I SA/Łd 341/18
WyrokWSA w Łodzi2018-11-15
Skład orzekający: Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda, Sędzia NSA Paweł Janicki, Sędzia WSA Joanna Tarno
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy jest związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków przy ustalaniu podatku rolnego, nawet jeśli podatnik kwestionuje te dane?Ratio decidendi
Organ podatkowy jest związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków, które stanowią podstawę wymiaru podatku rolnego. Podatnik, który kwestionuje te dane, powinien dążyć do ich zmiany w postępowaniu administracyjnym dotyczącym ewidencji, a nie w postępowaniu podatkowym. Dopiero zmiana danych w ewidencji może stanowić podstawę do wznowienia postępowania podatkowego.Stan faktyczny
Skarżący H. W. zakwestionował decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy B. ustalającą podatek rolny na 2018 rok. Podatnik zarzucił nieprawidłowe ustalenie powierzchni gruntów stanowiących podstawę opodatkowania, niezastosowanie zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika oraz przewlekłość postępowania. Podstawą opodatkowania były dane z ewidencji gruntów i budynków, które skarżący uważał za wadliwe.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda Sędziowie: Sędzia NSA Paweł Janicki Sędzia WSA Joanna Tarno (spr.) Protokolant: St. sekretarz sądowy Dominika Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2018 r. sprawy ze skargi H. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wymiaru podatku rolnego na 2018 rok oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy B. z [...] r. ustalającą H. W. zobowiązanie podatkowe w podatku rolnym na 2018 rok w wysokości 178,00 zł, płatne w czterech ratach do 15 marca 2018 r., do 15 maja 2018 r., do 15 września 2018 r. i do 15 listopada 2018 r. - trzy pierwsze po 44,00 zł każda, czwarta 46,00 zł.
Z uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji wynika, że podstawą opodatkowania podatkiem rolnym są grunty o powierzchni 1,4230 ha przeliczeniowych. Kwota podatku stanowi iloczyn wskazanej powierzchni użytków rolnych oraz stawki podatkowej w wysokości 125,00 zł zaokrąglonej do pełnych złotych. Organ wskazał, że wysokość podatku została ustalona na podstawie posiadanej dokumentacji podatkowej oraz danych z ewidencji gruntów.
Utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, SKO w S. oceniło, że podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków (art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 - Prawa geodezyjne i kartograficznego - Dz.U. z 2016 r. poz. 1629 z późn. zm.), powoływanej dalej jako "P.g.k.".
W niniejszej sprawie organ pierwszej instancji ustalając zobowiązanie podatkowe w podatku rolnym na 2018 rok przyjął za podstawę opodatkowania liczbę hektarów przeliczeniowych ustalonych na podstawie powierzchni, rodzajów i klas użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów i budynków oraz zaliczenia do okręgu podatkowego. Dane wynikające z ewidencji gruntów są zgodne z zapisami uwidocznionymi w księdze wieczystej [...] (Dział I-O - oznaczenie nieruchomości). H. W. jest właścicielem działek o nr ew. 239 o powierzchni 1,6500 ha, nr ew. 335/1 o powierzchni 1,1100 ha oraz nr ew. 335/2 o powierzchni 0,0200 ha położonych w H. o łącznej powierzchni 2,7800 ha. Wchodzące w skład wymienionych działek grunty zostały sklasyfikowane jako: B-PsIV - 0,0200 ha, PsIV - 0,1300 ha, B-RV - 0,1000 ha, RIVb - 0,6400 ha, RV - 0,4200 ha, RVI - 0,6400 ha, RHIb - 0,0400 ha, RIVa - 0,7800 ha, W-RIIIb - 0,0100 ha. Wszystkie wymienione grunty podlegają opodatkowaniu podatkiem rolnym.
W ocenie Kolegium, Wójta Gminy B. prawidłowo obliczył liczbę hektarów przeliczeniowych stanowiących podstawę podatku rolnego:
- B-PsIV - 0,0200 ha (przelicznik 1,00 ) -0,0200 ha przeliczeniowych,
- PsIV - 0,1300 ha (przelicznik 0,70) - 0,0910 ha przeliczeniowych,
- RIVb - 0,6400 ha (przelicznik 0,75) - 0,4800 ha przeliczeniowych,
- Rlllb - 0,0400 ha (przelicznik 1,25) - 0,0500 ha przeliczeniowych,
- RIVa - 0,7800 ha (przelicznik 1,00) - 0,7800 ha przeliczeniowych,
- W-RIIIb - 0,0100 ha (przelicznik 0,20)-0,0020 ha przeliczeniowych
Łącznie - 1,4230 ha przeliczeniowych.
Uwzględniając ustawowe zwolnienia podatkowe użytków rolnych klasy V, VI i VIz (art. 12 ust. 1 pkt 1 u.p.r.) i zasadę wyrażoną w art. 4 ust. 7 pkt 1 u.p.r. (m.in. grunty rolne zabudowane, grunty pod rowami - bez względu na zaliczenie do okręgu podatkowego - przelicza się na hektary przeliczeniowe według przelicznika: 1 ha gruntów rolnych - 1 ha przeliczeniowy) oraz przynależność gminy B. do II okręgu podatkowego w rozpatrywanej sprawie, do opodatkowania organ pierwszej instancji przyjął użytki rolne o powierzchni 1,4230 ha przeliczeniowych. Wielkość zobowiązania podatkowego na 2018 rok obliczył jako iloczyn hektarów przeliczeniowych i stawki podatkowej: - 1,4230 ha przeliczeniowych x 125,00 zł (równowartość pieniężna 2,5 q żyta - 50,00 zł x 2,5q = 125 zł) = 177,88 zł po zaokrągleniu do pełnych złotych zgodnie z art. 63 § 1 Ordynacji podatkowej - 178,00 zł.
Zdaniem Kolegium zarzuty podnoszone przez podatnika w zakresie nieprawidłowego ustalenia przez organ pierwszej instancji powierzchni gruntów stanowiących podstawę opodatkowania podatkiem rolnym - nie znajdują uzasadnienia.
Kolegium nie stwierdziło uchybień przepisom proceduralnym, które mogły mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Wójt Gminy B. nie miał obowiązku wszczynać postępowania z urzędu w celu ustalenia podatku rolnego na 2018 rok, ponieważ zobowiązanie to ustalane jest corocznie, a stan faktyczny, na podstawie którego ustalono wysokość zobowiązania podatkowego za poprzedni okres, nie uległ zmianie (art. 165 § 5 Ordynacji podatkowej). W decyzji wydanej w dniu [...] stycznia 2017 r. organ podatkowy przyjął za podstawę opodatkowania 1,4230 ha przeliczeniowych (2,7800 ha fizycznych), a więc tę samą wielkość jak w kwestionowanej decyzji.
W skardze do WSA w Łodzi podatnik zakwestionował zapisy uwidocznione w ewidencji gruntów i budynków wskazując, że są one dotknięte wadą polegającą na nieuzasadnionej zmianie granic i powierzchni działek. Zarzucił również niezastosowanie w sprawie zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika. Uważa, że doszło do naruszenia interesu skarżącego oraz zasady praworządności, a załatwienie sprawy było przewlekłe i biurokratyczne.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie
Zgodnie z art. 21 P.g.k. dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami, a także ewidencji gospodarstw rolnych. W związku z tym ustawodawca nałożył na organy i jednostki organizacyjne realizujące powyższe zadania obowiązek współdziałania z organami Służby Geodezyjnej i Kartograficznej w zakresie utworzenia i sfinansowania systemu dostępu i wymiany danych między ewidencją gruntów i budynków a ewidencjami i rejestrami publicznymi prowadzonymi przez te organy i jednostki organizacyjne. Rozwiązanie takie umożliwia wskazanym organom i jednostkom organizacyjnym nieodpłatne uzyskiwanie informacji poprzez bezpośredni dostęp do baz danych ewidencji gruntów i budynków będących w dyspozycji starostów, jednakże pokrywają one ewentualne koszty przygotowania dodatkowych danych.
Odwołując się do treści art. 21 ust. 1 P.g.k. Naczelny Sąd Administracyjny w dotychczasowym orzecznictwie wielokrotnie podkreślił, że organy podatkowe ustalając wysokość zobowiązań w podatku od nieruchomości nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku, niż dane wskazane w ewidencji (por. wyroki NSA: z 20 marca 2018 r. II FSK 718/16; z dnia 14 czerwca 2013 r., II FSK 1950/11, z dnia 11 lipca 2012 r., II FSK 2632/10, z dnia 20 czerwca 2012 r., II FSK 2511/10, z dnia 5 listopada 2009 r., II FSK 836/08, z dnia 15 kwietnia 2008 r., II FSK 372/07, z dnia 12 marca 2009 r., II FSK 49/08, z dnia 2 kwietnia 2009 r., II FSK 1949/07 - wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://www.orzeczenia.nsa.gov.pl/).
Dokument w postaci wypisu z rejestru gruntów jest dla organów podatkowych wiążący, zarówno co do wielkości gruntów, jak i sposobu ich klasyfikacji. Ma on przy tym moc dokumentu urzędowego i zgodnie z art. 194 § 1 O.p. stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Kwestionowanie danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków należy do podatnika - podważenie tych danych bądź ich zmiana mogą nastąpić w postępowaniu prowadzonym przed właściwymi organami administracji. W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania co do zasady nie jest możliwe.
Jednakże – zdaniem Sądu – w sytuacji, gdy z dokumentów, jakimi dysponuje organ podatkowy, wynika oczywista sprzeczność z ewidencją gruntów i budynków w zakresie np. właściciela gruntów, będąca następstwem czynności prawnej dotyczącej okresu objętego decyzją wymiarową, to wówczas organ ma obowiązek uwzględnić stan rzeczywisty, wynikający z tych dokumentów (np. aktu notarialnego stwierdzającego sprzedaż nieruchomości), pominąć ewidencję gruntów i budynków nieodpowiadającą okolicznościom faktycznym, aby podjąć swoje rozstrzygnięcie w oparciu o prawdę obiektywną (art. 122 O.p.).
Taka sytuacja nie miała jednak miejsca w niniejszej sprawie. Skarżący nie wskazał dokumentu, który pozwalałby na obalenie domniemania prawdziwości danych wynikających z ewidencji gruntów. Do skargi załączył jedynie decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] kwietnia 2018 r., uchylającą decyzję Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia. Z treści wymienionej decyzji kasacyjnej wynika, że konieczne jest ustalenie nowych granic, zmiana powierzchni działki i aktualizacja użytków gruntowych. Zauważyć należy jednak, że decyzja ta została wydana już po wydaniu decyzji organów obu instancji w niniejszej sprawie, a ponadto nie rozstrzyga kwestii istotnej dla tej sprawy, nakazując tylko, aby Starosta [...] przeprowadził ponowne postępowanie, które prawdopodobnie zmieni coś w ewidencji gruntów i budynków, jednakże nie wiadomo jeszcze w jakim zakresie.
W tej sytuacji dopiero w przypadku zmiany ewidencji gruntów i budynków, skarżącemu będzie przysługiwało prawo złożenia wniosku o wznowienie postępowania podatkowego zakończonego ostateczną decyzją, w oparciu o przesłankę lub przesłanki zawarte w art. 240 § 1 O.p. oraz żądanie ewentualnej zmiany skarżonej decyzji.
Do czasu zmiany ewidencji gruntów i budynków obowiązujące w niej zapisy wiążą w tym przedmiocie wszystkie organy i sądy.
Z powyższych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017 poz. 1369 ze zm.) Sąd orzekł jak w sentencji.
dc
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło