I SA/Łd 339/16
WyrokWSA w Łodzi2016-06-08
Skład orzekający: Sędzia WSA Joanna Tarno, Sędzia WSA Bożena Kasprzak, Sędzia WSA Cezary Koziński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wydatki ponoszone przez spółkę w związku z "polubownym" uwzględnianiem reklamacji, w sytuacji gdy wady towaru nie zostały stwierdzone lub nie mogły być jednoznacznie stwierdzone, mogą stanowić koszty uzyskania przychodów w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, czy też stanowią koszty reprezentacji wyłączone z tych kosztów na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.p.?Ratio decidendi
Wydatki ponoszone przez spółkę w związku z "polubownym" uwzględnianiem reklamacji, gdzie wady towaru nie zostały stwierdzone lub nie mogły być jednoznacznie stwierdzone, noszą znamiona reprezentacji. Celem tych działań jest budowanie pozytywnego wizerunku firmy i umacnianie pozycji rynkowej, a nie naprawa wadliwego towaru. W związku z tym, zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.p., nie mogą one zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.Stan faktyczny
Spółka A Sp. z o.o. złożyła wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, pytając, czy koszty poniesione w związku z "polubownym" uwzględnianiem reklamacji, gdzie wady towaru nie zostały stwierdzone, mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Organ podatkowy uznał te wydatki za reprezentację, wyłączając je z kosztów. Po kilkukrotnym uchylaniu interpretacji przez WSA w Łodzi, organ ponownie wydał interpretację negatywną, którą spółka zaskarżyła. Sąd administracyjny w niniejszym orzeczeniu oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Joanna Tarno (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Bożena Kasprzak Sędzia WSA Cezary Koziński Protokolant: Starszy asystent sędziego Paweł Pijewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na interpretację Dyrektora Izby Skarbowej w P. działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia [...] nr [...] w przedmiocie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych oddala skargę.
W dniu 20 stycznia 2010 r. do Biura Krajowej Informacji Podatkowej w L. wpłynął wniosek A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. (dalej: Spółka) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie kosztów uzyskania przychodów.
We wniosku, przestawiając stan faktyczny oraz opis zdarzenia przyszłego, Spółka podała, że nabywcy wyprodukowanych przez nią towarów, niejednokrotnie stwierdzają ich wady i uruchamiają procedury reklamacyjne na podstawie przepisów o rękojmi za wady, ewentualnie w przypadku udzielenia przez wnioskodawcę gwarancji – także na podstawie przepisów o gwarancji za wady. Roszczenia z powyższych tytułów adresowane są do Spółki nie tylko w przypadkach, gdy była ona bezpośrednim sprzedawcą towaru, lecz niekiedy także przez dalszych odbiorców, którzy występują do wnioskodawcy jako do producenta, mimo że między tymi podmiotami nie ma żadnego węzła obligacyjnego (występują oni z roszczeniami z tytułu rękojmi do bezpośrednich sprzedawców, którzy z kolei zgłaszają w stosunku do wnioskodawcy roszczenie regresowe). Niejednokrotnie, nawet wówczas gdy faktycznie brak jest podstaw do uwzględnienia reklamacji, tzn. w przypadku, gdy wyniki badań laboratoryjnych w Laboratorium A wnioskodawcy jednoznacznie wykluczają wady lub wtedy, gdy z przyczyn technicznych jej rozpoznanie nie może dać jednoznacznych wyników (np. próbka wyrobu jest niereprezentatywna), dochodzi do tzw. "polubownego" uwzględnienia reklamacji ze względu na interes gospodarczy wnioskodawcy. Reklamacja jest uwzględniana polubownie w przypadku, gdy nie stwierdzono odstępstw od wymagań przewidzianych dla danego wyrobu, jednak ze względu na interes ekonomiczny wnioskodawcy uwzględniono formę rekompensaty. Tego rodzaju wydatki były dotychczas traktowane przez Spółkę jako wydatki nie stanowiące kosztów uzyskania przychodów.
W tym stanie faktycznym Spółka zapytała, czy koszty poniesione przez nią w związku z uwzględnieniem lub częściowym uwzględnieniem powyższych "reklamacji polubownych" mogły być w przeszłości i mogą być w przyszłości zaliczone w poczet kosztów uzyskania przychodów.
Spółka wskazała na art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2011 r., Nr 74 poz. 397 ze zm.), dalej: u.p.d.o.p., zgodnie z którym kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 tej ustawy.
Świadczenia rzeczowe oraz pieniężne dokonywane przez wnioskodawcę w związku z "reklamacjami polubownymi", nie mają charakteru kar umownych (odszkodowań). Nie dotyczą bowiem wad wyrobów gotowych. W związku z tym powyższe wydatki nie mieszczą się w katalogu wydatków nie uznanych za koszty uzyskania przychodów, w szczególności w art. 16 ust. 1 pkt 22 u.p.d.o.p. Skoro o kwalifikacji danego wydatku jako kosztu decyduje racjonalny zamiar podatnika oceniany w konkretnych okolicznościach gospodarczych, to wydatki ponoszone przez wnioskodawcę są kosztami uzyskania przychodów.
Uznając stanowisko wnioskodawcy za nieprawidłowe w interpretacji indywidualnej z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w P., działając z upoważnienia Ministra Finansów, stwierdził, że przedmiotowe wydatki nie stanowią kosztów uzyskania przychodów, pomimo ich związku z przychodem (bądź zachowaniem lub zabezpieczeniem źródła przychodów), gdyż jako wydatki o charakterze reprezentacyjnym zawierają się w katalogu wyłączeń zawartym w art. 16 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.p.
Na powyższą interpretację Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
Prawomocnym wyrokiem z dnia 30 listopada 2010 r., I SA/Łd 866/10, WSA w Łodzi uchylił zaskarżoną interpretację.
W ocenie Sądu, organ nie odniósł się do podniesionych argumentów dotyczących odmiennego pojmowania pojęcia "reprezentacja" niż przyjętego w interpretacji w kontekście art. 16 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.p., pomimo iż skarżąca twierdziła, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, że "reklamacje polubowne" mają na celu "zachowanie oraz zabezpieczenie źródła przyszłych przychodów poprzez budowanie trwałych więzi gospodarczych ze swoimi kontrahentami". Przedstawione w interpretacji stanowisko nie zawiera wyczerpującego uzasadnienia prawnego, a w konsekwencji nie stanowi rzetelnej informacji dla wnioskodawcy, dlaczego określone przepisy znajdują zastosowanie i dlaczego należy dokonywać ich interpretacji w określony sposób, a ponadto dlaczego wyrażony przez podatnika pogląd nie zasługuje na uwzględnienie. Organ rozpatrując ponownie niniejszą sprawę, powinien wnikliwie rozważyć stanowisko skarżącej, zwłaszcza w kontekście odmiennego rozumienia pojęcia "reprezentacji", o którym stanowi art. 16 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.p.
Interpretacją indywidualną z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w P., działając z upoważnienia Ministra Finansów, uznał stanowisko Spółki za nieprawidłowe, stwierdzając, że wydatki poniesione przez wnioskodawcę w związku z uwzględnieniem lub częściowym uwzględnieniem reklamacji polubownych noszą znamiona reprezentacji, w związku z czym w myśl art. 16 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.p. nie mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.
Interpretację tę uchylił WSA w Łodzi prawomocnym wyrokiem z dnia 24 listopada 2011 r., I SA/Łd 1196/11, wydanym w wyniku skargi wniesionej przez Spółkę. W ocenie Sądu organ powinien mieć na uwadze, że skarżąca we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej wyraźnie wskazała, iż chodziło jej o wydanie interpretacji dotyczącej art. 15 ust. 1 i art. 16 ust. 1 pkt 22 u.p.d.o.p. Zatem odpowiedź organu w tym zakresie powinna być tak sformułowana, ażeby podatnik uzyskał informację co do trafności, bądź nietrafności jego stanowiska i dlaczego przywołane przez Spółkę przepisy mają lub nie mają zastosowania do przedstawionego stanu faktycznego. Stąd doszło w niniejszej sprawie do naruszenia art. 14c § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) poprzez dokonanie niepełnej oceny stanowiska podatnika i uzasadnienia prawnego. W związku z tym organ udzielając kolejnej interpretacji, powinien uwzględnić przedstawioną ocenę prawną oraz dokonać interpretacji przepisów art. 15 ust. 1, art. 16 ust. 1 pkt 22 i pkt 28 u.p.d.o.p., w kontekście przedstawionego przez wnioskodawcę stanu faktycznego.
Akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem i uzasadnieniem Sąd przekazał organowi interpretacyjnemu w dniu 30 stycznia 2012 r.
Interpretacją z [...] r., organ po raz kolejny uznał za nieprawidłowe stanowisko wnioskodawcy, stwierdzając, że wydatki reklamacyjne poniesione w związku z naprawą lub wymianą wadliwego towaru nie mają charakteru ani kar umownych, ani odszkodowań wskazanych w art. 16 ust. 1 pkt 22 u.p.d.o.p. i co do zasady mogą stanowić koszty uzyskania przychodów. Aby jednak móc uznać wydatek o charakterze reklamacyjnym za koszt uzyskania przychodów, musi dojść do ujawnienia się wady, bowiem to dopiero wówczas na sprzedawcy ciąży obowiązek prawny naprawy, bądź wymiany wadliwego towaru. Z przedstawionego stanu faktycznego wynika natomiast, że wnioskodawca ponosi wydatki związane z przekazaniem na rzecz swoich kontrahentów świadczeń rzeczowych i pieniężnych związanych z "reklamacjami polubownymi", tzn. z reklamacjami, w których w sprzedanych przez wnioskodawcę wyrobach gotowych nie stwierdzono wad, jak również w przypadku, gdy taka wada nie mogła być jednoznacznie stwierdzona na podstawie badań laboratoryjnych przeprowadzonych przez Spółkę. Działania te zmierzają do umacniania pozycji rynkowej, m.in. poprzez dbałość o prestiż marki. Świadczenia dokonywane przez wnioskodawcę w ramach reklamacji polubownych mają na celu budowanie trwałej więzi z klientami również wówczas, gdy klient niezasadnie reklamuje wyroby gotowe nabyte uprzednio od wnioskodawcy. Z okoliczności przedstawionych we wniosku wynika zatem jasno, że działania Spółki polegające na uwzględnianiu przez nią reklamacji polubownych, zmierzają do budowania pozytywnego wizerunku firmy. Świadczy o tym chociażby fakt, że czynności podejmowane przez wnioskodawcę sprawiają, że klient ma pewność, iż nabywając wyroby Spółki nawet w przypadku nieuzasadnionych zastrzeżeń co do ich jakości - będzie miał możliwość ich niezwłocznej wymiany albo otrzymania innego świadczenia. Ponadto, wnioskodawca wskazał, iż działania polegające na przekazywaniu przedmiotowych świadczeń są "wkalkulowane" w realizowaną przez niego misję i strategię, co skutkuje osiągnięciem i ugruntowaniem pozycji rynkowej. Powyższe świadczy więc o tym, iż w sprawie nie mamy do czynienia z działaniami o charakterze reklamacyjnym, które mogą stanowić koszty uzyskania przychodów na gruncie u.p.d.o.p., ponieważ nie dochodzi do ujawnienia wadliwości danego towaru. Wydatki poniesione przez wnioskodawcę w związku z uwzględnieniem lub częściowym uwzględnieniem reklamacji polubownych, mimo że nie zostały wykluczone z kosztów podatkowych mocą art. 16 ust. 1 pkt 22 u.p.d.o.p., nie mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Wydatki te noszą znamiona reprezentacji i w myśl art. 16 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.p. nie mogą stanowić kosztów uzyskania przychodów.
Nie zgadzając się z tą interpretacją Spółka wezwała organ do usunięcia naruszenia przepisów u.p.d.o.p. poprzez wydanie indywidualnej interpretacji uznającej jej stanowisko za prawidłowe w całości.
W odpowiedzi na to wezwanie organ podatkowy stwierdził brak podstaw do zmiany stanowiska zawartego w interpretacji z dnia [...] r.
W skardze do WSA w Łodzi Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, zarzucając:
1. naruszenie praw materialnego, tj. art. 15 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.p. poprzez przez błędną ich wykładnię i uznanie, że stanowisko zaprezentowane we wniosku jest nieprawidłowe, a wydatki dotyczące uwzględnienia tzw. "reklamacji polubownych" nie mogą zostać zaliczone do kosztowi uzyskania przychodów, pomimo ich związku z przychodem, gdyż jako wydatki o charakterze reprezentacyjnym zawierają się w katalogu ustawowych wyłączeń;
2. naruszenie prawa procesowego, tj. art. 120, art. 121 w zw. z art. 14h oraz art. 14c § 1 i 2 Ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie należytego odniesienia się w interpretacji do argumentacji przedstawionej przez Spółkę, a zwłaszcza do treści przytoczonych rozstrzygnięć i interpretacji potwierdzających słuszność stanowiska zawartego we wniosku, co doprowadziło również do zignorowania wiążących organ w sprawie wytycznych WSA w Łodzi zawartych w wyrokach z dnia 30 listopada 2010 r. oraz z dnia 24 listopada 2011 r.
W odpowiedzi na skargę organ podatkowy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej interpretacji indywidualnej.
Uchylając zaskarżoną interpretację na podstawie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012, poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.), WSA w Łodzi stwierdził, że została ona wydana po upływie ustawowego terminu, o jakim stanowi art. 14d Ordynacji podatkowej. O ile można uznać, że w czasie, gdy na skutek wydania w dniu [...] kwietnia 2010 r. interpretacji indywidualnej, w wyniku wniesienia skargi do Sądu, doszło do uruchomienia sądowej kontroli i do momentu doręczenia organowi podatkowemu odpisu prawomocnego wyroku WSA w Łodzi z dnia 30 listopada 2010 r., I SA/Łd 866/10, wraz z aktami administracyjnymi, organ ten nie miał możliwości zajęcia merytorycznego stanowiska w sprawie, to w dniu 7 marca 2011 r. możliwość taką z pewnością już posiadał. Z akt sprawy nie wynika natomiast, aby w okresie poprzedzającym wydanie tej interpretacji, a następnie po zwrocie akt sprawy organowi podatkowemu w dniu 7 marca 2011 r. aż do wydania interpretacji w dniu [...] r. oraz po zwrocie akt sprawy wraz z prawomocnym odpisem wyroku z dnia 24 listopada 2011 r. i do wydania zaskarżonej interpretacji w dniu [...] r. zachodziły jakieś przeszkody uniemożliwiające wydanie interpretacji indywidualnej w terminie, określonym w art. 14d Ordynacji podatkowej, czy też inne jeszcze okoliczności mające wpływ na jego bieg. W dniu 27 kwietnia 2012 r. organ nie miał już kompetencji do wydania interpretacji, a skarżąca Spółka z mocy art. 14o § 1 Ordynacji podatkowej uzyskała "milczącą interpretację", stwierdzającą prawidłowość jej stanowiska w pełnym zakresie. Okoliczność ta wyłączyła wynikający z art. 153 i art. 170 P.p.s.a. obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej oraz wskazaniom, co do dalszego postępowania zawartym w prawomocnych wyrokach WSA w Łodzi z dnia 30 listopada 2010 r., I SA/Łd 866/10 i z dnia 24 listopada 2011 r., I SA/Łd 1196/11.
Wyrokiem z dnia 22 marca 2016 r. II FSK 143/14 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
W ocenie NSA w razie uchylenia pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, trzymiesięczny termin, o którym stanowi art. 14o § 1 Ordynacji podatkowej liczony jest "na nowo", tak jak gdyby wniosek o wydanie interpretacji wpłynął w dniu doręczenia akt sprawy właściwemu organowi. Kasacyjny wyrok sądu administracyjnego przywraca bowiem stan początkowy, z dnia złożenia wniosku. Nie do przyjęcia jest teza, za którą opowiedział się WSA w Łodzi, że w razie wielokrotnego uchylania kolejnych interpretacji, poszczególne – "wykorzystane" już terminy sumuje się. Zaaprobowanie tego poglądu prowadziłoby do całkowicie absurdalnego twierdzenia, że w skrajnych sytuacjach – po przekroczeniu ujętego łącznie terminu 3 miesięcy, organ w ogóle pozbawiony byłby zdolności do działania z racji wejścia do obrotu prawnego "milczącej interpretacji". Odrębną zupełnie kwestią jest to, co byłoby – w przypadku wyrażenia swojego stanowiska przez sąd administracyjny, odbiegającego od stanowiska wnioskodawcy – treścią owej interpretacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.
W omawianej sprawie istotne jest związanie dwoma prawomocnymi wyrokami WSA w Łodzi: z dnia 30 listopada 2010 r., I SA/Łd 866/10 oraz z dnia 24 listopada 2011 r., I SA/Łd 1196/11. W żadnym z nich Sąd nie wyraził jednak merytorycznego stanowiska, zawierając tylko wskazania co do dalszego postępowania. Zwłaszcza w tym drugim wyroku, Sąd wskazując na niewykonanie zaleceń zawartych w wyroku z 30 listopada 2010 r., ponownie nakazał ich uwzględnienie poprzez takie sformułowanie interpretacji, aby podatnik uzyskał informację co do trafności, bądź nietrafności jego stanowiska oraz wyjaśnienie dlaczego przywołane przez Spółkę przepisy mają lub nie mają zastosowania do przedstawionego stanu faktycznego. W związku z tym Sąd zalecił, aby organ udzielający interpretacji wyjaśnił jak generalnie traktowane są "wydatki reklamacyjne" pod względem podatkowym (kosztowym) oraz aby organ dokonał interpretacji przepisów art. 15 ust. 1, art. 16 ust. 1 pkt 22 i pkt 28 u.p.d.o.p., w kontekście przedstawionego przez wnioskodawcę stanu faktycznego.
Zdaniem składu orzekającego w dniu dzisiejszym, organ wykonał te zalecenia.
Na 15 stronie zaskarżonej interpretacji organ wskazał, że wydatki reklamacyjne poniesione w związku z naprawą lub wymianą wadliwego towaru, co do zasady mogą stanowić koszt uzyskania przychodu – z czym należy się zgodzić. Nie ma to jednak zastosowania do wyłączonych z kosztów uzyskania przychodów wydatków, o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt 22 u.p.d.o.p., dotyczących kar umownych i odszkodowań z tytułu wad dostarczonych towarów, wykonanych robót i usług oraz zwłoki w dostarczeniu towaru wolnego od wad albo zwłoki w usunięciu wad towarów albo wykonanych robót i usług. W tym zakresie zarówno organ interpretujący, jak i strona skarżąca zgodnie wyrażają stanowisko, że koszty, które ponosi Spółka z tytułu reklamacji polubownych, nie można zakwalifikować do wydatków wymienionych w art. 16 ust. 1 pkt 22 u.p.d.o.p. Organ wyczerpująco omówił tę kwestię i nie ma potrzeby dalszego jej przybliżania, skoro nie jest ona sporna między stronami i nie budzi zastrzeżeń Sądu.
Oceniając stan faktyczny przedstawiony przez wnioskodawcę, organ stwierdził, że w omawianej sprawie w istocie nie mamy do czynienia z działaniami o charakterze reklamacyjnym, ponieważ nie dochodzi do ujawnienia wadliwości danego towaru. Zdaniem organu wydatki poniesione przez Spółkę w związku z uwzględnieniem lub częściowym uwzględnieniem reklamacji polubownych, mimo że nie zostały wykluczone z kosztów podatkowych mocą art. 16 ust. 1 pkt 22 u.p.d.o.p., noszą znamiona reprezentacji i w myśl art. 16 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.p. nie mogą stanowić kosztów uzyskania przychodów. Organ szczegółowo uzasadnił swoje stanowisko, odwołując się do informacji podanych przez wnioskodawcę, z których wynika, że uwzględnianie reklamacji polubownych w istocie zmierza do budowania pozytywnego wizerunku firmy. Ich celem jest bowiem "dbałość o prestiż marki".
Zgodnie z treścią art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p., kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. W tym ostatnim przepisie w pkt 28 wymienione zostały koszty reprezentacji, w szczególności poniesione na usługi gastronomiczne, zakup żywności oraz napojów, w tym alkoholowych.
W pierwotnym brzmieniu art. 16 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.p. ustawodawca nie zaliczał do kosztów uzyskania przychodów: kosztów reprezentacji i reklamy w części przekraczającej 0,25% przychodów, chyba że reklama prowadzona była w środkach masowego przekazu lub publicznie w inny sposób. Unormowanie to zostało znowelizowane z dniem 1 stycznia 2007 r. Analiza zakresu dokonanej nowelizacji prowadzi do wniosku, że wolą ustawodawcy było:
- objęcie kosztami uzyskania przychodów wszelkich wydatków na reklamę, niezależnie od ich wielkości, w stosunku do osiąganych przez podatnika przychodów i niezależnie od sposobu prowadzenia reklamy oraz
- wyłączenie z kosztów uzyskania przychodów wszelkich kosztów reprezentacji, niezależnie od ich wielkości, w stosunku do osiąganych przez podatnika przychodów w roku podatkowym oraz niezależnie od tego, czy wydatki te przyczynią się do zwiększenia (zachowania albo zabezpieczenia) źródła przychodów, czy też nie.
Sąd w składzie orzekającym w dniu dzisiejszym podziela pogląd zaprezentowany w wyroku poszerzonego, siedmioosobowego składu NSA z dnia 16 czerwca 2013 r., II FSK 702/11 (dostępny: www.orzeczenia.nsa.gov.pl), który odwołując się do etymologii terminu "reprezentacja" (od łac. "reprezentatio" - wizerunek) stwierdził, że "reprezentacja" w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.p. stanowi działanie w celu wykreowania oraz utrwalenia pozytywnego wizerunku podatnika wobec innych podmiotów. W podanym znaczeniu reprezentacja to przede wszystkim każde działanie skierowane do istniejących lub potencjalnych kontrahentów podatnika lub osoby trzeciej w celu stworzenia oczekiwanego wizerunku podatnika dla potrzeb ułatwienia zawarcia umowy lub stworzenia korzystnych warunków jej zawarcia. W takiej sytuacji wydatki na reprezentację to koszty, jakie ponosi podatnik w celu wykreowania swojego pozytywnego wizerunku, uwypuklenie swojej zasobności, profesjonalizmu.
W ocenie składu orzekającego w dniu dzisiejszym, wykreowanie takiego właśnie obrazu było celem dominującym Spółki uwzględniającej reklamacje polubowne, chociaż w konsekwencji działania te mogły również przyczynić się do osiągnięcia przychodu, jednak w tym przypadku nie był to cel pierwszoplanowy.
Decydując się na ponoszenie wydatków dotyczących reklamacji polubownych, skarżąca akcentowała, że wprawdzie towary, które nabyli klienci są dobrej jakości, ale zadowolenie klientów ma dla niej znaczenie priorytetowe. W takich przypadkach nie chodziło więc o reklamę towarów, lecz o wizerunek firmy, który był dla skarżącej cenniejszy niż obciążenie finansowe związane z uwzględnieniem reklamacji polubownych, zwłaszcza, że dotychczas skarżąca nie zaliczała tego rodzaju wydatków do kosztów uzyskania przychodu.
Zdaniem pełnomocnika Spółki wyrażonym w skardze, o zliczeniu wydatków do kategorii reprezentacyjnych decydować będzie wyłącznie ich okazałość i wytworność, a nie wpływ na wizerunek skarżącej. Ze stanowiskiem takim nie można się jednak zgodzić. W orzecznictwie sądów administracyjnych wielokrotnie podkreślano, że kwestia wystawności, okazałości czy też ponadprzeciętności takich wydatków nie ma istotnego znaczenia (por. wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 2012 r., II FSK 1978/10, LEX nr 1218924, prawomocny wyrok WSA w Łodzi z dnia 17 października 2013 r., I SA/Łd 1086/13, LEX nr 1386057, czy też wyrok WSA w Poznaniu z dnia 17 września 2014 r., I SA/Po 15/14, LEX nr 1541576). Pogląd ten podziela również skład orzekający w dniu dzisiejszym.
W tych okolicznościach Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 15 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.p. poprzez przez błędną ich wykładnię, ani też naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 120, art. 121 w zw. z art. 14h oraz art. 14c § 1 i 2 Ordynacji podatkowej. W ocenie Sądu organ przeanalizował argumentację Spółki, zaś okoliczność, że strona nie zgadza się z rozstrzygnięciem, nie oznacza naruszenia zasad: legalizmu (art. 120) i zaufania do organów podatkowych (art. 121). Strona ma bowiem prawo do prezentowania swojego własnego stanowiska, zaś organ ma prawo go nie uwzględnić, jeżeli uzna, że nie ma ono odzwierciedlenia w obowiązujących przepisach prawnych oraz ich wykładni.
Z powyższych względów Sąd uznał zarzuty skargi za niezasadne i na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
P.C.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło