I SO/Kr 29/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 26 września 2014r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. Sp. z o.o. w K, o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 14.03.2013r., nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego postanawia: 1. zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych ponad kwotę 3196 zł. 2. w pozostałej części wniosek oddalić Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek S. Sp. z o.o. w K.e, w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 14.03.2013r., nr [...], w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o majątku i dochodach" oraz nadesłanych dokumentów spółka, nie zatrudnia pracowników i zajmuje się działalnością handlową. Jej kapitał zakładowy wynosi 105 000 zł. a kapitał zapasowy na koniec 2013r. wynosił 68 658,82 zł. Wartość posiadanych towarów odnotowanych w bilansie na dzień 31.12.2013r. opiewała natomiast na kwotę 142 341,28 zł. W 2013r. spółka poniosła stratę w wysokości 31 329,34 zł. przy przychodzie na poziomie 6 306 700,67 zł. Na rachunku prowadzonym przez Bank Millennium S.A. strona skarżąca, na dzień 30.06.2014r. posiadała kwotę 1 344,64 zł. a w kasie firmy, w dniu 03.07.2014r., zgromadzona była suma 1 851,72 zł. Zadłużenie spółki w Banku Pekao S.A. wynosi z kolei 79 822,05 zł. Strona skarżąca podnosi, iż utraciła płynność finansową i możliwość prowadzenia dalszej działalności handlowej ale po uchyleniu zaskarżonej decyzji powróci do swojej działalności. Zdaniem orzekającego wniosek strony skarżącej zasługuje tylko w części na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r., poz. 270 z p. zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej może nastąpić, gdy wykaże ona, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie częściowym) - por. art. 246§2 w/w ustawy .Podkreślić więc należy na wstępie, iż instytucja przyznania prawa pomocy ( w przedmiotowym przypadku zwolnienia od kosztów sądowych) osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej ma charakter fakultatywny. Przyznanie prawa pomocy osobom prawnym i innym jednostkom organizacyjnym, przy spełnianiu przesłanek przewidzianych w przepisie art. 246 § 2 pkt 1 i 2 ppsa, nie ma więc charakteru bezwzględnego. Sąd bowiem może, a nie musi, przyznać taką pomoc (por. postanowienie NSA z dnia 30.11.2010r. sygn. I FSK 790/2010, postan. NSA z dnia 30.09.2011r. , sygn. akt II Fz 409/11). Jeżeli strona skarżąca jest podmiotem gospodarczym , to powinno unikać się przerzucania ryzyka prowadzenia działalności na innych obywateli. To bowiem m.in. z ich środków pochodzą dochody budżetu Państwa , z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia strony z obowiązku ich ponoszenia (por. postanowienie NSA z dnia 09.03.2011r., sygn. akt II FZ 91/2011, postan. SN z dnia 24.09.1984r. sygn. II CZ 104/84 i postan. NSA z dnia 10.01.2005r., sygn. akt FZ 478/04). Warto zauważyć, iż zwolnienie od kosztów sądowych jest odstępstwem od ogólnej zasady przewidzianej w art. 199 w/w ustawy, zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (...) jak i od konstytucyjnego obowiązku ponoszenia danin publicznych wynikającego z art. 84 Konstytucji RP. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Jak najbardziej zasadna jest też teza, że przedsiębiorstwo , które nie wykazało , iż utraciło płynność finansową i nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym, nawet pomimo trudności finansowych powinno partycypować w kosztach postępowania sądowego (por. postan. NSA z dnia 01.04.2008r. , sygn. akt I OZ 208/2008, postan. NSA z dnia 15.09.2011r. , sygn. akt I FZ 244/11, postan. NSA z dnia 11.06.2014r. , sygn. akt II FZ 570/14, postan. NSA z dnia 05.06.2014r. , sygn. akt II FZ 646/14) W rozpatrywanym przypadku spółka spełnia w/w kryteria tj. funkcjonuje w obrocie gospodarczym, nie ogłosiła upadłości czy likwidacji, odnotowuje obroty, o czym świadczy wartość dostawy towarów i usług za maj 2014r. a w kasie i na rachunku bankowym posiada łącznie sumę 3 196,36 zł. (1 344,64 zł. + 1 851,72 zł. = 3196,36 zł.). Biorąc więc pod uwagę przedstawione okoliczności stwierdzić należy, że strona skarżąca, w ramach partycypacji, jest w stanie pokryć koszty sądowe do tej kwoty i to bez wdrażania jakichkolwiek procedur pozyskania funduszy na ten cel np. poprzez wniesienie dopłat przez wspólników. Zaznaczyć też trzeba, że rozstrzygnięcie to, w kontekście tak znacznej wartości zaskarżonego zobowiązania podatkowego i kwoty wpisu od skargi, wyliczonego na tej podstawie, stanowi wyraz bardzo znacznej pomocy finansowej ze strony Skarbu Państwa dla spółki. W związku z tym, na podstawie art.244§1, art.245§3, art. 246§2 pkt.2, w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r. , poz .270 z p. zm.) orzeczono jak w sentencji.