II SA/Kr 965/20
WyrokWSA w Krakowie2020-11-26
Skład orzekający: Małgorzata Łoboz, Magda Froncisz, Agnieszka Nawara - Dubiel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo ustalił datę, od której należy liczyć termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego, opierając się na domniemaniu, że strona mogła dowiedzieć się o decyzji, zamiast na faktycznym dowiedzeniu się o niej?Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył art. 148 § 2 K.p.a., błędnie ustalając termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Sąd administracyjny podkreślił, że organ ma obowiązek ustalić, kiedy strona faktycznie dowiedziała się o decyzji, a nie kiedy mogła się o niej dowiedzieć. Opieranie się na domniemaniach, w tym na twierdzeniach inwestora i dowodach takich jak tablica informacyjna czy rozpoczęcie robót budowlanych, jest niewystarczające do zakwestionowania twierdzeń strony, jeśli nie zostaną one skutecznie podważone w postępowaniu dowodowym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewody o umorzeniu postępowania wznowieniowego w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Organ I instancji odmówił uchylenia decyzji Starosty o pozwoleniu na budowę, mimo stwierdzenia naruszenia prawa (brak udziału stron w postępowaniu), uznając, że mogłaby zapaść jedynie decyzja odpowiadająca dotychczasowej. Organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie wznowieniowe, uznając wniosek o wznowienie za spóźniony, ponieważ strona (Firma B, dawniej Firma C) dowiedziała się o decyzji wcześniej niż twierdziła, co miało wynikać m.in. z wywieszenia tablicy informacyjnej i rozpoczęcia robót budowlanych. Skarżąca firma zarzuciła naruszenie przepisów K.p.a. dotyczących wznowienia postępowania i istotnego wpływu na wynik sprawy.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Magda Froncisz Sędzia WSA Agnieszka Nawara - Dubiel po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 listopada 2020 r. sprawy ze skargi Firma B w P. na decyzję Wojewody z 18 czerwca 2020r., znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania wznowieniowego odnośnie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody na skarżącego Firma B w P. kwotę 500zł (pięćset złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Starosta [...] decyzją z dnia 13 września 2019 r., na podstawie art. 151 § 2, w związku z art. 146 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (jt. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm.) po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty [...] z dnia 30 kwietnia 2018 r., znak: [...] - którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę dla Firma A z siedzibą w P. obejmujące zamierzenie budowlane: "budowę budynku usługowo-magazynowego z wewnętrznymi instalacjami: elektryczną, wodociągową, kanalizacji sanitarnej, gazową, wentylacji mechanicznej, telekomunikacyjną, centralnego ogrzewania i ciepłej wody oraz zewnętrzną infrastrukturą techniczną obejmującą: kanalizację opadową z dwoma zbiornikami retencyjnymi, miejsce na odpady stałe, przebudowę odcinka sieci teletechnicznej, przebudowę dachu budynku technicznego, układ komunikacji wewnętrznej ze stanowiskami postojowymi i mur oporowy, na działkach nr: [...], [...], [...] [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] w miejscowości P." - stwierdził wydanie ww. decyzji z naruszeniem prawa, czyli bez zapewnienia stronom udziału w postępowaniu poprzedzającym wydanie tego pozwolenia oraz odmówił uchylenia decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia 30 kwietnia 2018 r., znak: [...], wskazując, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca decyzji dotychczasowej.
W uzasadnieniu organ podał, że w dniu 31 maja 2019 r. wznowił postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją z dnia 30 kwietnia 2018 r., znak: [...] jw. na wniosek firma C Wnioskodawca wskazał, że na podstawie umowy sprzedaży - aktu notarialnego z dnia 25 listopada 2005 r. pomiędzy [...] a firma C spółka posiada na działce nr [...] służebność gruntową, polegającą na prawie przejścia i przejazdu na rzecz każdoczesnego właściciela (użytkownika wieczystego) działek nr ewid. [...] i nr [...] w P. . Ponadto wnioskodawca podniósł, że w skutek wydania decyzji o pozwoleniu na budowę nr [...] część działki [...] została zajęta pod budowę, tym samym bezprawnie ograniczając służebność gruntową należącą do spółki.
Organ ustalił, że działki nr [...] i [...] w P. są własnością Gminy P., natomiast firma C jest użytkownikiem wieczystym. Ponadto w dziale I księgi wieczystej prowadzonej dla tej nieruchomości istnieje wpis o nieodpłatnej służebności gruntowej na rzecz każdoczesnego właściciela (użytkownika wieczystego) dz. nr [...] i [...] -polegającej na prawie przejścia i przejazdu przez dz. nr [...]. Z kolei działka [...] objęta przedmiotowym pozwoleniem na budowę jest własnością Gminy M., a użytkownikiem wieczystym jest Firma A W dziale III tej księgi wieczystej widnieje wpis o prawie przechodu i przejazdu przez dz. nr [...] na rzecz każdoczesnych właścicieli (użytkowników wieczystych) działek [...], [...], [...] oraz działek [...] i [...]. Na mapie do celów projektowych z dnia 15 października 2018 r., na której został sporządzony projekt zagospodarowania terenu zatwierdzony przedmiotową decyzją pozwolenia na budowę widnieje oznaczenie służebności gruntowej SG1 na części działki [...]. Na wezwanie organu, wykonawca mapy wyjaśnił, że służebność gruntowa oznaczona SG1 dotyczy całej działki [...] i została ustalona na podstawie wpisu dział III księgi wieczystej [...] Z kolei autor projektu budowlanego wyjaśnił, że "zgodnie z treścią mapy sytuacyjno-wysokościowej do celów projektowych, przyjętej do zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod numerem [...] z dnia 7 lipca 2017 roku, służebność gruntowa przejścia i przejazdu po działce nr [...] została oznaczona symbolem SG1 tylko na drodze stanowiącej połączenie komunikacyjne działek nr [...] , [...], [...], [...], [...] z powiatową droga publiczną. Mapa ta stanowiła podstawę do sporządzenia projektu budowlanego przedmiotowej inwestycji — budowy budynku usługowo-magazynowego wraz z infrastrukturą towarzyszącą na dz. Nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] w m. P. , gm. P., w tym projektu zagospodarowania terenu. W zatwierdzonym projekcie budowlanym w żaden sposób nie ograniczono tej służebności."
Organ odwołując się do poglądów wyrażonych w orzecznictwie wskazał, że właścicielowi nieruchomości sąsiedniej w stosunku do działki inwestora przysługuje przymiot strony z tytułu ochrony związanej z wykonywaniem służebności gruntowej.
Dalej organ wskazał, że z analizy projektu zagospodarowania terenu zatwierdzonego decyzją z dnia 30 kwietnia 2018 r., znak: [...] wynika, że co prawda zaprojektowana inwestycja zajmuje część działki nr [...], na której ustanowiono służebność, jednakże nie ogranicza ona możliwości korzystania z tej służebności w zakresie dostępu do drogi publicznej. W akcie notarialnym repertorium A nr [...] z dnia 25 listopada 2005 r. znajduje się zapis, że dojazd do działek gruntu nr ewid. [...] i nr [...] stanowić będzie droga publiczna o nawierzchni asfaltowej oraz droga wewnętrzna oznaczona jako działka nr ewid. [...]. Zatem służebność gruntowa ustanowiona na działce nr [...] dotyczy możliwości dojazdu do działek wnioskodawców. Zlokalizowanie przedmiotowej inwestycji na części działki [...] nie ogranicza możliwości dojazdu do działek [...], [...], [...], [...], [...], po działce [...], zatem nie narusza przepisu art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane w zakresie zapewnienia dostępu do drogi publicznej użytkownikom wieczystym działek dla, których ustanowiono służebność gruntową po działce [...]. W związku z powyższym nie stwierdzono podstaw do uchylenia decyzji Starosty [...] z dnia 30 kwietnia 2018 r. Ponowna analiza akt sprawy wykazała, że w wyniku wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie może zostać wydana tylko decyzja odpowiadająca decyzji dotychczasowej.
Skuteczne odwołanie od ww. decyzji wniosła firma C zarzucając, że zezwolenie na realizację inwestycji obejmującej m.in. część działki nr [...], na której skarżący, jako właściciel nieruchomości nr ew. [...] i [...] posiada ustanowioną notarialnie służebność, polegającą na prawie przejścia i przejazdu przez tę działkę, godzi w interesy spółki, bowiem narusza prawo do służebności na całej tej drodze.
W toku postępowania odwoławczego firma C zmieniła swoją nazwę na Firma B (wpis do KRS z 27.11.2019 r.).
Wojewoda decyzją z dnia 18 czerwca 2020 r., znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 105 k.p.a., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył wznowione postępowanie organu l instancji.
W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że wniosek o wznowienie postępowania został wniesiony w dniu 16 kwietnia 2019 r. Na wezwanie organu wnioskodawca poinformował, że o wydaniu decyzji dowiedział się 15 kwietnia 2019 r. kiedy to przedstawiciel firmy Firma A wraz z osobami z nieznanej jej firmy elektrycznej zgłosili się o pomoc w sprawie ustalenia przebiegu starych linii elektrycznych mających przebiegać z terenu działki Firma A na teren działki firma C i w tym celu udostępnili mapy. Organ pierwszej instancji przyjął te wyjaśnienia i uznając, że termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania określony w art. 148 § 2 K.p.a. został zachowany oraz, że zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 145 ust. 1 pkt 4 K.p.a.
Wojewoda przytoczył treść art. 148 § 1 i 2 K.p.a. jak również wskazał, że badanie czy podanie o wznowienie zostało wniesione z zachowaniem terminu winno mieć miejsce na wstępnym badaniu wniosku i w razie stwierdzenia, że został wniesiony z uchybieniem terminu organ jest uprawniony do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania w oparciu o art. 149 § 3 kpa. Dla poparcia przedstawionego poglądu organ przywołał orzecznictwo sądowe. Zdaniem organu odwoławczego, Starosta [...] przedwcześnie, bez przeprowadzenia niezbędnego postępowania wyjaśniającego uznał, że wniosek wznowienie został złożony w ustawowym terminie. Pomimo znacznej różnicy czasu od
momentu wydania decyzji oraz (po kilku dniach - 10 maja 2018 r.) dziennika budowy inwestorowi, nie wezwano wnioskodawcy do uprawdopodobnienia złożonego oświadczenia.
W toku postępowania odwoławczego organ II instancji przenalizował zgromadzony materiał dowodowy, w tym kolejne zapisy w dzienniku budowy. Wynika z nich, że już w czerwcu 2018 r. na placu budowy rozpoczęto roboty przygotowawcze polegające na budowie ogrodzenia pełnego o wys. ok. 1,8 m oznakowanego tablicami ostrzegawczymi oraz organizacji zaplecza budowy (lokalizacja kontenerów: biura, szatni, umywalni i magazynów). Jak podkreślił reprezentujący Firma A prezes J. B. (pismo z dnia 18 maja 2020 r.), wymieniony zakres robót trwał kilka dni i poprzedzony był rozbiórką kilku budynków na terenie inwestycji z użyciem sprzętu ciężkiego, więc nie mógł być niezauważony przez przedstawicieli firma C której siedziba mieści się około 60 metrów od terenu budowy, a dojazd do niej przebiega po drogach przebiegających bezpośrednio przy wygrodzonym placu budowy. Ponadto, jak wskazano w ww. piśmie, w dniu 3 lipca 2018 r. na ogrodzeniu placu budowy od strony publicznej drogi powiatowej została umieszczona prawie dwumetrowej wysokości tablica informacyjna zawierająca pełne dane dotyczące przedmiotowej inwestycji (załączono zdjęcia).
Zdaniem organu odwoławczego, wywieszenie tablicy informacyjnej stanowi jednoznaczne, niejako publiczne "ogłoszenie" wszystkim zainteresowanym, w tym głównie sąsiadom, że na danym terenie powstaje inwestycja realizowana na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Zatem termin ten winien zostać uznany za datę powzięcia przez wnioskodawcę informacji o wydaniu decyzji. W niniejszej sprawie, zakładając że tablica jednak nie została odczytana przez przedstawicieli wnioskodawcy oraz, że przeoczyli prace przygotowawcze prowadzone na terenie inwestycji lub uznali je np. za działania porządkowe wykonywane przez Firma A na użytkowanym przez nią terenie, dalsze wpisy w dzienniku budowy wskazują, że ostatecznie winni nabrać pewności co do realizacji nowej inwestycji w dniu 21 września 2018 r. kiedy to zakończono montaż konstrukcji żelbetowej prefabrykowanej projektowanej hali. Nie mogło to bowiem zostać nie zauważone choćby ze względu na rozmiary obiektu.
W świetle powyższych ustaleń, zdaniem Wojewody, termin dowiedzenia się o wydaniu decyzji podany przez spółkę wnioskującą o wznowienie postępowania w sprawie tj. 15 kwietnia 2019 r. jest nierealny.
Prowadzenie postępowania w zaistniałych okolicznościach było bezpodstawne.
Firma B z siedzibą w P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Wojewody, domagając się wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.b ustawy Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi, a w razie nieuwzględnienia tego wniosku uchylenia zaskarżonej decyzji oraz uchylenia poprzedzającej ją decyzji organu I, a także zasądzenia kosztów postepowania.
Zaskarżonej decyzji zarzucono:
- naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 145 § 1 K.p.a. ze względu na to, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu zakończonym decyzją Starosty [...] nr [...] znak [...] z dnia 30 kwietnia 2018 r. oraz z naruszeniem prawa do własności poprzez bezprawne ograniczenie przysługującej stronie skarżącej służebności gruntowej na działce nr [...], co powinno skutkować wznowieniem postępowania;
- naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 80 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie okoliczności faktycznych istotnych dla prawidłowego rozpoznania sprawy oraz dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego, polegającego na tym, że organ odwoławczy dokonał mylnych ustaleń w przedmiocie terminu, w którym strona skarżąca powinna była się odwołać od decyzji nr [...], nie zbadawszy faktycznych okoliczności przedstawionych przez stronę skarżącą w pismach do organu l instancji z dnia 15 kwietnia 2019 r. oraz wyjaśnianiach złożonych w piśmie z dnia 22 maja 2019 r. dotyczącym okoliczności dowiedzenia się o terminie wydania decyzji nr [...].
Uzasadniając swoje stanowisko strona skarżąca wskazała, że zainteresowała się sprawą we wcześniejszym terminie, jednak zarówno przez pracownika inwestora B. R., jak i przez Prezesa J. B. była zapewniana o prawidłowości postępowania w tej sprawie i brak było jakichkolwiek przesłanek, aby wnioskować o odmiennym stanie rzeczy. Dopiero w sytuacji opisanej w wyjaśnieniu strony skarżącej z dnia 22 maja 2019 r. na temat okoliczności dowiedzenia się o decyzji na budowę, gdy spółka zapoznała się z mapami, na których były wrysowane plany hali, okazało się, że powyższe zapewnienia inwestora były nieprawdziwe i miały na celu wprowadzenie w błąd.
Co więcej - organ l instancji w decyzji z dnia 13 września 2019 r. jawnie i zupełnie ignorując prawo własności strony skarżącej, która nabyła służebność na działce [...], odmówił uchylenia decyzji nr [...] twierdząc, że brak było podstaw do uchylenia ww. decyzji. Żaden przytoczony w ww. piśmie argument nie przemawia do strony skarżącej oraz nie uzasadnia faktu, dlaczego nabyte przez spółkę prawa zostały decyzją Organu l instancji ograniczone, bez choćby wykonania wizji lokalnej, żądania od strony skarżącej dalszych wyjaśnień czy sprawdzenia faktycznego stanu rzeczy.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.
Do wniesionej skargi ustosunkowała się również Firma A z siedzibą w P. , domagając się w piśmie z dnia 3 listopada 2020 r. oddalenia skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Rozpoczynając, wyjaśnić należy, że istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 z późn. zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.; zwana dalej p.p.s.a.), stanowiąc, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto w myśl art. 135 p.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Z punktu widzenia powyższego stwierdzić należy, że skarga okazała się być zasadna.
Należy jednak zaznaczyć, że istotą rozstrzygnięcia Wojewody jest ocena zachowania terminu do wniesienia skargi o wznowienie, albowiem ta kwestia stanowiła o uchyleniu decyzji organu I instancji i umorzeniu postępowania. Przeto Sąd nie będzie wypowiadał się w zakresie poprawności oceny organu I instancji co do odmowy uchylenia decyzji badanej w wyniku wznowienia, albowiem nie zostało to jeszcze ocenione w toku instancji. Sąd zajął się wyłącznie oceną prawidłowości umorzenia postępowania, czyli tym, o czym traktowała zaskarżona decyzja i w tym zakresie przedstawi argumenty uzasadniające jej uchylenie.
Przypomnieć zatem należy, że organ I instancji przyjął za wiarygodne twierdzenie Firma B , iż dowiedziała się o fakcie zajęcia części jej działki pod inwestycję w dniu 15.04.2019r. od przedstawicieli spółki Firma A ( inwestor), w związku z czym w dniu 16.04.2019r. złożyła wniosek o wznowienie postępowania.
Wojewoda natomiast uznał, że termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania powinien być liczony od dnia 3.07.2018r. to jest od momentu wywieszenia na ogrodzeniu inwestycji dużej tablicy informacyjnej.
Zdaniem Wojewody, zakładając że tablica jednak nie została odczytana przez przedstawicieli wnioskodawcy oraz, że skarżący przeoczyli prace przygotowawcze prowadzone na terenie inwestycji lub uznali je np. za działania porządkowe wykonywane przez Firma A na użytkowanym przez nią terenie, dalsze wpisy w dzienniku budowy wskazują, że ostatecznie winni nabrać pewności co do realizacji nowej inwestycji w dniu 21 września 2018 r. kiedy to zakończono montaż konstrukcji żelbetowej prefabrykowanej projektowanej hali. Nie mogło to bowiem zostać nie zauważone choćby ze względu na rozmiary obiektu. W tej sytuacji wniosek o wznowienie był spóźniony.
Przechodząc do analizy przepisów związanych z terminem, zauważyć należy, że w myśl § 2 art. 148 k.p.a. termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Dla oceny dochowania zakreślonego w cytowanym przepisie terminu istotna jest więc treść wniosku oraz powołana w nim przesłanka wznowienia. Przypomnieć zatem wypada, że - jak wskazuje się w orzecznictwie - zwrot "strona dowiedziała się o decyzji" należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania. Przy czym należy pamiętać, że chodzi o takie dane jak nazwa organu oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy z zastrzeżeniem, iż nie jest tu konieczne, aby strona dokładnie poznała treść rozstrzygnięcia. Za wystarczające uznaje się, iż posiadła ona informację czego dana decyzja dotyczy (por.m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 9 września 2011 r. sygn. akt II OSK 2407/10; 19 sierpnia 2010 r. sygn. akt II OSK 1296/09; 6 maja 2009 r., II OSK 714/08; 14 października 1999 r. sygn. akt IV SA 1662/97).
W relacji do powyższego trzeba zaznaczyć, że w orzecznictwie wypowiedziano pogląd, że jeżeli informacja zamieszczona na tablicy informacyjnej budowy nie zawierałaby wystarczających informacji o przedmiocie i rozstrzygnięciach poszczególnych wymienionych na niej decyzji, to nie sposób uznać, iż to właśnie data zapoznania się przez stronę z tablicą informacyjną budowy będzie wyznaczała początek biegu terminu do wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 maja 2020 r. II OSK 2153/19, LEX nr 3052217). Podkreślić ponownie należy, że przez dowiedzenie się o decyzji należy rozumieć uzyskanie informacji o fakcie jej wydania, a więc wiedzy co do organu, od którego pochodzi oraz istotnej treści rozstrzygnięcia. Nie ma zaś żadnego znaczenia fakt, od kogo strona uzyskała powyższe informacje (wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2020 r. II OSK 2976/19, LEX nr 2825815). W wyroku z dnia 28 listopada 2018 r. sygn. akt II OSK 2952/16 (http://orzeczenia.nsa.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że: "Zgodnie art. 148 § 2 k.p.a. termin jednego miesiąca przewidziany na złożenie podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Omawiany termin biegnie od dnia, w którym strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania, a więc chodzi o takie dane, jak nazwa organu oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy.".
W wypadku niniejszej sprawy jest to wątpliwe, gdyż treść tablicy wskazuje tylko numer i datę pozwolenia na budowę, ale już nie organ wydający decyzję /k.76 zał. 2 akt odwoł./.
Poza kwestią treści tablicy jawi się znacznie istotniejsze pytanie o to, czy założenie, które zaprezentował organ II instancji ( oparte o fakt rozpoczęcia robót, wywieszenia tablicy czy postawienia rusztowania hali), zdziałane na podstawie wyłącznie informacji uzyskanej od inwestora, jest wystarczające do przyjęcia tezy o "dowiedzeniu się o decyzji". Trzeba zatem wskazać, że i w tym zakresie stanowisko judykatury zostało wyrażone i to w kierunku nieco odmiennym, niż stanowisko Wojewody. Jak to wskazał NSA w wyroku z dnia 9 stycznia 2020 r. II OSK 2976/19, LEX nr 2825815, rozpoczęcie robót budowlanych i wywieszenie przez inwestora tablicy informacyjnej tylko wtedy świadczy o powzięciu przez stronę wiadomości o decyzji o pozwoleniu na budowę, gdy strona nie kwestionuje wywieszenia tablicy informującej o udzielonym pozwoleniu na budowę i zapoznania się z informacjami zawartymi na tej tablicy. Przy czym, w świetle przepisów rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2002 r. w sprawie dziennika budowy, montażu i rozbiórki tablicy informacyjnej oraz ogłoszenia zawierającego dane dotyczące bezpieczeństwa pracy i ochrony zdrowia (Dz. U. Nr 108, poz. 953), podstaw do domniemania, że dzień wywieszenia tablicy informacyjnej jest dniem dowiedzenia się o decyzji, o którym mowa w art. 148 § 2 k.p.a. (por. też - wyrok z dnia 16 maja 2019 r. IV SA/Po 251/19, LEX nr 2685174).
Mając na uwadze powyższe, przypomnieć trzeba, że w skardze skarżąca podniosła, iż organ odwoławczy dokonał mylnych ustaleń w przedmiocie terminu, w którym strona skarżąca powinna była się odwołać od decyzji nr [...], nie zbadawszy faktycznych okoliczności przedstawionych przez stronę skarżącą w pismach do organu l instancji z dnia 15 kwietnia 2019 r. oraz wyjaśnianiach złożonych w piśmie z dnia 22 maja 2019 r. dotyczącym okoliczności dowiedzenia się o terminie wydania decyzji nr [...]. Innymi słowy, strona skarżąca obecnie zaprzecza wersji przyjętej przez Wojewodę, zaś wcześniej ( w trakcie postępowania) nie była wzywana do wypowiedzenia się odnośnie treści pisma inwestora, w szczególności jego twierdzenia o wcześniejszym niż podała, dowiedzeniu się o decyzji. Tymczasem pozyskanie stanowiska skarżącej w tej kwestii było, zdaniem Sądu, konieczne. Ustalenie terminu dowiedzenia się o decyzji innego, niż twierdzi strona wnioskująca o wznowienie, nie może bowiem nastąpić na podstawie nie skonfrontowanych z nią domniemań. Zostało to potwierdzone bez wątpliwości w wyroku NSA z dnia 4 grudnia 2019 r. II OSK 168/18, LEX nr 2778151, w którego uzasadnieniu wyrażono pogląd, który Sąd w niniejszym składzie w pełni podziela. Otóż NSA wskazał, że: "Organ administracji ma obowiązek ustalić, kiedy strona dowiedziała się o decyzji, nie zaś kiedy mogła dowiedzieć się o jej wydaniu. Okoliczność, iż na działce sąsiadującej z działką osoby wnioskującej o wznowienie postępowania trwała budowa, o której osoba ta wiedziała oraz, że na terenie budowy była w widocznym miejscu tablica informacyjna zwierająca m.in. dane o pozwoleniu na budowę świadczy wyłącznie o tym, że osoba ta mogła dowiedzieć się o wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę nie zaś, że o decyzji tej wiedziała. Aby skutecznie zakwestionować wskazany przez osobę wnioskującą o wznowienie postępowania termin dowiedzenia się o wydaniu decyzji (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.) należy jednoznacznie wykazać, że osoba ta dowiedziała się o wydaniu decyzji w innym, niż przez nią wskazywany, terminie. Samo wykazanie, że strona mogła dowiedzieć się o wydaniu decyzji w innym terminie jest niewystarczające do zakwestionowania twierdzenia strony o tym kiedy dowiedziała się ona o decyzji. Jeśli twierdzeń strony nie można skutecznie zakwestionować, to organ administracji ustalając termin dowiedzenia się o decyzji powinien oprzeć się na twierdzeniach osoby wnioskującej o wznowienie postępowania administracyjnego".
W świetle powyższego poglądu, jest oczywistym, że organ odwoławczy nie ustalił, kiedy strona dowiedziała się o decyzji, a tylko ustalił, kiedy strona mogła się dowiedzieć o decyzji. Bowiem co do kwestii, kiedy strona się dowiedziała, przyjął tutaj nieuprawnione domniemanie; bowiem oparte o stwierdzenie, kiedy strona mogła się dowiedzieć o decyzji (kiedy rozpoczęto budowę, kiedy wywieszono tablice lub kiedy postawiono rusztowanie hali), polegając w tym zakresie na twierdzeniach inwestora.
Wobec tego doszło do naruszenia art. 148 § 2 k.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Powyższe powoduje konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ w pierwszej kolejności rozstrzygnie definitywnie, czy skarżąca dowiedziała się o decyzji we wcześniejszym, niż wskazała, terminie, czy też nie. Aby jednak zakwestionować termin wskazany przez skarżącą, organ musi przeprowadzić stosowne postępowanie dowodowe, w tym uzyskać w prawem przepisanej formie stanowisko skarżącej. Jeśli twierdzeń strony nie będzie można skutecznie zakwestionować, to organ administracji ustalając termin dowiedzenia się o decyzji powinien oprzeć się na twierdzeniach podmiotu wnioskującego o wznowienie postępowania administracyjnego. Dalszy tok postępowania zależeć będzie, rzecz jasna, od przesądzenia kwestii terminu, stąd na tym etapie Sąd się do tego zagadnienia nie odnosi.
Z wymienionych przyczyn orzeczono jak w sentencji.
O kosztach orzeczono na zas. art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło