I SA/Kr 923/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Dąbek po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi R.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 28 lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za maj 2007 r., p o s t a n a w i a : oddalić wniosek. Występując do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 28 lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za maj 2007 r., R.K. (dalej: skarżący) złożył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270; dalej: p.p.s.a.) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednak stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W przytoczonej regulacji chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu (por.: B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, s. 205). Natomiast trudne do odwrócenia skutki, to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe, spowodują istotną bądź trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (zob. postanowienie NSA z dnia 28 października 2010 r., sygn. akt II GZ 313/10, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd może zatem udzielić skarżącemu tzw. "ochrony tymczasowej", która polega na wstrzymaniu wykonania np. egzekucji należności pieniężnych wynikających z zaskarżonej decyzji, aż do czasu merytorycznego rozpoznania sprawy i wydania w tym przedmiocie stosownego rozstrzygnięcia. Należy przy tym podkreślić, że celem instytucji wstrzymania wykonania aktu administracyjnego jest ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania sprawy w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom, a nie ocena legalności tego aktu (zob. postanowienia NSA z dnia 20 kwietnia 2011 r., sygn. akt II OZ 358/11, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Potrzeba wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu powinna być wykazana przez skarżącego, gdy weźmie się pod uwagę fakt, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu pozostawione jest uznaniu Sądu i może nastąpić wyłącznie na wniosek strony skarżącej. Pozostawienie przez ustawodawcę zasadności wstrzymania aktu uznaniu Sądu wiąże się w związku z powyższym z koniecznością szczególnie wnikliwego i przekonującego uzasadnienia wniosku w tej sprawie, zwłaszcza że na tym etapie postępowania Sąd nie bada merytorycznej zasadności skargi. W szczególności strona skarżąca powinna wykazać, że w związku z wykonaniem zaskarżonego aktu zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Chodzi zatem nie o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu (zob. postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 889/04, niepubl.). Skarżący ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających stwierdzić, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne (zob. postanowienie NSA z dnia 17 listopada 2010 r., sygn. akt II FZ 595/10, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W świetle powyższych rozważań należy stwierdzić, że skarżący – reprezentowany przez adwokata – w żaden sposób nie wykazał, by z wykonaniem zaskarżonej decyzji lub poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji wiązało się niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W istocie bowiem rozpoznawany wniosek ograniczył się wyłącznie do sformułowania żądania i powołania jego podstawy prawnej. Skarżący nie przedstawił nawet oświadczenia, z którego by wynikało, że wykonanie wspomnianych decyzji rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd natomiast nie jest zobowiązany z urzędu ustalać, czy wynikająca z decyzji podatkowej kwota jest wartością, której utrata stanowi znaczną szkodę, a także jej wyegzekwowanie prowadzić mogłoby do pogorszenia sytuacji majątkowej skarżącego. Aby możliwym było podjęcie rozstrzygnięcia, którego domaga się wnioskodawca, to on musi uprawdopodobnić okoliczności mieszczące się w granicach danych przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 6 sierpnia 2014 r., sygn. akt II FSK 2247/14; LEX nr 1492887). Skarżący przedstawił co prawda informacje o swojej sytuacji majątkowej ubiegając się o przyznanie prawa pomocy, jednak orzecznictwo sądów administracyjnych wskazuje, że nie można przesłanek do przyznania prawa pomocy, o których mowa w art. 246 p.p.s.a., utożsamiać z przesłankami na podstawie których sąd może orzec o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu (zob. postanowienie NSA z dnia 24 lipca 2012 r., sygn. akt II FSK 1268/12; LEX nr 1333301). Skoro zatem skarżący nie uzasadnił w żaden sposób wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, to z uwagi na powyższe Sąd nie mógł go uwzględnić (zob. postanowienie NSA z dnia 27 sierpnia 2013 r., sygn. akt II OZ 681/13; LEX nr 1447323). Z tych przyczyn wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji postanowiono oddalić na zasadzie art. 61 § 3 p.p.s.a.