I SA/Kr 877/12

Sygnatura akt I SA/Kr 877/12 P O S T A N O W I E N I E Dnia 26 lipca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Michna po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi R.K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 13 kwietnia 2012 r. Nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego pojazdu postanawia: oddalić wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania decyzji. Skarżący domagał się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia 13 kwietnia 2012 r. Nr [...], którą organ utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 3 stycznia 2011 r. nr [...] określającą zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu kempingowego marki Ford Transit nr nadwozia [...] w kwocie 12 927,00 zł. Jako podstawę prawną wstrzymania wykonania decyzji skarżący wskazał art. 252 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005r. Nr 8 poz. 60 ze zm.) oraz art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2012 r. poz.270) – zwanej dalej "ppsa". Uzasadniając wniosek skarżący podał, że zapłata należności wynikającej z zaskarżonej decyzji naraziłoby go "na znaczne straty finansowe" i ewentualną utratę płynności finansowej. Powyższa okoliczność oraz fakt, że zaskarżona decyzja dotknięta jest wadą nieważności określoną w art. 247 § 1 pkt 3 ustawy - Ordynacja podatkowa uzasadniała, zdaniem skarżącego, wstrzymanie wykonania decyzji w oparciu o art. 252 § 1 Ordynacji podatkowej. Niezależnie o tego, zasadnym również zdaniem skarżącego, było wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w oparciu o przepis art. 61 § 3 ppsa, do czasu udzielenia przez Trybunał Konstytucyjny odpowiedzi na pytanie prawne zadane przez Naczelny Sądu Administracyjny, dotyczące zawieszenia terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku ze wszczęciem postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe i zawiadomienia o wszczęciu postępowania (sprawa P 30/11). W piśmie z dnia 25 czerwca 2012 r., stanowiącym odpowiedź na wcześniejsze wezwanie organu o udokumentowanie aktualnej sytuacji finansowej, skarżący podniósł, że przepis art. 61 § 2 pkt 1 ppsa nie uzależnia wstrzymania wykonania decyzji od sytuacji materialnej wnioskującego. Skarżący wskazał, że organ wstrzymując wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, może uwzględnić wszelkie okoliczności podniesione we wniosku o wstrzymanie. Zdaniem skarżącego, taką okolicznością przemawiającą w rozpoznawanej sprawie za wstrzymaniem wykonywania decyzji jest "wiarygodność zarzutu wadliwości zaskarżonego aktu". Skarżący nadmienił również, że Sąd Rejonowy postanowieniem z dnia 14 czerwca 2012 r. [...] umorzył skierowane przeciwko niemu postępowanie karnoskarbowe w związku z przedawnieniem karalności. Skarżący podał, że wszczęcie wymienionego postępowania było podstawą zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania wynikającego z podatku akcyzowego określonego zaskarżoną decyzją. W piśmie z dnia 23 lipca 2012r. organ podkreślił, że zobowiązanie podatkowe wynikające z zaskarżonej decyzji nie przedawniło się. Zaznaczył również, że w literaturze ugruntowany został pogląd przyjmujący za datę wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo lub wykroczenie skarbowe datę postanowienia, o którym mowa w art.303 kpk w zw. z art.113 §1 kks. Organ zaznaczył, że wprawdzie zobowiązanie podatkowe określone zaskarżoną decyzją powinno ulec przedawnieniu z upływem 31 grudnia 2011r., niemniej jednak, w sprawie zostało wszczęte dochodzenie w dniu 27 grudnia 2011r., a w związku z prawomocnym umorzeniem postępowania, o czym wspominał skarżący, okres zawieszenia biegu terminu przedawnienia mieścił się w datach od dnia 27 grudnia 2011r. do dnia 14 czerwca 2012r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ppsa - sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek uprawdopodobnienia istnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji - stosownymi twierdzeniami i dokumentami obciąża wnioskodawcę (por. postanowienia NSA z dnia 26 listopada 2007 r., II FZ 338/07 oraz z dnia 22 marca 2012 r. I FZ 34/12; wszystkie orzeczenia dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione (B. Gruszczyński [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Warszawa 2009, s. 206). Sąd administracyjny jest, na mocy art. 61 § 3 ppsa, związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych, których wystąpienie warunkuje możliwość wydania orzeczenia w sprawie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Do katalogu tych przesłanek należą: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ustawodawca nie sprecyzował jednakże co należy rozumieć pod tymi pojęciami, zatem ocena wystąpienia tych przesłanek za każdym razem należy do sądu (M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda [w:] "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", red. prof. dr hab. Roman Hauser, red. prof. zw. dr hab. Marek Wierzbowski, Wyd. C.H. Beck 2011 r.). Pod pojęciem wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę -majątkową lub niemajątkową - której nie będzie można wynagrodzić przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub nie będzie można jej wyegzekwować, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04). Z kolei trudne do odwrócenia skutki, to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe, spowodują istotną bądź trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Aby Sąd mógł stwierdzić czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, skarżący musi przytoczyć istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania aktu lub czynności jest zasadne (por. postanowienie NSA z dnia 22 lutego 2008r., II OZ 131/08). Strona zobowiązana jest skonkretyzować rodzaj szkody grożącej jej na skutek wykonania aktu lub czynności. Brak wskazania we wniosku konkretnej szkody grożącej skarżącemu na skutek wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (por. szerzej: post. NSA z dnia 4 października 2010 r., II FZ 460/10). Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że skarżący, pomimo ciążącego na nim obowiązku, nie wykazał zaistnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący w uzasadnieniu wniosku argumentował, że wykonanie decyzji naraziłoby go na znaczne straty finansowe, co mogłoby w konsekwencji doprowadzić do utraty płynności finansowej, jednakże na poparcie powyższych twierdzeń nie przedstawił żadnego dokumentu. Już wcześniej, na etapie postępowania przed organem podatkowym skarżący był wzywany o przestawienie dokumentów obrazujących jego sytuację finansową. W piśmie stanowiącym odpowiedź na to wezwanie skarżący nie uczynił zadość temu wezwaniu, a jedynie stwierdził, że "art. 61 § 2 pkt 1 ppsa nie uzależnia wstrzymania wykonania decyzji od sytuacji materialnej skarżącego". Skoro zatem skarżący we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie powołał okoliczności istotnych w świetle art. 61 § 3 ppsa, to Sąd nie mógł ocenić, czy takie okoliczności w sprawie występują i ewentualnie jaki mogą mieć wpływ na jego uwzględnienie. Sąd nie miał zatem możliwości jakiejkolwiek weryfikacji twierdzeń skarżącego. Należy wskazać, że sam fakt zmniejszenia ilości środków pozostających w dyspozycji skarżącego w efekcie zapłaty należności podatkowych nie stanowi przesłanki wstrzymania wykonania decyzji (postanowienie NSA z dnia 19 czerwca 2008 r., II FZ 248/08). Wykonanie decyzji dotyczącej należności pieniężnej nie w każdym wypadku musi się bowiem łączyć z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub z trudnymi do odwrócenia skutkami, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i chylenia decyzji skarżący może otrzymać zwrot uiszczonej kwoty (postanowienia NSA: z dnia 15 grudnia 2004 r. GZ 127/04, z dnia 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04, z dnia 30 stycznia 2008 r., I OZ 28/08). Przesłanki wstrzymania wykonania decyzji nie stanowi również powołana przez skarżącego "wiarygodność zarzutu wadliwości zaskarżonego aktu" ponieważ to do kompetencji sądu należy ocena tego czy podniesione przez skarżącego zarzuty objęte skarga są zasadne. Również wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie uzasadnia zwrócenie się do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności z Konstytucją przepisu stanowiącego materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji. Prowadzenie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym nie zostało bowiem wymienione w art. 61 § 3 ppsa jako przesłanka wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu (por. postanowienie NSA z dnia 27 stycznia 2009 r., II GZ 9/09). Sąd wprawdzie zauważa, że wyrokiem z dnia 17 lipca 2012r. Trybunał Konstytucyjny stwierdził niezgodność z normami konstytucyjnymi kluczowego w sprawie "art. 70 § 6 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2003 roku, w zakresie w jakim wywołuje skutek w postaci zawieszenia terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku ze wszczęciem postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik nie jest informowany, do momentu uznania go za podejrzanego" (treść pytania prawnego NSA) – niemniej jednak orzekanie w zakresie wpływu powyższego wyroku na zaskarżoną decyzję należy już do merytorycznej kontroli sądu administracyjnego. Jak bowiem Sąd uzasadniał powyżej, ocena w przedmiocie zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie ma żadnego związku z oceną legalności tej decyzji. Gdyby bowiem tego typu przesłanki były rozważane na tym etapie, to, w praktyce, sąd administracyjny rozstrzygnąłby na posiedzeniu niejawnym (taki jest tryb rozpoznawania wniosków o wstrzymanie wykonania decyzji) co do zasadności całej skargi, przed jej rozpoznawaniem na rozprawie. Wobec powyższego na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ppsa orzeczono jak w sentencji.