III SA/Kr 1297/17
PostanowienieWSA w Krakowie2018-03-07
Skład orzekający: Sędzia WSA Maria Zawadzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykazał posiadanie znacznego majątku i osiąganie miesięcznych dochodów, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, mimo zaciągnięcia dodatkowych zobowiązań finansowych?Ratio decidendi
Sąd utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżący, pomimo przedstawienia listy wydatków przekraczających jego dochody, wykazał zdolność do wygospodarowania środków na pokrycie kosztów sądowych. Sąd uznał oświadczenie skarżącego za nierzetelne, wskazując na zaciągnięcie nowych zobowiązań finansowych, co świadczy o możliwości partycypacji w kosztach postępowania.Stan faktyczny
Skarżący R. L. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody w przedmiocie wymeldowania. Referendarz sądowy oddalił wniosek, uznając, że skarżący posiada wystarczające środki finansowe. Skarżący złożył sprzeciw, przedstawiając nowe, wyższe wydatki, które przekraczały jego dochody. Sąd rozpoznał sprzeciw na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy postanowienie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 grudnia 2017 r., sygn. akt I SA/Kr 1297/17.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Zawadzka po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 29 grudnia 2017 r. w sprawie ze skargi R. L. na decyzję Wojewody z dnia 25 sierpnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie wymeldowania postanawia: utrzymać w mocy postanowienie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 grudnia 2017 r., sygn. akt I SA/Kr 1297/17
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek R. L., o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody z dnia 25 sierpnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie wymeldowania.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach" skarżący jest współwłaścicielem w udziale 1/3 cz. domu o pow. [...] m2 i wartości [...] tyś. zł, ma mieszkanie o pow. [...]m2 i wartości [...] tyś. zł, współwłasność w udziale 1/3 cz. nieruchomości rolnej o pow. [...] ha, samochód [...] o wartości [...] tys. zł. Swoje miesięczne dochody skarżący określił na kwotę [...] zł z umowy o pracę. Uzasadniając swoje starania zaakcentował, że jest obecnie zadłużony w bankach na kwotę [...] tys. zł. Wymieniając zobowiązania i stałe wydatki podał, że na czynsz przeznacza [...] zł, na prąd [...] zł, na komórkę [...] zł, na telewizję [...] zł, na gaz [...] zł, na śmieci [...] zł, na wodę [...] zł, na raty za meble [...] zł, na spłacane w trzech ratach zadłużenie za gaz [...]zł.
Postanowieniem z dnia 29 grudnia 2017 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oddalił wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych.
W ustawowym terminie skarżący złożył sprzeciw od powyższego postanowienia. W sprzeciwie, przedkładając stosowne dokumenty podniósł, że doszły mu kolejne opłaty. Podał, że gaz używany za grudzień wyniósł [...] zł, gaz używany za styczeń [...] zł, wyrównanie prądu jednorazowe [...] zł prąd [...] zł, woda [...] zł czynsz za mieszkanie [...] zł, kablówka [...] zł telefony komórkowe i Internet [...] zł, Polsat cyfrowy [...] zł, leczenie zębów [...] zł miesięcznie, śmieci [...] zł, rata za zakup łózka [...] zł, zadłużenie za gaz grudzień [...]zł i za styczeń [...] zł oraz raty za remont łazienki [...] zł.
Skarżący podkreślił, że nie stać go na zapłacenie wpisu w wysokości 100 zł
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Stosownie do art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2017.1369), od postanowień dotyczących prawa pomocy przysługuje środek zaskarżenia w postaci sprzeciwu. Rozpoznając taki sprzeciw sąd wydaje postanowienie, w którym kwestionowane orzeczenie zmienia albo utrzymuje w mocy, o czym orzeka na posiedzeniu niejawnym – art. 260 § 1 oraz § 3 cyt. ustawy.
Podkreślić należy, że zgodnie z zasadą określoną w art. 199 cyt. ustawy, to strony postępowania sądowego zobowiązane są do ponoszenia jego kosztów, a odstępstwo od powyższego przewidują przepisy szczególne, tj. te odnoszące się do instytucji prawa pomocy. Ustanawiając przesłankę udzielenia prawa pomocy w zakresie częściowym ustawodawca wskazał w art. 246 § 1 pkt 2 cyt. ustawy, że jest nią wykazanie, że nie jest się w stanie ponieść pełnych kosztów postepowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Przyznanie prawa pomocy powinno mieć charakter wyjątkowy i być stosowane w przypadku osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób można zaliczyć bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia). Strona będąca osobą fizyczną powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli posiada stały miesięczny dochód czy ma jakiekolwiek środki majątkowe (por. postanowienia NSA z dnia 22.12.2004r. sygn. akt OZ 862/04, postanowienie NSA z dnia 27.02.2012r., sygn. akt I FZ 561/11, postanowienie NSA z dnia 01.07.2014r., sygn. akt I FZ 152/14, postanowienie NSA z dnia 07.07.2014r., sygn. akt II FZ 953/14, postanowienie NSA z dnia 21.07.2014r., sygn. akt II FZ 1096/14 ) lub też zdoła je zgromadzić.
Zdaniem Sądu, oceniając możliwości finansowe skarżącego referendarz sądowy prawidłowo uznał, że są one wystarczające do poniesienia kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
W ocenie Sądu słusznie przyjął referendarz sądowy, że zgodnie z tym, co skarżący wskazał w oświadczeniu majątkowym, osiągane dochody wystarczą mu na pokrycie wpisu w wysokości 100 zł bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania.
Natomiast w sprzeciwie od postanowienia referendarza sądowego skarżący wymienił kolejne miesięczne wydatki, które w sumie przekraczają kwotę jego miesięcznego dochodu. W tym zakresie zatem oświadczenie skarżącego zawarte w sprzeciwie należało uznać na nierzetelne i niewiarygodne. Skarżący nie wyjaśnił bowiem z jakich źródeł pokrywa należności przekraczające wartość swoich dochodów. Nie wskazał też, których należności ewentualnie nie reguluje z powodu braku bieżących środków.
Sąd podkreśla, że skarżący pomiędzy złożeniem oświadczenia majątkowego, a sprzeciwem zaciągnął kolejne zobowiązania - raty za zakup łóżka ([...] zł/m-c) i raty za materiały budowlane ([...] zł/m-c), a zatem był w stanie wygospodarować w swoim budżecie kwotę przekraczającą 100 zł. Tym samym stanowisko referendarza sądowego wyrażone w postanowieniu z dnia 29 grudnia 2017 r. należało uznać za zasadne.
Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 246 § 1 pkt. 2 P.p.s.a. i art. 245 § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 260 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło