III SA/Kr 88/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Zawadzka po rozpoznaniu w dniu 25 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi, w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Wojewody z dnia 15 listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania, postanawia: oddalić wniosek. Pismem z dnia 28 grudnia 2012 r. M. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Wojewody z dnia 15 listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania. W wykonaniu zarządzenia z dnia 1 lipca 2013 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł w terminie siedmiu dni – pod rygorem odrzucenia skargi. W dniu 9 lipca 2013 r. operator pocztowy podjął nieudaną próbę doręczenia skarżącemu ww. przesyłki na jego adres wskazany w skardze i zawiadomiono skarżącego o pozostawieniu przesyłki do odbioru w Agencji Pocztowej przy D w terminie 14 dni. Z kolei "II awizo" dokonano w dniu 17 lipca 2013 r., natomiast w dniu 25 lipca 2013 r. – wobec jej nie podjęcia w terminie – zarządzono zwrot przesyłki do adresata (Sądu) – dowód: k. 73. Skarżący nie uiścił również wówczas wymaganego wpisu. W dniu 7 września 2013 r. skarżący zwrócił się do Sądu z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi, dokonując następnie w dniu 17 września 2013 r. uiszczenia tej opłaty. Skarżący podniósł, że nieodebranie przesyłki zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu było spowodowane reorganizacją pracy operatora pocztowego (zmiana placówki pocztowej właściwej dla miejsca zamieszkania skarżącego), o której skarżący nie był poinformowany. Dotychczas bowiem placówką właściwą dla odbioru przesyłek dla skarżącego mieściła się przy ul. K, a od 1 lipca 2013 r. miejsce zamieszkania skarżącego włączono do obszaru właściwości placówki przy D. Skarżący nie był tego świadomy, choć w lipcu i sierpniu stawiał się w dotychczasowej placówce pocztowej z zapytaniem o przesyłki dla niego. Dopiero w dniu 5 września 2013 r. uzyskał informację o nowej placówce. Odpowiadając na wezwanie Sądu z dnia 16 września 2013 r. operator pocztowy – Poczta Polska S.A. – w piśmie z dnia 7 października 2013 r., poinformował, że w ostatnim tygodniu czerwca 2013 r. mieszkańcom m.in. budynku, w którym zamieszkuje skarżący, doręczano ulotki informujące o zmianie placówki pocztowej właściwej dla awizacji przesyłek pocztowych z UP K na Agencję Pocztową przy D. W piśmie tym wskazano również, że na pierwotnym i powtórnym zawiadomieniu o przesyłce umieszczono informację z poprawnym adresem nowej placówki pocztowej. Operator pocztowy podkreślił, że powtórne zawiadomienie jest generowane z systemu komputerowego i musiało posiadać prawidłowe dane dotyczące adresu tej placówki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Dlatego też w myśl art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Natomiast stosownie do art. 87 § 1 i 3 – 4 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do Sądu, w którym czynność miała być dokonana w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W pierwszej kolejności należy zatem zauważyć, że wniosek z dnia 7 września 2013 r. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został złożony w terminie, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. i zasługuje na merytoryczne rozpoznanie. Z kolei oceniając brak winy w uchybieniu terminu, sąd powinien uwzględnić wszystkie okoliczności konkretnej sprawy, stosując obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Z brakiem winy mamy do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony, która uchybiła terminowi, niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, z powodu których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu (zob. postanowienie NSA z dnia 13 września 2012 r., sygn. akt II FZ 689/12, LEX nr 1223294). Za brak winy uważa się sytuację, gdy zainteresowany nie był w stanie pokonać przeszkody przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych. Do takich przeszkód zalicza się m.in. stany nadzwyczajne, problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (zob. postanowienie NSA z dnia 8 sierpnia 2012 r., sygn. akt II GZ 257/12, LEX nr 1223957). Z kolei wina w uchybieniu terminu to również wina osób trzecich upoważnionych przez danego uczestnika postępowania do dokonania określonej czynności procesowej w postępowaniu. W sprawach, w których stronę reprezentuje profesjonalny pełnomocnik kryterium braku winy w uchybieniu terminu powinno być oceniane z uwzględnieniem miernika staranności wymaganego przy dokonywaniu czynności przez profesjonalnego pełnomocnika (zob. postanowienie NSA z dnia 17 września 2012 r., sygn. akt II FZ 823/12, LEX nr 1221341). Jako przykłady winy w niedochowaniu terminu wskazuje się m.in., że bezrefleksyjne adresowanie koperty przez pracownika kancelarii powoduje, iż nie sposób mówić o tym, by zaszła przeszkoda nie do przezwyciężenia we wniesieniu skargi w terminie i w prawidłowym trybie, a w konsekwencji, że spełniona została przesłanka braku winy, o której mowa w art. 86 § 1 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 19 września 2012 r., sygn. akt I FZ 341/12, LEX nr 1221204). W innej sprawie NSA stwierdził, że złożenie skargi za pośrednictwem niewłaściwego organu jest przejawem nie tylko niestaranności pełnomocnika strony w prowadzeniu spraw, ale przede wszystkim niedbalstwa, co w żadnym wypadku nie może stanowić podstawy przywrócenia uchybionego terminu (por. postanowienie NSA z dnia 30 sierpnia 2012r., sygn. akt I OZ 599/12, LEX nr 1223855). Analizując argumenty podniesione przez skarżącego we wniosku o przywrócenie terminu – w świetle powyższych rozważań – należy stwierdzić, że nie uprawdopodobnił on okoliczności wskazujących na brak swojej winy w uchybieniu terminu. Należy bowiem zauważyć, że skarżący aktywnie uczestnicząc w postępowaniu sądowym był powiadomiony przez operatora pocztowego o reorganizacji polegającej na zmianie placówki pocztowej właściwej do odbioru przesyłek awizowanych. Operator pocztowy przeprowadził bowiem akcję informacyjną w tym przedmiocie, udostępniając zainteresowanym ulotki dotyczące ww. zmiany. Większe jednak znaczenie ma fakt, że skarżący nie zakwestionował w żaden sposób faktu dostarczenia mu lub samej treści powiadomienia o przesyłce pocztowej oczekującej na odbiór w placówce pocztowej (awizo). Skarżący był po prostu przyzwyczajony do innej (dotychczasowej) lokalizacji placówki awizacyjnej. Tymczasem od osoby należycie dbającej o własne interesy należy oczekiwać, że dołoży uzasadnionej okolicznościami staranności w prowadzeniu własnych spraw sądowych. W szczególności zatem wystarczyło sprawdzić, jaki adres placówki awizacyjnej umieszczono na drukach "awizo", dostarczonych skarżącemu dwukrotnie. Inne zachowanie należy zakwalifikować jako niedbalstwo. Nie bez znaczenia jest przy tym fakt, że powtórne zawiadomienie (II awizo) jest generowane przez system komputerowy placówki awizacyjnej, w której złożono przesyłkę, a zatem nie ma możliwości by ujawnione na nim były informacje o innym adresie, niż adres właściwej pocztowej placówki awizacyjnej – w tym przypadku Agencji Pocztowej przy D. Reasumując, skarżący nie uprawdopodobnił, by doręczenie mu wezwania do uiszczenia wpisu od skargi było nieskuteczne. Należy zatem stwierdzić, że skoro pierwsza próba doręczenia tego zawiadomienia pod prawidłowym adresem skarżącego nastąpiła w dniu 9 lipca 2013 r., to wobec niepodjęcia przesyłki w terminie, wezwanie to zostało skarżącemu skutecznie doręczone w dniu 23 lipca 2013 r., stosownie do art. 73 § 4 p.p.s.a. Wyznaczony w tym wezwaniu siedmiodniowy termin na uzupełnienie braku fiskalnego skargi upłynął zatem bezskutecznie z dniem 30 lipca 2013 r. Niedochowanie terminu do uiszczenia wpisu nastąpiło zatem z niedbalstwa skarżącego. Wobec powyższego wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi należało oddalić na zasadzie art. 86 § 1 p.p.s.a.