I SA/Łd 1272/08

Dnia 7 maja 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia NSA Teresa Porczyńska po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącego o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia postanowienia z dnia 23 kwietnia 2009 roku oddalającego odwołanie od zarządzenia przewodniczącego składu o odmowie sprostowania i uzupełnienia protokołu rozprawy w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 rok postanawia: odmówić sporządzenia i doręczenia uzasadnienia postanowienia. Na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. oddalił odwołanie A. M. od zarządzenia Przewodniczącego z dnia 26 lutego 2009 r. o odmowie sprostowania i uzupełnienia protokołu rozprawy. Przewodniczący składu orzekającego przedstawił ustnie motywy wydanego postanowienia oraz pouczył skarżącego, iż orzeczenie to nie podlega zaskarżeniu. W dniu 29 kwietnia 2009 r. A. M. wniósł o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wskazanego wyżej postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kwestię sporządzania uzasadnienia postanowienia reguluje art. 163 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; w skrócie "p.p.s.a."). Z uwagi na fakt, iż postanowienie, którego dotyczy wniosek zapadło na rozprawie decydujące znaczenie ma treść art. 163 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem postanowienia ogłoszone na rozprawie sąd uzasadnia, gdy podlegają one zaskarżeniu i doręcza stronom. Oznacza to, iż sąd ma obowiązek sporządzić uzasadnienie i doręczyć je stronom wraz z odpisem orzeczenia jedynie wówczas, gdy od postanowienia służy środek zaskarżenia. Na gruncie p.p.s.a. środkami zaskarżenia są: zażalenie, skarga kasacyjna, sprzeciw oraz odwołanie od zarządzeń przewodniczącego składu orzekającego. Zgłoszone przez skarżącego żądanie sporządzenia uzasadnienia dotyczy postanowienia oddalającego odwołanie od zarządzenia przewodniczącego, którym odmówiono sprostowania i uzupełnienia protokołu rozprawy. Ponieważ przedmiotowe orzeczenie wydane zostało w postępowaniu incydentalnym, ma ono charakter jedynie procesowy i nie kończy postępowania wszczętego skargą, z tych też względów nie służy na nie skarga kasacyjna. Wykluczyć należy także możliwość wniesienia sprzeciwu, skoro środek ten pozbawia mocy prawnej wyłącznie postanowienia i zarządzenia wydane przez referendarza sądowego w sprawach z zakresu prawa pomocy. Od postanowienia, którego dotyczy złożony przez skarżącego wniosek, nie przysługuje również odwołanie, bowiem to zarezerwowane jest tylko dla zarządzeń przewodniczącego posiedzenia. Wreszcie, postanowienia wydanego w trybie art. 103 p.p.s.a., oddalającego odwołanie strony, nie można kwestionować zażaleniem. Zażalenie przysługuje jedynie na postanowienia wymienione w art. 194 § 1 w pkt od 1 do 10 p.p.s.a. oraz w innych przypadkach, wprost przewidzianych w p.p.s.a. Żaden z przepisów ustawy procesowej nie dopuszcza możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie wydane przez sąd na skutek rozpoznania odwołania na podstawie art. 103 p.p.s.a. Skoro na postanowienie w przedmiocie odwołania od zarządzenia o odmowie sprostowania i uzupełnienia protokołu posiedzenia (zarówno uwzględniające, jak i oddalające to odwołanie) nie służy żaden środek zaskarżenia, to tym samym sąd jest zwolniony z wymogu uzasadniania na piśmie takiego rozstrzygnięcia, a następnie doręczania go stronie. Zaprezentowany pogląd znajduje swoje potwierdzenie tak w wypowiedziach przedstawicieli doktryny, jak i orzecznictwie sądów (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006, wyd. II; M. Romańska, H. Knysiak-Molczyk, T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis str. 748; postanowienia: NSA z dnia 29 kwietnia 2009 r., II FZ 120/09 dostępne w internecie, z dnia 14 czerwca 2007 r., I OZ 430/07, niepubl., SN z 18 listopada 1982 r., I CZ 115/82, LEX nr 8491 i z dnia 7 października 1966 r., I CZ 104/66, LEX nr 6053). Na koniec wyjaśnić należy, iż niniejsze uzasadnienie ma jedynie charakter informacyjny, bowiem również postanowienie o odmowie sporządzenia uzasadnienia postanowienia nie podlega zaskarżeniu (por. postanowienia NSA z dnia: 26 marca 2009 r., II GZ 40/09; 6 lutego 2009 r., II GZ 24/09; 4 czerwca 2007 r., I FZ 104/07 dostępne w internecie). Sąd zatem nie miał obowiązku przedstawiania na piśmie motywów wydanego orzeczenia, niemniej uznał za stosowne wyjaśnienie skarżącemu przyczyn takiego rozstrzygnięcia. Podstawę prawną odmowy uwzględnienia wniosku skarżącego stanowił art. 163 § 1 w związku z art. 194 § 1 p.p.s.a.