III SA/Kr 1066/12
WyrokWSA w Krakowie2013-05-07
Skład orzekający: Barbara Pasternak, Halina Jakubiec, Grażyna Danielec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy emerytowany funkcjonariusz Policji, który w trakcie służby pobierał równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego, ma prawo do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego po zwolnieniu ze służby, w sytuacji gdy przepisy wykonawcze przyznające takie prawo emerytom utraciły moc obowiązującą?Ratio decidendi
Emerytowany funkcjonariusz Policji nie ma prawa do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego po zwolnieniu ze służby, ponieważ prawo to przysługuje wyłącznie czynnym policjantom. Utrata mocy obowiązującej przepisów wykonawczych, które przyznawały takie prawo emerytom i rencistom, wyklucza możliwość jego przyznania. Ponadto, pobieranie równoważnika za brak lokalu mieszkalnego w trakcie służby wykluczało przyznanie równoważnika za remont, zgodnie z § 2 pkt 2 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r.Stan faktyczny
Skarżący, K. J., były funkcjonariusz Policji, ubiegał się o przyznanie równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2005-2012. Organy administracji odmówiły przyznania świadczenia, argumentując, że prawo do niego przysługuje wyłącznie czynnym policjantom, a przepisy wykonawcze przyznające takie prawo emerytom utraciły moc obowiązującą. Skarżący kwestionował tę interpretację, podnosząc m.in. kwestię ochrony praw nabytych i błędną wykładnię przepisów. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Pasternak (spr.) Sędziowie WSA Halina Jakubiec NSA Grażyna Danielec Protokolant Magdalena Karcz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 maja 2013 r. sprawy ze skargi K. J. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 11 lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego I. skargę oddala II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz radcy prawnego D. F. - Kancelaria Adwokacka K os. [...], tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 240,00 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych), podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług.
Decyzją z dnia 11 lipca 2012 r., nr [...] Komendant Wojewódzki Policji, na podstawie art. 127 § 2, art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), art. 91 ust. 1 i 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 z późn. zm.), art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67 z późn. zm.), w związku z § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. z 2002 r. Nr 100, poz. 919 i Dz. U. z 2005 r., nr 266, poz. 2246), po rozpatrzeniu odwołania K. J. od decyzji Komendanta Powiatowego Policji nr [...] z dnia [...] 2012 r. o odmowie przyznania równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego za lata 2005-2012, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Decyzja powyższa zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym:
K. J. pełnił służbę w Policji od dnia 16 czerwca 1988 r. do dnia [...] 2005 r. a z dniem [...] 2005 r. został zwolniony ze służby w Policji. Obecnie jest emerytem policyjnym. W dniach 19 i 22 maja 2012 r. złożył w KPP oświadczenia mieszkaniowe do ustalenia uprawnień do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu za lata 2005 – 2012 r. Organ ustalił, że K. J., pełniąc służbę w Policji pobierał równoważnik za brak lokalu mieszkalnego, przyznany na podstawie Decyzji nr [...] wydanej przez Komendanta Powiatowego Policji. Po zwolnieniu ze służby, z dniem [...] 2005 roku równoważnik ten został K. J. cofnięty, a skarga na decyzję wydaną w tym przedmiocie została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 14 kwietnia 2011r. , sygn. akt III SA/Kr 1018/99. Wyrok ten jest prawomocny. Rozpatrując złożone przez K. J. oświadczenia mieszkaniowe za lata 2005 – 2012 , w których ubiegał się o przyznanie równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego Komendant Powiatowy Policji przywołał treść art. 91 ust. 1 i ust. 2 ustawy o Policji i wskazał, że zgodnie z delegacja ustawową, uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego zostały szczegółowo określone w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Jak wynika z § 1 ust. 1 tego rozporządzenia, przedmiotowy równoważnik pieniężny przysługuje wyłącznie policjantom pozostającym w służbie. Z dniem 1 stycznia 2006 roku weszło w życie rozporządzenie MSWiA z dnia 28 grudnia 2005 roku zmieniające rozporządzenie z dnia 28 czerwca 2002 roku w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, które uchyliło § 8 rozporządzenia z 28 czerwca 2002r., zgodnie z którym przepisy rozporządzenia stosowało się do emerytów, rencistów policyjnych oraz osób uprawnionych do renty rodzinnej po zmarłym emerycie lub renciście, o których mowa w ustawie z dnia 18 lutego 1994 roku o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...). Organ uznał więc, ze z chwilą wejścia w życie rozporządzenia z dnia 28 grudnia 2005 roku emeryci, renciści policyjni oraz osoby uprawnione do renty rodzinnej po zmarłym emerycie lub renciście, utraciły prawo do dalszego pobierania równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego. Nadto organ wskazał, biorąc pod uwagę treść art. 29 ust. 1, oraz art. 30 ustawy z dnia 18 lutego 1994 roku o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, (.....) i dokonując ich analizy, że ustawa ta nie gwarantuje emerytom i rencistom policyjnym oraz osobom uprawnionym do policyjnej renty rodzinnej prawa do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Powołano nadto treść § 1.1. rozporządzenia MSWiA z 28 czerwca 2002 r. , uznając, że K. J. ani jego żona nie posiadają tytułu prawnego do lokalu, określonego tym przepisem.
Biorąc pod uwagę taki stan sprawy, Komendant Powiatowy Policji, decyzja z dnia [...] 2012 r. , Nr [...], wydaną na podstawie art. 104 kpa, art. 91 i art. 97 ust. 5 ustawy o Policji, w związku z § 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 roku zmieniającego rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, odmówił przyznania K. J. równoważnika za remont lokalu mieszkalnego za lata 2005 - 2012.
W odwołaniu od decyzji Komendanta Powiatowego Policji K. J. zakwestionował stanowisko organu, podstawę prawną rozstrzygnięcia, oraz interpretację przepisów dokonaną przez organ. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i wydanie merytorycznego orzeczenia w trybie art. 138 kpa. Odwołujący zarzucił, że bez znaczenia w sprawie są okoliczności dotyczące postępowania w przedmiocie równoważnika za brak lokalu mieszkalnego, gdyż jest to odrębne postępowanie administracyjne. Nie jest prawdą, że pozbawiono go równoważnika za brak lokalu mieszkalnego, gdyż w tej sprawie nie zapadło żadne prawomocne, ostateczne i wykonalne orzeczenie administracyjne. Sprzeczne z przepisami ustawy o Policji i ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, jest także ustalenie, ze odwołujący ma status emeryta policyjnego, ponieważ nadal jest funkcjonariuszem Policji, tylko zwolnionym z obowiązku świadczenia służby, tym samym nieuprawnione jest traktowanie go jako policjanta gorszej kategorii. Zdaniem odwołującego, jego uprawnienie do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego wynika wprost z przepisu art. 91 ustawy o Policji i to niezależnie od tytułu, na podstawie którego zajmuje lokal.
W wyniku rozpatrzenia odwołania K. J., Komendant Wojewódzki Policji wydał opisaną na wstępie decyzję.
Organ odwoławczy poczynił ustalenia faktyczne tożsame z ustaleniami organu pierwszej instancji. Ustalił nadto, że K. J. zamieszkuje wspólnie z rodziną na podstawie umowy użyczenia w domu jednorodzinnym, którego właścicielami są A. i S. O., przy ul. H w S. Organ poczynił także identyczne jak organ pierwszej instancji ustalenia w kwestii równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, który pobierał K. J. Ustalił organ, że zainteresowany ani jako funkcjonariusz Policji, ani jako rencista policyjny, nie pobierał równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego.
Dokonując analizy obowiązującego w sprawie stanu prawnego wskazał, że do dnia 1 stycznia 2006 r. obowiązywał § 8 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r. , w myśl którego przepisy rozporządzenia stosowało się również do emerytów i rencistów policyjnych oraz osób uprawnionych do policyjnej renty rodzinnej. Emeryci, renciści policyjni oraz osoby uprawnione do policyjnej renty rodzinnej posiadali więc uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. W dniu 1 stycznia 2006 r. weszło w życie rozporządzenie MSWiA z dnia 28 grudnia 2005 r. zmieniające rozporządzenie MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r. W myśl § 1 rozporządzenia z dnia 28 grudnia 2005 r. uchylony został § 8 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r. Organ uznał, że z chwilą wejścia w życie rozporządzenia z dnia 28 grudnia 2005 r., emeryci i renciści policyjni oraz osoby uprawnione do policyjnej renty rodzinnej utracili uprawnienia do przedmiotowego równoważnika. Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji,(....) oraz ich rodzin, nie gwarantuje emerytom i rencistom policyjnym oraz osobom uprawnionym do policyjnej renty rodzinnej prawa do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. W myśl art. 29 ust. 1 tej ustawy funkcjonariusze zwolnieni ze służby, uprawnieni do policyjnej emerytury lub renty, mają prawo do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji odpowiednio ministra właściwego do spraw wewnętrznych, (....) w rozmiarze przysługującym im w dniu zwolnienia ze służby. Do mieszkań tych stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące lokali mieszkalnych dla funkcjonariuszy. Głównym celem art. 29 w/w ustawy jest umożliwienie dalszego korzystania przez osoby uprawnione na podstawie tej ustawy z mieszkań przydzielonych im decyzją administracyjną. Osoby, które nie posiadają takich mieszkań, mogą ubiegać się o pomoc finansową zgodnie z art. 30 wskazanej ustawy. Przepis art. 29 nie formułuje ogólnego nakazu stosowania do emerytów i rencistów policyjnych całości przepisów o uprawnieniach mieszkaniowych funkcjonariuszy Policji, lecz jedynie obowiązek odpowiedniego stosowania przepisów szczegółowych. Jeżeli ustawowe prawo emerytów i rencistów policyjnych obejmowałoby również inne uprawnienia, z rozdziału 8 ustawy o Policji, to zamieszczenie w ustawie o zaopatrzeniu emerytalnym art. 30 nie byłoby potrzebne, gdyż uprawnienie, o którym mowa w ostatnim artykule, wynikałoby z samego art. 29 tejże ustawy. W świetle art. 30 można wywnioskować, że uprawnienia mieszkaniowe funkcjonariuszy, które nie zostały wyraźnie wymienione w ustawie o zaopatrzeniu emerytalnym, nie przysługują emerytom i rencistom policyjnym oraz osobom uprawnionym do policyjnej renty rodzinnej. W takim tonie wypowiedział się również Trybunał Konstytucyjny, w wyroku z dnia 27 października 2008 r., sygn. akt U 4/08. Dotyczy on co prawda uprawnień emerytów i rencistów policyjnych do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, jednakże może mieć zastosowanie w tej sprawie, z uwagi na zbliżoną konstrukcję prawną obu równoważników. Tak więc w sprawach dotyczących równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego można stosować przywołany wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 października 2008 r. Takie stanowisko zostało potwierdzone i utrwalone w orzecznictwie sądowo administracyjnym (wyroki WSA w Krakowie z dnia 18 stycznia 2012 r. sygn. akt III SA/Kr 259/11, z dnia 18 października 2011 r. sygn. akt III SA/Kr 1412/10. W drugim z wyroków Sąd stwierdził, że "utrata mocy obowiązującej § 8 cyt. rozporządzenia wyklucza możliwość przyznania prawa do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego osobom będącymi emerytami policyjnymi". Odnosząc się do zarzutu, iż odwołującemu przysługuje prawo do równoważnika na zasadzie ochrony praw nabytych organ wskazał, że tym bardziej odwołujący nie spełniałby warunków do jego przyznania, gdyż zgodnie z § 2 pkt 2 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r., równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego nie przyznaje się jeżeli policjant lub jego małżonek otrzymuje równoważnik za brak lokalu mieszkalnego. Z tego tez względu za nieuzasadniony uznał organ odwoławczy zarzut, iż organ I instancji bezzasadnie podnosi okoliczności dotyczące postępowania w sprawie równoważnika za brak lokalu mieszkalnego. Podanie tych informacji było niezbędne, gdyż posiadanie uprawnień do równoważnika za brak lokalu do dnia zwolnienia ze służby oznaczało, iż zainteresowany nie posiadał lokalu mieszkalnego. Jego sytuacja mieszkaniowa po zwolnieniu ze służby nie zmieniła się, nadal zamieszkuje on z rodziną w tym samym domu, będącym własnością innych osób. K. J. ani jego rodzina nadal nie posiadają więc lokalu mieszkalnego. W tym samym stanie faktycznym nie jest możliwe jednoczesne nie posiadanie lokalu, co nadal podnosi zainteresowany w sprawie równoważnika za brak lokalu i posiadanie lokalu, co podnosi w niniejszej sprawie. Świadczenia w postaci równoważników za brak i za remont lokalu uzupełniają się i wynikają pośrednio z art. 88 ustawy o Policji, tj. prawa do służbowego lokalu mieszkalnego. Błędne jest twierdzenie skarżącego, że nie jest prawdą, iż pozbawiono go równoważnika za brak lokalu mieszkalnego, gdyż w tej sprawie prawomocnym, ostatecznym i wykonalnym orzeczeniem administracyjnym jest decyzja nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] 2009 r., a także prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 14 kwietnia 2011 r. sygn. akt III SA/Kr 1018/09, którym oddalono skargę na tę decyzję. Za nieuzasadniony uznał organ odwoławczy również zarzut odwołującego, iż organ I instancji bezzasadnie zastosował art. 29 i 30 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji oraz ich rodzin, oraz twierdzenie, że jego uprawnienie wynika wprost z art. 91 ustawy o Policji ponieważ nadal jest funkcjonariuszem tyle, że w stanie spoczynku. Po pierwsze pojęcie "emeryt policyjny" należy rozumieć jako skróconą i potocznie używaną wersję ustawowego określenia "funkcjonariusz Policji zwolniony ze służby uprawniony do emerytury policyjnej" (określeń tych użył zamiennie jako synonimów także NSA w wyroku sygn. I OSK 53/10). Nie wynikają z tego prawne konsekwencje o jakich twierdzi strona. W szczególności nieuprawnione jest twierdzenie, że emeryt lub rencista Policji pozostaje nadal w administracyjno -prawnym stosunku służbowym jak policjant w czynnej służbie i przysługują mu te same świadczenia. Po drugie w sprawie zgodności art. 91 ust. 2 ustawy o Policji z Konstytucją RP wypowiedział się również Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 29 listopada 2004 r. sygn. akt K 7/04. Trybunał stwierdził, że krąg podmiotów uprawnionych do równoważnika za remont lokalu mieszkalnego w sposób oczywisty określa przepis art. 91 ust. 1 ustawy, który stanowi o przyznaniu przedmiotowego równoważnika jedynie policjantowi. Zdaniem Trybunału przedmiotowe świadczenie przewidziane zostało w ustawie, jako przywilej związany z pełnieniem służby.
Organ odwoławczy przytoczył nadto pełną treść § 1 ust. 1 pkt. 1-6 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r. i odnosząc ją do sytuacji mieszkaniowej odwołującego wskazał, że w sprawie nie jest spełniony żaden z przypadków uprawniających zainteresowanego do równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, ponieważ zajmowanie domu na podstawie umowy użyczenia nie stanowi podstawy do otrzymania takiego równoważnika.
W skardze na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, K. J. zarzucił naruszenie przez organy przepisów art. 91 ust. 1 ustawy o Policji, przepisu § 1 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r., oraz przepisów postępowania – art. 10, 75, 77 i 78 kpa. Zdaniem skarżącego organy dokonały niewłaściwej interpretacji oświadczeń mieszkaniowych skarżącego, niewłaściwej i niedopuszczalnej wykładni wyroku WSA w Krakowie III SA/Kr 1018/09, całkowicie pominęły wiążący i prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie II SA/Wa 1032/08 z dnia 14 stycznia 2009 roku, oraz bezzasadnie pominęły dokumenty z których wynika, że policjantom w stanie spoczynku, którzy zostali zwolnieni ze służby czynnej przed dniem 31 grudnia 2005 r. wypłacany jest sporny równoważnik. Zdaniem skarżącego, uprawnienie do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego wynika wprost z art. 91 ust. 1 ustawy o Policji, ponieważ przepis ten nie stanowi iż przysługuje ono policjantowi w służbie czynnej. Skarżący przytoczył obszerną argumentację na poparcie swojego stanowiska i wniósł o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji.
Postanowieniem z dnia 7 września 2012r., III SA/Kr 1066/12 referendarz sądowy WSA w Krakowie przyznał skarżącemu prawo pomocy ustanawiając dla niego adwokata. Pełnomocnik skarżącego złożył w dniu 24 kwietnia 2013r. pismo procesowe, zarzucając wydanie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji z naruszeniem art. 107 § 1 kpa , oraz art. 10, 19, 65 i 66 kpa, oraz z rażącym naruszeniem art. 91 ustawy o Policji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.", sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Orzekanie – w myśl art. 135 ustawy - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b) p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt.1 lit. c) p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.), jeżeli zachodzą przyczyny określone w innych przepisach, sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Sąd kontroluje zaskarżony akt biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dniu jego wydania. Należy nadto wskazać, że na podstawie art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki celem usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia.
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji przeprowadzona z uwzględnieniem powyższych zasad prowadzi do wniosku, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sąd uznał, że rozstrzygnięcie Komendanta Wojewódzkiego Policji, oraz jego uzasadnienie prawne zasługuje na aprobatę.
Stan faktyczny sprawy nie budzi wątpliwości a ustalenia poczynione przez organy w tym zakresie nie są przez skarżącego kwestionowane. Sporna jest między stronami interpretacja przepisów art. 91 ustawy o Policji (Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) dalej ustawa, oraz przepisów rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002r. , zmienionego rozporządzeniem MSWiA z dnia 28 grudnia 2005r. p
Zgodnie z brzmieniem art. 91 ust. 1 ustawy, policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. W ust. 2 art. 91 ustawy zawarto delegację ustawową do określenia w drodze rozporządzenia wysokości oraz szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania równoważnika, o którym mowa w ust. 1, z uwzględnieniem podmiotów uprawnionych do jego otrzymania, wzorów wymaganych dokumentów, organów właściwych do jego przyznania, odmowy przyznania, wypłaty, cofania albo żądania jego zwrotu oraz sposobu postępowania w przypadku wystąpienia zbiegu do jego otrzymania. Na postawie tej delegacji Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wydał dnia 28 czerwca 2002 r. rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz.U. Nr 100, poz. 919). W akcie tym zostały uregulowane kwestie, o których mowa w art. 91 ust. 2 ustawy. Nadto § 8 w/w rozporządzenia stanowił, że przepisy rozporządzenia stosuje się do emeryta, rencisty policyjnego oraz osób uprawnionych do renty rodzinnej po zmarłym policjancie oraz po zmarłym emerycie lub renciście, o których mowa w ustawie z dnia 18 lutego 1994r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (.....), (Dz.U. z 2004r. , Nr 8, poz. 67 ze zm.). Na podstawie tego przepisu przyznawano emerytom i rencistom prawo do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego w oparciu o identyczne przesłanki prawne, jak w przypadku funkcjonariuszy pozostających w służbie. Także przed wejściem w życie rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r. przyznawano emerytom i rencistom prawo do równoważnika za remont lokalu mieszkalnego – a to na podstawie § 11 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 1999r. (Dz.U. z 1999r. Nr 106, poz. 1212 ze zm.), oraz na podstawie § 12 Zarządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 września 1997r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania policjantom równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych zasad ich zwracania (M.P. z 1997r., Nr 76, poz. 708). Jednakże w dniu 1 stycznia 2006 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. z 2005r. Nr 266, poz. 2246). Rozporządzenie to w § 1 pkt. 1 uchyliło § 8 rozporządzenia z 28 czerwca 2002r., czyli przepis który był podstawą przyznawania równoważnika za remont lokalu mieszkalnego emerytom i rencistom od dnia wejścia w życie rozporządzenia z 28 czerwca 2002r. tj. od 20 lipca 2002r. Utrata od dnia 1 stycznia 2006r. mocy obowiązującej § 8 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002r. oznacza, że wykluczona jest możliwość przyznania prawa do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego osobom będącym emerytami lub rencistami policyjnymi. Podkreślenia wymaga, że nie istnieje żaden inny przepis, który pozwalałby w zakresie prawa do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, traktować osoby uprawnione do policyjnych świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego w sposób identyczny, jak policjantów w służbie czynnej. Należy bowiem zwrócić uwagę na treść regulacji ustawowej, dotyczącej uprawnień funkcjonariuszy Policji do domagania się równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Otóż przepis art. 91 ust. 1 ustawy o Policji przewiduje, że równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego przysługuje policjantowi. Ustawa ta, której przedmiotem jest organizacja i uprawnienia Policji, oraz prawa i obowiązki policjantów, w rozdziale 8 zatytułowanym "Mieszkania funkcjonariuszy Policji" zawiera przepisy regulujące kwestie uprawnień policjantów do lokalu mieszkalnego, do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, prawo do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość, oraz prawo do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (art. art. 88, 91, 92, 94). W żadnym w przepisów rozdziału 8 ustawy, ani w żadnym innym przepisie ustawa nie zawiera regulacji dotyczących emerytów lub rencistów policyjnych – zgodnie z przepisem art. 91 ust. 1 ustawy prawo do równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego przysługuje policjantowi, a nie emerytom, czy rencistom policyjnym. Z kolei ustawa z dnia 18 lutego 1994r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, (.....), (Dz.U. z 2004r., Nr 8, poz. 67, ze zm.), która określa zasady nabywania prawa do emerytury i renty, oraz świadczenia, jakie przysługują w ramach zaopatrzenia emerytalnego, w art. 2 pkt. 2 lit. c stanowi, że w ramach zaopatrzenia emerytalnego przysługują na zasadach określonych w ustawie : prawo do lokalu mieszkalnego, oraz prawo do pomocy w budownictwie mieszkaniowym, zgodnie z regulacją przewidzianą w art. 29 ust. 1 i art. 30 ustawy. Żaden z przepisów ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) nie daje podstawy do przyznania emerytowi lub renciście policyjnemu prawa do równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 29 listopada 2004r. sygn. akt K 7/04 dokonując oceny zgodności z Konstytucją RP m. in. zapisu art. 91 ust. 2 ustawy o Policji stwierdził, ze krąg podmiotów uprawnionych do równoważnika za remont lokalu mieszkalnego w sposób oczywisty określa art. 91 ust. 1 ustawy o Policji. Z powyższego wynika zatem, że podmiotem uprawnionym do otrzymywania równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego jest wyłącznie policjant w służbie czynnej, tak jak wyłącznie policjant w służbie czynnej jest podmiotem uprawnionym do otrzymania innych świadczeń mieszkaniowych przewidzianych w rozdziale 8 ustawy, stanowiących przywilej związany z pełnieniem służby. Przepis art. 91 ust. 1 ustawy od początku swego obowiązywania nie przyznawał prawa do równoważnika za remont lokalu mieszkalnego ani emerytom ani rencistom policyjnym. Wszystkie akty wykonawcze wydawane na podstawie delegacji ustawowej z zawartej w ust. 2 tego przepisu w zakresie, w jakim przewidywały przyznanie prawa do równoważnika za remont lokalu mieszkalnego, tj. zarządzenie z dnia 30 września 1997r., rozporządzenie z dnia 20 grudnia 1999r. i rozporządzenie z dnia 28 czerwca 2002r. zostały wydane z przekroczeniem delegacji ustawowej. Do dnia 31 grudnia 2005r. przyznawanie emerytom i rencistom policyjnym uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego następowało nie na podstawie przepisów rangi ustawowej, ale wyłącznie w oparciu o przepisy wykonawcze do ustawy wydane z przekroczeniem granic delegacji ustawowej zawartej w art. 91 ust. 2 ustawy.
Odnosząc treść przedstawionej wyżej regulacji obowiązującej do stanu faktycznego sprawy stwierdzić należy, że skarżącemu, który z dniem [...] 2005r. został zwolniony ze służby w Policji i do dnia wydania zaskarżonej decyzji był (i nadal jest) emerytem policyjnym a żądanie przyznania prawa do równoważnika wniósł nie będąc już czynnym policjantem - nie przysługuje prawo do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2005 – 2012. Prawo do tego równoważnika przysługuje wyłącznie czynnym policjantom, którego to warunku skarżący nie spełnia. Skoro przyznawanie i wypłacanie równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego emerytom i rencistom policyjnym odbywało się na podstawie przepisów wydanych bez upoważnienia ustawowego i nie miało podstawy w przepisach rangi ustawowej - ani ustawy o Policji, ani Ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, (....), to w sprawie nie zachodzi sytuacja, w której podstawą ubiegania się o przyznanie spornego równoważnika byłaby ochrona praw słusznie przez skarżącego nabytych. Nie mogło dojść do nabycia przez skarżącego tych praw z uwagi na brak ważnej podstawy do ich nabycia, dlatego zarzuty skargi w tym zakresie należało uznać za nieuzasadnione Dodatkowo zauważyć należy, iż oświadczenie mieszkaniowe skarżącego dotyczące przyznania spornego równoważnika za 2005 r. obejmuje cały ten rok, czyli także okres od dnia 1 stycznia 2005r. do dnia [...] 2005r., kiedy to skarżący pełnił służbę w Policji (jak to ustalił organ a nadto, co znane jest sądowi z urzędu z akt tut. Sądu w sprawie III SA/Kr 1018/09). Skarżący pobierał wówczas równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego przyznany decyzją nr [...] Komendanta Powiatowego Policji. Uprawnienie to zostało skarżącemu cofnięte ostateczną decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] 2009r. nr [...]. Skarga K. J. na tę decyzję została oddalona wyrokiem tut. Sądu z dnia 14 kwietnia 2011r., sygn. akt III SA/Kr 1018/09. Wyrok powyższy jest prawomocny. Skoro skarżący pełniąc służbę w Policji pobierał równoważnik za brak lokalu mieszkalnego, to zgodnie z przepisem § 2 pkt. 2 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002r. równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego nie przyznaje się, jeżeli policjant lub jego małżonek otrzymuje równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego. O tyle więc bezzasadne są zarzuty skargi dotyczące bezprzedmiotowego powoływania się przez organy na fakt pobierania przez skarżącego w trakcie czynnej służby (do dnia [...] 2005r.) równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, oraz na wyrok tut. Sądu w sprawie III SA/Kr 1018/09. Bezzasadnym jest także - wobec wskazania przez organy treści tego przepisu, oraz przepisu § 1 ust. 1 rozporządzenia z 28 czerwca 2008r. zarzut braku uzasadnienia przez organy odmowy przyznania prawa do spornego równoważnika za okres od 1 stycznia do [...] 2005r. wniosku za okres
Z wyżej wskazanych względów należało uznać, że organy prawidłowo zastosowały przepis art. 91 ust. 1 ustawy o Policji, oraz przepisy rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r. w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji i dokonały prawidłowej interpretacji tych przepisów, jak i przepisów ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (....), z uwzględnieniem stanowiska Trybunału Konstytucyjnego, oraz orzecznictwa sądów administracyjnych.
Zbędne jest więc powtórne powoływanie prawidłowo przez organy wywiedzionych argumentów i wniosków.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, oraz zarzutów zawartych w piśmie procesowym z dnia 24 kwietnia 2013r. wskazać należy, co następuje :
Nie jest zasadny zarzut naruszenia przez organy przepisów art. 75, 77 i 78 kpa. Postępowanie dowodowe, uregulowane między innymi przepisami, których naruszenie zarzuca skarżący ma na celu wyczerpujące zbadanie i ustalenie okoliczności faktycznych związanych ze sprawą, tak, aby ustalony stan faktyczny mógł stanowić podstawę zastosowania normy prawa materialnego. W kontrolowanej sprawie nie wymagały dowodzenia okoliczności faktyczne istotne dla zastosowania przepisów prawa, ponieważ są one jasne i niesporne. Organ nie naruszył powyższych przepisów, ponieważ nie prowadził postępowania dowodowego. Wskazane przez skarżącego w oświadczeniach mieszkaniowych okoliczności były wystarczające do ustalenia stanu faktycznego w zakresie koniecznym do stwierdzenia, czy w tym stanie faktycznym skarżącemu przysługuje prawo do równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Wbrew stanowisku skarżącemu, organy nie naruszyły art. 75, 77 i 78 kpa, nie odnosząc się do przedłożonych przez skarżącego do akt sprawy uzyskanych w Komendach Wojewódzkich Policji w R, w Ł w G, w P, oraz w Komendzie Miejskiej w K informacji o wypłacaniu przez te organy emerytom policyjnym równoważników pieniężnych za brak lokalu mieszkalnego, lub za remont zajmowanego lokalu. Fakty wynikające z tych pism ani nie miały żadnego znaczenia dla ustalenia stanu faktycznego w kontrolowanej sprawie, ani też organy orzekające nie były tymi faktami związane przy wydawaniu kwestionowanych przez skarżącego rozstrzygnięć. Nie mógł również odnieść pożądanego przez skarżącego skutku zarzut naruszenia przez organy art. 10 kpa. Wobec niespornego stanu faktycznego, który nie wymagał prowadzenia postępowania dowodowego uzupełnienia a także aktywnego uczestniczenia skarżącego w postępowaniu stwierdzić należało, że uchybienie to nie miało ani nie mogło mieć wpływu na wynik sprawy. Jak bowiem jednolicie przyjmuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych i jak orzekł Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 2 września 2009r., II OSK 1317/08 (LEX nr 597191): "Podnosząc zarzut naruszenia praw procesowych zagwarantowanych art. 10 § 1 k.p.a. strona musi nie tylko wykazać, że takie naruszenie istotnie miało miejsce, ale ponadto, iż uniemożliwiło jej ono podjęcie konkretnie wskazanej czynności procesowej, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy" (por. także np. wyroki NSA z 2. 09. 2009r., II OSK 1320/08, LEx nr 597196, WSA w Krakowie z 28. 01. 2009r. III SA/Kr 1055/08, LEX nr 478703, WSA w Szczecinie z 23. 09. 2009r., II SA/Sz 747/09, LEX nr 580340). Sąd nie dopatrzył się także naruszenia przez organy przepisu art. 107 § 1 kpa w sposób podnoszony w piśmie z dnia 24 kwietnia 2012r. – tj. ani co do braku oznaczenia organów wydających kontrolowane decyzje, ani co do braku uzasadnienia prawnego zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji. Nie zachodzą zdaniem sądu żadne wątpliwości co do organów, które wydały kwestionowane decyzje, oraz co do właściwości tych organów. Sąd nie stwierdził także, aby w toku postępowania została naruszona zasada dwuinstancyjności. Zarówno zaskarżona, jak i poprzedzająca ją decyzja wydane zostały przez właściwe organy, o czym świadczą podpisy osób decyzje te wydających, a sprawa wszczęta złożeniem przez skarżącego oświadczeń mieszkaniowych została dwukrotnie rozpoznana i dwukrotnie rozstrzygnięta. O dwukrotnym rozpoznaniu sprawy świadczy treść uzasadnień organów zarówno pierwszej jak i drugiej instancji, stanowiąca odzwierciedlenie toku rozumowania organów i dowodząca wnikliwej analizy stanu prawnego. Uzasadnienia prawne zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji są wyczerpujące i wbrew zarzutom skargi przedstawiają stan prawny, jaki obowiązywał począwszy od dnia objętego wnioskiem skarżącego o wypłatę równoważnika aż do dnia wydania zaskarżonej decyzji, który to stan prawny decyduje o treści kontrolowanego rozstrzygnięcia. W stanie prawnym sprawy za bezzasadny należało uznać także wniosek skarżącego o uznanie za niezgodny z art. 91 ustawy o Policji przepisu § 1 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002r. i bezzasadne żądanie odmowy jego zastosowania. Pozostałe zarzuty skargi oraz zawarte w pismach procesowych stanowią polemikę z prawidłową argumentacją organu i nie naruszającym obowiązujących przepisów prawa rozstrzygnięciem.
Przepis art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, że w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala.
Wobec nieuwzględnienia zarzutów skargi, oraz braku stwierdzenia przez Sąd z urzędu naruszeń prawa, które skutkować winny uchyleniem zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 250 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło