II SA/Kr 612/16

Kraków, dnia 15 lipca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H.N. na decyzję Wojewody z dnia 9 marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi Pismem z dnia 28 kwietnia 2016 r. H.N. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Wojewody z dnia 9 marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości. Zarządzeniem Referendarza Sądowego WSA w Krakowie z dnia 13 czerwca 2016 r. pełnomocnik skarżącej został wezwany do usunięcia w terminie 7 dni od dnia doręczenia niniejszego wezwania braków formalnych skargi poprzez nadesłanie 10 odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanych. Jednocześnie poinformowano, że nieusunięcie braków formalnych skargi w terminie spowoduje jej odrzucenie zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 – dalej powoływana jako P.p.s.a.). Powyższe wezwanie zostało doręczone dorosłemu domownikowi (synowi P.B. ) w dniu 27 czerwca 2016 r., co zostało potwierdzone jego własnoręcznym podpisem (zwrotne potwierdzenie odbioru znajdujące się w aktach sprawy). Pismem z dnia 5 lipca 2016 r. (data stempla pocztowego) pełnomocnik skarżącej uzupełnił braki formalne skargi jednocześnie zawracając się o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi. Pełnomocnik skarżącej wskazał, że dopiero w dniu 5 lipca 2016 r. przesyłka sądowa została przekazana przez P.B. , który ją odebrał. Podano również, że P.B. zamieszkuje pod innym adresem i nie miał możliwości przekazania przesyłki wcześniej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: W myśl art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływana jako P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Wniosek o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od momentu ustania przyczyny uchybienia terminu, przy czym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 1 i 2 P.p.s.a.). Jednocześnie z jego wniesieniem należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 87 § 4). Podkreślić należy, iż przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wówczas, gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak swojej winy. Z brakiem winy mamy natomiast do czynienia tylko wówczas, gdy wystąpiły niezależne od strony i niemożliwe do przezwyciężenia okoliczności, z powodu, których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2008 r. sygn. akt I OZ 246/08). Oceniając wystąpienie tej przesłanki, Sąd przyjmuje obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Przywrócenie terminu nie jest zatem dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku ( wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2007r., sygn. akt II OSK 479/07). Należy przy tym dodać, że w przypadku, gdy strona reprezentowana jest przez pełnomocnika, to jego brak winy jest warunkiem przywrócenia terminu przez Sąd, bowiem to na nim spoczywa obowiązek zadbania o prawidłowe i terminowe dokonanie czynności procesowych. W rozpoznawanej sprawie 7 – dniowy termin do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie 10 jej egzemplarzy upływał z dniem 4 lipca 2016 r., gdyż odpowiednie wezwanie zostało doręczone w dniu 27 czerwca 2016 r. Tymczasem odpisy skargi zostały przesłane w dniu 5 lipca 2016 r., czyli po upływie terminu do dokonania tej czynności procesowej. W ocenie pełnomocnik skarżącej nie uprawdopodobniła w sposób wystarczający, że nie ponosi winy w uchybieniu terminu do podpisania skargi. Odnosząc się do twierdzeń strony o nieprzekazaniu przez syna – który odebrał przedmiotową przesyłkę – przeznaczonego dla niej wezwania należy wskazać, że zgodnie z art. 72 § 1 P.p.s.a., jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było - zarządcy domu lub dozorcy, jeżeli nie mają oni sprzecznych interesów w sprawie i podjęli się oddania mu pisma. Konsekwencją przyjętego rozwiązania jest możliwość skutecznego doręczenia pisma procesowego, w tym decyzji organu administracji, do rąk dorosłego domownika przebywającego w miejscu zamieszkania strony. Z niniejszego przepisu wynika jednocześnie domniemanie, że przekazanie pisma adresatowi następuje w dniu odbioru pisma przez dorosłego domownika. Dokonane w tych okolicznościach doręczenie oparte jest na domniemaniu, że pismo dotarło do rąk adresata i wyznacza początek biegu terminu do podjęcia czynności prawnej. Adresat przesyłki może obalić to domniemanie wykazując, że doręczenie zastępcze było wadliwe, albo też pismo w ogóle nie dotarło do rąk adresata. Badając spełnienie przez skarżącą przesłanek z art. 86 §1 ustawy P.p.s.a. należy podkreślić, że sam fakt, że dorosły domownik, który dokonał odbioru korespondencji i nie przekazał jej do rąk adresata we właściwym czasie z informacją o faktycznej dacie odbioru korespondencji, nie wyłącza winy tego ostatniego. Nieuwagi lub zaniedbania nie można bowiem kwalifikować jako braku winy, będącego przesłanką przywrócenia uchybionego terminu (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2011r. sygn. II FZ 623/11, LEX nr 1070091). Warunkiem doręczenia przesyłki osobie niebędącej adresatem jest to, że odbierający pismo zobowiąże się do jej przekazania odbiorcy. Strona będzie ponosić konsekwencje, jakie wynikają z doręczenia pisma nawet wówczas, gdy pismo jest doręczane podczas jej nieobecności w miejscu zamieszkania (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 2009 r., sygn. akt I OZ 174/09, LEX nr 564244 i z dnia 25 lutego 2011 r., sygn. akt II FZ 60/11,CBOSA). Należy wskazać, że jedynie w sytuacji gdy osoba, która odebrała pismo, a nie wywiązała się z obowiązku oddania go adresatowi z przyczyn od niej niezależnych można ewentualnie rozważać tę okoliczność jako uzasadniającą przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej. Tymczasem okoliczności takich skarżąca w żaden sposób nie uprawdopodobniła. W tym wypadku nie można uznać za wystarczającego oświadczenia P.B. , że nie przekazał przesyłki sądowej, gdyż wyjechał. Podkreślić bowiem należy, że niedochowanie należytej staranności przez osobę uprawnioną przez ustawodawcę do odbioru poczty i zobowiązującej się do przekazania adresatowi przesyłki nie stanowi okoliczności mającej wpływ na bieg terminów w postępowaniu. Końcowo wskazać trzeba, że odebranie przesyłki przez dorosłego domownika jest uważane za skuteczne doręczenie przesyłki samemu adresatowi, a zatem, generalnie ujmując, ewentualne zaniedbania, nieuwaga, przeoczenie takiej osoby (dorosłego domownika), czy też popełnienia przez nią oczywistej omyłki, spowodowane czynnikami subiektywnymi, nie mogą być kwalifikowane jako brak winy adresata (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 11 grudnia 2013r., sygn. akt II SA/Bd 1173/13). Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł jak w sentencji postanowienia – na podstawie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 2 ustawy P.p.s.a.