III SA/Kr 401/11

PostanowienieWSA w Krakowie2013-04-26

Skład orzekający: Grzegorz Karcz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy adwokat działający na podstawie pełnomocnictwa substytucyjnego może domagać się zasądzenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, jeśli pełnomocnikiem z urzędu został wyznaczony inny adwokat?
Ratio decidendi
Wynagrodzenie z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu przysługuje wyłącznie adwokatowi wyznaczonemu przez właściwą Okręgową Radę Adwokacką. Adwokat działający na podstawie pełnomocnictwa substytucyjnego nie może samodzielnie domagać się zasądzenia kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, gdyż nie jest on podmiotem uprawnionym do otrzymania takiego wynagrodzenia. Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie o nieopłaceniu tych kosztów, a jego złożenie należy do wyznaczonego pełnomocnika.
Stan faktyczny
Wniosek o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne z urzędu złożyła adwokat A. K., która działała na podstawie pełnomocnictwa substytucyjnego udzielonego przez adwokata P. P., wyznaczonego przez Okręgową Radę Adwokacką do udzielenia pomocy prawnej z urzędu w postępowaniu przed NSA. Adwokat A. K. sporządziła skargę kasacyjną i domagała się zasądzenia kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Sąd administracyjny rozpatrywał wniosek o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokat A. K. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w związku ze sporządzeniem i wniesieniem skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 stycznia 2012 r. sygn. akt. III SA/Kr 401/11 w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego specjalnego postanawia: oddalić wniosek. Sygn. akt III SA/Kr 401/11 POSTANOWIENIE Dnia 26 kwietnia 2013 r. Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata K. P. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w związku z udziałem w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego specjalnego postanawia: oddalić wniosek. W sporządzonej i wniesionej skardze kasacyjnej adwokat A. K. działająca z substytucji adw. P. P. (k. 60) wniosła m.in. o zasądzenie, według norm przepisanych, kosztów pomocy prawnej udzielonej stronie skarżącej z urzędu, które nie zostały pokryte w żadnej części (k. 63) Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Jak wynika z akt po przyznaniu skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie na jej rzecz adwokata (k. 44), Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła tegoż w osobie mecenasa P. P. (k. 56). Rzeczony adwokat udzielił zaś mecenas A. K. pełnomocnictwa substytucyjnego do zastępstwa w sprawie (k. 60) i ta w oparciu o takie pełnomocnictwo substytucyjne sporządziła i wniosła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25.01.2012 r. sygn. akt. III SA/Kr 401/11 w sprawie ze skargi M. P. (k. 62 i n.) domagając się w jej treści zasądzenia według norm przepisanych, kosztów pomocy prawnej udzielonej stronie skarżącej z urzędu, które nie zostały pokryte w żadnej części (k. 63). Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpoznał tego wniosku (vide: odpis wyroku NSA z 10.01.2013 r. sygn.. I OSK 1410/12) Przy przedstawionym układzie procesowym kwestia uwzględnienia wniosku złożonego przez adwokat A. K. o według norm przepisanych, kosztów pomocy prawnej udzielonej stronie skarżącej z urzędu nieco się zaś komplikuje. Po pierwsze przepis art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jednoznacznie stanowi, że wynagrodzenie z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu otrzymuje wyznaczony pełnomocnik. Przez wyznaczonego adwokata rozumieć należy adwokata wskazanego przez właściwą Okręgową Radę Adwokacką. Skoro zaś w niniejszej sprawie ORA pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego wyznaczyła adwokata P. P., to tylko i wyłącznie on posiada ten przymiot. Po drugie w świetle powołanego przepisu stwierdzić należy, że przyznanie – wyznaczonemu pełnomocnikowi – kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, nastąpić może wyłącznie na wniosek tego pełnomocnika. Udzielenie dalszego pełnomocnictwa nie powoduje bowiem zwolnienia wyznaczonego przez ORA adwokata od udzielenia pomocy prawnej z urzędu, nie oznacza też, że substytut może wystąpić o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w imieniu wyznaczonego pełnomocnika. Udzielenie dalszego pełnomocnictwa powoduje powstanie określonego stosunku jedynie pomiędzy substytutem i stroną. Natomiast w wyniku powyższego nie następuje zmiana osoby pełnomocnika ustanowionego z urzędu, wyznaczonego przez właściwą korporację. Również wymagane oświadczenie, dotyczące opłacenia kosztów udzielonej pomocy prawnej z urzędu, powinno być złożone przez wyznaczonego pełnomocnika z urzędu (por. postanowienie NSA z 22.12.2010 r. sygn. II OZ 1288/10, postanowienie NSA z 17.03.2010 r. sygn. I OZ 184/10 i powołaną w jego uzasadnieniu uchwałę SN z 28.06.2006 r. sygn. III CZP 27/06, postanowienie SN z 7.11.2006 r. sygn. I CZ 78/06 oraz postanowienie WSA w Olsztynie z 27.04.2011 r. sygn. II SA/Ol 942/10) Mając to na uwadze orzeczono jak w sentencji. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 9 marca 2012 r. ustanowiono dla skarżącej adwokata (k. 44) którego Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła w osobie mecenasa P. P. (vide: zarządzenie Dziekana ORA k. 56). Rzeczony adwokat sporządził i wniósł skargę kasacyjną (k. 62-67) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 26 stycznia 2012 r. (k. 27). Nie brał jednak udziału w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, gdyż w jego miejsce Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie wyznaczyła adw. K. P. (vide: kopia pisma z dnia 27.12.2012 nr [...]), który stawił się na rozprawie w dniu 10 stycznia 2013 r. wnosząc przed jej zamknięciem o zasądzenie nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (vide: kopia protokołu rozprawy z dnia 10.01.2013 r. sygn. akt. I OSK 1410/12). Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do treści art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 02/153/1270 ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Zgodnie z aktualnie obowiązującymi rozwiązaniami przyjętymi w §20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. 02/163/1348 ze zm.) wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty te nie zostały zapłacone w całości lub części. Skoro zatem w realiach rozstrzyganego przypadku adwokat nie złożył takiego oświadczenia zatem przy zastanym układzie procesowym nie istniała inna możliwość jak tylko konieczność oddalenia wniosku adwokata o "zasądzenie nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu". W szczególności brak było podstaw, aby wzywać adwokata do uzupełnienia wniosku w trybie art. 49 §1 ppsa w związku z art. 258 §1 i §2 pkt. 8 ppsa. Dyspozycja normy przepisu art. 49 §1 ppsa odnosi się bowiem wyłącznie do sytuacji gdy pismo obarczone jest brakami formalnymi. Zgodnie zaś z aprobowanym w praktyce orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego poglądem Sądu Najwyższego wyrażonym w uzasadnieniu postanowienia z dnia 14 października 1998r. (sygn. II CKN 687/98 OSNC 1999/3/63), - który zachowuje aktualność na kanwie rozstrzyganego przypadku - oświadczenie to nie stanowi braku formalnego pisma lecz brak w zakresie uzasadnienia wniosku. Będąc nieodzownym elementem uzasadnienia wniosku o przyznanie kosztów stanowi przesłankę do przyjęcia, że praca adwokata nie została wynagrodzona w związku z czym zachodzi podstawa poniesienia kosztów z tego tytułu przez Skarb Państwa na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz.U. 82/16/124 ze zm.). Nie istniała też możliwość wyinterpretowania treści takiego oświadczenia z samej osnowy wniosku "o zasądzenie nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu". Po pierwsze wniosek pochodzi od profesjonalisty. Po drugie działanie takie prowadziłoby w istocie do niedopuszczalnego nadawania z urzędu składanym pismom treści, których są one pozbawione. Z tych przyczyn orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło