II SA/Łd 1126/11
WyrokWSA w Łodzi2012-01-20
Skład orzekający: Arkadiusz Blewązka, Jolanta Rosińska, Anna Stępień
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dzierżawcy i najemcy nieruchomości stanowiącej własność gminy, która została podzielona, posiadają interes prawny uzasadniający wznowienie postępowania w sprawie podziału nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd uznał, że dzierżawcy i najemcy nieruchomości, mimo posiadania stosunków zobowiązaniowych z właścicielem (gminą), nie posiadają interesu prawnego w rozumieniu art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego w postępowaniu dotyczącym podziału nieruchomości. Ich interes ma charakter faktyczny (ekonomiczny), a nie prawny, ponieważ nie wynika on bezpośrednio z przepisów prawa materialnego, które mogłyby stanowić podstawę do żądania czynności organu w sprawie podziału. W związku z tym, nie mogą oni być uznani za strony postępowania podziałowego i nie przysługuje im prawo do żądania jego wznowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.Stan faktyczny
Skarżące, będące dzierżawcami gruntu i najemcami lokali mieszkalnych na nieruchomości stanowiącej własność gminy, wniosły o wznowienie postępowania w sprawie podziału tej nieruchomości, twierdząc, że nie brały udziału w postępowaniu i nie zostały o nim poinformowane. Organy administracji odmówiły wznowienia postępowania, uznając, że skarżące nie posiadały statusu strony w postępowaniu podziałowym, ponieważ nie miały interesu prawnego. Skarżące wniosły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podtrzymując swoje stanowisko o posiadaniu interesu prawnego i naruszeniu przepisów prawa materialnego oraz procedury administracyjnej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 20 stycznia 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędzia NSA Anna Stępień, Protokolant Asystent sędziego Marcin Olejniczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2012 roku sprawy ze skargi B. A. i D. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] roku, Nr [...], po rozpoznaniu odwołania B. A. i D. K., utrzymało w mocy decyzję Burmistrza A. z dnia [...] roku, Nr [...] w sprawie odmowy wznowienia postępowania.
Jak wynika z dokumentów załączonych do akt administracyjnych, Burmistrz A. decyzją z dnia [...] roku, znak: [...] zatwierdził podział nieruchomości położonej w A. przy ul. D. Nr [...], oznaczonej jako działka Nr [...] o powierzchni 2.200 m2 stanowiącej własność Gminy A., na działki Nr: [...] o powierzchni 1.360 m2 i [...] o powierzchni 840 m2, zgodnie z mapą sytuacyjną do celów prawnych z projektem podziału.
Następnie Burmistrz A. decyzją z dnia [...] roku, znak: [...] zatwierdził podział nieruchomości położonej w A. przy ul. D. Nr [...], oznaczonej jako działka Nr [...] o powierzchni 840 m2, stanowiącej własność Gminy A., na działki Nr: [...] o powierzchni 606 m2 i [...] o powierzchni 234 m2, zgodnie z mapą sytuacyjną do celów prawnych z projektem podziału.
W dniu 15 czerwca 2010 roku B. A. i D. K. złożyły do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., za pośrednictwem Burmistrza A., podanie określone jako "odwołanie od decyzji Burmistrza Miasta Gminy w A., dotyczącej podziału nieruchomości położonej w A. przy ul. D. [...], oznaczonej na mapie geodezyjnej numerem [...]". W treści pisma autorki wniosły m.in. o uchylenie decyzji o podziale jako niezgodnej z prawem oraz o przywrócenie terminu do złożenia odwołania z uwagi na niedoręczenie im tej decyzji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. postanowieniem z dnia [...] roku, Nr [...], po rozpatrzeniu powyższego wniosku, orzekło o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji o podziale nieruchomości z dnia [...] roku. Następnie postanowieniem z tej samej daty Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekło także o przekazaniu podania z dnia 15 czerwca 2010 roku organowi I instancji, jako organowi właściwemu do załatwienia sprawy. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium wskazało, że podanie w przekazanym zakresie jest w istocie wnioskiem o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego
Po rozpoznaniu wniosku, Burmistrz A. decyzją z dnia [...] roku orzekł o odmowie wznowienia postępowania w sprawie podziału nieruchomości położonej w A., oznaczonej jako działka Nr [...], zakończonego ostateczną decyzją tego organu z dnia [...] roku oraz postępowania w sprawie podziału nieruchomości położonej w A., oznaczonej jako działka Nr [...], zakończonego ostateczną decyzją tego organu z dnia [...] roku. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, iż zachodzą podstawy do odmowy wznowienia obu postępowań na podstawie art. 149 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie organu I instancji jest bowiem oczywiste, iż wnioskodawczyniom nie przysługiwał interes prawny w rozumieniu art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego w postępowaniach w sprawie podziału nieruchomości, stanowiących wyłączną własność Gminy A., a w konsekwencji – nie będąc stronami tych postępowań – nie są one uprawnione do żądania ich wznowienia w oparciu o art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W odwołaniu od powyższej decyzji B. A. i D. K. wskazały, iż jeszcze przed dokonaniem podziałów nieruchomości wystąpiły do organu I instancji z wnioskiem o nabycie dzierżawionej przez nie zabudowanej działki gruntu Nr [...]. Powołując się na swój interes prawny wynikający z zawartej umowy dzierżawy, odwołujące się kwestionowały zarówno sam fakt pozbawienia ich udziału w postępowaniach w sprawie podziału działki Nr [...] i Nr [...], w tym niedoręczenia im decyzji w tych sprawach, jak i zasadność dokonanych podziałów. Wadliwość decyzji w sprawie podziału działki Nr [...] polega, zdaniem odwołujących się na tym, że podział ten został dokonany z zastrzeżeniem wyrażonego w jej treści warunku, iż wyodrębniona w wyniku podziału działka Nr [...] zostanie przyłączona do sąsiedniej nieruchomości. Natomiast decyzja w sprawie podziału działki Nr [...] jest niezgodna z prawem, gdyż będąca przedmiotem podziału działka została wydzielona na podstawie sprzecznej z prawem decyzji w sprawie podziału działki Nr [...].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu odwołania, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania wskazując, iż stosownie do regulacji art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Podział nieruchomości dokonany został na podstawie art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 roku Nr 102, poz. 651 ze zm.), który stanowi, iż podziału nieruchomości dokonuje się na wniosek i koszt osoby, która ma w tym interes prawny. Zdaniem organu, odwołującym się nie przysługiwał status strony w tych postępowaniach, a w konsekwencji nie były one uprawnione do żądania ich wznowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego. Konstatacja ta wynika z twierdzeń samych odwołujących się, zaś jej weryfikacja nie wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Brak interesu prawnego odwołujących się w sprawie podziału nieruchomości, w ocenie organu jest oczywisty. Odwołujące się wywodziły swój interes prawny z wiążącego je z gminą stosunku prawnego dzierżawy gruntu, który został podzielony. Odwołujące się powołują się przy tym także na zamiar nabycia prawa własności tego gruntu. W innych pismach mowa jest także o najmie lokali mieszkalnych w budynku zlokalizowanym na działce Nr [...] (po podziale na działce Nr [...]) jako więzi prawnej łączącej odwołujące się z nieruchomościami będącymi przedmiotem postępowań podziałowych. Jak wskazało Samorządowe Kolegium Odwoławcze żaden z tych stosunków prawnych o charakterze zobowiązaniowym nie stanowi źródła interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym w sprawie podziału nieruchomości. Nie można też wywodzić interesu prawnego w tym postępowaniu z nieskonkretyzowanej perspektywy nabycia własności nieruchomości. Podkreślić należy, iż zgodnie z cytowanym już art. 97 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, podziału nieruchomości dokonuje się na wniosek i koszt osoby, która ma w tym interes prawny. Na tle tego przepisu w orzecznictwie sądowym ukształtowało się jednolite stanowisko, iż stronami postępowania podziałowego są wyłącznie właściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości, a także osoby, którym przysługują ograniczone prawa rzeczowe do nieruchomości – te ostatnie jednak, o ile wykażą swój interes prawny. Do kręgu podmiotów będących stronami postępowania w sprawie podziału nieruchomości nie należą zatem osoby, którym nie przysługuje żaden tytuł prawny do nieruchomości (w tym jej potencjalni nabywcy), a także osoby, którym przysługują prawa podmiotowe wynikające ze stosunków prawnych o charakterze zobowiązaniowym (w tym dzierżawcy i najemcy nieruchomości lub ich części). Podmiotom takim przysługuje bowiem co najwyżej interes faktyczny, który – w świetle dyspozycji art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego – nie może stanowić podstawy do uznania danego podmiotu za stronę postępowania administracyjnego. Rozważania dotyczące interesu prawnego w postępowaniu w sprawie podziału nieruchomości pozostają aktualne także w odniesieniu do tych postępowań podziałowych, których wszczęcie może nastąpić z urzędu na podstawie art. 97 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w tym do sytuacji wymienionej w punkcie 2 tego przepisu – gdy nieruchomość stanowi własność gminy i nie została oddana w użytkowanie wieczyste.
Reasumując, organ wskazał w postępowaniach w sprawie podziału nieruchomości, będących własnością gminy, nieoddanych w użytkowanie wieczyste, jak również nieobciążonych ograniczonymi prawami rzeczowymi na rzecz osób trzecich, interes prawny oraz związany z nim przymiot strony postępowania przysługiwał wyłącznie gminie. W tym kontekście oczywiste jest, w ocenie Samorządowe Kolegium Odwoławcze, iż okoliczności podane we wniosku o wznowienie postępowania oraz późniejszych pismach odwołujących się nie mogą stanowić źródła ich interesu prawnego w postępowaniach podziałowych, co z kolei przesądza o istnieniu podstawy do odmowy ich wznowienia w oparciu o regulację art. 149 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W skardze do sądu administracyjnego B. A. i D. K. wniosły o uchylenie decyzji II, jak i I instancji. W uzasadnieniu skargi autorki wyjaśniły, iż są najemcami lokali mieszkalnych zlokalizowanych na zabudowanej domem wielorodzinnym nieruchomości podlegającej podziałowi i dzierżawcami działki gruntu, na której posadowiony jest ten dom. Skarżące zwróciły się do właściciela nieruchomości – gminy z wnioskiem o jej wykup. Zdaniem skarżących, w sprawie doszło do naruszenia art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż posiadają one interes prawny w postępowaniu w sprawie podziału nieruchomości, bowiem rzeczony podział został dokonany z naruszeniem § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 roku w sprawie sposobu i trybu dokonywania podziałów nieruchomości (Dz. U. Nr 268, poz. 2663), § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Podział jest sprzeczny również z prawem miejscowym, tj. uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w A. z dnia [...] roku w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta A. Zdaniem skarżących, w sprawie doszło także do naruszenia zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa wynikającej z art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego. Po wystąpieniu, w grudniu 2008 roku, z wnioskiem o wykup nieruchomości skarżące uzyskały bowiem zapewnienie, iż spełniają wszystkie wymogi formalne do wykupu nieruchomości. Było zatem dla nich oczywistym, iż w najbliższym czasie wniosek ich zostanie załatwiony pozytywnie i staną się współwłaścicielkami nieruchomości. Tymczasem, w styczniu 2009 roku organ opracował projekt podziału nieruchomości, a następnie wszczął w tym przedmiocie postępowanie administracyjne. W dalszej kolejności jedna ze skarżących – B. A. otrzymała wypowiedzenie umowy dzierżawy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymując w mocy decyzję organu I instancji nie uwzględniło żadnej z podnoszonej przez skarżące okoliczności świadczącej o wadliwości postępowań podziałowych, czym naruszyło art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podnosząc argumenty zaprezentowane w uzasadnieniu kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do postanowień art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd, nie przejmując sprawy do końcowego jej załatwienia, bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" – "c" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Stosownie do uregulowania art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie nieuwzględnienia skargi, Sąd skargę oddala.
Oceniając legalność zaskarżonych decyzji Sąd zważył, że organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie dowodowe, ustaliły stan faktyczny i wydały rozstrzygnięcia odpowiadające zebranym dowodom oraz przepisom prawa.
Na wstępie rozważań wskazać wypada, iż wznowienie postępowania jest instytucją prawną, która pozwala na nadzwyczajne wzruszenie rozstrzygnięć cieszących się przymiotem ostateczności, a więc takich, od których nie przysługują już zwyczajne środki zaskarżenia umożliwiające ich wzruszenie w toku instancyjnego procedowania. Z tego też powodu, że przełamuje zasadę ostateczności rozstrzygnięć administracyjnych (art. 16 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego) jest instytucją wyjątkową, której stosowanie nie może być rozciągane na sytuacje, które nie zostały wyraźnie uregulowane w przepisach instytucję tą stanowiących.
Przesłanki wznowienia postępowania zostały określone w art. 145 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, natomiast formę wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania określa art. 149 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wszczęcie postępowania w sprawie wznowieniem następuje wyłącznie w formie postanowienia – art. 149 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Odmowa wznowienia postępowania, stosownie do § 3 art. 149 Kodeksu postępowania administracyjnego, następuje także w drodze postanowienia. Wydanie rozstrzygnięcia odmawiającego wznowienia postępowania jest możliwe tylko w razie, gdy wznowienie postępowania jest niedopuszczalne z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych oraz gdy strona złożyła żądanie wznowienia postępowania z uchybieniem ustawowego terminu określonego w art. 148 § 1 i § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Niedopuszczalność wznowienia postępowania z przyczyn przedmiotowych zaistnieje wówczas, gdy strona żąda wznowienia postępowania w sprawie, w której organ działał w innej formie niż decyzja, np. umowy cywilnoprawnej, zaświadczenia, czy czynności materialno - technicznej. Niedopuszczalność wznowienia postępowania z przyczyn podmiotowych będzie natomiast miała miejsce, gdy żądanie wszczęcia postępowania o wznowienie złoży osoba czy jednostka, która nie jest stroną postępowania zakończonego decyzją. Stanowisko w tym przedmiocie znalazło wyraz zarówno w literaturze (patrz: Komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego, B. Adamiak i J. Borkowski z 1996 roku), jak i w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W stanie faktycznym sprawy organy obu instancji uznały, iż skarżącym nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu w sprawie podziału nieruchomości stanowiących własność gminy. Przyczyną wydania takich rozstrzygnięć w sprawie było stwierdzenie, iż skarżące były w momencie wszczęcia postępowania dzierżawcami gruntu i najemcami lokali mieszkalnych w budynku wielorodzinnym zlokalizowanym na terenie nieruchomości, która podlegała podziałowi.
Skład orzekający z takim stanowiskiem w pełni się zgadza.
Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. W takiej sytuacji wznowienie postępowania następuje wyłącznie na żądanie strony (art. 147 in fine Kodeksu postępowania administracyjnego). Podkreślić przy tym należy, iż zacytowane przepisy posługują się pojęciem "strony". Tymczasem stroną, na mocy art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego, jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa sądów administracyjnych, pojęcie strony, jakim posługuje się zacytowany przepis, a następnie pozostałe przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, może być wyprowadzone tylko z administracyjnego prawa materialnego, to jest z konkretnej normy prawnej, która może stanowić podstawę do sformułowania interesu lub obowiązku obywateli. Mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby (por. np. wyrok NSA z dnia 22 lutego 1984 roku, I SA 1748/83, niepubl.) Interes prawny to interes indywidualny, konkretny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Interes prawny to zatem interes, którego podstawą mogą być wyłącznie przepisy materialnego prawa administracyjnego, a to z tego względu, że decyzja administracyjna jest władczą konkretyzacją prawa administracyjnego (por. np. wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2007 roku, I OSK 755/06, Lex Nr 337023). Stwierdzenie istnienia interesu prawnego wymaga ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającego na tym, że akt stosowania tej normy (decyzja administracyjna) może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. Interes taki powinien być bezpośredni, konkretny, realny i znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, które uzasadniają zastosowanie normy prawa materialnego (por. np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 marca 2006 roku, VI SA/Wa 2401/05, Lex Nr 223329). Interes prawny musi być ponadto uzasadniony okolicznościami i zdarzeniami, które wystąpiły lub nadal trwają. Nie jest zatem legitymowany do występowania w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony ten, kto uzasadnia swój interes prawny zdarzeniami i okolicznościami przewidywanymi, takimi które według jego zamiarów wystąpią dopiero w przyszłości (por. np. wyrok NSA z dnia 25 października 2006 roku, II GSK 163/06, Lex Nr 274855). Innymi słowy, by zatem można było mówić o przesłance do wznowienia postępowania administracyjnego wynikającej z art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, osoba fizyczna czy też osoba prawna musi wykazać, że winna brać udział w tym postępowaniu, jako strona tego postępowania.
Jak wskazywano wcześniej, skarżące swojego interesu prawnego w postępowaniu w sprawie podziału nieruchomości upatrywały w przysługującym im prawie dzierżawy gruntu i prawie najmu lokali mieszkalnych w budynku wielorodzinnym zlokalizowanym na terenie nieruchomości, która podlegała podziałowi.
Zdaniem Sądu dzierżawa, jako stosunek o charakterze zobowiązaniowym, nie wiąże się z prawem do gruntu, bowiem zgodnie z art. 693 Kodeksu cywilnego daje dzierżawcy jedynie prawo do używania rzeczy i pobierania z niej pożytków. Zatem źródłem uprawnień dzierżawcy jest wprost stosunek prawny łączący go z właścicielem nieruchomości. Jego interes polega zaś na utrzymywaniu stanu niezakłóconego korzystania z dzierżawionej rzeczy i pobierania z niej pożytków. Jest to jednak interes o charakterze faktycznym (ekonomicznym), a nie prawnym, nie ma bowiem normy prawa materialnego, która wprost – niezależnie od stosunków łączących dzierżawcę z właścicielem – dawałaby mu prawo do gruntu. Z tego nie wynika interes prawny, o którym mowa w art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zaprezentowany pogląd znajduje swoje potwierdzenie w licznym orzecznictwie sądów administracyjnych (por. np. wyroki NSA: z dnia 4 grudnia 2008 roku, II OSK 1529/07, Lex Nr 513848; z dnia 28 grudnia 2007 roku, I OSK 1387/07, Lex Nr 365847, z dnia 24 listopada 2004 roku, OSK 906/04, Lex Nr 164671, z dnia 24 października 2003 roku, I SA 3170/01, Lex Nr 159223, z dnia 8 kwietnia 1998 roku, I SA 1318/97, Lex Nr 44642 i inne).
Takiego uprawnienia nie daje również prawo najmu lokalu mieszkalnego w budynku wielorodzinnym zlokalizowanym na nieruchomości, która podlegała podziałowi. Najemca, podobnie jak dzierżawca, posiada jedynie prawa zależne od podmiotu będącego właścicielem budynku i mieszkania, a wynikające ze stosunku zobowiązaniowego. Może zatem domagać się respektowania jego praw cywilnych, wynikających z umowy. Orzecznictwo sądowoadministracyjne wypracowało zatem jednolity pogląd co do braku przymiotu strony w rozumieniu art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego u najemców lokali w sprawach dotyczących interesów właścicieli nieruchomości, z których najemcy korzystają (por. np. wyroki NSA: z dnia 8 lutego 2006 roku, I OSK 427/05, Lex Nr 194358; z dnia 25 maja 2000 roku, SA/Bk 1613/99, Lex Nr 657445, z dnia 2 lutego 1996 roku, IV SA 846/95, OSP 1997/4/83 oraz wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: z dnia 22 października 2008 roku, I SA/Wa 851/08, Lex Nr 510319; z dnia 20 lipca 2006 roku, VII SA/Wa 321/06, Lex Nr 243723 i inne).
Błędne jest także twierdzenie skarżących, iż powołane przepisy rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie sposobu i trybu dokonywania podziałów nieruchomości, rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jak i miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, stanowią źródło ich interesu prawnego w sprawie podziału nieruchomości. Naruszenie wymienionych przepisów może być przedmiotem rozważań właściwego organu w trakcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji podziałowych. Tym niemniej, od razu zaznaczyć należy, iż skarżącym nie będzie przysługiwał przymiot strony w takim postępowaniu. Postępowanie takie może zostać wszczęte także z urzędu.
Poza – wyznaczonym przez zakres skargi – zainteresowaniem Sądu w niniejszym postępowaniu i bez wpływu na jego stanowisko pozostaje naruszenie zasady zaufania obywateli do organów państwa wynikającej z art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego, bowiem gmina będąca właścicielem gruntu wycofała się ze sprzedaży skarżącym prawa własności nieruchomości. Przedmiotem niniejszego postępowania jest wyłącznie kwestia oceny dopuszczalności wznowienia postępowania w sprawie podziału nieruchomości.
Na marginesie wyjaśnić należy, iż przepis art. 149 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego określający formę wydania rozstrzygnięcia o odmowie wznowienia postępowania, z dniem 11 kwietnia 2011 roku, uległ nowelizacji. Do tego dnia, powołany przepis wskazywał, iż odmowa wznowienia postępowania powinna nastąpić w formie decyzji. Po tej dacie, właściwą formą jest postanowienie. Nowelizacja powołanego przepisu nastąpiła na mocy ustawy z dnia z dnia 3 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 6, poz. 18 ze zm.). Przepis art. 3 tej ustawy stanowi, iż w sprawach, w których do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy została wydana decyzja, a zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, powinno być wydane postanowienie, właściwą formą załatwienia sprawy jest decyzja.
W stanie faktycznym niniejszej sprawy, decyzja o odmowie wznowienia postępowania została wydana w dniu [...] roku, zatem właściwą formą załatwienia sprawy jest decyzja administracyjna w rozumieniu art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W tej sytuacji, Sąd uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego oraz nie dopatrzył się naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec tego, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł o oddaleniu skargi.
ko
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło