II SA/Kr 958/18

Dnia 25 października 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Niżnik-Dobosz po rozpoznaniu w dniu 25 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. G. na decyzję Wojewody z dnia [...] maja 2018 r., znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Postanowieniem z dnia 10 września 2018 r. (sygn. akt II SA/Kr [...]), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę D. G. na decyzję Wojewody z dnia 30 maja 2018 r. (znak: [...]) w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Korespondencja sądowa zawierająca odpis ww. postanowienia adresowana do skarżącego D. G., pomimo podwójnego awizowania, tj. w dniu 19 września 2018 r. (pierwsze awizo) i w dniu 27 września 2018 r. (powtórne awizo), nie została przez skarżącego odebrana. Pismem z dnia 16 października 2018 r. (data stempla pocztowego) skarżący D. G., działający przez profesjonalnego pełnomocnika, złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 września 2018 r. (sygn. akt II SA/Kr [...]), argumentując, że ww. postanowienie zostało nadane w dniu 13 września 2018 r. na adres skarżącego D. G., gdy tymczasem skarżący przebywał w tym czasie w [...], w [...], gdzie pracuje i przebywa na stałe. Mając na uwadze powyższe podniesiono, że z tych przyczyn skarżący nie mógł się zapoznać z aktami sprawy w czasie, gdy postępowanie prowadził Starosta [...], co zostało wskazane w odwołaniu, którego kserokopię, wraz z kserokopią kart pokładowych, załączono do wniosku. Ponadto zaznaczono, że skarżący o istnieniu ww. postanowienia dowiedział się w dniu 10 października 2018 r., kiedy to z aktami przedmiotowej sprawy zapoznał się r.pr. J. H.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 86 § 1 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 – dalej jako: p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Z kolei zgodnie z treścią art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w jego uchybieniu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Z powyższych przepisów wynika zatem, że przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym ma charakter wyjątkowy i uzależnione zostało przez ustawodawcę od kumulatywnego spełnienia określonych przesłanek pozytywnych, a jednocześnie niewystępowania przesłanek negatywnych. I tak, jedną z pozytywnych przesłanek przywrócenia terminu jest uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w jego uchybieniu. Wymaga przy tym podkreślenia, że kryterium braku winy, jako przesłanki pozwalającej na przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym wiąże się z obowiązkiem zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu tej czynności. O braku winy w uchybieniu terminu można bowiem mówić dopiero wówczas, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Dlatego też przy ocenie czy uchybienie terminu było zawinione należy brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lutego 2015 r., sygn. akt I OZ 91/15, LEX nr 1643289). Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy, w pierwszej kolejności wskazać należy, że w rozpoznawanej sprawie zostały spełnione wymogi formalne, o których mowa w powołanych wyżej przepisach. Wniosek o przywrócenie terminu złożono bowiem z zachowaniem terminu. Z treści rozpoznawanego wniosku wynika, iż skarżący o istnieniu ww. postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 września 2018 r. dowiedział się w dniu 10 października 2018 r., kiedy to z aktami przedmiotowej sprawy zapoznał się r.pr. J. H., co znajdowało również swoje potwierdzenie w informacji pozyskanej z czytelni akt w tut. Sądzie, natomiast przedmiotowy wniosek został złożony przez działającego w imieniu skarżącego profesjonalnego pełnomocnika w dniu 16 października 2018 r. (data stempla pocztowego), a zatem w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Ponadto wraz z wnioskiem skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, przedłożył zażalenie na ww. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 września 2018 r., przez co wypełnił dyspozycję art. 87 § 4 p.p.s.a. Niemniej jednak w ocenie Sądu, skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia na ww. postanowienie z dnia 10 września 2018 r. Skarżący nie podał bowiem żadnej przyczyny, która w sposób obiektywny i niezależny od jego woli, a zarazem wskazujący na dochowanie przez niego należytej staranności, uniemożliwiała mu wniesienie zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 września 2018 r. W szczególności nie uprawdopodobnił on, jakoby w okresie otwartym do wniesienia zażalenia na ww. postanowienia z dnia 10 września 2018 r., przebywał on w celach zarobkowych poza miejscem zamieszkania, tj. na terenie [...], w miejscowości R.. Wskazać bowiem należy, że z przedłożonych przez profesjonalnego pełnomocnika skarżącego załączników, tj. kserokopii odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia 21 grudnia 2017 r. oraz kserokopii kart pokładowych wynika jedynie, że skarżący w dniach 31 października 2017 r. i 27 grudnia 2017 r. odbył podróż lotniczą z W. do [...] oraz [...] do K.. Z treści tych załączników nie wynika jednak czy skarżący przebywał w [...] nieprzerwanie od dnia 31 października 2017 r. do dnia 27 grudnia 2017 r. i czy pobyt ten miał charakter zarobkowy (brak zaświadczenia o wykonywaniu pracy w tym okresie). Niezależnie jednak od powyższego, wymaga podkreślenia, że nawet gdyby przyjąć, iż w okresie od 31 października 2017 r. do 27 grudnia 2017 r. skarżący D. G. przebywał w [...] w celach zarobkowych, to nie uprawdopodabnia to w żadnej mierze, iż nie miał on możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie wydane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w dniu 10 września 2018 r., a więc po ponad 9 miesiącach od daty powrotu skarżącego do Polski, wynikającej z kserokopii karty podkładowej z dnia 27 grudnia 2017 r. Mając bowiem na uwadze zasady doręczania pism w postępowaniu sądowoadministracyjnym określone w art. 65-73 p.p.s.a., wskazać należy korespondencja sądowa zawierająca ww. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 września 2018 r. została skarżącemu skutecznie doręczona – na zasadzie fikcji doręczenia wynikającej z art. 73 § 4 w zw. z art. 73 § 1 p.p.s.a. – z upływem ostatniego dnia, 14-dniowego okresu przechowywania przesyłki w placówce pocztowej, tj. 3 października 2018 r. Tym samym termin do wniesienia zażalenia na ww. postanowienie z dnia 10 września 2018 r. rozpoczął swój bieg w dniu 4 października 2018 r., a upłynął bezskutecznie w dniu 10 października 2018 r. Tymczasem działający w imieniu skarżącego profesjonalny pełnomocnik nie przedstawił w treści rozpoznawanego wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, aby w tym właśnie okresie skarżący D. G. przebywał poza wskazanym w treści skargi miejscem zamieszkania. Okoliczność ta nie wynikała również z przedłożonych przez pełnomocnika skarżącego załączników do wniosku, a w związku z tym należało uznać, że w przedmiotowej sprawie nie wskazano żadnych okoliczności które uniemożliwiały skarżącemu wniesienie zażalenia na postanowienie z dnia 10 września 2018 r. w określonym do tego terminie, co oznacza, że nie uprawdopodobnił on braku winy w uchybieniu terminu do jego wniesienia. Należy w tym miejscu również podkreślić, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtowała się linia orzecznicza, zgodnie z którą przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się chociażby lekkiego niedbalstwa, przy przyjęciu obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od osoby należycie dbającej o swoje interesy (zob. m.in. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2014 r., sygn. akt I OZ 1164/14, LEX nr 1595448 oraz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 sierpnia 2014 r., sygn. akt I OZ 682/14, LEX nr 1532885). Wskazać natomiast należy, że składając przedmiotowy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, skarżący korzystał z pomocy radcy prawnego, który jako profesjonalista, posiada stosowne przygotowanie, wiedzę i znajomość procedury sądowej, w tym dotyczącą konieczności uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, a więc, że w czasie biegu terminu do dokonania tej czynności zaistniała obiektywna przeszkoda uniemożliwiająca jej dokonanie, czego jednak w przedmiotowej sprawie zabrakło. Tymczasem w przypadku, gdy strona jest reprezentowana przez pełnomocnika, sąd musi mieć na uwadze działania tego pełnomocnika. Dodatkowo, gdy jest to pełnomocnik profesjonalny, przy ocenie możliwości przywrócenia terminu należy uwzględniać wiedzę i konieczność zachowania należytej staranności przez tego pełnomocnika. Dlatego też zdaniem Sądu – wobec nieuprawdopodobnienia przez skarżącego, działającego przez profesjonalnego pełnomocnika, iż w terminie otwartym do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 września 2018 r. istniała przyczyna uniemożliwiająca skarżącemu wystąpienie z ww. środkiem zaskarżenia – należało uznać, że uchybienie terminowi miało w tym przypadku charakter zawiniony. Nieuwagi lub zaniedbania strony nie można bowiem kwalifikować jako braku winy, będącego przesłanką przywrócenia uchybionego terminu (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 sierpnia 2014 r., sygn. akt II OZ 740/14, LEX nr 1502258). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.