II SA/Kr 149/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Paweł Darmoń (spr.) Sędziowie: WSA Magda Froncisz WSA Sebastian Pietrzyk po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. M. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 4 listopada 2025 r. nr 985/2025 znak: WOB.7722.97.2020JKUR w przedmiocie nakazu wstrzymania robót budowlanych skargę oddala. Postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2020 r. nr 72/2020 znak: PINB.5160.R.1.2020 Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Nowym Targu, wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przez P. i R. M. przy rozbudowie i modernizacji istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] w miejscowości R. . Równocześnie organ I instancji odstąpił od nałożenia na inwestorów obowiązku dokonania niezbędnych zabezpieczeń. W uzasadnieniu organ I instancji stwierdził, że analiza zgromadzonej dokumentacji dowodowej oraz przeprowadzona kontrola w dniu 31 stycznia 2020 r. wskazują, że odstępstwa dokonane przez inwestorów polegają na zwiększeniu parametrów charakterystycznych budynku jak kubatury i powierzchni zabudowy o ok. 100 m2. Organ dodał, że roboty przy realizacji obiektu nie zostały zakończone. W zażaleniu na powyższe postanowienie organu I instancji P. M. (zwany dalej także skarżącym) podniósł, że chybiony jest zarzut J. G., że jego rodzina nie miała pozwolenia na budowę garaży. Na dowód posiadania wymaganych pozwoleń skarżący przedłożył kserokopie dokumentów, jednego z 1990 r., do którego organ I instancji nie dotarł, wyjaśniającego brakujące ok. 100 m2 powierzchni garaży, i drugiego z 1995 r. Skarżący podniósł, że przez 6 lat nie wykonywał robót budowlanych, gdyż po kontroli w lutym 2014 r. tak nakazali mu inspektorzy PINB. W związku z tym skarżący poniósł przez 6 lat straty, gdyż nie mógł skorzystać z dotacji na wymianę stolarki okiennej i drzwiowej, na docieplenie budynku oraz na wymianę pieca i instalacji CO. Z kolei podczas kontroli w styczniu 2020 r. inspektor PINB poinformował skarżącego, że budowa jest za blisko działki nr [...]. Postanowieniem z dnia 4 listopada 2025 r. nr 985/2025 znak: WOB.7722.97.2020.JKUR Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie uchylił postanowienie organu I instancji z dnia 29 kwietnia 2020 r. nr 72/2020 i na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 w zw. art. 50 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2025 r. poz. 418 ze zm.) i art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471) oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2024 r. poz. 572), nakazał P. M. wstrzymać prowadzenie robót budowlanych polegających na rozbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego na działce ewid. nr [...] w miejscowości R. , realizowanych z istotnymi odstępstwami od decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia 6 lipca 1995 r., znak: UAiNB 7351-39/95 wydanej przez Kierownika Urzędu Rejonowego w N. , jednocześnie odstępując od nałożenia na inwestora obowiązku dokonania niezbędnych zabezpieczeń budowy. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że w dniu 6 lutego 2014 r. upoważnieni pracownicy PINB przeprowadzili czynności kontrolne na działkach ewid. nr [...] i [...] w miejscowości R. , w trakcie których ustalono, że "do posesji nr [...] przy ul. [...] w R. prowadzi droga służebna po dz. ewid. nr [...] (...). Dokonano kontroli robót budowlanych na posesji przy ul. [...], gdzie zlokalizowany jest budynek mieszkalny dz. ewid. nr [...]. Od strony południowej i zachodniej budynku realizowane są roboty związane z jego rozbudową. Wykonana jedna kondygnacja i częściowo rozpoczęte roboty na kondygnacji drugiej (ściany i stropy). Rozbudowa na dzień kontroli jest nakryta prowizorycznym zadaszeniem. Na dzień kontroli nie stwierdza się prowadzenia robót budowlanych, obiekt zabezpieczony. P. M. oświadcza, że jest właścicielem obiektu od października 2013 r. Oświadcza również, że nie prowadził żadnych robót po tym czasie, taki stan zastał po darowiźnie. Stan techniczny części rozbudowanej wskazuje na odległy czasookres wykonania zadaszenia nad rozbudową. Stan drogi również zastałem takim jakim otrzymałem w darowiźnie. Poprzednią właścicielką obiektu była Z. M.". Do sporządzonego z czynności protokołu dołączono szkic sytuacyjny oraz dokumentację fotograficzną. Następnie organ II instancji wskazał, że pismem z dnia 19 lutego 2014 r., znak: PINB.440.R.36.2013 organ I instancji zwrócił się do Urzędu Miejskiego w R. o udzielenie informacji, czy "w archiwum Urzędu Miasta R. znajdują się dokumenty związane z budową bądź rozbudową w/w budynku mieszkalnego, jeżeli tak to przesłanie dokumentacji związanej z budową bądź rozbudową przedmiotowego budynku. W przypadku braku jakiejkolwiek dokumentacji, organ I instancji wniósł o sprawdzenie rejestru wydawanych przez Urząd pozwoleń na budowę i podanie informacji czy jest w nich przedmiotowy budynek". Za pismem z dnia 26 lutego 2014 r., znak: AGP.670.22.2014 Urząd Miejski w R. przesłał uwierzytelnione kserokopie archiwalnych akt sprawy dotyczących wydania na rzecz Z. M. decyzji znak: UAiNB 7351-39/95 z dnia 6 lipca 1995 r. o pozwoleniu na rozbudowę i modernizację istniejącego budynku mieszkalnego, jednorodzinnego na dz. [...] przy ul. [...] w R. Organ II instancji stwierdził, że w dniu 31 stycznia 2020 r. upoważnieni pracownicy PINB przeprowadzili czynności kontrolne, w trakcie których ustalono, że "na dz. ewid. [...] w miejscowości R. zlokalizowany jest budynek mieszkalny rozbudowany od strony dz. ewid. [...]9 i [...]. Na dzień kontroli stwierdzono, że stan części rozbudowanej jest na takim samym etapie jak przy kontroli w terenie w dniu 6 lutego 2014 r. Właściciel przedłożył starą nie zatwierdzoną dokumentację garażu". Do sporządzonego z czynności protokołu dołączono dokumentację fotograficzną. Następnie organ II instancji wskazał, że po wydaniu w dniu 29 kwietnia 2020 r. postanowienia nr 72/2020, znak: PINB.5160.R.1.2020 organ I instancji wydał w dniu 26 maja 2020 r. decyzję nr 78/2020, znak: PINB.5160.R.1.2020, którą działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane nałożono na skarżącego "obowiązek sporządzenia i przedłożenia w terminie do dnia 31 grudnia 2020 r. w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w Nowym Targu: 3 egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczasowych wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; opracowanego przez osoby posiadające uprawnienia budowlane w odpowiedniej specjalności, oraz zgodne z wymogami art. 34 ustawy Prawo budowlane, do wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego należy dołączyć dokumenty, o których mowa w art. 33 ustawy Prawo budowlane". Od ww. decyzji odwołanie wniósł P. M. i pozostaje ona przedmiotem postępowania odwoławczego zarejestrowanego pod znakiem: WOB.7721.282.2020. Organ II instancji wskazał, że po przeanalizowaniu przesłanych przez PINB akt sprawy znak: PINB.5160.R.1.2020, uznał za zasadne uzupełnienie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i postanowieniem nr 521/2025 z dnia 17 czerwca 2025 r., znak: WOB.7722.97.2020, WOB.7721.282.2020.JKUR zlecił organowi I instancji uzupełnienie materiału dowodowego poprzez: a) dołączenie do akt sprawy aktualnych wypisów z ewidencji gruntów i budynków oraz wydruków ksiąg wieczystych dla działek ewid. nr [...], [...] w miejscowości R. b) przeprowadzenie ponownych oględzin na działce ewid. nr [...] w miejscowości R. z udziałem wszystkich stron postępowania (po wcześniejszym zawiadomieniu stron o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z oględzin zgodnie z terminem określonym w art. 79 Kodeksu postępowania administracyjnego) celem ustalenia aktualnego stanu przedmiotowego obiektu. W takcie oględzin należy ustalić czy aktualnie przy budynku mieszkalnym jednorodzinnym są prowadzone prace związane z jego rozbudową. Ponadto, należy ustalić odległości rozbudowanej części obiektu od działek sąsiednich, tj. działek ewid. nr [...] i [...]. W trakcie oględzin należy sporządzić szkic sytuacyjny na podkładzie z aktualnej mapy zasadniczej lub ewidencyjnej, na który naniesiona zostanie lokalizacja przedmiotu postępowania, jego wymiary oraz odległości od działek sąsiednich. Ponadto szkic sytuacyjny winien być opatrzony podpisami osób przeprowadzających oględziny oraz oznaczony jako załącznik do protokołu. Do sporządzonego z czynności protokołu należy dołączyć kolorową dokumentację fotograficzną, c) wypożyczenie z Urzędu Miejskiego w R. oryginału projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją z dnia 6 lipca 1995 r., znak: UAiNB 7351-39/95 udzielającą pozwolenia na rozbudowę i modernizację istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce ewid. nr [...] w miejscowości R. wydanej przez Burmistrza Miasta R. oraz pozyskanie z tamtejszego Urzędu informacji czy ww. decyzja Burmistrza R. pozostaje w obrocie prawnym i czy tamtejszy Organ nie wydawał jeszcze innych decyzji o pozwoleniu na budowę, których przedmiotem byłby sporny budynek mieszkalny jednorodzinny. Ponadto z Urzędu Miejskiego w R. należy wypożyczyć akta sprawy zarejestrowanej pod znakiem: AGPG 7355-69/03 dotyczące przyjęcia bez sprzeciwu zgłoszenia o zakończeniu modernizacji i rozbudowy i o zamiarze przystąpienia do użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego w R. przy ul. [...], inwestor: P. Z. M., w oparciu o decyzję o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego z dnia 6 lipca 1995 r., znak: UAiNB 7351-39/95 w wydaną przez Burmistrza Miasta R.. d) pozyskanie ze Starostwa Powiatowego w Nowym Targu informacji czy tamtejszy organ uchylił decyzję Burmistrza Miasta R. z dnia 6 lipca 1995 r., znak: UAiNB 7351-39/95 na mocy art. 36a ust. 2 ustawy Prawo budowlane oraz informacji czy tamtejszy organ wydawał decyzję o pozwoleniu na budowę/przyjął skutecznie zgłoszenie robót niewymagających decyzji o pozwoleniu na budowę dla budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce ewid. nr [...] w miejscowości R. , e) wezwanie P. M. jako właściciela działki ewid. nr [...] w miejscowości R. , a zarazem spornego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, do przedłożenia wszelkich będących w jego posiadaniu dokumentów dotyczących przedmiotowych robót budowlanych prowadzonych na działce ewid. nr [...] w miejscowości R. takich jak dziennik budowy, ekspertyzy i oceny techniczne, inwentaryzacje wykonanych robót, protokoły badań i sprawdzeń instalacji itp. Realizując ww. postanowienie MWINB, organ I instancji włączył do akt sprawy wypisy z ewidencji gruntów i budynków oraz wydruki ksiąg wieczystych dla działek ewid. nr [...], [...], [...] w miejscowości R. . Następnie wezwaniem z dnia 31 lipca 2025 r., znak: PINB.5160.R.1.2020 organ I instancji wezwał skarżącego do przedłożenia wszelkich będących w jego posiadaniu dokumentów dotyczących przedmiotowych robót budowlanych prowadzonych na dz. ewid. nr [...] w miejscowości R. Starostwo Powiatowe w Nowym Targu pismem z dnia 4 sierpnia 2024 r., znak: BA.6740.9.23.2025.IPK poinformowało, że w archiwach rejestrów prowadzonych przez Starostę Nowotarskiego w okresie od 1 stycznia 2012 r. do 4 sierpnia 2025 r. brak jest informacji o: uchyleniu decyzji o pozwoleniu na budowę Burmistrza Miasta znak UAiNB 7351-39/95 z dnia 6 lipca 1995 r.; wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę lub przyjętego skutecznie zgłoszenia robót budowlanych nie wymagających decyzji o pozwoleniu na budowę dla budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce ewidencyjnej nr [...], położonej w m. R. Organ II instancji stwierdził, że Burmistrz R. pismem z dnia 20 sierpnia 2025 r., znak: AGZ.6724.99.2025 poinformował, że "w aktach sprawy brak jest innej decyzji niż decyzja udzielająca pozwolenia na rozbudowę i modernizację istniejącego budynku mieszkalnego. W rejestrach dotyczących pozwoleń na budowę z lat 1996-2003 brak jest informacji o pozwoleniu na budowę z wniosku Z. M., natomiast od roku 2004 sprawy dotyczące wydawania pozwoleń na budowę leżą w kompetencji Starosty Nowotarskiego. Ponadto Burmistrz R. poinformował, że w archiwum Urzędu z zakresu działania Wydziału Architektury, Gospodarki Przestrzennej i Ochrony Zabytków brak jest akt sprawy znak: AGPG 7355-69/03 dotyczących przyjęcia bez sprzeciwu zgłoszenia o zakończeniu modernizacji i rozbudowy i o zamiarze przystąpienia do użytkowania w/w budynku. W rejestrze spraw dotyczącym przyjęcia obiektów do użytkowania z roku 2003 pod pozycją 69 zarejestrowana jest sprawa: "modernizacja i rozbudowa bud. mieszkalnego nr ewid. [...]" - jak wynika z rejestru sprawa została ostatecznie załatwiona w dniu 10 lipca 2003 r.". Do ww. pisma dołączono uwierzytelnione za zgodność z oryginałem kopie akt sprawy znak: UAINB 7351-39/95. W następnej kolejności organ II instancji wskazał, że w dniu 26 sierpnia 2025 r. upoważnieni pracownicy PINB przeprowadzili oględziny spornego budynku mieszkalnego, w trakcie których ustalono, że "przy budynku mieszkalnym jednorodzinnym zlokalizowanym na dz. ewid. nr [...] położonej w m. R. , ul. [...] prowadzone są prace związane z jego rozbudową. Rozbudowa przedmiotowego budynku prowadzona jest od strony zachodniej i południowej. Stan zaawansowania na dzień oględzin surowy otwarty. Główna bryła rozbudowanej części posiada trzy kondygnacje nadziemne, poszyta dachem dwuspadowym, pokrytym dachówką na szkicu oznaczona jako segment A. Od strony północnej do segmentu A, przylega dwukondygnacyjny segment B, oraz parterowy segment C. Natomiast od strony -wschodniej do segm. A przylega dwukondygnacyjny segment D z dachem jednospadowym. Wysokość segmentu A od strony zachodniej, mierzona od terenu do kalenicy wynosi -11,96 m. W dniu oględzin brak możliwości wejścia do części rozbudowanej. Przy ścianie zachodniej ustawione rusztowanie, które uniemożliwia otwarcie bram garażowych, obecny przy kontroli inwestor poinformował, że z części mieszkalnej do rozbudowanej nie ma przejścia. Podczas oględzin nie ma możliwości ustalenia odległości rozbudowanej części od działek sąsiednich. Wykonano pomiary do pkt. charakterystycznych: - odległość południowo-wschodniego narożnika segm. D do słupka ogrodzeniowego z dz[...] wynosi 10,40 m, - odległość wschodniej ściany istniejącego bud. mieszkalnego do podmurówki ogrodzenia z dz. [...]6 oraz [...] wynosi 5,10 m, - odległość zachodniej ściany seg. A do ogrodzenia z dz. [...] wynosi 8,30 m, - odległość północnej ściany seg. C od ogrodzenia z dz. [...] wynosi 12, 41 m, -odległość południowo-zachodniego narożnika od północnej ściany budynku mieszkalnego o nr. porządkowym 19 wynosi ok. 29,3 m. W części wschodniej dz. ewid. nr [...] zrealizowana jest wiata z dachem jednospadowym. Konstrukcja stalowa dachu od strony północnej wsparta na płycie betonowej segmentu A., a od strony południowej na stopach stalowych o przekroju ... Na dachy wiaty zamontowane panele fotowoltaiczne. Po odczytaniu protokołu inwestor oświadcza, że część działki o nr ewid.[...] objęta ogrodzeniem stanowi jego własność wraz z dz. ewid. nr [...]. Stan taki trwa od lat 70 dwudziestego wieku. Zostanie złożony wniosek o zasiedzenie tej nieruchomości. Ponadto oświadcza, że dz. [...] stanowi jego własność". Do sporządzonego z czynności protokołu załączono dokumentację fotograficzną oraz szkic sytuacyjny. Organ II instancji wskazał, że w dniu 27 sierpnia 2025 r. pracownik PINB sporządził adnotację urzędową, w której wskazano, iż "w dniu 26.08.2025 r. podczas oględzin na dz. ewid. [...] - adw. S. G. pełnomocnik inwestora P. M. - udostępnił inspektorom PINB w Nowym Targu dokumentację techniczną: projekt techniczny rozbudowy i modernizacji budynku mieszkalnego, projekt techniczny garażu, oraz opis techniczny do projektu techniczny bud. mieszkalnego - w celu wykonania kserokopii ww. dokumentów. Ponadto udostępnił do wglądu również potwierdzenie przyjęcia obiektu budowlanego do użytku z dn. 10.07.2003 r. znak: AGPG 7355-69/03. Poinformował również, że inwestor P. M. nie posiada żadnych innych dokumentów związanych z budynkiem". Z ww. dokumentów sporządzono uwierzytelnione za zgodność z oryginałem kserokopie: projektu technicznego, opisu technicznego do projektu technicznego oraz projektu technicznego garażu. Za pismem z dnia 11 września 2025 r., znak: PINB.5160.R.1.2020, organ I instancji zwrócił do organu II instancji akta sprawy wraz z uzupełnionym w sprawie materiałem dowodowym. Przechodząc do merytorycznego załatwienia sprawy organ II instancji w pierwszej kolejności wyjaśnił, że postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy -Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471), tj. przed dniem 19 września 2020 r. Zgodnie z art. 25 ww. ustawy do spraw uregulowanych ustawą Prawo budowlane, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy Prawo budowlane stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. Oznacza to, że w niniejszej sprawie zastosowanie znajdą przepisy ustawy Prawo budowlane w brzmieniu dotychczasowym, jednak przesłanki kwalifikacji dokonania istotnych odstępstw, należy badać w oparciu o odpowiednie przepisy w brzmieniu obecnie obowiązującym - tj. w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą. Bazując na materiale zgromadzonym w aktach sprawy, to jest przede wszystkim na ustaleniach dokonanych przez PINB w trakcie oględzin mających miejsce w dniu 26 sierpnia 2025 r. oraz na pozyskanej do akt sprawy kopii decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w N. T. z dnia 6 lipca 1995 r., znak: UAiNB 7351-39/95 wraz z zatwierdzonym tą decyzją projektem budowlano- konstrukcyjnym oraz planem realizacyjnym MWINB przeprowadził ocenę czy w realiach przedmiotowej sprawy w istocie dopuszczono się istotnych odstępstw od dokumentacji projektowej zatwierdzonej ww. decyzją o pozwoleniu na budowę. MWINB stwierdził, że decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w N. T. z dnia 6 lipca 1995 r., znak: UAiNB 7351-39/95 udzielono Z. M. pozwolenia na budowę oraz zatwierdzono projekt budowlano-konstrukcyjny wraz z planem realizacyjnym dla zamierzenia inwestycyjnego pn. Rozbudowa i modernizacja istniejącego budynku, mieszkalnego, jednorodzinnego zlokalizowanego na działce ewid. nr [...] w miejscowości R.1 (obecnie: R. ) przy ul. [...]. Urząd Miejski R. pismem z dnia 20 sierpnia 2025 r., znak: AGZ.6724.99.2025 poinformował w odpowiedzi na zapytanie PINB, że "w aktach sprawy brak jest innej decyzji niż decyzja udzielająca pozwolenia na rozbudowę i modernizację istniejącego budynku mieszkalnego. W rejestrach dotyczących pozwoleń na budowę z lat 1996-2003 brak jest informacji o pozwoleniu na budowę z wniosku Z. M. zam. R. , ul. [...], natomiast od roku 2004 sprawy dotyczące wydawania pozwoleń na budowę leżą w kompetencji Starosty Nowotarskiego. Ponadto Burmistrz R. informuje, że w archiwum tut. Urzędu z zakresu działania Wydziału Architektury, Gospodarki Przestrzennej i Ochrony Zabytków brak jest akt sprawy znak: AGPG 7355-69/03 dotyczących przyjęcia bez sprzeciwu zgłoszenia o zakończeniu modernizacji i rozbudowy i o zamiarze przystąpienia do użytkowania w/w budynku. W rejestrze spraw dotyczącym przyjęcia obiektów do użytkowania z roku 2003 pod pozycją [...] zarejestrowana jest sprawa: "modernizacja i rozbudowa bud. mieszkalnego nr ewid. [...]" - jak wynika z rejestru sprawa została ostatecznie załatwiona w dniu 10 lipca 2003 r. Ponadto, jak wynika z pisma Starostwa Powiatowego w Nowym Targu z dnia 4 sierpnia 2024 r. znak: BA.6740.9.23.2025.IPK "w archiwach rejestrów prowadzonych przez Starostę Nowotarskiego w okresie od 01.01.2012 r. do 04.08.2025 r. brak jest informacji o: uchyleniu decyzji Burmistrza Miasta znak UAiNB 7351-39/95 z dnia 06.07.1995 r., wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę lub przyjętego skutecznie zgłoszenia robót budowlanych nie wymagających decyzji o pozwoleniu na budowę dla budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce ewidencyjnej nr [...] , położonej w m. R. ". Jednocześnie skarżący przedłożył do wglądu egzemplarz projektu technicznego garażu - nie przedłożono decyzji o pozwoleniu na budowę dla tegoż obiektu, którego uwierzytelniona za zgodność z oryginałem kopia została dołączona do akt sprawy PINB. Organ II instancji wskazał, że analiza zagospodarowania terenu wchodzącego w skład ww. projektu technicznego wykazała, że jest na nim widoczna tylko nieczytelna pieczątka PPTiT Dyrekcja Wojewódzka N. S. Oddział R. - uzgodniono bez zastrzeżeń. Organ stwierdził, że jak wynika z przedłożonego opracowania projektowany garaż miał być odrębnym budynkiem od istniejącego budynku mieszkalnego i znajdował się on w miejscu, w którym aktualnie znajduje się realizowana rozbudowa. MWINB stwierdził, że wobec faktu, że ww. projekt techniczny prawdopodobnie był sporządzony na początku lat 90. ubiegłego wieku, o czym świadczy fakt, że uzgodnienie PPTiT Dyrekcja Wojewódzka N. S. Oddział, natomiast następnie Z. M. uzyskała decyzję o pozwoleniu z dnia 6 lipca 1995 r., znak: UAiNB 7351-39/95. Wobec powyższego organ II instancji uznał, że prawdopodobnie pozwolenie na budowę ww. garażu w ogóle nie zostało wydane bądź przy założeniu, że jednak było ono wydane i zaginęło to i tak z akt sprawy wynika, że odstąpiono od realizacji wzmiankowanego garażu i w tym miejscu rozpoczęto wykonywanie spornej rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Zdaniem organu II instancji, w żaden sposób nie można utożsamiać budowy budynku garażu stanowiącego, co wynika z przedłożonej przez skarżącego dokumentacji, odrębny od budynku mieszkalnego obiekt budowlany, z prowadzonymi obecnie robotami budowlanymi polegającymi na rozbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego na działce ewid. nr [...] w miejscowości R. gdzie rozbudowane części budynku dla swojego istnienia potrzebują oparcia i powiązania konstrukcyjnego z pierwotną bryłą budynku. Organ II instancji wskazał także, że budynek mieszkalny w skutek realizowanej rozbudowy posiada zwiększoną powierzchnię w rzucie poziomym - przez co zmianie uległ charakterystyczny parametr jakim jest powierzchnia zabudowy, ponadto posiada on obecnie większą kubaturę -zwiększenie kubatury należy zaś rozumieć zgodnie ze znaczeniem potocznym, jako zmianę co do objętości bryły budynku, domknięcie bryłą budynku otwartej przestrzeni niewydzielonej do tej pory za pomocą żadnych przegród budowlanych. Organ II instancji zwrócił uwagę, że skarżący do złożonego odwołania z dnia 5 czerwca 2020 r. dołączył kserokopię pisma Burmistrza Miasta R. z dnia 10 lipca 2003 r., znak: AGPG 7355-69/03 zatytułowanego Potwierdzenie przyjęcia obiektu budowlanego do użytku. Ww. pismem działając na podstawie art. 54 ust. 1 i 2 ustawy Prawo budowlane stwierdzono przyjęcie bez sprzeciwu zgłoszenia o zakończeniu modernizacji i rozbudowy i o zamiarze przystąpienia do użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego w R. przy ul. [...] na działce ewid. nr [...] w oparciu o decyzję o pozwoleniu na budowę z dnia 6 lipca 1995 r., znak: UAiNB 7351-39/95. Jak wynika z pisma Urzędu Miejskiego w R. z dnia 20 sierpnia 2025 r., znak: AGZ.6724.99.2025, tamtejszy Urząd nie jest w posiadaniu akt sprawy znak: AGPG 7355-69/03. Z. M. dokonała zatem w trybie art. 54 ustawy Prawo budowlane zawiadomienia o zakończeniu budowy robót budowlanych realizowanych w oparciu o decyzję z dnia 6 lipca 1995 r., znak: UAiNB 7351-39/95, a zawiadomienie to zostało przyjęte przez Burmistrza Miasta R. bez sprzeciwu. Niemniej jednak organ II instancji zaznaczył, że przyjęcie zawiadomienia o zakończeniu budowy bez sprzeciwu nie jest równoznaczne z uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Dopiero bowiem ostateczna decyzja udzielająca pozwolenia na użytkowanie tworzy domniemanie, że obiekt budowlany został wybudowany zgodnie z prawem. Organ uznał zatem, że w realiach przedmiotowej sprawy nie ma wiążącego organy aktu administracyjnego kształtującego stan prawny spornej rozbudowy, potwierdzającego zgodność tego obiektu z przepisami, a zatem nie ma przeszkody do prowadzenia postępowania naprawczego. Organ II instancji nadmienił przy tym, że w toku wszczętego postępowania naprawczego organ I instancji dwukrotnie przeprowadzał czynności w terenie, tj. czynności kontrolne w dniu 31 stycznia 2020 r. oraz w dniu 26 sierpnia 2025 r., z których to czynności zostały sporządzone protokoły wraz z załącznikami w postaci dokumentacji fotograficznej. Z ww. dokumentacji wynika, że sporne roboty budowlane są prowadzone na przestrzeni lat i nie zostały zakończone. Powyższe potwierdzają wydruki ortofotomapy datowane na: 1996-2002, 2002-2003, 2009, 2015, 2018, 2019-2021, 2022-2023 przedstawiających działkę ewid. nr [...] w miejscowości R. na którym usytuowany jest budynek mieszkalny jednorodzinny przy którym prowadzone są sporne roboty budowlane (widoczne zmiany w zarysie spornego budynku mieszkalnego). Organ II instancji wyjaśnił, że po analizę akt sprawy uznał za zasadne przeprowadzenie dodatkowych oględzin mających na celu zinwentaryzowanie spornej rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego na działce ewid. nr [...] w miejscowości R. co zlecono organowi I instancji. W ocenie organu II instancji, analiza zebranego przez PINB materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że inwestor realizując zamierzenie inwestycyjne w oparciu o uzyskaną decyzję o pozwoleniu na budowę z dnia 6 lipca 1995 r., znak: UAiNB 7351-39/95 dopuścił się istotnych odstępstw co do szerokości oraz długości. Zdaniem organu II instancji, dostrzeżone przez niego odstępstwa same w sobie stanowią podstawę do wstrzymania spornych robót budowlanych. Organ II instancji wskazał, że jak wynika z zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia 6 lipca 1995 r., znak: UAiNB 7351-39/95 planu realizacyjnego sporna rozbudowa przewidywała rozbudowę głównej bryły budynku o trzy bryły: od strony północnej (kształt zbliżony do kwadratu), od strony wschodniej (kształt półokręgu) oraz od strony południowo zachodniej (o kształcie prostokąta złączonego z trapezem). Ponadto jak wynika z opisu technicznego dla projektowanej rozbudowy i modernizacji, istniejąca powierzchnia budynku mieszkalnego wynosiła 100,80 m2, natomiast projektowana rozbudowa miała wynosić łącznie 73,84 m2 (łączna powierzchnia zabudowy: 174,64 m2). I tak z zatwierdzonego ww. decyzją o pozwoleniu na budowę planu realizacyjnego wynika, że wymiary rozbudowanej części od strony południowej (część zbliżona do kwadratu) wynoszą odpowiednio długość: 7,80 m i szerokość: 5,45 m. Natomiast aktualnie wymiary rozbudowanej części oznaczone na tych samych bokach bryły budynku co w planie realizacyjnym wynoszą aktualnie odpowiednio - długość: 14,9 m i szerokość 9,60 m. Organ II instancji stwierdził, że w tak ustalonym stanie rzeczy przy uwzględnieniu tolerancji 2%, o której mowa w art. 36a ust. 5 pkt 2 lit. b ustawy Prawo budowlane długość spornej rozbudowy winna maksymalnie wynosić 7,96 m. Zinwentaryzowana przez pracowników PINB długość wynosi 14,9 m. Zatem sporna rozbudowana ma długości 90% większą niż ta zatwierdzona projektem realizacyjnym. Tym samym odstępstwo co do długości należy klasyfikować jako istotne. Natomiast, przy uwzględnieniu tolerancji 2%, o której mowa w art. 36a ust. 5 pkt 2 lit. b ustawy Prawo budowlane szerokość spornej rozbudowy wina wynosić maksymalnie -5,96 m. Zinwentaryzowana przez pracowników PINB szerokość wynosi 9,60 m. Tym samym odstępstwo co do szerokości należy klasyfikować jako istotne. Również fragment tej części rozbudowy (o kształcie zbliżonym do trapezu) posiada inne wymiary, szerokość tej części w projekcie oznaczono jako 3,25 m (0,25 + 2,75 +0,25) natomiast obecnie wynosi ona według szkicu 8,94 m. Z kolei projektowana długość zachodniego boku do skosu wynosić miała 3,70 m, natomiast obecnie wynosi 6,0 m. Na marginesie organ II instancji wskazał, że wobec tak dużego zwiększenia parametrów długości i szerokości spornej rozbudowy, można przyjąć, zważając na zasady logiki, że zwiększeniu uległa także powierzchnia zabudowy spornej rozbudowy w zakresie przekraczającym dopuszczalne 5% tolerancji. Dla przykładu organ wskazał, że rozbudowa od strony południowo-zachodniej została przez PINB oznaczona na szkicu jako cztery części A, B, C i D. Zdaniem organu II instancji, część A, B i C można przyrównać w przybliżeniu do prostokąta o wymiarach 8,93 m x 11,68 m (wymiary uproszczone) z kolei część oznaczoną jako D można przyrównać do prostokąta o wymiarach 6,50 m x 9,60 m. I tak łączna uproszczona powierzchnia zabudowy tak określonych figur wynosi ok. 166,70 m2 (104,30 m2 + 62,4 m2) natomiast łączna powierzchnia rozbudowy wynosić miała 73,84 m2. Tak więc 5% z ww. wartości wynosi 3,70 m2 i o taką wartość mogła zwiększyć się projektowana powierzchnia zabudowy. Tymczasem uproszczone kalkulacje tylko na ww. fragmencie od strony południowo zachodniej wykazują, że powierzchnia ta zwiększyła się o więcej, niż wskazane 5%. W ocenie organu II instancji, zasadnie zatem organ I instancji zaingerował w proces budowlany i wdrożył postępowanie w trybie art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane. W niniejszej sprawie zaistniały bowiem przesłanki, o których stanowi art. 50 ust. 1 pkt 4 tej ustawy uzasadniające wstrzymanie inwestorowi prowadzenie robót budowlanych przy rozbudowie budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce ewid. nr [...] w miejscowości R. Następnie organ II instancji odniósł się do ustalonego przez PINB kręgu postępowania. MWINB wskazał, że organ I instancji status strony postępowania przyznał: P. M., R. M., A. G., A. G.1 i P. H.. Organ II instancji przypomniał, że sporne roboty budowlane realizowane są w oparciu o decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w N. T. z dnia 6 lipca 1995 r., znak: UAiNB 7351-39/95, którą udzielono Z. M. pozwolenia na budowę oraz zatwierdzono projekt budowlano-konstrukcyjny wraz z planem realizacyjnym dla zamierzenia inwestycyjnego pn. Rozbudowa i modernizacja istniejącego budynku, mieszkalnego, jednorodzinnego zlokalizowanego na działce ewid. nr [...] w miejscowości R.1 (obecnie: R. ) przy ul. [...]. MWINB ustalił na podstawie księgi wieczystej prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Limanowej, VI Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych z siedzibą w M. , że Z. M. na podstawie umowy darowizny i umowy ustanowienia służebności osobistej numer rep A [...] z dnia 22 października 2013 r. darowała działkę ewid. nr [...] P. M.. Jak wynika z akt sprawy następcą prawny inwestora spornych robót budowlanych, tj. Z. M., jest zatem P. M. i obecnie to on realizuje roboty budowlane będące przedmiotem niniejszego postępowania. Organ II instancji uznał, że skarżący legitymuje się interesem prawnym (przymiotem strony) do udziału w niniejszym postępowaniu z uwagi na fakt bycia inwestorem spornych robót budowlanych oraz zarazem właścicielem działki ewid. nr [...] w miejscowości R. , a także z uwagi na fakt, że jest również współwłaścicielem działek ewid. będących w sferze oddziaływania spornych robót budowlanych, tj. działki ewid. nr [...] w miejscowości R. . Ponadto MWINB ustalił, że status strony postępowania przysługuje: A. G., W. G. i P. H. - jako współwłaścicielom działek ewid. nr [...] oraz [...] będących w sferze oddziaływania spornego obiektu budowlanego oraz R. M. - współwłaścicielce działek ewid. nr [...] będących w sferze oddziaływania spornego obiektu budowlanego. Tym samym to skarżący jako następca prawny inwestora winien, zdaniem organu II instancji, zostać uczyniony przez PINB adresatem zaskarżonego postanowienia. Tymczasem organ I instancji adresatem tego postanowienia uczynił także R. M., błędnie uznając, że jest ona inwestorem spornych robót budowlanych. Podsumowując powyższe organ II instancji stwierdził, że inwestor realizując zamierzenie inwestycyjne objęte decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia 6 lipca 1995 r., znak: UAiNB 7351-39/95 wydanej przez Kierownika Urzędu Rejonowego w N. T. dopuścił się istotnych odstępstw od zatwierdzonej tą decyzją dokumentacji projektowej, tj. projektu budowlano-konstrukcyjnego wraz z planem realizacyjnym. W ocenie organu II instancji, w realiach przedmiotowej sprawy mamy do czynienia z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonej decyzji o pozwoleniu na budowę co do długości oraz szerokości i powierzchni zabudowy, podczas gdy organ I instancji uznał, że odstępstwa dotyczą m.in. zmiany kubatury i powierzchni zabudowy. Organ II instancji nie uznał za konieczne zweryfikowanie twierdzeń PINB w zakresie odstępstwa od kubatury, bowiem odstępstwo to nie stanowi obecnie (w świetle nowelizacji, która weszła w życie 19 września 2020 r.) istotnego odstępstwa w rozumieniu art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego (w dacie orzekania przez PINB odstępstwo takie należało uznać za istotne), ponadto postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych nie ma stanowić inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych, ale wystarczające jest wykazanie przez organ nadzoru budowlanego, że inwestor realizując zamierzenie inwestycyjne dopuścił się przynajmniej jednego istotnego odstępstwa od zatwierdzonej dokumentacji projektowej. Z powyższym postanowieniem Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie nie zgodził się P. M. i pismem z dnia 17 grudnia 2025 r. wniósł na nie skargę, domagając się jego uchylenia wraz z postanowieniem organu I instancji. Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 50 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 50 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w brzmieniu stosowanym w sprawie (Dz. U. z 2019 r. poz. 1186) przez wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych, podczas, gdy brak jest istotnych odstępstw od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w N. T. z dnia 6 lipca 1995 r., znak: UAiNB 7351-39/95, przy jednoczesnym braku spełnienia ku temu odpowiednich przesłanek i przy przyjęciu obiektu budowlanego do użytku. b) naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 54 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego, poprzez weryfikację budynku przyjętego do użytkowania bez sprzeciwu przez właściwy organ, a to na podstawie pisma Burmistrza Miasta R. z dnia 10 lipca 2003 r., znak: AGPG 7355-69/03 zatytułowanego Potwierdzenie przyjęcia obiektu budowlanego do użytku, określającego jego kubaturę, powierzchnię zabudowy i powierzchnię użytkową. c) naruszenie art. 36a ust. 1 i 5 Prawa budowlanego, poprzez brak wskazania na czym konkretnie miałyby polegać istotne odstępstwa od projektu budowlanego i kiedy do nich doszło oraz przez kogo zostały wykonane. d) brak odniesienia się przez MWINB w Krakowie do przepisów intertemporalnych oraz brak wskazania, którą treść ustawy Prawo budowlane, do których elementów stanu faktycznego stosował organ II instancji, mimo podania w sentencji decyzji aktualnego brzmienia ustawy Prawo budowlane (Dz. U. z 2025 r. poz. 418 ze zm.), a kolejno odwoływanie się w postanowieniu do różnej treści przepisów z różnej daty obowiązywania ustaw, co uniemożliwia racjonalną kontrolę postanowienia. 2) naruszenie przepisów postepowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 15 w zw. z art. 136 § 1 w zw. z art. 138 § 2 w zw. z art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania i przeprowadzenie go tylko w jednej instancji, brak uchylenia postanowienia organu I instancji i przekazania sprawy temu organowi do ponownego rozpoznania mimo zachodzących ku temu przesłanek, nieuprawnione rozszerzenie pojęcia "uzupełniającego" postępowania dowodowego. b) art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy na skutek braku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego oraz uwzględnienia przy wydaniu postanowienia całego materiału dowodowego zebranego w sprawie, w tym przede wszystkim co do rzekomych istotnych odstępstw od projektu budowlanego, osoby inwestora, zakresu wykonywanych prac budowlanych, ich zgodności z kolejno zmieniającą się treścią ustawy Prawo budowlane. c) art. 8 § 1 w zw. z art. 11 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez działanie naruszające zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz jej emanację, jaką jest poszanowanie kultury administrowania, poprzez brak przekonującego uzasadnienia podjętych decyzji, w tym przede wszystkim brak wyjaśnienia dlaczego organ publiczny zdecydował się na wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych, mimo legalności wszystkich wykonanych prac, jak również brak wyjaśnienia stronom postępowania, dlaczego organy w przedmiotowej sprawie prowadzą postępowanie przez 12 lat i nie są wstanie ustalić jaka jest właściwa kwalifikacja wykonanych robót budowlanych. d) art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez brak realnego umożliwienia stronie brania czynnego udziału w sprawie i oparcie się na jednym zawiadomieniu strony o zebraniu całości materiału dowodowego i możliwość wypowiedzenia się co do niego z dnia 8 października 2025 r. przy wyznaczeniu terminu zaledwie 7 dni, zwłaszcza w sytuacji, gdy postępowanie odwoławcze trwało ponad 5 lat, przy czym pozbawienie tego prawa rzutowało w sposób istotny na treść wydanej decyzji, również w kontekście czasu trwania całego postępowania (12 lat). 3) naruszenie przepisów prawa ustrojowego, tj. art. 2, art. 21 ust. 1, art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji RP w zw. z art. 75 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 8 Konwencji o Ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., poprzez naruszenie prawa do własności i mieszkania gwarantowanych przez Konstytucję i Konwencję o Ochronie praw człowieka i podstawowych wolności w sytuacji działania obywatela w zaufaniu do organów państwa Polskiego - w tej sytuacji i po tylu latach orzeczenie o konieczności prowadzenia procedury legalizacyjnej domu rodzinnego skarżącego z winy urzędników państwa, jawi się jako niedopuszczalne. W uzasadnieniu skargi skarżący przytoczył argumenty, które jego zdaniem przemawiają za zasadnością powyższych zarzutów. W odpowiedzi na skargę Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, skargę złożoną w niniejszej sprawie rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do brzmienia art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.). Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W następnej kolejności stwierdzić należy, że w myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Normatywnym potwierdzeniem sprawowania przez sądy administracyjne kontroli działalności administracji publicznej jest również art. 3 § 1 p.p.s.a., stanowiący ponadto, że sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie. Zaznaczenia wymaga, że stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Co więcej, pozostaje zobowiązany do wzięcia z urzędu pod rozwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych niepodniesionych w skardze, pozostających jednak w związku z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie orzekający w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że nie narusza ono prawa w sposób powodujący konieczność wyeliminowania z obrotu prawnego, a skarga rozpatrywana w niniejszej sprawie jest bezzasadna i nie zasługuje na uwzględnienie. Wyjaśnić należy, że w rozpoznawanej sprawie zastosowanie mają przepisy Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471). Zgodnie z art. 25 powyższej ustawy do spraw uregulowanych ustawą Prawo budowlane, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tej ustawy, przepisy ustawy Prawo budowlane stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. Ustawa weszła w życie 19 września 2020 r., natomiast postępowanie w niniejszej sprawie w kwestii istotnych odstępstw zostało wszczęte z urzędu już 14 stycznia 2020r. (choć wstępne czynności kontrolne i sprawdzające prowadzone są przez organ od 2014 r) i nie zostało zakończone do dnia wejścia w życie powyższej ustawy. Materialnoprawną podstawą skarżonego postanowienia jest art. 50 ust. 1 pkt 4 w zw. z ust. 2 ustawy Prawo budowlane, zgodnie z którym w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49f organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę, projekcie zagospodarowania działki lub terenu, projekcie architektoniczno-budowlanym lub w przepisach. W postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych należy: 1. podać przyczynę wstrzymania robót; 2. ustalić wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń. Wyjaśnić należy, że przepisy art. 48 i art. 49b oraz art. 50 i art. 51 P.b. dotyczą samowoli budowlanej, ale o zróżnicowanym charakterze. W przypadku art. 48 i art. 49b P.b. chodzi o całkowite zignorowanie przez inwestora władczych uprawnień organów budowlanych do oceny w zakresie zgodności z prawem konkretnego zamierzenia inwestycyjnego, a w przepisach art. 50 i 51 P.b. chodzi jedynie o samowolne odstąpienie od warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę, bądź zgłoszeniu. W takiej sytuacji obowiązkiem organów jest doprowadzenie do wymuszenia na inwestorze dokonania takich czynności, aby doprowadzić dany obiekt do stanu zgodnego z prawem (w sytuacji gdy jest to możliwe z technicznego i prawnego punktu widzenia), a dopiero wówczas, gdy inwestor zaniecha wykonania nałożonego na niego obowiązku można orzec nakaz rozbiórki (por. wyrok NSA z 18 kwietnia 2012 r. sygn. II OSK 155/11). Postępowanie prowadzone w trybie art. 50-51 ustawy cechuje wieloetapowość. Jego zasadniczym celem jest doprowadzenie obiektu do stanu zgodności z prawem. Pierwszym etapem postępowania naprawczego jest wydanie, w sytuacji zaistnienia przesłanek wskazanych w art. 50 ust. 1 postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych. W niniejszej sprawie przesłanką do wydania skarżonego postanowienia wdrożonego przez organ w trybie art. 50-51 prawa budowlanego stało się prowadzenie robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia 6 lipca 1995 r ., znak UAiNB 7351-39/95 wydanej przez Kierownika Urzędu Rejonowego w N. T.. Prowadzone przez inwestora P. M. prace polegały na rozbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego na działce [...] w R. . Organ w dniu 26 sierpnia 2025 r przeprowadził kolejne oględziny budynku mieszkalnego jednorodzinnego, sporządził protokół wraz z dokumentacją fotograficzną ( k – 234-241 akt adm.) i na tej podstawie dokonał niezbędnych ustaleń. Dodatkowo odwołano się do kontroli przeprowadzonych 6 lutego 2014 r i 31 stycznia 2020 r i stwierdzono, że stan części rozbudowanej na dzień kontroli w 2020r był na takim samym etapie jak przy kontroli w terenie w dniu 6 lutego 2014 r. Pozyskane przez organy wydruki ortofotomap z lat 1996-2002,2002-2003,2009,2015,2018,2019-2021,2022-2023 r potwierdzają, że roboty budowlane są prowadzone stopniowo na przestrzeni kolejnych lat i nie zostały zakończone. Kwalifikacja robót budowlanych dokonana przez organ w zaskarżonym postanowieniu była prawidłowa, określono je jako rozbudowę budynku mieszkalnego od strony zachodniej i południowej, bowiem dokonano istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu, co do szerokości oraz długości powierzchni zabudowy. Główna bryła rozbudowanej części, w stanie surowym, posiada trzy kondygnacje nadziemne, poszyte dachem dwuspadowym pokrytym dachówką. Stwierdzono, że rozbudowana część budynku potrzebuje oparcia i powiązania konstrukcyjnego z pierwotną bryłą budynku. W obowiązujących przepisach prawa nie ma legalnej definicji "rozbudowy". W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że rozbudowa to "zmiana charakterystycznych parametrów obiektu, takich jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji, która jednak nie prowadzi do powstania żadnego nowego obiektu, lecz do modyfikacji obiektu wcześniej istniejącego". (zob. wyrok WSA w Łodzi z 10 stycznia 2023r., sygn. akt II SA/Łd 749/22). "Rozbudową będzie powiększenie istniejącego obiektu budowlanego o dodatkowe pomieszczenie, które stanowi część obiektu budowlanego funkcjonalnie związaną w tym obiektem" (zob. wyrok WSA w Warszawie sygn. akt VII SA/Wa 1264/21). "Rozbudowa to powiększenie budowli lub obszaru zabudowanego, rozszerzenie zasięgu dotychczasowej inwestycji". (zob. wyrok NSA z 15 października 2020r., sygn. akt II OSK 1735/18). "O budowie można mówić wówczas, gdy powstaje nowy obiekt budowlany, jak i przypadku, gdy dochodzi do powiększenia istniejącego obiektu budowlanego, w efekcie czego powstaje nowa substancja budowlana. W tym drugim przypadku mamy do czynienia z rozbudową. Cechą odróżniającą obie ww. formy budowy jest to, czy nowopowstała substancja budowlana jest wynikiem robót budowlanych niepowiązanych z istniejącym obiektem budowlanym czy też robót budowlanych związanych z obiektem budowlanym istniejącym". (zob. wyrok NSA z 13 października 2020r., sygn. akt II OSK 1691/20). Budynek na działce [...] w R. w wyniku prowadzonej rozbudowy posiada zwiększoną powierzchnię w rzucie poziomym, przez co zmianie uległ charakterystyczny parametr jakim jest powierzchnia zabudowy, poza tym posiada większą kubaturę. Na przestrzeni lat widoczne są zmiany w zarysie budynku. Pozwolenie na użytkowanie budynku nie zostało wydane. Na podstawie dokonanej analizy zmian budynku i porównania ich z parametrami jakie wynikają z decyzji o pozwoleniu na budowę z 6 lipca 1995 r stwierdzono, że inwestor dopuścił się istotnych odstępstw, w rozumieniu art. 36a ust 1 ustawy prawo budowlane. Stosownie do art. 36a ust 5 istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę stanowi między innymi odstąpienie w zakresie charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego dotyczących powierzchni zabudowy w zakresie przekraczającym 5 %, wysokości, długości lub szerokości w zakresie przekraczającym 2 %, liczby kondygnacji (pkt 2 a-c). Organy szczegółowo analizowały plan realizacyjny wynikający z decyzji o pozwoleniu na budowę oraz szkic sytuacyjny sporządzony w dniu 26 sierpnia 2025 r. Na podstawie pomiarów stwierdzono, że długość budowy winna maksymalnie wynosić 7,96 m a wynosi 14,9 m . Zatem prowadzona rozbudowa ma długość o 90 % większą niż ta zatwierdzona projektem realizacyjnym. Szerokość budowy powinna wynosić 5,96 m a wynosi 9,60 m. Te odstępstwa prawidłowo zakwalifikowano jako istotne. Również fragment tej części rozbudowy (o kształcie zbliżonym do trapezu ) posiada inne wymiary, szerokość tej części w projekcie oznaczono jako 3,25 m (0,25 +2,75+ 0,25), natomiast obecnie wynosi według szkicu 8,94 m. Z kolei projektowana długość zachodniego boku do skosu wynosić miała 3,70 m a obecnie wynosi 6,0 m. (akta PINB k – 34 i 236) Łączna powierzchnia zabudowy zwiększyła się z 73,84 m kw. do 166,70 m kw. Te stwierdzone okoliczności wymagały wdrożenia postępowania, o którym mowa w zaskarżonym postanowieniu. Skarżący wykonał bowiem roboty budowlane , które nie zostały przewidziane w zatwierdzonym projekcie budowlanym , a nie wystąpił do właściwego organu o zmianę uzyskanego wcześniej pozwolenia na budowę. Trafnie jako adresata zaskarżonego postanowienia wskazano P. M.. Nałożenie obowiązku na inwestora odpowiada dyspozycji art. 52 ust. 1 ustawy prawo budowlane, który stanowi, że obowiązki, w formie nakazów i zakazów, określone w postanowieniach i decyzjach, o których mowa w niniejszym rozdziale, nakłada się na inwestora. Jeżeli roboty budowlane zostały zakończone lub wykonanie postanowienia albo decyzji przez inwestora jest niemożliwe, obowiązki te nakłada się na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego. Odnosząc się do twierdzeń zawartych w skardze wyjaśnić należy, że o uznaniu osoby za inwestora decydują okoliczności faktyczne tj. przystąpienie do realizacji inwestycji. Jednocześnie brak podstaw prawnych do wyłącznego łączenia statusu inwestora z posiadaniem tytułu prawnego do nieruchomości. Świadczy o tym brzmienie powołanego art. 52 ust. 1 p.b., który wprowadza wyraźne rozróżnienie między inwestorem, właścicielem a zarządcą. Z. M. na podstawie umowy darowizny i umowy ustanowienia służebności osobistej z dnia 22 października 2013 r darowała działkę nr [...] na rzecz P. M. (dział II KW Nr [...] k – 29-30 akt adm.). Faktyczne czynności inwestora sprawuje od tej daty P. M. adresat postanowienia, a jego żona R. M. nie zajmuje się procesem inwestycyjnym. To P. M. swoim własnym staraniem realizuje roboty budowlane, co trafnie oceniły organ odwoławczy w zaskarżonym postanowieniu. Następnie wskazać należy, że postanowienie o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych nie jest poprzedzone przeprowadzeniem postępowania wyjaśniającego w pełnym zakresie. Rola takiego rozstrzygnięcia sprowadza się do przeciwdziałania dalszemu ewentualnemu łamaniu prawa (wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych) oraz pozyskania materiału dowodowego (ekspertyzy, inwentaryzacji) który pozwoli na wydanie decyzji merytorycznej w sprawie. W wyroku NSA z dnia 14 marca 2019 r. II OSK 1100/17, LEX nr 264749 wyjaśniono, że postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych stanowi pierwszy etap tzw. postępowania naprawczego i ma charakter tymczasowy, stanowiąc rodzaj zabezpieczenia do czasu podjęcia kolejnego, merytorycznego rozstrzygnięcia w procedurze naprawczej, które zapadnie w prawnej formie decyzji administracyjnej. Podobne stanowisko zajął WSA w Białymstoku w wyroku z dnia 19 grudnia 2019 r. II SA/Bk 793/19, LEX nr 2771637: "Postanowienie wstrzymujące prowadzenie robót budowlanych ma charakter zabezpieczający, wstrzymanie umożliwia przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i podjęcia rozstrzygnięcia co do dalszych losów realizowanego przedsięwzięcia, jako że samo w sobie nie załatwia sprawy co do istoty. Przepis art. 50 ust. 1 p.b. jest podstawą wstrzymania robót celem rozważenia, jakie względnie nakazy w odniesieniu do prowadzonej inwestycji powinny być wydane". Charakter tego rozstrzygnięcia podkreśla również wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 5 grudnia 2018 r. II SA/Bd 575/18, LEX nr 2618219: " Wydanie postanowienia na podstawie art. 50 ust. 1 p.b. stanowi fazę wstępną wszczętego postępowania i jest podstawą wstrzymania robót budowlanych celem przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w sprawie, rozpatrzenia materiału dowodowego i rozważenia, czy wdrożyć procedurę naprawczą lub ewentualnie podjąć inne stosowne rozstrzygnięcie. Akt ten nie rozstrzyga ani nie kończy sprawy, bowiem może mieć to miejsce dopiero w dalszej części postępowania, kiedy zostanie wydana jedna z decyzji przewidzianych w art. 51 ust. 1 p.b.". Powyższe przesądza o bezzasadności pozostałych zarzutów skargi. W szczególności: Za niezasadne Sąd uznał zarzuty naruszenia prawa materialnego. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przepisów postępowania. Wydanie zaskarżonych postanowień przez organy obu instancji poprzedzone zostało dokładnym wyjaśnieniem okoliczności istotnych dla sprawy (art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego), co znalazło odzwierciedlenie w sporządzonych uzasadnieniach tych postanowień. Do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego zostały zastosowane przepisy prawa materialnego, których rozumienie organy przedstawiły w wydanych rozstrzygnięciach. W ocenie Sądu, organy działały zatem w niniejszej sprawie w oparciu o obowiązujące przepisy prawa. Uzupełniające postępowanie dowodowe polegające na pozyskaniu dokumentów, informacji i przeprowadzeniu ponownych oględzin zostało zlecone przez organ odwoławczy (postanowieniem z 17 czerwca 2025 r) w zakresie niezbędnym do wyjaśnienia sprawy. Zasada dwuinstancyjności nie została przełamana bowiem organ II instancji orzekał jako organ merytoryczny, a sprawa została dwukrotnie rozpoznana i rozstrzygnięta przez organy obu instancji w ramach przeprowadzonego postępowania. Art. 15 w zw. z art. 136 § 1 w zw. z art. 138 § 2 w zw. z art. 144 k.p.a. nie zostały naruszone. Art. 10 § 1 k.p.a. nie został naruszony, bowiem skarżący został skutecznie zawiadomiony o zgromadzeniu materiału dowodowego i miał możliwość wypowiedzenia się co do niego w normalnym trybie (zawiadomienie z 8 października 2025 r). Jednocześnie nie wykazał w jaki sposób ewentualne naruszenie tego przepisu wpłynęło na możliwość podniesienia istotnych zarzutów w sprawie. Trudno przychylić się do zarzutów skarżącego o naruszeniu w kontrolowanym postępowaniu art. 2, art. 21 ust 1 , art. 64 ust 1 i 2 Konstytucji RP w zw. z art. 75 ust 1 Konstytucji RP w zw. z art. 8 Konwencji o Ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie w dniu 4 listopada 1950 r., w sytuacji gdy skarżący swoim własnym przemyślanym i długotrwałym działaniem doprowadził do niezgodności z prawem prowadzonych robót budowlanych, a odpowiedzialnością za te działania chce obciążyć urzędników państwowych. Nie zostały naruszone żadne zasady, o których mowa w art. 8 § 1 i art. 11 k.p.a. Okoliczność długotrwałego prowadzenia postępowania administracyjnego, choć naganna nie miała znaczenia dla prawidłowości kontrolowanego rozstrzygnięcia. Zarzut legalności wykonanych prac jest gołosłowny i nie znajduje oparcia w zebranym materiale dowodowym. W tej sytuacji Sąd uznał, że zarzuty skargi nie mogły skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji, gdyż nie były zasadne. Sąd nie dopatrzył się również innych naruszeń prawa, które mogłyby uzasadnić uchylenie tych postanowień (art. 134 p.p.s.a.). W świetle powyższych ustaleń należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie oraz postanowienie organu I instancji są zgodne z prawem, gdyż ani argumentacja skargi, ani też analiza akt sprawy nie ujawniła wad tego rodzaju, które mogły mieć wpływ na jej wynik, dlatego Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku