaniu z EFRROW. Całkowite koszty operacji 343.257,95 zł. Koszty kwalifikowalne operacji 275.071,50 zł.
Pismem z 21 lutego 2017r. wnioskodawca został poinformowany o tym, że w dniu 14 lutego 207r. R. S. dokonała oceny operacji. Operacja otrzymała 26 pkt na 47 pkt możliwych w ramach oceny wg lokalnych kryteriów wyboru i tym samym nie osiągnęła minimalnej liczny pkt (29), której uzyskanie jest warunkiem wyboru operacji. Przewodniczący Rady Stowarzyszenia analizując poszczególne kryteria wyboru operacji wskazał, że wnioskodawca nie korzystał z doradztwa bezpośredniego w biurze LGD na etapie sporządzania wniosku o przyznanie pomocy (kryterium 2), planowana operacja polega na zakupie mebli hotelowych w celu doposażenia pokoi i nowych apartamentów. Operacja ta nie jest innowacyjna na poziomie całej LGD. Wnioskodawca nie wdraża nowego lub znacząco udoskonalonego produktu, usługi, procesu lub nowego sposobu wykorzystania lokalnych zasobów (kryterium 7). Wnioskodawca nie dokonał rozeznania i weryfikacji kosztów operacji (przedłożył po jednej ofercie cenowej na zakup zakresu rzeczowego wymienionego w zestawieniu rzeczowo-finansowym, brak konkurencyjnych ofert i brak uzasadnienia wyboru ofert)(kryterium 12)
Wnioskodawca złożył protest (w dniu 27 lutego 2017r.) i podniósł, że wbrew stanowisku Rady w dniu 19 stycznia 2017r. skorzystał z doradztwa bezpośredniego w biurze, konsultując wniosek, załączniki i został wpisany na listę doradztwa. Odnośnie kryterium 7, wskazał, że proponowana usługa jest innowacyjna ponieważ polega na wprowadzeniu nowej oferty związanej z pokojami regionalnymi czyli usługami noclegowymi dedykowanymi dla odpowiedniej grupy klientów. Usługa jest zgodna z nowym sposobem wykorzystania lokalnych zasobów tradycji Podhala/Spisza. Innowacyjna jest także metoda produkcji i wykorzystani ciepła polegająca na połączeniu dwóch systemów wytwarzania energii/ciepła jest nowością na rynku działania LGD. Co do kryterium 12 podano, że sugestia Rady, iż nie załączono konkurencyjnych ofert oraz uzasadnienia wyboru operacji jest wedle protestującego niezgodne z założeniami PROW jak również z rozporządzeniem z 24 września 2015r. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz wzorem umowy o dotację, §6. Wnioskodawca dysponował audytem i bilansem cieplnym.
Samorząd Województwa Małopolskiego pismem z 14 kwietnia 2017r. znak: [...] uwzględnił protest i działając na podstawie art. 58 ust. 2 ustawy z 11 lipca 2014r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (tekst jedn. Dz. U. z 2016r., poz. 217 ze zm.) i przekazał sprawę w celu przeprowadzenia ponownej oceny projektu ze względu na naruszenie obowiązujących procedur i konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy mający istotny wpływ na wynik oceny.
W pisemnych motywach podniesiono, że z dokumentacji wynika, iż wnioskodawca istotnie korzystał z doradztwa bezpośredniego, zatem operacja powinna uzyskać w tym zakresie 2 pkt. Odnośnie kryterium 7 (innowacyjność operacji na poziomie całej LGD), stwierdzono, że opisane jako innowacyjne:pokoje regionalne, montaż pompy ciepła, nie posiadają cech innowacyjności. W większości obiektów noclegowych na terenie obszaru LGD pokoje posiadają wystrój regionalny. Natomiast w przypadku termodynamicznej pompy ciepła, stwierdzono, że montaż takiej instalacji jest innowacyjnością procesową w odniesieniu do zaplecza hotelowego jednak instalacja ta nie przekłada się na innowacyjność procesową usług hotelowych. Za prawidłowe uznano nieprzyznanie punktów w ramach tego kryterium. Jeśli chodzi o kryterium 12 (gotowość formalna do realizacji operacji) odnotowano, że na etapie składania wniosku o przyznanie pomocy, wnioskodawca nie przedstawił pełnej dokumentacji niezbędnej do realizacji operacji. Przyjęte we wniosku koszty powinny być uzasadnione zakresem operacji, niezbędne do osiągnięcia jej celu oraz racjonalne. Wnioskodawca przedstawił tylko po jednej ofercie cenowej dla każdego zadania a we wniosku nie ma opisu rozeznania rynku oraz planowanych kosztów. Prawidłowo nie przyznano pkt w ramach tego kryterium.
W wyniku ponownej oceny operacji w dniu 11maja 2017r. Rada LGD S., operacja otrzymała 28 pkt na łączną maksymalną ilość 47 pkt. Operacja nie uzyskała minimalnej wymaganej ilości 29 pkt. Rada przyznała 2 pkt za kryterium 2, tj. za skorzystanie przez wnioskodawcę z doradztwa bezpośredniego. W zakresie kryterium 7 i 12 nie przyznano punktów.
II.
Na ponowną negatywną ocenę projektu dokonaną przez R. S. wnioskodawca złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając naruszenie:
-art. 37 ust. 1 w zw z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy z 11 lipca 2014r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (tekst jedn. Dz. U. z 2016r., poz. 217 ze zm.) poprzez:
a). nieprecyzyjne, nieprzejrzyste i nierzetelne skonstruowanie kryterium wyboru projektów tj. kryterium merytorycznego nr [...] ,,Gotowość formalna do realizacji projektu" poprzez brak wskazania w opisie kryterium, informacji o obowiązku przedłożenia konkurencyjnych ofert i uzasadnieniu wyboru ofert oraz jakie konkretnie dokumenty powinien złożyć wnioskodawca w celu wykazania gotowości formalnej i ograniczenie się jedynie do ogólnego sformułowania, co nakazałoby przyjąć, iż przedłożone przez Wnioskodawcę do wniosku dokumenty oraz wskazane wyjaśnienia będą działaniem wystarczającym w celu wykazania gotowości formalnej,
b). poprzez przedstawienie niewłaściwego dokumentu określającego kryterium ocen zawierające jedynie część kryteriów gdy tymczasem ocena wniosku dokonywana była w oparciu o dodatkowe nie znane wnioskodawcy kryteria oceny,
-art. 37 ust. 1 w zw z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy z 11 lipca 2014r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, poprzez:
a). uznanie, że planowana operacja polega na zakupie mebli hotelowych w celu doposażenia pokoi i nowych apartamentów oraz montaż pompy ciepła,
b). uznanie planowanej operacji za nieinnowacyjną na poziomie całej LGD,
c). uznaniu, iż wnioskodawca nie wdraża nowego lub znacząco udoskonalonego produktu, usługi, procesu lub nowego sposobu wykorzystania lokalnych zasobów,
d). uznaniu, że wystrój regionalny pokoi oferowanych jest w przeważającej większości obiektów noclegowych na obszarze LGD,
e). uznaniu montażu termodynamicznej pompy ciepła za innowacyjność procesową w odniesieniu do zaplecza hotelowego bez przełożenia na innowacyjność procesową usług hotelowych-
podczas gdy planowana operacja polega na wprowadzeniu nowej oferty związanej z pokojami regionalnymi czyli usługi noclegowe dedykowane dla odpowiedniej grupy klientów oraz nowa metoda produkcji i wykorzystania ciepła poparta w całym cyklu świadczenia usług hotelowo-gastronomicznych. Organy naruszyły przepisy dokonując błędnej oceny złożonego wniosku przyjmując, iż to zakup mebli ma być planowaną operacją przez wnioskodawcę, co było całkowicie pozbawione podstaw,
-zasady dwuinstancyjności postępowania zapewnionej w art. 78 Konstytucji RP i art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej poprzez wskazanie dopiero na etapie ponownego rozpatrywania projektu dodatkowych okoliczności w szczególności iż montaż termodynamicznej pompy jest innowacyjnością procesową w odniesieniu do zaplecza hotelowego i nie przekłada się na innowacyjność procesową usług hotelowych oraz , że brak konkurencyjnych ofert oraz brak uzasadnienia wyboru ofert nie daje możliwości przeprowadzenia oceny racjonalności i zgodności punktów w ramach przedmiotowego kryterium, co pozbawiło wnioskodawcę de facto możliwości odniesienia się do argumentacji na etapie przedsądowym a w konsekwencji pozbawiło wnioskodawcę prawa do dwuinstancyjnego postępowania przedsądowego jak i rzetelnego postępowania,
-art. 37 ust. 1 w zw z art. 43 ust. 1 ustawy wdrożeniowej poprzez brak skierowania do wnioskodawcy wezwania dotyczącego przedłożenia stosownych dokumentów celem potwierdzenia gotowości formalnej do realizacji operacji, co należy uznać za nie tylko naruszenie dobrych praktyk w ocenie wniosków o dofinansowanie ale naruszenie zasad przejrzystości oraz rzetelności w ocenie wniosków.
Wskazując na powyższe wniesiono o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo oraz że naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Stowarzyszeniu Lokalna Grupa Działania S. a także o zasądzenie kosztów postępowania.
Uzasadniając skargę, jej autor nie podzielił stanowiska zaprezentowanego w ocenie projektu odnośnie kryterium 7 i 12. Nowa metoda produkcji i wykorzystywania ciepła jest innowacyjna na rynku działania LGD. Skarżący podniósł, że mógł być wzywany do przedłożenia stosowanych dokumentów.
III.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Zgodnie z art. 3§1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017r. poz. 1369 ze zm. dalej-p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Akty poddane kontroli sądów administracyjnych zostały wymienione w art. 3§2 p.p.s.a. Stosownie do art. 3§3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Do ustaw szczególnych, o których mowa w ostatnio przywołanym przepisie, zaliczyć trzeba ustawę z 11 lipca 2014r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (tekst jedn. Dz. U. z 2016r., poz. 217 ) jak również ustawę z 20 lutego 2015r. o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności. (Dz. U. 2015, poz. 378, dalej-ustawa o rozwoju lokalnym). Zgodnie z art. 22 ust. 8 ustawy o rozwoju lokalnym, do wnoszenia protestu i postępowania wszczętego na skutek jego wniesienia przepisy art. 53 ust. 2 i 3, art. 56 ust. 2 oraz art. 57-67 ustawy do protestu stosuje się odpowiednio przepisy art. 54 ust. 2-6 ustawy w zakresie polityki spójności. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy wdrożeniowej w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku, o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1 ustawy wdrożeniowej, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3§3 p.p.s.a.
Wnioskodawcy w przypadku negatywnej oceny projektu wybieranego w trybie konkursowym, przysługuje prawo wniesienia protestu, jako środka odwoławczego, w celu ponownego sprawdzenia złożonego wniosku w zakresie spełnienia kryteriów wyboru projektów (art. 53 ust. 1 ustawy). Protest jest rozpatrywany przez właściwą instytucję zarządzającą albo pośredniczącą - jeżeli została ustanowiona dla danego programu operacyjnego i instytucja zarządzająca powierzyła jej zadania w tym zakresie na podstawie porozumienia albo umowy, o których mowa w art. 10 ust. 1. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy, w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego.
W niniejszej sprawie skarżący wniósł skargę w wyniku ponownej negatywnej oceny projektu (operacji), której dokonał organ Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania S. na skutek uwzględnienia protestu przez Zarząd Województwa i skierowania operacji do ponownej oceny (art. 58 ust. 2 pkt 2 ustawy). Okoliczność skuteczności wniesienia skargi nie budzi żadnych zastrzeżeń. Dlatego, w kwestii zakresu i kryteriów oceny sądowej zaakcentować przyjdzie, że podstawą wniesienia protestu, w myśl art. 54 ust. 2 pkt 4 i 5 ustawy mogą być zarzuty dotyczące kryteriów wyboru projektu, z których oceną wnioskodawca się nie zgadza lub też zarzuty o charakterze proceduralnym w zakresie przeprowadzonej oceny, jeżeli zdaniem wnioskodawcy naruszenia takie miały miejsce. Są to dwie niezależne podstawy zaskarżenia, zatem organ/instytucja rozpoznający protest nie może wyjść poza treść środka zaskarżenia, a skoro tak, to również i Sąd I instancji rozpoznający skargę na rozstrzygnięcie organu. Złożenie protestu uprawnia zatem do kontroli oceny projektu w zakresie w nim wskazanym (por. wyrok NSA z 7 marca 2017r., sygn. akt: II GSK 357/17, dostępny na: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto, omawiana ustawa nie określa innego kryterium sprawowania kontroli sądowej niż przewidziane w art. 1§2 ustawy z 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016r. poz. 1066, ze zm.) kryterium zgodności z prawem. Oznacza to, że sąd nie jest uprawniony do weryfikacji merytorycznej projektu, np. poprzez odmienną ocenę założeń tego projektu i przyznanie określonej liczby punktów ocenianemu projektowi, lecz uprawniony jest do kontroli dokonanej i sporządzonej oceny w kontekście przestrzegania kryteriów tej oceny, takich jak równość, przejrzystość, bezstronność, niezmienność i rzetelność, wywodzonych z przepisów ustawy, a także z punktu kompletności tej oceny oraz jasności przyjętych kryteriów (por. wyrok NSA z 17 grudnia 2013r., sygn. akt: II GSK 2249/13, dostępny na orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem rzeczą sądu administracyjnego jest wyłącznie kontrola prawa, bowiem nie jest on władny dokonywać oceny słuszności, efektywności, racjonalności kryteriów konkursowych, ani tym bardziej zastępować oceniających lub weryfikować merytorycznie wiedzę ekspercką. Sądowa kontrola legalności działań instytucji zarządzającej w procesie wyboru projektu do dofinansowania jest ograniczona do kryterium legalności rozumianym stricte jako zgodność albo niezgodność oceny z prawem powszechnie obowiązującym i niesprzecznymi z nim postanowieniami systemu realizacji. Przypomina to kontrolę sądową decyzji uznaniowych czy raczej aktów opartych na opiniach biegłych, w ramach której sąd ocenia czy argumentacja organu nie jest dowolna, czy mieści się w granicach danej sprawy, czy nie jest oderwana od kryteriów wynikających z regulaminu, instrukcji (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 7 czerwca 2017r., sygn. akt: III SA/Wr 241/17, wyrok WSA w Opolu z 11 maja 2017r., sygn. akt: II SA/Op 113/17, dostępne na orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przystępując do kontroli oceny operacji należy wskazać, że procedura odwoławcza została wyczerpana.
Istota kontrowersji pomiędzy stronami dotyczy prawidłowości oceny złożonego wniosku w zakresie kryterium 7 i 12 wyboru operacji. W ocenie Sądu skarga jest zasadna albowiem przeprowadzona przez LGD w tym zakresie ocena została dokonana z naruszeniem art.37 ust.1 ustawy wdrożeniowej.
Z uwagi na zarzuty skargi w kontrolowanej sprawie wskazać też trzeba, że warunkiem koniecznym dla przeprowadzenia wyboru projektów do dofinansowania zgodnie z regułami określonymi w art. 37 ust.1 i 2 ustawy jest w pierwszej kolejności określenie w jednoznaczny i jasny sposób warunków oraz zasad postępowania w przedmiocie wyboru projektów. W szczególności, kryteria wyboru powinny być precyzyjne i jednoznaczne, a pojęcia określające kryteria, w przypadku ich niejednoznaczności, powinny zostać zdefiniowane tak, aby wyłączyć dowolność organu przy dokonywaniu oceny. Ponadto, zasada przejrzystości zobowiązuje instytucje do wyczerpującego i precyzyjnego uzasadnienia oceny wyboru projektów, a zasada rzetelności do dokonania tej oceny przy uwzględnieniu wszystkich okoliczności wynikających z przedstawionej przez wnioskodawcę dokumentacji. Działanie w ramach uznania administracyjnego nie pozwala bowiem właściwej instytucji na dowolność w załatwieniu sprawy. Wskazanym standardom nie odpowiadają natomiast systemy stwarzające zbyt szerokie pole do interpretacji, pozwalające na dowolność ocen lub na tyle nieostre, że ich stosowanie narusza zasady równości, przejrzystości, rzetelności lub bezstronności. Dlatego, zarzut naruszenia zasad z art. 37 ust. 1 i ust. 2 ustawy uznać należy za uzasadniony w przypadku nieprecyzyjnego i niejednoznacznego ustalenia kryteriów wyboru, dowolności przy dokonywaniu oceny, tak w kontekście ustalonych kryteriów wyboru jak i okoliczności przedstawionych przez wnioskodawcę oraz braku dokonania wyczerpującej oceny i przedstawienia jej uzasadniania. Wadliwość prawna lub faktyczna przyjętych reguł wyboru, która pozwala na dowolność i nieweryfikowalność oceny projektów, może być - zdaniem Sądu - utożsamiana z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 61 ust. 8 pkt 1 a ustawy. Każdorazowo jednak należy tę kwestie rozpatrywać indywidualnie, badając nie tylko sam fakt wystąpienia uchybień w szeroko rozumianej procedurze konkursowej, ale także potencjalny wpływ ich wystąpienia na ocenę projektu składanego przez wnioskodawcę (por. wyrok WSA w Kielcach z 13 października 2016r., sygn. akt: I SA/Ke 486/16, dostępny na orzeczenia.nsa.gov.pl).
W niniejszej sprawie skarżący wnosząc protest, a następnie skargę do Sądu podniósł zarzuty dotyczące kryteriów wyboru projektu pn. "Innowacyjność" i ,,Gotowość formalna do realizacji projektu" dokonanej na podstawie tych kryteriów wadliwej oceny merytorycznej wnioskowanej przez nią operacji. Zakwestionował brak przyznania punktów w zakresie ww. kryteriów oraz zarzucił naruszenie zasad wynikających z art. 37 ust. 1 i ust. 2 ustawy w związku z uznaniem, że skarżący nie spełnił spornych kryteriów wyboru.
W art. 37 ust. 1 w/w ustawy zawarto zasady ogólne dotyczące wszystkich trybów wyłaniania projektów do dofinansowania, to jest przejrzystość, rzetelność, bezstronność wyboru projektów oraz równość wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Zasady te mają charakter normatywny. Wymienione w tym przepisie zasady znajdują umocowanie w zasadzie równego dostępu do pomocy, wywodzącej się z kolei z traktatowej zasady równości (art. 9 TWE oraz art. 2 i 157 ust. 4 TFUE). Zasada równego dostępu do pomocy nakłada na instytucje odpowiedzialne za realizację zadań polityki rozwoju obowiązek równego traktowania wszystkich beneficjentów pomocy oraz formułuje zakaz jakiegokolwiek faworyzowania lub dyskryminowania niektórych z nich. Naruszenie którejkolwiek z zasad wymienionych w art. 37 ust. 1 stanowi naruszenie zasady równego dostępu do pomocy. Zasada przejrzystości reguł oceny projektów ma charakter instrumentalny w stosunku do zasady równości, formułując wobec instytucji zarządzającej nakaz jasnego, precyzyjnego i dostępnego dla wszystkich wnioskodawców (beneficjentów) określenia kryteriów kwalifikowania projektów. Przejrzystość realizuje się przede wszystkim w obowiązku powszechnie dostępnej i pełnej informacji o trybie i warunkach wyboru projektów. Rzetelność związana jest z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru. Zasada bezstronności ustanawia zakaz wprowadzania preferencji dla określonych grup czy rodzajów wnioskodawców lub projektów (J. Jaśkiewicz "Komentarz do art. 37 ustawy z 11 lipca 2014r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowania w perspektywie finansowej 2014-2020", wyrok NSA z 3 lutego 2017r. sygn. akt: II GSK 1/17- dostępny w internetowej bazie orzeczeń). Szczególnego podkreślenia wymaga, że nie można uznać dokonanej oceny, a co zatem idzie wyboru projektu, za dokonaną w sposób przejrzysty i rzetelny, jeżeli nie zawiera ona jasnego i popartego merytorycznymi argumentami uzasadnienia przyznanej projektowi liczby punktów. To bowiem uzasadnienie dokonanej oceny projektu jest wyłączny źródłem wiedzy dla przedkładającego projekt, o tym w jaki sposób został on oceniony. Ocen przejrzysta i rzetelna, to nie taka która informuje wyłącznie o liczbie punktów przyznanych w ramach ocenianych kryteriów, ale taka która zawiera również argumenty uzasadniające przyznanie takiej, a nie innej liczby punktów. Ponadto przytaczane w ocenie argumenty muszą odnosić się do przedstawianej w projekcie analizy poszczególnych kryteriów w zestawieniu z określoną przez oceniających instrukcją dokonywania oceny punktowej projektu. Zasady określone w art.37 ust.1 ustawy wdrożeniowej mają charakter normatywny i stanowią gwarancję równego traktowania wszystkich potencjalnych beneficjentów pomocy unijnej znajdując umocowanie w zasadzie równego dostępu do pomocy, wywodzącej się z traktatowej zasady równości. Zasada przejrzystości reguł oceny projektów ma charakter instrumentalny w stosunku do zasady równości, formułując wobec instytucji zarządzającej nakaz jasnego, precyzyjnego i dostępnego dla wszystkich wnioskodawców (beneficjentów) określenia kryteriów kwalifikowania projektów. Wskazać należy, że ocena rzetelna do ocena dokonana na podstawie przyjętych, jasnych i jawnych kryteriów jej dokonywania. Jednocześnie ocena taka nie może być przeprowadzana na podstawie innych okoliczności, zachowania, czy też zdarzeń które nie były podane w zakresie oceny danego kryterium, czy też na podstawie dokonywanej przez oceniających interpretacji lub uzupełnienia uprzednio sformułowanych przesłanek.
W sprawie poddanej osądowi, LGD zakwestionowało innowacyjność operacji, która w przypadku skarżącego miała dwa aspekty: doposażenie pokoi w hotelu i stworzenie tzw. pokoi regionalnych w których umieszcza się motywy regionalne Spisza/Podhala oraz zakup termodynamicznej pompy ciepła i panelu. Sąd w pełni podziela stanowisko LGD, że co do doposażenia pokoi hotelowych i zakupu mebli hotelowych zawierających elementy regionalne, to w tej części operacja nie jest innowacyjna w skali regionu, obszaru działania Stowarzyszenia LGD S.. Oferowanie noclegów w pokojach/apartamentach wyposażonych w meble, obrusy zasłony, tapety z motywami regionalnymi nie stanowi novum i nie jest znaczącym udoskonaleniem produktu oferowanego turystom na tym obszarze. Nie jest rozwiązaniem wyjątkowym, niespotykanym bowiem obiekty noclegowe w tym regionie zwykle posiadają wystrój regionalny.
Zdaniem Sądu, nie sposób natomiast zaakceptować stanowisko LGD odnośnie braku innowacyjności rozwiązań grzewczych. Wprowadzenie termodynamicznej pompy ciepła i paneli jest rozwiązaniem innowacyjnym w kontekście treści wniosku złożonego przez skarżącego. Co więcej, kryterium innowacyjności z uwagi na swój charakter, w okolicznościach tej sprawy nie powinno być analizowane w oderwaniu od kryterium gotowości formalnej do realizacji projektu. Skarżący przedstawił parametry techniczne proponowanego urządzenia. Składając wniosek akcentował wpływ rozwiązań grzewczych na klimat, opisując zagadnienie spalania i metodykę produkcji ciepła jako rozwiązań ekologicznych, bezpiecznych, wydajnych. Całościowa bowiem analiza tych dwóch kryteriów (7 i 12) pozwalała na prawidłową ocenę przydatności proponowanych rozwiązań technicznych dla usług hotelowych. Trudno też podzielić przydatność proponowanych urządzeń na część zaplecza hotelowego i pozostałe części w sytuacji gdy planowane działania mają cele proekologiczne, poprawiające klimat odnośnie całości przedsięwzięcia a nie jego poszczególnych fragmentów.
Nie są zrozumiałe motywy, którymi kierowała się LGD oceniając operację w zakresie gotowości formalnej do realizacji projektu.
Nie zasługiwał natomiast na uwzględnienie podniesiony zarzut naruszenia art. 43 ust. 1 ustawy wdrożeniowej przejawiający się w zaniechaniu wezwania wnioskodawcy do usunięcia braku wniosku. Analiza treści powołanej regulacji prowadzi do wniosku, że uzupełnienie wniosku o dofinansowanie projektu lub poprawienie w nim oczywistej omyłki nie może prowadzić do jego istotnej modyfikacji. Wnioskodawca może być zatem wzywany jedynie do uzupełnienia braków formalnych lub oczywistych omyłek. Taka sytuacja nie wystąpiła w przedmiotowej sprawie.
Przy ponownej ocenie projektu LGD weźmie pod uwagę wyżej przedstawioną argumentację Sądu, odnosząca się do zagadnienia innowacyjności wniosku oraz gotowości formalnej do realizacji projektu. Informacja o wyniku oceny w zakresie spełniania przez operację kryteriów wyboru musi zawierać przekonujące uzasadnienie tej oceny, motywy którymi się kierowano przyznając daną liczbę punktów w zakresie poszczególnych kryteriów ewentualnie stwierdzenie, że dane kryterium nie zostało przez operację spełnione.
Mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 64 tej ustawy w związku z art. 200, art. 205§2, art. 209 p.p.s.a., Na kwotę 697,00 zł składa się uiszczony wpis sądowy 200,00 zł, opłata od pełnomocnictwa w wysokości 17,00 zł oraz 480,00 zł tytułem wynagrodzenia pełnomocnika adwokata ustalone w oparciu o §14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokacie (Dz. U z 2016r. poz. 1668).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło