II SAB/Kr 96/13
WyrokWSA w Krakowie2013-07-19
Skład orzekający: Renata Czeluśniak, Mariusz Kotulski, Waldemar Michaldo
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Przedsiębiorstwo [...] S.A. z siedzibą w O., wykonujące przewozy na zlecenie gmin i otrzymujące dopłaty z budżetów gmin, jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej?Ratio decidendi
Przedsiębiorstwo wykonujące przewozy na zlecenie gmin i otrzymujące dopłaty z budżetów gmin dysponuje majątkiem publicznym, co przesądza o jego zobowiązaniu do udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Sąd uwzględniając skargę na bezczynność zobowiązuje podmiot do wydania aktu lub podjęcia czynności w określonym terminie, ale nie może wskazywać treści rozstrzygnięcia.Stan faktyczny
A.K. wniósł skargę na bezczynność Przedsiębiorstwa [...] S.A. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej kontroli biletów. Skarżący domagał się zobowiązania spółki do udzielenia informacji lub wydania decyzji odmownej. Spółka twierdziła, że nie jest organem administracji i nie wykonuje zadań publicznych, a żądane informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. WSA w Krakowie uznał skargę za zasadną, zobowiązując spółkę do udzielenia informacji. NSA uchylił ten wyrok, wskazując, że sąd nie może nakazywać określonego sposobu rozpatrzenia wniosku, ale podzielił stanowisko, że spółka jest zobowiązana do udostępnienia informacji publicznej. WSA w Krakowie ponownie rozpoznał sprawę, zobowiązując spółkę do podjęcia czynności w terminie 14 dni i stwierdzając, że bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa.Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Przedsiębiorstwo [...] S.A. z siedzibą w O. do wydania aktu lub podjęcia czynności w sprawie z wniosku A. K. z dnia 21 stycznia 2012 r. w terminie 14 dni; stwierdzono, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; zasądzono od Przedsiębiorstwa [...] S.A. na rzecz A. K. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Czeluśniak Sędziowie: Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędzia WSA Waldemar Michaldo (spr.) Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lipca 2013 r. sprawy ze skargi A. K. na bezczynność Przedsiębiorstwa [...] S.A. z siedzibą w O. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Przedsiębiorstwo [...] S.A. z siedzibą w O. do wydania aktu lub podjęcia czynności w sprawie z wniosku A. K. z dnia 21 stycznia 2012 r. – w terminie 14 dni; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Przedsiębiorstwa [...] S.A. z siedzibą w O. na rzecz skarżącego A. K. kwotę 100 zł (sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.
A.K. wniósł 3 kwietnia 2012 r. skargę na bezczynność Przedsiębiorstwa [...] S.A. z siedzibą w O. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej. Skarżący domagał się uznania, że ww. podmiot pozostaje w bezczynności i zobowiązania go do dokonania czynności w przedmiocie udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej oraz zasądzenia kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skarżący podał, że 21 stycznia 2012 r. wystąpił do Przedsiębiorstwa [...] S.A. o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej kontroli biletów prowadzonej w komunikacji autobusowej. W piśmie tym skarżący wnioskował o udzielenie informacji: kto zajmuje się prowadzeniem kontroli, biletów, tj. czy są to pracownicy bezpośrednio zatrudnieni u strony przeciwnej czy też podmiot zewnętrzny, o ile czynności te wykonuje podmiot zewnętrzny - to jaka jest jego nazwa, adres, zasady wynagradzania i do kiedy obowiązuje obecna umowa na prowadzenie kontroli, jaka ilość osób dokonuje kontroli biletów w autobusach, jak również wnioskował o przesłanie wzoru identyfikatora upoważniającego do kontroli.
W ocenie skarżącego Przedsiębiorstwo [...] S.A. jest podmiotem wykonującym zadania publiczne na zlecenie i ze środków gmin [...] ,[..] ,[.,..], co skarżący ustalił w ww. gminach. Wobec powyższego, w myśl art. 4 ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112 poz. 1198 ze zm.), podmiot ten jest obowiązany do udostępnienia informacji publicznej. Wskazał również, że żądane informacje podlegają udostępnieniu zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 2) lit. c) i f) powołanej ustawy. A.K. wskazał, i pomimo upływu terminu 14 dni skarżona spółka nie udostępniła skarżącemu wnioskowanych informacji, ani nie wydała decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej, pozostając w tym zakresie w bezczynności.
W odpowiedzi na skargę Przedsiębiorstwo [...] S.A. z siedzibą w O. wniosło o oddalenie skargi i zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę wskazano, że skarżący oparł skargę na twierdzeniu, jakoby strona przeciwna była obowiązana wydać decyzję administracyjną, tymczasem PKSiS O. S.A. nie jest jednak organem administracji publicznej ani podmiotem upoważnionym do wydawania decyzji administracyjnych. Podmioty publicznoprawne nie posiadają żadnych akcji Spółki, zatem nie zachodzą przesłanki określone w art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wbrew twierdzeniom skarżącego nie żądał on udostępnienia informacji publicznej, lecz ujawnienia danych stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa. Okoliczność, iż strona przeciwna do skarżącej wykonuje przewozy osób m.in. na zlecenie gmin, nie stanowi podstawy do żądania ujawnienia danych nie należących do kategorii informacji publicznej.
Rozpoznając przedmiotową skargę po raz pierwszy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał skargę za zasadną i wyrokiem z dnia 5 września 2012 r. sygn. akt II SAB/Kr 74/12 zobowiązał Przedsiębiorstwo [...] S.A. z siedzibą w O. do udzielenia informacji publicznej z wniosku A.K. z dnia 21 stycznia 2012 r., w terminie 30 dni.
W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził wówczas, że kluczową, a zarazem sporną kwestią w sprawie stanowi ustalenie, czy Przedsiębiorstwo [...] S.A. jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia żądanej przez skarżącego informacji publicznej. Zgodnie z treścią art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: podmioty reprezentujące inne osoby i jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, że Przedsiębiorstwo [...] S.A. nie realizuje zadań publicznych, jakkolwiek na mocy umów zawartych z trzema gminami, tj. gminą B. B. i M. wykonuje regularnie przewozy związane z publicznym transportem zbiorowym. Stosownie bowiem do treści art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty, w tym w szczególności lokalnego zbiorowego transportu należy do zadań własnych gminy, a nie do zadań przedmiotowego przedsiębiorstwa. Oznacza to, że to gmina jest obowiązana do wykonywania zadania publicznego jakim jest zapewnienie wspólnocie lokalnego transportu zbiorowego.
Gmina może jednak obowiązek ten wykonywać za pomocą podmiotów innych niż gminne jednostki organizacyjne. Takim podmiotem w ocenie orzekającego wówczas Sądu jest Przedsiębiorstwo [...] S.A., przy czym z faktu, iż na zlecenie gminy (kilku gmin ww.) przedsiębiorstwo wykonuje przewozy w zakresie transportu zbiorowego, do realizacji których zobowiązana jest gmina nie wynika, że Przedsiębiorstwo wykonuje zadania publiczne. Gmina nie przekazuje bowiem żadnych swoich kompetencji w tym zakresie Przedsiębiorstwu, a jedynie realizację własnego obowiązku. Fakt, że Przedsiębiorstwo [...] S.A. nie wykonuje zadań publicznych w rozumieniu art 4 ust. 1 pkt. 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej nie oznacza jeszcze, iż nie jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia takiej informacji. Jak bowiem wynika z informacji przekazanej Sądowi przez Przedsiębiorstwo [...] S.A. pismem z 28 czerwca 2012 r. spółka otrzymuje dopłaty do realizowanych w ww. gminach przewozów (tzw. wozokilometry) i dopłaty do ulg podstawowych. Powyższe wynika także z pisma z 28 czerwca 2012 r. Wójta Gminy B. mgr inż. H.U. , który poinformował, że PKSiS O. S.A. wykonuje obsługę linii komunikacyjnych na podstawie umowy z Gminą B. nr [...] z 29 grudnia 2011 r. i "gmina B. dopłaca do wozokilometrów wykonanych na jej terenie" oraz z pisma z 3 lipca 2012 r. Wójta Gminy M. mgr inż. B.T. , który potwierdził, że PKSiS O. S.A. świadczy usługi obejmujące prowadzenie zbiorowej komunikacji autobusowej w granicach administracyjnych Gminy M. , a także połączeń między gminami [...], przy czym "płatności realizowane są z budżetu Gminy M. , zgodnie z zawartymi umowami". Oznacza to, że Przedsiębiorstwo [...] S.A. dysponuje majątkiem publicznym pozyskiwanym z budżetu ww. gmin, a to przesądza o zobowiązaniu Przedsiębiorstwo [...] S.A. do udzielenia informacji publicznej. W takiej sytuacji ww. Spółka była zatem zobowiązana do udzielenia żądanej informacji zgodnie z treścią art. 14 cyt. Ustawy.
W związku z tym Sąd w pkt I przywołanego powyżej wyroku zobowiązał Przedsiębiorstwo [...] S.A. z siedzibą w O. do udzielenia informacji publicznej z wniosku A.K. z dnia 21 stycznia 2012 r. w terminie do 30 dni., a w pkt II wyroku zasądził od Przedsiębiorstwa [...] S.A. z siedzibą w O. na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosło Przedsiębiorstwo [...] S.A. z siedzibą w O.
Wyrok zaskarżono w całości, zarzucając mu:
1) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., Nr 270 ze zm.), dalej jako: p.p.s.a. przez błędną wykładnię tego przepisu dokonaną na tle art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej;
2) błędną wykładnię art. 52 § 3 w związku z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.;
3) naruszenia prawa materialnego w postaci art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej w związku z art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy o samorządzie gminnym.
W oparciu o powyższe zarzuty kasacyjne wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, iż Sąd nie może nakazać rozpatrzenia sprawy w określonym kierunku podmiotowi nie będącemu organem.
W sytuacji bowiem gdyby Sąd znalazł podstawy do uwzględnienia skargi na bezczynność, winien nakazać zobowiązanemu podmiotowi rozstrzygnięcie sprawy w określonym terminie, tak jak to wynika bezpośrednio z przepisu art. 17 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zaskarżony wyrok tylko pozornie odnosi się do kwestii bezczynności, stanowiąc w swojej istocie rozstrzygnięcie merytoryczne.
Zdaniem skarżącego kasacyjnie zaskarżony wyrok nie odpowiada prawu, albowiem w następstwie skargi na bezczynność rozstrzyga kwestię treści przyszłego merytorycznego rozstrzygnięcia, do którego jest uprawniony wyłącznie podmiot będący adresatem wniosku o udostępnienie informacji publicznej.
Ponadto skarżący kasacyjnie za błędne uważa stanowisko Sądu, jakoby wnoszący skargę nie był obowiązany do wcześniejszego wezwania przeciwnika do usunięcia naruszenia prawa. Przedstawiona w tym zakresie wykładnia odnosi się do czynności materialno-technicznych; tymczasem w niniejszej sprawie istniała i nadal istnieje możliwość częściowego uwzględnienia wniosku i częściowej odmowy. Zatem Sąd niejako wszedł w miejsce uprawnionego w zakresie jego kompetencji, nie uwzględniając wyraźnej dyspozycji przepisu art. 17 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Przedsiębiorstwo [...] S.A. podniosło także, że Sąd dokonał błędnej wykładni przepisów art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej w związku z art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy o samorządzie gminnym. Fakt wykonywania usług na rzecz gminy, za wynagrodzeniem, nie upoważnia do przyjęcia po jego stronie istnienia obowiązku ujawnienia informacji publicznej.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną A.K. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej .
Rozpoznając przedmiotową skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6 marca 2013 r. sygn. akt I OSK 2917/12 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie.
Na wstępie pisemnego uzasadnienia omawianego wyroku NSA wskazał, że przedstawiona przez Sąd I instancji szczegółowa analiza przepisu art. 52 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest prawidłowa i opiera się na utrwalonym stanowisku prezentowanym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd podkreślił, że powołany art. 52 § 3 p.p.s.a. odnosi się do skarg na czynności i akty, a nie do bezczynności w zakresie ich wydawania. Zasadą bowiem jest, że skargi na bezczynność poprzedza zażalenie złożone w trybie art. 37 k.p.a. Nie dotyczy ona jednak bezczynności w sprawach o udostępnienie informacji publicznej, bowiem ustawa o dostępie do informacji publicznej przewiduje stosowanie przepisów k.p.a. w sytuacjach wyjątkowych i wymienionych w tej ustawie. Skoro zaś skarga na bezczynność w sprawie dostępu do informacji publicznej zmierza do jak najszybszego rozpatrzenia wniosku, a ustawa nie stawia dodatkowych warunków do jej wniesienia, to może być ona wniesiona do sądu administracyjnego bez wezwania do usunięcia naruszenia prawa.
Odnośnie naruszenia art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że nie budzi wątpliwości, iż stosownie do art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy o samorządzie gminnym zaspokojenie potrzeb wspólnoty w zakresie lokalnego transportu zbiorowego należy do zadań gminy. Bezsporne również jest, iż na mocy umów cywilnych z gminą B. , B. i M. skarżąca spółka wykonuje regularne przewozy związane z transportem publicznym, a więc realizuje obowiązek gminy wynikający z ustawy, przy czym gminy przekazują stosowną kwotę dopłat do tych przewozów i do ulg podstawowych, a więc skarżący korzystają z majątku publicznego. W takiej sytuacji Sąd I instancji zasadnie uznał, że spełniona jest przesłanka z art. 4 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej, a co za tym idzie skarżąca zobowiązana jest, co do zasady, do udostępnienia informacji publicznej.
Naczelny Sąd Administracyjny podzielił natomiast zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 149 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, Sąd uwzględniając skargę na bezczynność zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie m.in. aktu lub dokonania czynności dotyczących uprawnień wynikających z przepisów prawa. Jednakże w wyroku uwzględniającym skargę na bezczynność Sąd nie może wskazywać, w jaki sposób powinna być rozpatrzona sprawa przez podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej. Nie może więc nakazywać podjęcia czynności określonej treści. Zasada ta obowiązuje w stosunku do wszystkich spraw, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a..
W niniejszej sprawie Sąd nakazał skarżącej spółce udostępnić informację publiczną. Takie rozstrzyganie jest niezgodne z powołanym art. 149 § 1 p.p.s.a. i musi zostać wykluczone z obrotu prawnego. Jeżeli Sąd stwierdził, że żądana informacja stanowi informację publiczną, oraz że podmiot jest obowiązany do udostępnienia takiej informacji, to zobligowany był jedynie do rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej w określonym terminie. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że to do zobowiązanego należy ocena czy udostępni żądaną informację, czy też uzna, iż udostępnienie jej podlega ustawowemu ograniczeniu i podejmie czynności procesowe w tym zakresie. Sąd administracyjny na tym etapie postępowania nie posiada kompetencji do merytorycznego rozstrzygania tej kwestii.
Rozpoznając sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę między innymi w zakresie orzekania w sprawach skarg na bezczynność.
Przepis art. 149 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Rozważania w przedmiotowej spawie poprzedzić należy jednak stwierdzeniem, że zgodnie z art. 190 zd. 1 p.p.s.a. Sąd rozpoznający sprawę związany jest wykładnią prawa dokonaną przez orzekający w tej samej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny.
Skarga wniesiona w przedmiotowej sprawie dotyczy bezczynności Przedsiębiorstwa [...] S.A. z siedzibą w O. w rozpoznaniu wniosku A.K. z dnia 21.01.2012r. o udostępnienie informacji publicznej.
Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie podmiot ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności. Dla uznania bezczynności konieczne jest ustalenie, że organ administracji zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo do podjęcia określonych czynności. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U 2001 nr 112 poz.1198)- zwana dalej także ustawą- każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu tej ustawy i podlega udostępnieniu na określonych w tej ustawie zasadach. Przepis art. 2 ust. 1 ustawy stanowi, że każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5 ustawy, prawo dostępu do informacji publicznej. Od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu faktycznego lub prawnego (ust. 2). W myśl art.4 ust. 1 obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności:
1) organy władzy publicznej,
2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych,
3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa,
4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego,
5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
W rozpoznawanej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny, podzielając stanowisko Sądu I instancji wyrażone w uchylonym wyroku, przesądził że Przedsiębiorstwo [...] S.A. z siedzibą w O. jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Stosownie bowiem do treści art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy o samorządzie gminnym zaspokajanie potrzeb wspólnoty w zakresie lokalnego transportu zbiorowego należy do zadań gminy. Bezsporne w sprawie jest, że Przedsiębiorstwo [...] S.A. na mocy umów cywilnych z gminami B. B.M. wykonuje regularne przewozy związane z transportem publicznym, a więc realizuje obowiązek gminy wynikający z ustawy, korzystając przy tym z majątku publicznego. Powyższe sprawia, że przesłanki z art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej zostały w niniejszej sprawie spełnione.
Mając zatem na uwadze powyższe stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego stwierdzić należy, że Przedsiębiorstwo Komunikacji [...] S.A. zobowiązane było do rozpoznania wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej w przewidzianej prawem formie.
W sprawie bezspornym jest, iż do dnia wniesienia przez A.K. skargi na bezczynność do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie jego wniosek datowany na dzień 21.01. 2012 nie został rozpoznany przez jego adresata. Brak udostępnienia informacji publicznej i brak rozstrzygnięć procesowych w tym zakresie powoduje, że organ pozostaje w bezczynności. (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 29.04.2010 LEX nr 620012, wyrok NSA z 12.12.2012r. sygn. akt I OSK 2149/12 publ. LEX nr 1285158 , wyrok WSA w Rzeszowie z 24.10.2012r. sygn. akt II SAB/Rz 37/12 publ. LEX nr 1235587, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 20.09.2011r. sygn. akt II SAB/Bk 42/11 publ. LEX nr 1086336, wyrok WSA w Warszawie z dnia 22.06.2011 r. sygn. akt II SAB/Wa 98/11 publ. LEX nr 1086386). Treść art. 13 ust. 1 ustawy nie pozostawia wątpliwości, że organ ma obowiązek udostępnienia informacji publicznej na wniosek bez zbędnej zwłoki nie później niż w terminie 14 dni od daty złożenia wniosku. Przepis art. 14 ustawy stwierdza, że informację udostępnia się w formie i sposób zgodny z wnioskiem o ile środki techniczne pozwalają uczynić zadość takiemu żądaniu. Podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej na podstawie art. 14 ust. 2 ustawy może ocenić, czy nie zaistniały przesłanki określone w tym przepisie. W sytuacji, gdy informacja publiczna nie może być udostępniona, bo jej udostępnienie byłoby sprzeczne z przepisami prawa organ ma obowiązek wydać decyzję zgodnie z treścią art. 16 ustawy. Zatem każdy wniosek o udostępnienie informacji publicznej powinien być załatwiony bądź przez udostępnienie informacji (czynność materialno- techniczna), a w przypadku, gdy istnieją ku temu podstawy prawne przez odmowę udostępnienia, która przybiera formę decyzji administracyjnej. Brak któregokolwiek ze wskazanych działań musi prowadzić do przyjęcia, że podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej dopuszcza się bezczynności w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej. Taka sytuacja wystąpiła w rozpoznawanej sprawie, gdyż zobowiązany do udzielenia informacji publicznej podmiot nie uczynił zadość żądaniu skarżącego zawartemu w jego wniosku z dnia 21.01.2012 r., ani nie wydał stosownej decyzji ze wskazaniem przyczyn odmowy. W konsekwencji pozostał więc w bezczynności.
Reasumując należy stwierdzić, że strona przeciwna do skarżącej powinna była albo udzielić żądanej informacji publicznej albo wydać decyzję o odmowie jej udzielenia, bądź też w razie stwierdzenia, że żądana informacja nie znajduje się w posiadaniu spółki – udzielić wnioskodawcy stosownej odpowiedzi w formie zwykłego pisma.
Jak wynika z rozstrzygnięcia Naczelnego Sądu Administracyjnego, powodem uchylenia wyroku Sądu I instancji było błędne wyrzeczenie zawarte w tym wyroku.
Przepis art. 149 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Naczelny Sąd Administracyjny w wydanym wyroku wskazał, że uwzględniając skargę na bezczynność Sąd nie może wskazywać, w jaki sposób podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej powinien rozpoznać sprawę.
Wobec powyższego Sąd rozpoznający ponownie przedmiotową sprawę - biorąc za podstawę art. 149 § 1 p.p.s.a. - w pkt I wyroku zobowiązał Przedsiębiorstwo [...]S.A. z siedzibą w O. do wydania w terminie 14 dni aktu lub podjęcia czynności w sprawie z wniosku skarżącego z dnia 21 stycznia 2012 r.. Sąd uznał tym samym, iż wskazany termin jest terminem adekwatnym do wydania aktu, lub podjęcia czynności w sprawie. Równocześnie termin ten koresponduje z art.13 ust. 1 ustawy zgodnie z którym udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 ustawy.
Stwierdzając na zasadzie art.149§1 p.p.s.a. w pkt II wyroku, że zaistniała w rozpoznawanej sprawie bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa Sąd miał na uwadze poglądy judykatury oraz piśmiennictwa – wobec braku zdefiniowania tego zwrotu przez ustawodawcę – iż rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, możemy powiedzieć, że naruszono prawo w sposób oczywisty (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r. sygn. akt I OSK 675/12). W tym kontekście Sąd miał na uwadze stosunkowo krótki okres w jakim do wniesienia skargi strona przeciwna do skarżącej pozostawała w bezczynności, a nadto okoliczność, iż naruszenie takie musi mieć więc charakter oczywisty i nie może wynikać z różnych interpretacji przepisów prawa. Tymczasem kwestia zakwalifikowania przedsiębiorstwa transportowego jako podmiotu zobowiązanego do udzielania informacji publicznej obiektywnie mogła wywoływać rozbieżność w ocenie tej okoliczności .
O kosztach postępowania orzeczono w pkt III wyroku na mocy art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło