III SA/Kr 548/10
WyrokWSA w Krakowie2010-11-17
Skład orzekający: Bożenna Blitek, Krystyna Kutzner, Barbara Pasternak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja zatwierdzająca projekt prac geologicznych, która miała ograniczony termin ważności, może zostać uznana za nieważną z powodu rażącego naruszenia prawa, jeśli prace te dotyczyły budowy urządzeń eksploatacyjnych wód podziemnych, a nie prac geologicznych w rozumieniu ustawy Prawo geologiczne i górnicze?Ratio decidendi
Decyzja zatwierdzająca projekt prac geologicznych, nawet jeśli miała ograniczony termin ważności, może być przedmiotem postępowania o stwierdzenie jej nieważności, jeśli została wydana z naruszeniem prawa. W przypadku wątpliwości co do charakteru prac objętych projektem (czy były to prace geologiczne, czy budowa urządzeń eksploatacyjnych), organ administracyjny ma obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i rozważenia wszystkich dowodów, w tym opinii biegłych i wcześniejszych orzeczeń sądowych, aby prawidłowo zastosować przepisy prawa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Gminy A na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) stwierdzającą nieważność decyzji Starosty Powiatu B z 2005 r., która zatwierdziła projekt prac geologicznych. Wójt Gminy A zarzucił, że SKO błędnie uznało projekt za dotyczący budowy urządzeń eksploatacyjnych, a nie prac geologicznych, i że postępowanie nieważnościowe zostało wszczęte przez osoby nieposiadające legitymacji procesowej. Sprawa miała długą historię postępowań sądowych i administracyjnych, w tym uchylenia wcześniejszych decyzji.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 kwietnia 2010 r. oraz poprzedzającą ją decyzję tego organu z dnia [...] 2009 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek (spr.) Sędziowie NSA Krystyna Kutzner WSA Barbara Pasternak Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2010 r. sprawy ze skargi Gmina A na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 kwietnia 2010 r. , nr : [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 stycznia 2010 r.
W niniejszej sprawie została zaskarżona przez reprezentującego Gminę A Wójta Gminy A decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 kwietnia 2010 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2009 r. stwierdzającą nieważność decyzji Starosty Powiatu B z dnia [...] 2005 r. zatwierdzającej "Projekt prac geologicznych na pogłębienie istniejącej studni K-1, wykonanie nowego otworu eksploatacyjnego K-4 oraz przeprowadzenie próbnych pompowań studni K-1,K-2iK-4 na ujęciu wód podziemnych z utworów czwartorzędu w C", opracowany w sierpniu 2005 r.
Powyższa decyzja z dnia 9 kwietnia 2010 r. została wydana w następującym stanie faktycznym sprawy:
I.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 8 czerwca 2005r. do sygn. akt III SA/Kr 430/05 uchylił decyzję Wojewody z dnia [...] 2002r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu l instancji. Przedmiotową decyzją udzielone zostało pozwolenie na budowę inwestycji pod nazwą "Zaopatrzenie w wodę wsi C obejmującej wykonanie trzykomorowego ujęcia wody, wodociągu grawitacyjnego łączącego komory z pompownią oraz wodociągu tłocznego, budynku pompowni oraz modernizacji rowu A - na nieruchomościach położonych w C".
II.
Wnioskiem z dnia 2 sierpnia 2005 r. Wójt Gminy C zwrócił się do Starosty Powiatowego w B o zatwierdzenie "Projektu prac geologicznych na pogłębienie istniejącej studni K-1 , wykonanie nowego otworu eksploatacyjnego K-4 oraz przeprowadzenie próbnych pompowań studni K-1, K-2 i K-4 na ujęciu wód podziemnych z utworów czwartorzędu w miejscowości C".
Starosta B decyzją z dnia [...] 2005 r. znak [...], wydaną po rozpatrzeniu wniosku Urzędu Gminy w A, na podstawie art. 33 ust.1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r.- Prawo geologiczne i górnicze (Dz.U. Nr 27, poz.96 z późn. zm.), zatwierdził "Projekt prac geologicznych na pogłębienie istniejącej studni K-1, wykonanie nowego otworu eksploatacyjnego K-4 oraz przeprowadzenie próbnych pompowań studni K-1, K-2 i K-4 na ujęciu wód podziemnych z utworów czwartorzędu w C", opracowany w sierpniu 2005 r. Projekt obejmował pogłębienie istniejącej studni K-1 do głębokości 9,5 m ppt, wykonanie nowego otworu K-4 do głębokości 10,0m ppt, przeprowadzenie pompowań próbnych ujęcia, pomiarów wydajności i depresji eksploatacyjnej oraz badań hydrogeologicznych i laboratoryjnych. W decyzji ustalono termin ważności decyzji do dnia 31 października 2005 r.
Decyzją z dnia [...] 2005 r. znak [...] Starosta B, działając na podstawie art. 155 i 107 § 4 kpa uwzględnił wniosek Gminy A dotyczący przedłużenia terminu ważności decyzji z dnia [...] 2005 r., i ustalił termin ważności decyzji do dnia 31 grudnia 2005 r.
III.
Pismem zalegającym w aktach administracyjnych (tom I akt, między k. 13 a k. 14) Z-ca Dyrektora Powiatowej Stacji Sanitarno – Epidemiologicznej powiadomił Urząd Gminy w A, że Powiatowa Stacja Sanitarno – Epidemiologiczna nie była w stanie zrealizować zlecenia z dnia 9 września 2005 r. na pobór i analizę wody u G. P. w C nr 3, albowiem "właścicielka posesji nie wyraziła zgody na pobór wody".
W dniu 25 października 2005 r. G. P. i F. P. złożyli do Wojewody wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty B z dnia [...] 2005r., którą zezwolono na wykonanie prac geologicznych. Wniosek został oparty o przepis art. 156 § 1 pkt 2 kpa, a zaskarżonej decyzji zarzucono rażące naruszenie prawa materialnego tj. art. 33 ust.1 w zw. z art.6 pkt 2 ustawy z 1994 r. - Prawo geologiczne i górnicze przez wydanie zaskarżonej decyzji w odniesieniu do robót budowlanych i czynności, które w oczywisty sposób nie są pracami geologicznymi. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że wydana decyzja narusza interes prawny skarżących, albowiem skarżący jako właściciele działki sąsiadującej z działką, której dotyczy decyzja Starosty B, od wielu lat prowadzą na swojej nieruchomości działalność gospodarczą polegającą na produkcji żuru z wody źródlanej. Woda źródlana pobierana jest do tego celu ze źródła znajdującego się na terenie ich posesji, na podstawie odpowiedniego pozwolenia wodno prawnego, a próby budowy ujęcia wody dla wsi C podejmowane przez Wójta Gminy A na sąsiedniej działce - bezpośrednio zagrażają jakości pobieranej przez skarżących ze swojego źródła wody, jak i jego wydajności.
Wojewoda decyzją z dnia [...] 2005 r. znak [...] wydaną na podstawie art. 105 § 1 kpa oraz art. 103a ust. 4 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. - Prawo geologiczne i górnicze, umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty B z dnia [...] 2005 r. podnosząc, że żądający stwierdzenia nieważności decyzji Starosty B z dnia [...] 2005 r. nie są stroną w sprawie, której decyzja ta dotyczy, a tym samym postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji -zgodnie z art. 105 § 1 kpa - stało się bezprzedmiotowe.
W wyniku rozpatrzenia odwołania G. P. i F. P. od powyższej decyzji Minister Środowiska decyzją z dnia 30 marca 2006r. znak: [...] uchylił decyzję Wojewody i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, a na uzasadnienie podniósł między innymi, że "organ pierwszej instancji powinien raz jeszcze rozważyć, czy właściciele nieruchomości położonych w sąsiedztwie terenu projektowanych prac geologicznych nie powinni być jednak uznani za strony postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty B albowiem w projekcie prac geologicznych przewidziano prowadzenie obserwacji zwierciadła wody w ich studniach i pobranie próbek wody do analiz fizyko-chemicznych, a czynności te, zgodnie z art. 6 pkt 3 ustawy Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2005 r., nr 228, poz. 1947) zalicza się do robót geologicznych wykonywanych w ramach projektowanych prac geologicznych."
Postanowieniem z dnia 12 maja 2006 r. Marszałek Województwa przekazał Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu sprawę stwierdzenia nieważności decyzji Starosty B z dnia [...] 2005 r. albowiem - na podstawie art. 8 pkt 7 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w podziale zadań i kompetencji administracji terenowej - wojewoda z dniem 1 stycznia 2006 r. przestał pełnić funkcje organu wyższego stopnia (w rozumieniu przepisów kpa) w odniesieniu do starosty jako organu administracji geologicznej, a organem tym stało się właściwe samorządowe kolegium odwoławcze.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2006 r. znak: [...] wydaną na podstawie art. 157 § 3 w zw. z art. 158 § 2 kpa, odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji Starosty Powiatu B z dnia [...] 2005r. znak [...]. W uzasadnieniu decyzji Kolegium podniosło, że stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 kpa, jak i stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa (art. 158 § 2 kpa) możliwe jest w stosunku do decyzji "istniejącej w obrocie prawnym", a tymczasem w rozpoznawanym przypadku decyzja Starosty B z dnia [...] 2005 r. miała ograniczony termin ważności (obowiązywania w obrocie prawnym) - do dnia 31 grudnia 2005 r.
G. P. i F. P. wnieśli do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy podnosząc, że zaskarżona decyzja nie bierze pod uwagę, że decyzją Starosty B znak [...] przedłużono termin ważności skarżonej w niniejszym postępowaniu decyzji o zatwierdzeniu projektu prac geologicznych do 31 grudnia 2006 r., a tym samym, skarżona decyzja Starosty B z dnia [...] 2005 r. w chwili obecnej nadal "istnieje w obrocie prawnym".
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2006 r. znak [...], wydaną po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2006 r. odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty B z dnia [...] 2005 r., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji Kolegium podtrzymało swoje stanowisko zawarte w decyzji z dnia [...] 2006 r., a odnośnie zarzutu podniesionego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Kolegium wskazało, że decyzja z dnia [...] 2005 r. została przedłużona do dnia 31 grudnia 2005 r., a nie do dnia 31 grudnia 2006 r.
Skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2006 r. złożyli G. P. i F. P. wnosząc o jej uchylenie wraz z decyzją ją poprzedzającą i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Na poparcie stanowiska podnieśli, że zaskarżona decyzja nie jest oparta na żadnym wyraźnym przepisie prawa obowiązującego, a wyłącznie na wykładni doktrynalnej i prowadzi do skutków niemożliwych do zaakceptowania albowiem wyłącza możliwość kontroli decyzji, pozbawia strony możliwości ochrony ich praw i to nawet w sytuacji oczywistej bezprawności działań władz. Zarzucili, że decyzja, która w swojej treści ma zastrzeżony termin na podjęcie określonych działań nadal może wywoływać określone skutki prawne i być powoływana jako podstawa prawna dla różnych rozstrzygnięć czy działań oraz jest błędna także z tej przyczyny, że mylnie utożsamia się w niej termin przewidziany na wykonanie prac geologicznych z terminem w którym decyzja "wygasała".
Wnosząc o oddalenie skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu decyzji i wskazało, że zgodnie z art. 107 § 1 kpa decyzja administracyjna może zawierać klauzule dodatkowe, takie jak termin, warunek, czy zlecenie. Termin jako dodatkowy element decyzji może być traktowany wyłącznie jako "termin ważności decyzji", to znaczy może ograniczać czasowo uprawnienia lub obowiązki płynące z decyzji. Określenie terminu ważności w decyzji administracyjnej powoduje, że decyzja taka wygasa z upływem terminu na jaki została wydana. Przedmiotowa decyzja miała ograniczony termin ważności do 31 grudnia 2005 r., a to powoduje konieczność wydania decyzji o odmowie wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 18 kwietnia 2007 r. (sygn. akt III SA/Kr 1344/06) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję tego samego organu nie podzielając poglądu Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że sam fakt zamieszczenia w decyzji administracyjnej terminu obowiązywania decyzji powoduje, iż po upływie tego terminu nie może się toczyć postępowanie o stwierdzenie nieważności tej decyzji. Sąd zaznaczył, że decyzja taka, mimo upływu terminu końcowego, stanowi podstawą prawną dla wykonanych wówczas obowiązków czy też nabytych wówczas uprawnień i to nawet wtedy, gdy decyzja ta w dacie jej wydania została wydana z naruszeniem art. 156 § 1 kpa. Z tego względu decyzja ta pomimo, iż minął jej termin końcowy pozostaje w obrocie prawnym, albowiem nadal stanowi podstawę prawną podjętych wówczas działań, czy też nabytych uprawnień, a stąd też może być celowe i zasadne badanie czy taka decyzja o określonym terminie końcowym nie została wydana w warunkach naruszenia art. 156 § 1 kpa. Zaznaczono, że w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji momentem oceny jest data wydania decyzji, a orzeczenie o stwierdzeniu nieważności decyzji wywołuje skutek wsteczny. Dlatego też w przypadku decyzji administracyjnych z określonym terminem obowiązywania, które zostały wydane z naruszeniem art. 156 § 1 kpa, mimo upływu tego terminu, można wszcząć postępowanie o stwierdzenie ich nieważności, jeżeli decyzje te wywołały trwające nadal skutki prawne. Sąd nadto zwrócił uwagę na treść art. 33 ustawy - Prawo geologiczne i górnicze, który stanowił podstawę prawną wydania decyzji z dnia [...] 2005 r. przez Starostę B, z którego wynika (art. 33 ust. 3), że projekt zatwierdza się na czas oznaczony, podczas gdy w przedmiotowej decyzji orzeczono o terminie ważności decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zaznaczył, że "Samorządowe Kolegium Odwoławcze ponownie rozpoznając sprawę rozważy złożony przez skarżących wniosek".
IV.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze - rozpoznając ponownie wniosek skarżących G. P. i F. P. o stwierdzenie nieważności decyzji - decyzją z dnia [...] 2007 r. znak: [...] odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Starosty B z dnia [...] 2005 r. W uzasadnieniu decyzji Kolegium odwołało się do pojęcia rażącego naruszenia prawa (art. 156 § 1 pkt 2 kpa), które zgodnie z doktryną jak i orzecznictwem sądowym następuje wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Rażące naruszenie prawa jest z reguły wyrazem ewidentnego i jasno uchwytnego błędu w interpretowaniu prawa. Jeżeli zaś przepis dopuszcza rozbieżną interpretację, nawet mniej lub bardziej uzasadnioną – to wybór jednej z takich interpretacji, jeżeli nawet później zostanie uznany za nieprawidłowy, nie może być oceniany jako "rażące" naruszenie prawa. Z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia wtedy, gdy uchybienie prawu ma charakter oczywisty, jasny i bezsporny, nie dopuszczającej możliwości odmiennej wykładni. Organ zaznaczył, że w rozpoznawanym przypadku – zdaniem wnioskodawców – rażące naruszenie prawa tj. art. 33 ust. 1 w zw. z art. 6 pkt 2 ustawy – Prawo geologiczne i górnicze, polega na wydaniu zaskarżonej decyzji w odniesieniu do robót budowlanych i czynności, które w oczywisty sposób nie są pracami geologicznymi, a tymczasem ustawa prawo geologiczne i górnicze zawiera legalną definicję pojęcia "pracy geologicznej". I tak stosownie do brzmienia art. 6 pkt 2 ustawy "pracą geologiczną jest projektowanie i wykonywanie badań w celu ustalenia budowy geologicznej kraju, a zwłaszcza poszukiwania i rozpoznawania złóż kopalin, wód podziemnych, określania warunków geologiczno-inżynierskich, a także sporządzanie map i dokumentacji geologicznych oraz projektowanie i wykonywanie badań na potrzeby wykorzystania ciepła Ziemi lub ujmowania wód podziemnych ". Zdaniem Kolegium, w świetle wyżej przytoczonej definicji za prace geologiczną uznać zatem również należy "projektowanie i wykonywanie badań na potrzeby ujmowania wód podziemnych". Pogłębienie istniejącej studni K-1, wykonanie nowego otworu eksploatacyjnego K-4 oraz przeprowadzenie próbnych pompowań studni K-1, K-2 i K-4 na ujęciu wód podziemnych z utworów czwartorzędu w C, mające na celu ustalenie pomiarów wydajności oraz depresji eksploatacyjnej – zasobów eksploatacyjnych wód podziemnych oraz przeprowadzenie badań hydrogeologicznych i laboratoryjnych tych wód, w istocie stanowiło wykonywanie robót geologicznych w ramach prac geologicznych. Projekt takich prac geologicznych sporządzony przez posiadającego uprawnienia geologiczne hydrologa, wymagał więc – stosownie do treści art. 33 ust. 1 ustawy – zatwierdzenia przez miejscowo właściwy organ administracji geologicznej, którym stosownie do treści art. 103 ust. 1 ustawy był Starosta Powiatu B. Nie można zatem zgodzić się z twierdzeniem zawartym w uzasadnieniu wniosku o "oczywistości naruszenia prawa".
Od powyżej decyzji G. P. i F. P. złożyli wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy wnosząc o jej zmianę przez stwierdzenie nieważności decyzji. W uzasadnieniu wniosku podano, że zaskarżona decyzja jest błędna, albowiem – wbrew wyrażonemu tam poglądowi – z samej treści zaskarżonej decyzji Starosty Powiatu B wynika, że nie dotyczy ona prac geologicznych. Wykonanie nowego otworu eksploatacyjnego (czyli po prostu studni) podobnie jak pogłębienie istniejącej studni nie mieści się w pojęciu prac geologicznych. Rażące naruszenie prawa polega ponadto na orzeczeniu w zaskarżonej decyzji o terminie ważności decyzji, podczas gdy zgodnie z art. 33 ust. 3 ustawy projekt prac geologicznych zatwierdza się na czas oznaczony.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2007r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję i podtrzymało w uzasadnieniu decyzji wszystkie argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] 2007 r. Odnośnie zarzutu dotyczącego orzeczenia o terminie ważności decyzji, podczas gdy - zgodnie z art. 33 ust. 3 ustawy - powinno być, że projekt prac geologicznych zatwierdza się na oznaczony czas - Kolegium wskazało, że ustalenie terminu ważności decyzji w istocie powodowało, że wnioskowany projekt prac geologicznych zatwierdzony został na czas oznaczony. Z tego względu nie można uznać, że decyzja Starosty Powiatu B z dnia [...] 2005 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa.
Skargę na powyższą decyzję złożyli G. P. i F. P. wnosząc o jej uchylenie oraz o uchylenie decyzji ją poprzedzającej. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie art. 153 ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez przyjęcie w zaskarżonej decyzji poglądu sprzecznego z wiążącą w sprawie oceną prawną zawartą w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 18 kwietnia 2007r. , który przesądził, że projekt prac geologicznych zatwierdza się na czas oznaczony, podczas gdy w przedmiotowej decyzji orzeczono o terminie ważności decyzji oraz naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 kpa w zw. z art. 33 ust. 1-3 ustawy - prawo geologiczne i górnicze przez niezasadne przyjęcie, że zatwierdzony projekt obejmujący m.in. wykonanie nowego otworu eksploatacyjnego K-4 i pogłębienie istniejącej studni K-1 przewidywał realizację prac geologicznych w rozumieniu ustawy, co jest niezgodne z językowym znaczeniem zwrotów użytych w sentencji badanej przez organ decyzji
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu powyższej skargi - wyrokiem z dnia 30 lipca 2008 r., sygn. akt III SA/Kr 103/08 uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2007 r. oraz poprzedzającą ją decyzję w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. Sąd zaznaczył, że bezspornym w sprawie jest to, że powołany przepis art. 33 ustawy - Prawo geologiczne i górnicze może stanowić podstawę prawną do wydania decyzji zatwierdzającej projekt prac geologicznych, ale taka decyzja może być wydana wówczas, gdy przedmiotem zatwierdzenia jest projekt prac geologicznych, a nie projekt dotyczący innych prac niż prace geologiczne. Sąd uznał, że przedmiotem sporu jest ustalenie czy zatwierdzony projekt dotyczył rzeczywiście prac geologicznych, czy też projekt ten dotyczył innych prac nie mających charakteru prac geologicznych, czyli przedmiotem spornym jest ustalenie okoliczności faktycznych sprawy na dzień wydania decyzji zatwierdzającej projekt prac geologicznych tj. na dzień 10 sierpnia 2005 r. Zdaniem Sądu, wyjaśnienie tych okoliczności pozwoli odpowiedzieć na pytanie, czy w tym stanie faktycznym prawidłowo zastosowano normę zawartą w art. 33 ustawy - Prawo geologiczne i górnicze. Sąd podniósł, że z akt Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie o sygn. II SA/Kr 430/05 (w których wyrokiem z dnia 8 czerwca 2005 r. uchylona została decyzja Wojewody z dnia [...] 2002 r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji) wynika, że przedmiotową decyzją udzielone zostało pozwolenie na budowę inwestycji pod nazwą "zaopatrzenie w wodę wsi C obejmującej wykonanie trzykomorowego ujęcia wody, wodociągu grawitacyjnego łączącego komory z pompownią oraz wodociągu tłocznego, budynku pompowni oraz modernizacji rowu A – na nieruchomościach położonych w C ...", a to oznacza, że wszelkie projekty dotyczące prac geologicznych musiały być wcześniej realizowane tj. przed podjęciem postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę. Sąd stwierdził, że szczegółowa analiza projektu prac geologicznych sporządzonego w sierpniu 2005 r. przez G. W. posiadającego uprawnienia geologiczne i hydrogeologiczne, który został zatwierdzony przedmiotową decyzją Starosty B z dnia [...] 2005r. wskazuje, że projekt ten dotyczył przede wszystkim prac mających na celu budowę urządzeń eksploatacyjnych wód podziemnych, a nie prac służących budowie urządzeń przeznaczonych dla celów badawczych. Analizując szczegółowo pewien fragment projektu Sąd uznał, że wynika z niego, iż "zasadniczym, pierwszoplanowym celem prac, które miały być realizowane było wykonanie urządzeń służących eksploatacji wód podziemnych, a nie wykonanie prac geologicznych w rozumieniu art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. – Prawo geologiczne i górnicze, a to oznacza, że zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 33 ust. 1-3 powołanej wcześniej ustawy jest uzasadniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, iż "przyjęcie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, że zatwierdzony decyzją Starosty Powiatu B z dnia [...] 2005 r. projekt prac geologicznych rzeczywiście dotyczył prac geologicznych w rozumieniu art. 6 ustawy - Prawo geologiczne i górnicze nie może się ostać" i podkreślił, że Kolegium Odwoławcze nie dokonało "prawidłowego wyjaśnienia i ustalenia okoliczności stanu faktycznego dotyczących charakteru i rodzaju prac, które miały być realizowane w oparciu o przedłożony projekt prac geologicznych, a konsekwencją tego było zastosowanie nieodpowiedniego stanu prawnego". Sąd stwierdził, że "Samorządowe Kolegium Odwoławcze ponownie rozpoznając sprawę winno rozważyć czy w przedmiotowej sprawie została spełniona hipoteza normy zawartej w przepisie art. 33 ustawy tzn., czy podstawowym celem przedłożonego projektu prac geologicznych były rzeczywiście prace geologiczne, bo tylko projekt dotyczący takich prac mógł być zatwierdzony w trybie tego przepisu." Sąd nie podzielił stanowiska skarżących jakoby Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło przepis art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, albowiem w uzasadnieniu wyroku WSA w Krakowie z dnia 18 kwietnia 2007 r. Sąd jedynie zwrócił uwagę na brzmienie przepisu art. 33 ust. 3 ustawy, który brzmi "projekt zatwierdza się na czas oznaczony" i jednocześnie zwrócił uwagę na brzmienie pkt II decyzji, w którym organ orzekł o terminie ważności decyzji, przy czym Sąd nie sformułował wówczas w tej kwestii oceny prawnej, gdyż istota sporu, który wówczas miał miejsce dotyczyła ogólnego zagadnienia tj. możliwości wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji w przypadku, gdy w decyzji został określony termin ważności decyzji i tylko w tym zakresie Sąd sformułował wiążącą ocenę prawną, iż wszczęcie takiego postępowania jest możliwe. Sąd wówczas zwrócił tylko Kolegium uwagę na rozbieżność pomiędzy brzmieniem przepisu art. 33 ust. 3 ustawy, a treścią pkt II decyzji, aby Kolegium rozpoznając ponownie sprawę zwróciło uwagę na powyższą kwestię i dokonało jej oceny, co Kolegium uczyniło.
V/1.
W niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2009 r. nr [...] orzekło o stwierdzeniu nieważności decyzji Starosty Powiatu B z dnia [...] 2005 r. znak: [...]. Na uzasadnienie decyzji organ ten podniósł, że był zobowiązany przez Sąd do ustalenia, czy zatwierdzony projekt dotyczył rzeczywiście prac geologicznych, czy też projekt ten dotyczył innych prac nie mających charakteru prac geologicznych, a więc do ustalenia okoliczności faktycznych sprawy na dzień wydania decyzji zatwierdzającej projekt prac geologicznych tj. [...] 2005 r., nie mniej był również związany poglądem wyrażonym w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 30 lipca 2008 r., sygn. akt: III SA/Kr 103/08, który – według organu – ustalił, że z treści przedłożonego projektu prac wynika, że zasadniczym, pierwszoplanowym celem prac, które miały być realizowane było wykonanie urządzeń służących eksploatacji wód podziemnych, a nie wykonanie prac geologicznych w rozumieniu art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. - Prawo geologiczne i górnicze i tym samym decyzja Starosty Powiatu B z dnia [...] 2005 r. znak [...] wydana została z rażącym naruszeniem treści art. 33 ust. 1 w zw. z art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. – Prawo geologiczne i górnicze, a w związku z tym organ orzekł o stwierdzeniu jej nieważności.
Pismem z dnia 29 stycznia 2009 r. Wójt Gminy A reprezentujący Gminę A wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy zarzucając, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2009 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, albowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 30 lipca 2008 r. zalecił organowi rozważenie czy w przedmiotowej sprawie spełniona została hipoteza normy zawartej w art. 33 ustawy – Prawo geologiczne i górnicze, czego nie dokonano. Wójt Gminy zarzucił, że nie wzięto pod uwagę faktu, iż możliwość weryfikacji decyzji dotyczy decyzji pozostających w obrocie prawnym, co potwierdza orzecznictwo sądowe. W szczególności powołano orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 września 2007 r. sygn. akt II S.A./Kr 659/07, w którym zawarto tezę, iż: "Każdy przewidziany przepisami Kpa tryb weryfikacji decyzji ostatecznych może dotyczyć wyłącznie takiej decyzji, która pozostaje w obrocie prawnym. Aby doszło do merytorycznej weryfikacji decyzji pierwotnej musi ona istnieć w obrocie prawnym w dniu, w którym decyzja weryfikująca nabędzie przymiot ostateczności. Inaczej mówiąc, wniosek strony czy też wszczęcie postępowania weryfikacyjnego z urzędu nie powoduje przedłużenia bytu prawnego decyzji pierwotnej". W wyroku z dnia 9 maja 2000 r. sygn. akt I S.A. 170/00 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że: "Określenie w decyzji administracyjnej terminu ważności powoduje, że decyzja taka wygasa z upływem terminu, na który została wydana. Upływ czasu przesądza więc o usunięciu takiej decyzji z obrotu prawnego." We wniosku zaznaczono, że wszystkie prace geologiczne zaprojektowane zatwierdzonym przez Starostę decyzją z dnia [...] 2005 r. projektem prac geologicznych zostały wykonane albowiem "otwory studzienne zostały odwiercone do projektowanych głębokości, w trakcie wykonywanych robót wiertniczych pobierano próbki geologiczne, badano i opisywano litologię rozwiercanych warstw geologicznych. Badania te posłużyły prawidłowemu dobraniu filtra studni i określeniu interwału głębokości zabudowania filtra, a po odwierceniu studni przeprowadzono serię próbnych pompowań, których celem było ustalenie zasobów wód podziemnych ujęcia." Zdaniem Wójta Gminy – treść art. 33 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. - Prawo geologiczne i górnicze dawała podstawę do wydania decyzji z dnia [...] 2005 r., gdyż zgodnie z art. 6 tej ustawy pracą geologiczną jest m.in. projektowanie i wykonywanie badań w celu ujmowania wód podziemnych (pkt 2 art. 6), a robotą geologiczną jest wykonywanie w ramach prac geologicznych wszelkich czynności poniżej powierzchni ziemi, w tym wykonywanych przy użyciu materiałów wybuchowych (pkt 3 art. 6). Wójt Gminy podniósł, że w ramach prac geologicznych wykonuje się otwory, które po zbadaniu mogą służyć jako otwory studzienne. Ustalone zasoby eksploatacyjne identyfikowane są tylko i wyłącznie z otworami odwierconymi i zbadanymi w ramach projektu prac geologicznych. Ustawodawca przewidział kilka rodzajów dokumentacji, które należy traktować jako powykonawcze, będące konsekwencją wykonanych prac geologicznych. W przypadku określania zasobów eksploatacyjnych jest to dokumentacja hydrogeologiczna, której szczegółowe wymagania określa rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 3 października 2005 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać dokumentacje hydrogeologiczne i geologiczno-inżynierskie (Dz. U. Nr 201, poz. 1673.). Podkreślono, że jest rzeczą naturalną, iż po przeprowadzeniu badań i osiągnięciu zamierzonych celów, w przypadku badań hydrogeologicznych związanych z wierceniem i wykonaniem studni wykonuje się dokumentację hydrogeologiczną, w której dokumentuje się stwierdzone zasoby wód podziemnych określonych otworów badawczo-eksploatacyjnych, a pozostałością po tych badaniach są odwiercone otwory. Wójt Gminy podniósł, że wykonanie urządzenia wodnego – studni regulują przepisy ustawy z dnia 18 lipca 2001r. - Prawo wodne (Dz. U. Nr 115, poz.1229 z późn. zm.) i dopiero po przeprowadzeniu badań hydrogeologicznych, których celem jest określenie wydajności, jak również jakości wody ujętego poziomu wodonośnego można - zgodnie z art. 124 tej ustawy - wystąpić z wnioskiem o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na budowę urządzenia wodnego służącego do poboru wód - studni eksploatacyjnej. Zarzucono, że gdyby tak było jak przyjęło Kolegium, że wykonane zostały faktycznie urządzenia eksploatacyjne do poboru wody a nie prace geologiczne, to ujęcie wody dla mieszkańców byłoby już od kilku lat eksploatowane. Zwrócono uwagę na treść pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który w odpowiedzi na skargę Państwa G. i F. P. z dnia 5 września 2005 r., przeprowadził postępowanie wyjaśniające i na podstawie kontroli z dnia 19 września 2005 r. oraz przeprowadzonego postępowania Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego ustalił w piśmie z dnia 21 września 2005 r., znak: [...], że "w świetle przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 207 z 2003 r., poz. 2016 tekst jedn. z późn. zm.) na wykonanie prac geologicznych nie jest wymagane pozwolenie na budowę ani zgłoszenie. Wykonane odwierty służą jedynie do badań zasobów wody i nie są studniami ujęcia wody dla C." Powyższe potwierdza w sposób jednoznaczny, że przeprowadzone prace, których zakres obejmował odwiercenie studni (otworów wiertniczych) i zbadanie ich wydajności, były pracami geologicznymi. Zaznaczono, że informacja geologiczna zawarta w dokumentacji stanowi materiał pomocny min. w badaniu budowy geologicznej kraju, studnie K-1, K-2 i K-4 zostały ponadto zarejestrowane w banku danych HYDRO przez Państwową Służbę Hydrogeologiczną w 2006 r. Podkreślono, że otwory K-1 i K-4 zostały odwiercone zgodnie ze sztuką wiertniczą stosowaną do wykonywania otworów geologicznych, badania geologiczne zostały wykonane przy pomocy tymczasowo zamontowanych pomp głębinowych, energię elektryczną do zasilenia pomp doprowadzono przy pomocy przedłużaczy, a odprowadzenie wody odbywało się za pomocą węży strażackich. Tak więc po zakończeniu prac geologicznych, pozostały jedynie otwory studzienne, których konstrukcja została przedstawiona w projekcie prac geologicznych. W odwołaniu zaznaczono, że w związku z powiązaniem przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze sprawy decyzji zatwierdzającej projekt prac geologicznych z planowaną wcześniej inwestycją pod nazwą "Zaopatrzenie w wodę wsi C obejmującej wykonanie trzykomorowego ujęcia wody, wodociągu grawitacyjnego łączącego komory z pompownią oraz wodociągu tłocznego, w budynku pompowni oraz modernizacji rowu A - na nieruchomościach położonych w C", którego dotyczyły uchylone wyrokiem WSA z 8 czerwca 2005 r. sygn. akt II SA/Kr 430/05 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę – trzeba zauważyć, że projekt przedni przewidywał wykonanie trzykomorowego ujęcia, natomiast przedmiotowy projekt (wykonany po uchyleniu decyzji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie) oparty jest na studniach wierconych i do tego projektu wykonywane były prace geologiczne objęte kwestionowaną decyzją. W odwołaniu podniesiono, że różnica między studnią a otworem badawczym polega m.in. na tym, że projektowane prace geologiczne, których celem jest odwiercenie studni (otworu wiertniczego) nigdy nie dają gwarancji, że wykonany otwór będzie spełniał kryteria jako otwór eksploatacyjny. Dlatego też, do czasu zakończenia badań, otwory te zawsze są traktowane jako otwory badawcze lub badawczo-eksploatacyjne. Odwołujący się zarzucił, że ustalenia Kolegium w kwestii realizacji na podstawie decyzji Starosty B urządzeń eksploatacyjnych a nie prac geologicznych nie są przez organ niczym poparte, pomimo zobowiązania Sądu do wnikliwej i wszechstronnej analizy materiału dowodowego. Podniesiono, że skoro przedmiotem postępowania są zagadnienia specjalistyczne , to organ winien zasięgnąć w tym zakresie opinii specjalisty, czego nie uczynił. Podkreślono także, iż wobec faktu, że rażące naruszenie prawa w rozumieniu art.156 § 1 pkt 2 kpa zachodzi wówczas, gdy istnieje oczywista sprzeczność pomiędzy treścią przepisu a rozstrzygnięciem objętym decyzją, a takiej sprzeczności organ orzekający nie wykazał, to wniosek o uchylenie zaskarżonej decyzji jest w pełni uzasadniony.
VI.
Decyzją z dnia [...] 2009 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło postępowanie odwoławcze uznając, że Wójt Gminy A reprezentujący Gminę A nie jest podmiotem uprawnionym do złożenia odwołania czy wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy – jak w tym wypadku.
W wyniku skargi Wójta Gminy A na powyższą decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 9 grudnia 2009 r., sygn. akt III SA/Kr 393/09 uchylił zaskarżoną decyzję w uzasadnieniu podnosząc, że Gmina A stała się stroną w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty Powiatu B z dnia [...] 2005 r. (zatwierdzającej "Projekt prac geologicznych na pogłębienie istniejącej studni K-1, wykonanie nowego otworu eksploatacyjnego K-4 oraz przeprowadzenie próbnych pompowań studni K-1,K-2iK-4 na ujęciu wód podziemnych z utworów czwartorzędu w C", opracowany w sierpniu 2005 r.) już z chwilą złożenia przez tę Gminę wniosku o zatwierdzenie tego projektu. Sąd podkreślił, że nie ma wątpliwości, iż decyzja z dnia [...] 2009 r., Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczy bezpośrednio interesu prawnego Gminy jako podmiotu legitymowanego do złożenia wniosku o wszczęcie postępowania administracyjnego.
V/2.
Decyzją z dnia 9 kwietnia 2010 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu reprezentującego Gminę A Wójta Gminy A wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2009 r. orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów sformułowanych we wniosku Gminy A o ponowne rozpatrzenie sprawy organ stwierdził, że w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 18 kwietnia 2007r. (sygn. akt: III SA/Kr 1344/06) zapadłego w analizowanej sprawie, Sąd w sposób wiążący wypowiedział się odnośnie możliwości wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji w przypadku, gdy w decyzji został określony termin ważności decyzji, przesądzając iż wszczęcie takiego postępowania jest możliwe. Nadto podano, że - zgodnie ze stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zawartym w wyroku z dnia 30 lipca 2008 r., sygn. akt: III SA/Kr 103/08, wobec braku sporu co do tego, że powołany w podstawie prawnej kwestionowanej decyzji Starosty B przepis art. 33 omawianej ustawy może stanowić podstawę wydania decyzji zatwierdzającej projekt prac geologicznych (w sytuacji, gdy przedmiotem zatwierdzenia jest projekt prac geologicznych, a nie projekt dotyczący innych prac niż prace geologiczne), do rozstrzygnięcia pozostaje ustalenie czy zatwierdzony projekt dotyczył rzeczywiście prac geologicznych, czy też projekt ten dotyczył innych prac nie mających charakteru prac geologicznych, czyli przedmiotem spornym jest ustalenie okoliczności faktycznych sprawy na dzień wydania decyzji zatwierdzającej projekt prac geologicznych tj. [...] 2005r. Zdaniem tego organu, w wiążącej Kolegium w rozpoznawanej sprawie ocenie Sądu zawartej w wyżej już przywoływanym wyroku z dnia 30 lipca 2008 r. wskazano , "że dla wyjaśnienia okoliczności faktycznych dotyczących rzeczywistego stanu prac i zamierzeń w związku z podjętą i realizowaną inwestycją dotyczącą ujęcia wody w C istotne znaczenie mają informacje wynikające z innych akt tegoż Sądu o sygn. II SA/Kr 430/05, gdzie wyrokiem z dnia 8 czerwca 2005 r. uchylona została decyzja Wojewody z dnia [...] 2002 r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu l instancji. Sąd podał, że przedmiotową decyzją udzielone zostało pozwolenie na budowę inwestycji pod nazwą "Zaopatrzenie w wodę wsi C obejmującej wykonanie trzykomorowego ujęcia wody, wodociągu grawitacyjnego łączącego komory z pompownią oraz wodociągu tłocznego, budynku pompowni oraz modernizacji rowu A - na nieruchomościach położonych w C" i z dopuszczonych jako dowód akt sprawy wynika, że co do inwestycji dotyczącej ujęcia wody w C była już w 2002 r. wydana decyzja stanowiącą pozwolenie na budowę, a tym samym wszelkie projekty dotyczące prac geologicznych musiały być realizowane wcześniej, tj. przed podjęciem postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę. Nadto – według Sądu - szczegółowa analiza projektu prac geologicznych sporządzonego w sierpniu 2005 r. przez G. W. posiadającego uprawnienia geologiczne i hydrologiczne, który został zatwierdzony przedmiotową decyzją Starosty z dnia [...] 2005 r. wskazuje, że projekt ten dotyczył przede wszystkim prac mających na celu budowę urządzeń eksploatacyjnych wód podziemnych, a nie prac służących budowie urządzeń przeznaczonych dla celów badawczych. Jak wynika z przedmiotowego projektu pobierane w czasie prowadzonych prac wiertniczych próby z każdej litologicznie odmiennej warstwy, jak również próbki z warstwy wodonośnej celem podania analizie granulometrycznej dla prawidłowego dobrania siatki i granulacji obsypki mają charakter wtórny, uzupełniający w stosunku do zasadniczych prac jakimi były pogłębienie istniejącej studni K-1 i wykonanie nowej studni K-4. Mając zatem na uwadze treść przedłożonego projektu prac Sąd stwierdził, że zasadniczym, pierwszoplanowym celem prac, które miały być realizowane było wykonanie urządzeń służących eksploatacji wód podziemnych, a nie wykonanie prac geologicznych w rozumieniu art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze" (tj. rozumianych jako projektowanie i wykonywanie badań w celu ustalenia budowy geologicznej kraju, a zwłaszcza poszukiwania i rozpoznawania złóż kopalin, wód podziemnych, określania warunków geologiczno-inżynierskich, a także sporządzanie map i dokumentacji geologicznych oraz projektowanie i wykonywanie badań na potrzeby wykorzystania ciepła Ziemi lub ujmowania wód podziemnych). Z tych też powodów zarzut dotyczący "naruszenia art. 33 ust. 1 - 3" ustawy prawo geologiczne i górnicze, uznał Sąd za zasadny. Organ stwierdził, że w świetle naprowadzonych wyżej argumentów i akt o sygnaturze II SA/Kr 430/05 stwierdzić należy, że objęte kwestionowaną przez G. P. i F. P. decyzją Starosty Powiatu B pogłębienie istniejącej studni K -1, wykonanie nowego otworu eksploatacyjnego K - 4 oraz przeprowadzenie próbnych pompowań studni K-1, K-2 i K-4 na ujęciu wód podziemnych z utworów czwartorzędu w C, dotyczyło w istocie "przede wszystkim prac mających na celu budowę urządzeń eksploatacyjnych wód podziemnych , a nie prac służących budowie urządzeń przeznaczonych dla celów badawczych", a więc prac geodezyjnych odnośnie których wydawana jest na podstawie art. 33 ust. 1 ustawy (prawo geologiczne i górnicze) decyzja zatwierdzająca projekt takich prac. Tym samym organ uznał, że decyzja Starosty Powiatu B z dnia [...] 2005r., znak: [...] wydana została z rażącym naruszeniem treści art. 33 ust. 1 w zw. z art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. - Prawo geologiczne i górnicze, poprzez to, iż dotyczyła prac dla których zasadniczym, pierwszoplanowym celem było wykonanie urządzeń służących eksploatacji wód podziemnych, a nie wykonanie prac geologicznych w rozumieniu art. 6 pkt 2 ustawy (tj. projektowanie i wykonywanie badań w celu ustalenia budowy geologicznej kraju, a zwłaszcza poszukiwania i rozpoznawania złóż kopalin, wód podziemnych, określania warunków geologiczno-inżynierskich, a także sporządzanie map i dokumentacji geologicznych oraz projektowanie i wykonywanie badań na potrzeby wykorzystania ciepła Ziemi lub ujmowania wód podziemnych). Organ stwierdził, że z przytoczonych powodów należało uznać decyzję Kolegium z dnia [...] 2009r. jako prawidłową.
Od powyższej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 kwietnia 2010 r. skargę złożył Wójt Gminy A reprezentujący Gminę A, który wniósł o jej uchylenie oraz o uchylenie decyzji ją poprzedzającej ponawiając argumenty zawarte w odwołaniu. Nadto w skardze zarzucono naruszenie art. 33 ust 1 oraz art. 6 pkt. 2 i pkt. 5a ustawy z dnia 4 lutego 1994r. - Prawo geologiczne i górnicze poprzez przyjęcie, iż wykonane na podstawie ostatecznej decyzji Starosty Powiatu B roboty geologiczne nie były robotami geologicznymi, a innymi pracami nie mającymi takiego charakteru; naruszenie art. 77 kpa i art. 107 § 3 kpa poprzez nie wzięcie pod uwagę wszystkich okoliczności faktycznych mających wpływ na ocenę charakteru wykonanych robót jak również brak dogłębnego rozpatrzenia całego materiału dowodowego i ustosunkowania się do niego w uzasadnieniu decyzji, a także naruszenie art. 61 kpa poprzez wszczęcie niniejszego postępowania na wniosek osoby, która nie ma legitymacji procesowej do występowania jako strona postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty B. Na uzasadnienie skargi podano, że decyzje o pozwoleniu na budowę zostały uchylone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 8 czerwca 2005 r., a zatem sprawa wróciła do punktu wyjścia. Zaznaczono, że początkowo budowa ujęcia miała być oparta o pobór wody źródlanej i w tym celu została wykonana na początku lat 90-tvch dokumentacja hydrogeologiczna, dokumentująca zasoby eksploatacyjne tzw. źródła Z-1. Z uwagi na trudności techniczne i terenowe podjęto próbę poboru wody poprzez komory betonowe (stąd nazwa trójkomorowego ujęcia). Po uchyleniu decyzji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w lecie 2005 r. podjęto decyzję o zmianie przyszłego sposobu poboru wody - z ujęcia opartego o źródło na ujęcie oparte o pobór wód podziemnych przy pomocy studni wierconych. W celu realizacji tego zamierzenia, opracowano przedmiotowy projekt prac geologicznych, w którym przewidziano odwiercenie dwóch otworów (w tym jednego w miejscu istniejącej komory K-1) oraz przeprowadzenie serii próbnych pompowań celem ustalenia zasobów eksploatacyjnych dla planowanego ujęcia wody. Podkreślono, że roboty geologiczne związane z wykonaniem otworów, w których następnie na podstawie próbnych pompowań bada się zasoby eksploatacyjne i bada się jakość wody wykonuje się - także celem stwierdzenia czy dany otwór badawczy będzie spełniał oczekiwania jako otwór eksploatacyjny tj. studnia - na podstawie projektu prac geologicznych. Według zmienionej koncepcji poboru wody, zamiast trzykomorowego ujęcia projekt zakładał wykonanie otworów wierconych i na potrzeby tej koncepcji wykonywane były prace geologiczne z uwzględnieniem zbadania w jakim zakresie ujęcie to oddziaływać może ujemnie na sąsiednie nieruchomości, celem ustalenia stron postępowania w trakcie przyszłego postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego. Podniesiono, że z regulacji prawa geologicznego, a w szczególności art. 33 tej ustawy nie wynika, aby wykonywane roboty geologiczne na danym terenie mogły być wykonywane tylko raz i ta okoliczność nie może wpływać na ocenę tych prac jak i przesądzać o ich charakterze. Zaznaczono, że zatwierdzony projekt został wykonany zgodnie z przepisami, zawierał wszelkie elementy niezbędne określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 19 grudnia 2001 r. w sprawie projektów prac geologicznych (Dz. U. Nr 153, poz.1777) i miał na celu wykonanie prac geologicznych polegających na badaniu zasobów wód podziemnych oraz zbadaniu parametrów warstwy wodonośnej, a nie budowę studni jako urządzenia wodnego, którą wykonuje się w oparciu o przepisy ustawy - Prawo wodne. Podniesiono, że nie jest możliwe poprawne wykonanie studni bez przeprowadzenia badania przewiercanych warstw geologicznych, co powoduje, że rozpoznanie geologiczne w trakcie robót geologicznych jest rzeczą priorytetowa. W skardze nie zaprzeczono, że realizacja prac geologicznych miała na celu takie wykonanie otworów, aby można je było wykorzystać do przyszłej eksploatacji zaznaczając, że wykonywanie otworów wiertniczych przy pracach geologicznych jest zasadą. Otwory te pozwalają na przeprowadzenie dalszych badań geologicznych objętych zatwierdzonym projektem prac geologicznych i z samego ich faktu nie można wyprowadzać twierdzeń dalej idących, co potwierdza to teza wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie o sygn. akt IVSA 308/86, zgodnie z którą otwory rozpoznawcze i obserwacyjne wykonywane w ramach badań geologicznych dla ustalenia zasobów wód podziemnych nie są obiektami budowlanymi lecz elementami badawczych robot geologicznych, dla których samodzielną podstawę prowadzenia stanowią przepisy prawa geologicznego. Skarżący dołączając do skargi ekspertyzę biegłych z Państwowego Instytutu Geologicznego Oddziału Górnośląskiego podniósł, iż biegli przeanalizowali prawidłowość całego procesu zmierzającego do wydania pozwolenia wodnoprawnego poczynając od projektu prac geologicznych i nie stwierdzili żadnych uchybień w zakresie sztuki geologicznej i przepisów Prawa geologicznego i górniczego. Nadto podkreślono, iż stwierdzenie nieważności decyzji wymaga rażącego naruszenia przez nią prawa, o którym można mówić wówczas, gdy w oczywisty sposób można stwierdzić, iż nie odpowiada ona dyspozycji jasno sformułowanego przepisu, w oparciu o który została wydana, a tego organ nie wykazał. W kontekście brzmienia przepisu art. 33 prawa geologicznego wydana przez Starostę Powiatu B decyzja o zatwierdzeniu projektu prac geologicznych w pełni odpowiada dyspozycji tego przepisu, natomiast twierdzenie, że zatwierdzone prace nie były pracami geologicznymi w rozumieniu art. 6 ust. 2 ustawy wymaga zbadania stanu faktycznego, a w tej mierze organ orzekający nie poczynił żadnych własnych ustaleń ani nie ustosunkował się do wnioskowanych przez skarżącą dowodów i wyjaśnień, co przyczyniłoby się do jednoznacznego jego ustalenia. Strona skarżąca zaprzeczyła stwierdzeniu, iż zasadniczym celem projektu prac geologicznych było wykonanie urządzeń eksploatacyjnych ujęcia wody i na tę okoliczność przedłożyła do akt stanowisko Państwowego Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który dokonał sprawdzenia w terenie wykonanych odwiertów i stwierdził, że wykonane one zostały na potrzeby badawcze, a organ orzekający w żaden sposób nie odniósł się do tego stanowiska. Skarżący zaznaczył, że żaden przepis prawa nie zakazuje wykorzystania wykonanych otworów badawczych, po zakończonych badaniach geologicznych, na inne cele, o ile na te cele nadają się i podniósł, że Gmina legitymuje się ostateczną decyzją z dnia [...] 2005 r. znak: [...] wydaną na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne udzielającą pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych obiektów służących do ujmowania wód podziemnych tj. na wykonanie studni wierconej K-4, przebudowę i pogłębienie istniejącej studni kopanej K-1 na warunkach określonych w decyzji i ta decyzja stanowi podstawę wykonania prac przystosowujących otwory wiertnicze wykonane dla badań geologicznych na potrzeby ujęcia wody. Nadmieniono, że G. P. również i tę decyzję (z dnia [...] 2005 r. znak: [...]) próbowała unieważnić, a właściwe organy zwróciły uwagę na fakt, że pozwolenie wodnoprawne zostało wydane w oparciu o przedmiotowy projekt prac geologicznych, do którego organy nie wnosiły zastrzeżeń. Istnienie odrębnej decyzji zezwalającej na wykonanie studni na potrzeby ujęcia wody o parametrach szczegółowo w tej decyzji określonych przeczy twierdzeniom, iż na podstawie zatwierdzonego projektu prac geologicznych wykonane zostały inne roboty, a nie geologiczne. Skarżący podniósł, że wskazania Sądu wiążą organ w danej sprawie o tyle, o ile stan faktyczny sprawy został ustalony bezspornie i jest on tożsamy ze stanem w chwili orzekania przez Sąd, a tak w niniejszej sprawie nie było.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu 17 listopada 2010 r. pełnomocnik uczestników podkreślając, że przedmiotowy projekt geologiczny zmierzał – jego zdaniem – do sanowania braków projektu budowlanego objętego decyzją o pozwoleniu na budowę uchyloną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w czerwcu 2005 r. podał, że przedmiotowy projekt prac geologicznych w większości – odnośnie studni K-1 i K-2 pokrywał się z projektem budowlanym (w rozumieniu będącym podstawą uchylonej decyzji budowlanej), natomiast odnośnie studni K-4 nie pokrywał się z projektem, w oparciu o który wydano uchyloną decyzję budowlaną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Stosownie do treści art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) - Kodeks postępowania administracyjnego (kpa) organ prowadzący postępowanie administracyjne obowiązany jest do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jak też obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, skarga jest uzasadniona.
Wobec okoliczności, że sprawa dotycząca nieważność decyzji Starosty Powiatu B z dnia [...] 2005 r. zatwierdzającej "Projekt prac geologicznych na pogłębienie istniejącej studni K-1, wykonanie nowego otworu eksploatacyjnego K-4 oraz przeprowadzenie próbnych pompowań studni K-1,K-2iK-4 na ujęciu wód podziemnych z utworów czwartorzędu w C" opracowany w sierpniu 2005 r. była kilkakrotnie kontrolowana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zasadniczym problemem staje się zakres związania organów administracyjnych i Sądu orzekającego w niniejszej sprawie poglądami i stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wyrażonymi w dotychczas wydanych w sprawie orzeczeniach, a to wobec treści art. 153 p.p.s.a: "Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia."
Mając powyższy przepis na względzie, Sąd orzekający nie uznaje za uzasadniony zarzut strony skarżącej w przedmiocie braku uprawnień strony G. P. i F. P. w niniejszym postępowaniu. W szczególności Sąd zwraca uwagę na stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zawarte w uzasadnieniu wyroku z dnia 18 kwietnia 2007 r. sygn. akt III SA/Kr 1344/06, w którym Sąd rozpoznając skargę G. P. i F. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2006 r. znak [...] (utrzymującą w mocy decyzję tego organu z dnia [...] 2006r. odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty B z dnia [...] 2005 r.) uchylił zaskarżoną decyzję (oraz decyzję ją poprzedzającą) i polecił organowi ponownie rozpoznać sprawę i rozważyć "złożony przez skarżących wniosek" o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty B z dnia [...] 2005 r. Stanowisko takie Sąd zajął w sytuacji, gdy w postępowaniu administracyjnym poprzedzającym wydanie wyroku z dnia 18 kwietnia 2007 r. problemem było uznanie G. P. i F. P. za stronę postępowania i Wojewoda decyzją z dnia [...] 2005 r. umorzył postępowanie z wniosku G. P. i F. P. stwierdzając, że nie są stroną w sprawie, a organ odwoławczy – Minister Środowiska decyzją z dnia 30 marca 2006 r. uchylił decyzję Wojewody podnosząc, że "organ pierwszej instancji powinien raz jeszcze rozważyć, czy właściciele nieruchomości położonych w sąsiedztwie terenu projektowanych prac geologicznych nie powinni być jednak uznani za strony postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty B albowiem w projekcie prac geologicznych przewidziano prowadzenie obserwacji zwierciadła wody w ich studniach i pobranie próbek wody do analiz fizyko-chemicznych, a czynności te, zgodnie z art. 6 pkt 3 ustawy Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2005 r., nr 228, poz. 1947) zalicza się do robót geologicznych wykonywanych w ramach projektowanych prac geologicznych".
Podobnie jednoznaczne stanowisko wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w uzasadnieniu wyroku z dnia 18 kwietnia 2007 r. sygn. akt III SA/Kr 1344/06 stwierdzając, że może być celowe i zasadne badanie czy decyzja o określonym terminie końcowym, który upłynął, nie została wydana w warunkach naruszenia art. 156 § 1 kpa. Jakiekolwiek kwestionowanie wyrażonych w tym względzie poglądów i stanowiska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w niniejszej kwestii – z uwagi na treść przytoczonego wyżej art. 153 p.p.s.a. - jest więc nieuprawnione.
Zdaniem Sądu, kwestią wymagającą wnikliwszej analizy w niniejszej sprawie, stały się stwierdzenia i wypowiedzi Samorządowego Kolegium Odwoławczego wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z dnia 9 kwietnia 2010 r. nr [...] i poprzedzającej ją decyzji tego organu z dnia [...] 2009 r. wskazujące - przez przytoczenie fragmentów uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 lipca 2008 r., sygn. akt III SA/Kr 103/08 - na bezwzględne związanie organu ustaleniami stanu faktycznego dokonanymi przez Sąd w tej sprawie jak i przesądzeniem przez Sąd o nieważności decyzji Starosty Powiatu B z dnia [...] 2005 r. W tej sytuacji Sąd orzekający winien odnieść się do zakresu i charakteru związania organów i Sądu orzekającego w niniejszej sprawie wypowiedziami Sądu zawartymi w uzasadnieniu tego wyroku z dnia 30 lipca 2008 r., sygn. akt III SA/Kr 103/08.
Zdaniem Sądu orzekającego - wbrew twierdzeniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego – z uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 lipca 2008 r. sygn. akt III SA/Kr 103/08 nie wynika przesądzenie o nieważności decyzji Starosty Powiatu B z dnia [...] 2005 r. zatwierdzającej "Projekt prac geologicznych na pogłębienie istniejącej studni K-1, wykonanie nowego otworu eksploatacyjnego K-4 oraz przeprowadzenie próbnych pompowań studni K-1,K-2iK-4 na ujęciu wód podziemnych z utworów czwartorzędu w C", opracowany w sierpniu 2005 r., albowiem nie można nie dostrzec stanowiska Sądu wyrażonego w uzasadnieniu wyroku z dnia 30 lipca 2008 r. stwierdzającego: "Samorządowe Kolegium Odwoławcze ponownie rozpoznając sprawę winno rozważyć czy w przedmiotowej sprawie została spełniona hipoteza normy zawartej w przepisie art. 33 ustawy tzn., czy podstawowym celem przedłożonego projektu prac geologicznych były rzeczywiście prace geologiczne, bo tylko projekt dotyczący takich prac mógł być zatwierdzony w trybie tego przepisu." Z treści powyższego wskazania Sądu jednoznacznie wynika konieczność poczynienia przez organ ustaleń w zakresie charakteru przedłożonego projektu, a w szczególności dokonanie ustaleń, czy podstawowym celem przedłożonego projektu prac geologicznych były rzeczywiście prace geologiczne, a nie inne.
Sąd dopuszczając w sprawie zakończonej wyrokiem z dnia 30 lipca 2008 r. (sygn. akt III SA/Kr 103/08) dowód z akt tut. Sądu o sygn. II SA/Kr 430/05, w których uchylono decyzję Wojewody z dnia [...] 2005 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę przyjął, że dla inwestycji zapoczątkowanej przedmiotowym projektem geologicznym stanowiącej tę samą inwestycję jak dotycząca uchylonych wyrokiem z dnia 30 lipca 2008 r. decyzji "wszelkie projekty dotyczące prac geologicznych musiały być wcześniej realizowane, tj. przed podjęciem postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę". W świetle oświadczeń złożonych na rozprawie w dniu 17 listopada 2010r. przyjęcie, że przedmiotowy projekt nie miał cech nowego projektu geologicznego dla nowej, czy zmienionej inwestycji nie jest oczywiste. W tej sytuacji rzeczą organu będzie ustalenie, czy przedmiotowy projekt geologiczny (zatwierdzony decyzją Starosty Powiatu B z dnia [...] 2005 r.) był tożsamy z projektem geologicznym stanowiącym podstawę decyzji Wojewody z dnia [...] 2005 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, czy też był projektem "pozornie" nowym, mającym na celu obejście przepisów prawa. W sytuacji niejednoznacznego stanu faktycznego sprawy zarówno organ jak i Sąd orzekający nie są związane poglądem stwierdzającym, że: "co do inwestycji dotyczącej ujęcia wody w C była już w 2002r. wydana decyzja stanowiącą pozwolenie na budowę, tym samym wszelkie projekty dotyczące prac geologicznych musiały być wcześniej realizowane tj. przed podjęciem postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę." Sąd zwraca uwagę na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w wyroku z dnia 8 stycznia 2010 r. (II FSK 1245/08 opubl. LEX nr 558872): "W sytuacji, gdy w ramach ponownego rozpoznawania sprawy okaże się, że stan faktyczny sprawy, na tle której sąd dokonywał oceny prawnej jest zasadniczo inny, od tego który powinien być prawidłowo ustalony - sąd I instancji nie jest skrępowany normą art. 153 p.p.s.a. w zakresie, w jakim stwierdza nieprawidłowość zastosowania w tymże stanie faktycznym sprawy przepisów prawa materialnego, których wykładni dokonywał sąd w poprzednim postępowaniu. Dokonana przez sąd wykładnia prawa wiąże jedynie na tle stanu faktycznego sprawy uznanego przez ten sąd za niewadliwy."
W świetle nie wyjaśnionego stanu faktycznego w powyższym zakresie kolejnym problemem staje się kwestia, na którą zwrócił uwagę Sąd w uzasadnieniu wyroku z dnia 30 lipca 2008 r. (sygn. akt III SA/Kr 103/08), tj. ustalenie czy przedmiotowy "zatwierdzony projekt dotyczył rzeczywiście prac geologicznych, czy tez projekt ten dotyczył innych prac nie mających charakteru prac geologicznych". Zdaniem organu, wyrażonym w zaskarżonych decyzjach – Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w uzasadnieniu wyroku z dnia 30 lipca 2008 r. przesądził, że zatwierdzony projekt nie dotyczył prac geologicznych, o jakich mowa w art. 33 ust. 1 w zw. z art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. – Prawo geologiczne i górnicze, co spowodowało uznanie, że decyzja Starosty Powiatu B z dnia [...] 2005 r. zatwierdzająca ten projekt wydana została z rażącym naruszeniem treści tych przepisów. Sąd orzekający nie podziela takiego stanowiska Samorządowego Kolegium Odwoławczego wskazując na przytoczone wyżej wskazania Sądu, co do konieczności poczynienia ustaleń przez organ administracyjny w tym zakresie. Sąd w uzasadnieniu wyroku z dnia 30 lipca 2008 r. podał, co prawda, że: "Mając zatem na uwadze treść przedłożonego projektu prac należy stwierdzić, że zasadniczym, pierwszoplanowym celem prac, które miały być realizowane było wykonanie urządzeń służących eksploatacji wód podziemnych, a nie wykonanie prac geologicznych w rozumieniu art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 4 lutego 1994r. - Prawo geologiczne i górnicze", nie mniej nie sposób nie dostrzec, że stwierdzenie to Sąd wyraził po fragmentarycznej analizie projektu podając: "Jak wynika z przedmiotowego projektu pobierane w czasie prowadzonych prac wiertniczych próby z każdej litologicznie odmiennej warstwy, jak również próbki z warstwy wodonośnej celem podania analizie granulometrycznej dla prawidłowego dobrania siatki i granulacji obsypki mają charakter wtórny, uzupełniający w stosunku do zasadniczych prac jakimi były: pogłębienie istniejącej studni K-1 i wykonanie nowej studni K-4", co powoduje uznanie przez Sąd orzekający, że na podstawie tak przeprowadzonej analizy Sąd w sprawie o sygn. akt III SA/Kr 103/08 powziął wątpliwość co do charakteru prac mających być wykonanymi na podstawie projektu, a szczególności powziął wątpliwości co do tego, że na podstawie zatwierdzonego projektu mają być wykonane prace geologiczne, a nie inne. Na taką interpretację powyższych wypowiedzi Sądu wskazują jednoznacznie zalecenia dla organu, mające być przez organ dokonane w ponownie rozpoznawanej sprawie, zawarte w końcowej części uzasadnienia tego wyroku, a przytoczone powyżej.
Sąd orzekający zwraca uwagę na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawarte w orzeczeniu z dnia 21 lipca 2009 r. w sprawie II OSK 1196/08 (wyrok, opubl. LEX nr 552837), które podziela w całości: "Unormowanie z art. 153 p.p.s.a. może być zrealizowane i wykorzystane w dalszym - po wyroku - postępowaniu w sprawie, tylko wówczas, gdy zalecenia w zakresie dalszego postępowania są sformułowane i przekazane przez sąd w sposób niewątpliwy oraz niewymagający domysłów, czy też interpretacji."
Sąd orzekający podkreśla, że w żaden sposób nie kwestionuje stanowiska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zawartego w wyroku z dnia 30 lipca 2008 r., sygn. akt III SA/Kr 103/08, że "przedmiotem sporu jest ustalenie, czy zatwierdzony projekt dotyczył rzeczywiście prac geologicznych czy też prac nie mających charakteru prac geologicznych" i wobec błędnego zrozumienia przez organ administracyjny wskazówek Sądu co do dalszego postępowania, Sąd orzekający podnosi, że organ winien dokonać oceny rodzaju prac określonych zatwierdzonym decyzją Starosty Powiatu B z dnia 10 sierpnia 2005 r. projektem pod kątem ich zgodności z Rozporządzeniem Ministra Środowiska w sprawie projektów prac geologicznych z dnia 19 grudnia 2001 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1777) mając na względzie legalne definicje zawarte w art. 6 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. – Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. Nr 27, poz. 96 z późn. zm.), a zwłaszcza definicje "pracy geologicznej" zawartą w art. 6 pkt 2 i "roboty geologicznej" zawartą w art. 6 pkt 3 omawianej ustawy.
Organ administracyjny winien ustalić stan faktyczny sprawy na dzień wydania decyzji, która jest przedmiotem postępowania o stwierdzenie jej nieważności, a więc na dzień [...] 2005 r., a to wobec okoliczności wskazanej przez stronę skarżącą, że po tej dacie wykonano prace objęte tym projektem. Przy ustalaniu stanu faktycznego organ administracyjny weźmie pod uwagę treść Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 19 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać dokumentacje hydrogeologiczne i geologiczno – inżynierskie (Dz. U. Nr 153, poz. 1779) i fakt, że po dacie [...] 2005 r. Gmina uzyskała ostateczną decyzję z dnia [...] 2005 r. wydaną na podstawie ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne, udzielającą pozwolenia na wykonanie urządzeń wodnych obiektów służących do ujmowania wód podziemnych w zakresie w niej określonym. Dla ustalenia stanu faktycznego, a w szczególności wyjaśnienia, czy zatwierdzony decyzją Starosty Powiatu B z dnia [...] 2005 r. projekt prac geologicznych dotyczył takich prac (czy też innych) pomocnym winno być orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 czerwca 1986 r. (wyrok w sprawie IV SA 308/86, opubl. LEX nr 9884 i ONSA 1986/2/41, które Sąd podziela: "Otwory rozpoznawcze i obserwacyjne, wykonywane w ramach badań geologicznych dla ustalenia zasobów wód podziemnych, nie są obiektami budowlanymi w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 24 października 1974r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 230), lecz są elementami badawczych robót geologicznych, dla których samodzielną podstawę prowadzenia stanowią przepisy prawa geologicznego."
Sąd orzekający zwraca uwagę na treść orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 sierpnia 2008 r. (wyrok w sprawie VII SA/Wa 782/08 opubl. LEX nr 526559): "Wykonanie studni głębinowej służącej do poboru wód podziemnych nie jest pracą geologiczną w rozumieniu art. 6 pkt 2 ustawy z 1994 r. - Prawo geologiczne i górnicze." Sąd podnosi, że z treści uzasadnienia tego orzeczenia wynika, że za studnię głębinowa nie uważa się samego odwiertu studni – otworu badawczo-eksploatacyjnego (zafiltrowanego i umożliwiającego próbne pompowanie), który z chwilą zakończenia prac wykonanych na podstawie zatwierdzonego projektu prac geologicznych przestaje być otworem badawczym, natomiast za studnię uważa się otwór zaopatrzony w urządzenia do poboru wody wraz z przyłączem elektrycznym i obudową studni, w której zamontowane są te urządzenia i studnia może zostać wykonana w oparciu o pozwolenie wodnoprawne wydane w oparciu o przepisy ustawy z dnia 18 lipca 2001r. - Prawo wodne (Dz. U. Nr 115, poz.1229 z późn. zm.).
Sąd zauważa także, że kontrolowana przez Sąd decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 kwietnia 2010 r. nr [...] zapadła w trybie postępowania nieważnościowego, które jest postępowaniem nadzwyczajnym i dlatego przesłanki do stwierdzenia nieważności muszą być ustalone w sposób nie budzący wątpliwości, a uzasadnienie decyzji wyczerpująco winno je omawiać. Z tego względu ma rację strona skarżąca zarzucając wydanym decyzjom (zaskarżonej i ją poprzedzającej) naruszenie art. 77 kpa i art. 107 § 3 kpa poprzez nie wzięcie pod uwagę wszystkich okoliczności faktycznych mających wpływ na ocenę charakteru wykonanych robót jak również brak dogłębnego rozpatrzenia całego materiału dowodowego i ustosunkowania się do niego w uzasadnieniu decyzji.
Z względów wyżej naprowadzonych Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na mocy powołanych przepisów i art. 145 § 1 pkt 1 lit "c" p.p.s.a., orzekł - jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło