II SA/Kr 1348/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżących o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi T. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] lipca 2018 r., znak [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: oddalić wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Wojewody z dnia 27 lipca 2018 r., znak [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonalności decyzji do czasu prawomocnego zakończenia postępowania z uwagi na okoliczność, że jego zdaniem projekt budowlany dotknięty jest szeregiem wad uniemożliwiających ocenę czy realizacja wykopu pod najniższą kondygnacją nie spowoduje utraty podparcia przez sąsiadujące z inwestycją budynki. Brak projektu wykopu i oceny obszaru oddziaływania wykopu. Fragment terenu objętego projektem jest przedmiotem sporu. Ewentualne rozpoczęcie realizacji budowy w oparciu o niepełny projekt budowlany naraża posiadaczy nieruchomości sąsiednich na utratę życia, zdrowia i mienia, ponadto w przypadku korzystnego dla skarżącego rozstrzygnięcia sprawy o zasiedzenie skutkować będzie budową na cudzym gruncie. Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 poz. 718 ze zm.) - dalej "p.p.s.a." - po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z powyższego wynika jednoznacznie, że postanowienie sądu wstrzymujące wykonanie zaskarżonej decyzji ma charakter wyjątkowy, tzn. jest odstępstwem od ogólnej reguły, w myśl, której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, a obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji spoczywa na stronie, która domaga się wydania takiego orzeczenia (vide: postanowienie NSA z dnia 13 grudnia 2004 r. sygn. akt FZ 496/04 oraz postanowienie NSA z dnia 22 listopada 2004 r. sygn. akt FZ 474/04). Pozostawienie przez ustawodawcę zasadności wstrzymania aktu uznaniu sądu wiąże się z koniecznością szczególnie wnikliwego i przekonującego uzasadnienia wniosku w tej sprawie zwłaszcza, że na tym etapie sąd nie bada merytorycznej zasadności skargi. Użyte w art. 61 § 3 p.p.s.a. pojęcia nieostre, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, wymagają skonkretyzowania w postaci argumentacji strony skarżącej (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 9 maja 2012r., sygn. akt II OZ 358/12, Lex Omega nr 1166174 oraz z dnia 25 kwietnia 2012r., sygn. akt II FSK 921/12, Lex Omega nr 1137672). Ponieważ postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji prowadzi do wyłomu od zasady wykonalności aktu administracyjnego, strona nie może ograniczyć się w uzasadnieniu wniosku do tak ogólnikowego stwierdzenia, lecz precyzyjnie musi wskazać na zagrożenia płynące z wykonania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2012r., sygn. akt II OSK 768/12, Lex Omega nr 1145639). Zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie poglądem - przesłankę wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć w ten sposób, że jest to szkoda, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04 dostępne w CBOA). Zauważyć należy, że o przesłance jaką jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody można mówić wówczas, jeśli rozmiary szkody wywołanej wykonaniem zaskarżonego aktu administracyjnego są większe niż zwykłe skutki wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 24 kwietnia 2012r., sygn. akt II OZ 327/12, Lex Omega nr 1145709). Rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Ustawa wymienia w tym przepisie dwie przesłanki: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oceniając w powyższym kontekście wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji stwierdzić należy, że skarżący nie przytoczył wystarczająco wiarygodnych okoliczności, które przemawiałyby za udzieleniem ochrony tymczasowej w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a. Skarżący nie wykazał, na czym konkretnie miałoby polegać oddziaływanie realizowanej inwestycji na jego nieruchomość, co wiąże bezpośrednio z utratą życia, zdrowia i mienia. Jaki ewentualnie byłby rozmiar szkody i dlaczego. Nie wskazał, jakie trudne do odwrócenia skutki niesie ze sobą wykonanie zaskarżonej decyzji. Skarżący ma jedynie wątpliwości czy ewentualna realizacja wykopu pod najniższą kondygnację nie spowoduje utraty podparcia przez sąsiadujące z inwestycją budynki oraz oczekuje na wynik sprawy o zasiedzenie. Z materiałów znajdujących się w aktach administracyjnych wynika, że projekt budowlany zawiera geotechniczne warunki posadowienia dla rozpoznania warunków geotechnicznych, sporządzone przez mgr inż. G. P. z czerwca 2016 r i projekt techniczny odwodnienia wykopu sporządzony przez mgr inz E. K. – L. z lipca 2017 r. Podkreślić należy także, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym zwraca się uwagę, iż konsekwencje wstrzymania bądź braku wstrzymania decyzji o pozwoleniu na budowę mogą dotykać w takim samym stopniu inwestora, jak i pozostałe strony tego postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 4 grudnia 2012 r. sygn. akt II OZ 1054/12 stwierdził, że aby Sąd mógł stwierdzić, czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, strona skarżąca musi przytoczyć istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, iż wstrzymanie wykonania aktu lub czynności jest zasadne oraz wskazać, dlaczego uznała, że osoba uprawniona do prowadzenia robót budowlanych na podstawie ostatecznej decyzji administracyjnej ma ponosić ujemne skutki związane ze wstrzymaniem jej wykonania, skoro to inwestor ponosi ryzyko prowadzenia robót przed rozpoznaniem skargi przez Sąd i to na nim spoczywać będzie obowiązek przywrócenia stanu poprzedniego, w razie, gdyby okazało się, że w wyniku rozpoznania skargi w dalszym toku postępowania administracyjnego decyzja zostanie uchylona. Na końcu wyjaśnić należy, że uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie mogą stanowić zarzuty merytoryczne stawiane samej decyzji, ponieważ te będzie rozpoznawał Sąd wydając wyrok. Ustosunkowanie się, zatem do tych zarzutów na etapie rozpoznawania przedmiotowego wniosku jest niedopuszczalne. W postanowieniu z dnia 28 kwietnia 2005 r., sygn. akt II OZ 184/05 Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że oparcie wniosku o ochronę tymczasową na niezgodności decyzji z prawem, niweczyłoby kontrolę sądową legalności decyzji administracyjnej. Równocześnie należy wyjaśnić, że nawet potencjalna wadliwość i możliwość uchylenia zaskarżonej decyzji nie ma wpływu na ocenę zasadności wniosku w przedmiocie wstrzymania jej wykonania, ponieważ dokonywanie przez Sąd oceny legalności decyzji na tym etapie postępowania jest przedwczesne i niedopuszczalne. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.