II SA/Łd 387/21
WyrokWSA w Łodzi2021-08-26
Skład orzekający: Agnieszka Grosińska-Grzymkowska, Robert Adamczewski, Tomasz Porczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Miejskiej w Pabianicach w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wprowadzająca pojęcie "obszaru zorganizowanej działalności inwestycyjnej" i określająca warunki podziału nieruchomości, narusza przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami, a także zasady prawidłowej legislacji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wprowadzenie pojęcia "zorganizowanej działalności inwestycyjnej" w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jest zgodne z przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ponieważ stanowi ono definicję legalną odnoszącą się do terenów wymagających scalania i podziału nieruchomości zgodnie z przepisami o gospodarce nieruchomościami. Ograniczenia w podziale nieruchomości wynikające z planu zostały uznane za uzasadnione potrzebą kompleksowego zagospodarowania terenu i mieszczą się w granicach władztwa planistycznego gminy, nie naruszając przy tym prawa własności ani zasad proporcjonalności. Zarzuty dotyczące naruszenia zasad prawidłowej legislacji uznano za nieuzasadnione, gdyż mimo pewnych niedoskonałości gramatycznych, przepisy planu są zrozumiałe i zgodne z prawem.Stan faktyczny
Gmina Wyznaniowa wniosła skargę na uchwałę Rady Miejskiej w Pabianicach z 2006 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kwestionując jej postanowienia dotyczące "obszaru zorganizowanej działalności inwestycyjnej" oraz warunków podziału nieruchomości. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz zasad Konstytucji RP, twierdząc, że plan wprowadza nieprzewidziane prawem instytucje i ogranicza jej prawo własności. Rada Miejska wniosła o oddalenie skargi, argumentując zgodność planu z prawem i potrzebę kompleksowego zagospodarowania terenu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska Sędziowie Sędzia WSA Robert Adamczewski Asesor WSA Tomasz Porczyński (spr.) Protokolant st. sekretarz sądowy Dominika Człapińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi Gminy Wyznaniowej [...] w Ł. na uchwałę Rady Miejskiej w Pabianicach z dnia 29 czerwca 2006 r. nr LXVII/561/06 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Pabianic w granicach administracyjnych Gminy Miejskiej Pabianice oddala skargę. dc
Pismem datowanym na dzień 8 kwietnia 2021 r. Gmina Wyznaniowa [...] w Ł. z siedzibą w Ł., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, działając na podstawie art. 50 § 1 w zw. z art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2020 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2019 r. poz. 2325) – dalej: p.p.s.a.; art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 1372)- dalej: u.s.g., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na uchwałę Rady Miejskiej w Pabianicach z dnia 29 czerwca 2006 r., nr LXVII/561/06 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Pabianic w granicach administracyjnych Gminy Miejskiej Pabianice (Dz.Urz. Woj. Łódz. z 2006 r. nr 330 poz. 2552).
Zaskarżając przedmiotową uchwałę w zakresie jej:
- § 4 pkt 8, zgodnie z którym ilekroć w dalszych przepisach uchwały jest mowa o zorganizowanej działalności inwestycyjnej – należy przez to rozumieć tereny, dla których scalanie i podział nieruchomości następuje w trybie przepisów o gospodarce nieruchomościami;
- § 5 ust. 3 pkt 6, zgodnie z którym następujące oznaczenia graficzne na rysunku planu w skali 1:2000 są obowiązującymi ustaleniami planu: zasięg obszarów zorganizowanej działalności inwestycyjnej, scalanie i podział nieruchomości wg trybu określonego w przepisach o gospodarce nieruchomościami;
- § 16 ust. 2 pkt 8 w części w jakiej stanowi on, że "dla terenów oznaczonych na rysunku planu symbolami (...) T.67.1. w zespole terenów T.67/MN(...), dodatkowo ustala się: warunkiem realizacji nowej zabudowy jest objecie terenów zorganizowaną działalnością inwestycyjną: w zakresie scalania i podziału w trybie obowiązujących przepisów o gospodarce nieruchomościami oraz wyposażenia i urządzenia układu terenów publicznych tj. wewnętrzne ulice osiedlowe, infrastruktura techniczna" w odniesieniu do nieruchomości położonej w Pabianicach przy ul. A 71 oznaczonej w rejestrze gruntów jako działka nr 43/4, o powierzchni 1,4117 ha;
- jak również w zakresie rysunku planu stanowiącego załącznik nr 2 do zaskarżonej uchwały, w części w jakiej rysunek ten obejmuje przedmiotową nieruchomość jako znajdującą się w obszarze zorganizowanej działalności inwestycyjnej,
strona skarżąca zarzuciła naruszenie:
- art. 15 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym– dalej: u.p.z.p. poprzez wprowadzenie do planu zagospodarowania przestrzennego instytucji w postaci "obszaru zorganizowanej działalności inwestycyjnej" nieprzewidzianej przepisami ustawy oraz poprzez zawarcie w planie zagospodarowania przestrzennego dodatkowych warunków podziału nieruchomości, to jest wyłączenie możliwości podziału nieruchomości w zespole terenów oznaczonych jako T.67/MN oraz ograniczenie możliwości podziału w/w nieruchomości wyłącznie do trybu scalania i podziału;
- art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - dalej: u.g.n. w zw. z art. 87 Konstytucji RP poprzez wyłączenie w planie zagospodarowania przestrzennego dodatkowych warunków podziału nieruchomości poprzez wyłączenie możliwości podziału nieruchomości dla obszaru objętego działaniem zaskarżonych postanowień planu, a co za tym idzie wyłączenie stosowania przepisów ustawy w drodze aktu prawa miejscowego;
- art. 2 i art. 7 Konstytucji RP poprzez sformułowanie postanowień kwestionowanego planu w sposób niezrozumiały, naruszający zasady prawidłowej legislacji i niepozwalający jego adresatom przesądzić o treści normatywnej.
Z uwagi na powyższe strona skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności uchwały w zaskarżonej części.
Jednocześnie strona wnosiła o przeprowadzenie, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., dowodu uzupełniającego z załączonych do skargi postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] lipca 2020 r. oraz odpisu księgi wieczystej nieruchomości położonej w Pabianicach przy ul. A 71 na okoliczność, że zaskarżona uchwała narusza interes prawny skarżącej.
Strona wskazała, że jest właścicielem przedmiotowej nieruchomości, którą nabyła na podstawie ugód wydanych w dniu 24 lipca 2000 r. przez Pierwszy Zespół Orzekający Komisji Regulacyjnej do spraw Gmin Wyznaniowych [...] w Rzeczypospolitej Polskiej, a co za tym idzie przed datą podjęcia kwestionowanej uchwały, która ogranicza skarżącej wykonywanie przysługującego jej prawa własności nieruchomości, poprzez brak możliwości dokonania podziału działki zgodnie z zamierzeniem skarżącej. Strona wskazała również, że wniesienie skargi poprzedziła wystosowanym do Rady Miejskiej Pabianice, w dniu 16 lutego 2021 r. wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Wobec nieudzielenia skarżącej odpowiedzi, przedmiotowa skarga została złożona z zachowaniem 60 dniowego terminu, o którym mowa w art. 53 § 2 p.p.s.a.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 15 ust. 2 i ust. 3 u.p.z.p. strona podniosła, że obligatoryjne i fakultatywne elementy planu zagospodarowania przestrzennego zostały określone w art. 15 u.p.z.p. Aktualnie obowiązująca u.p.z.p., stanowiąca podstawę materialnoprawną podjęcia zaskarżonej uchwały, w przeciwieństwie do poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, nie przewiduje instrumentu w postaci "obszarów zorganizowanej działalności inwestycyjnej". Tym samym w ocenie skarżącej objęcie jej nieruchomości takim obszarem jest z definicji wadliwe jako wykraczające poza ustawowe narzędzia kształtowania ładu przestrzennego dopuszczalne w planie miejscowym i stanowi istotne naruszenie zasad trybu sporządzania planu miejscowego, co w myśl art. 28 ust. 1 u.p.z.p. może skutkować stwierdzeniem nieważności uchwały w całości lub w części.
Dalej, odnośnie zarzutu naruszenia art. 93 ust. 1 u.g.n. strona skarżąca wskazała, że organy stanowiące gminy w ramach przysługującego im władztwa planistycznego nie są uprawnione do określania dodatkowych, szczegółowych zasad podziału nieruchomości. Przewidziane przepisami u.g.n. dwa zasadnicze tryby podziału, to jest podział nieruchomości (art. 92-100) oraz scalanie i podział (art. 101-108) stanowią samodzielne ustawowe unormowania dotyczące kwestii podziału nieruchomości, w które plan zagospodarowania przestrzennego nie powinien ingerować, a tym bardziej, niejako "z góry" wyłączać możliwość zastosowania jednego z przewidzianych prawem trybów. W niniejszej sprawie kwestionowane skargą postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wyłączają możliwość zastosowania określonego w art. 92-100 u.g.n. trybu do podziału działki skarżącej, co wprost potwierdzają wydane w toku postępowania administracyjnego zainicjowanego na wniosek strony postanowienia Prezydenta Miasta P. z dnia [...] kwietnia 2020 r. oraz postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] lipca 2020 r. o odmowie zatwierdzenia projektu podziału przedmiotowej nieruchomości. Co więcej zdaniem skarżącej kwestionowane postanowienia planu stanowią naruszenie kompetencji Prezydenta Miasta P., gdyż to ten organ, a nie Rada jest uprawniony do rozstrzygnięcia w przedmiocie dopuszczalności podziału nieruchomości.
Natomiast, co do podniesionego zarzutu naruszenia art. 2 i art. 7 Konstytucji RP strona skarżąca wskazała, iż kwestionowane przez nią postanowienia nie odpowiadają kryteriom prawidłowej legislacji, nakazującym formułowanie tekstu aktu prawnego w sposób czytelny, zrozumiały , precyzyjny i nie wymagający interpretacji ponadto co jest możliwe do osiągnięcia uznanymi w prawoznawstwie środkami wykładni prawa. Zdaniem pełnomocnika skarżącej § 4 pkt 8 uchwały, który wskazuje, iż przez pojęcie zorganizowanej działalności inwestycyjnej należy rozumieć tereny, których scalanie i podział nieruchomości następuje w trybie przepisów o gospodarce nieruchomościami obarczony jest błędem przesunięcia kategorialnego bowiem definiuje czynność poprzez odniesienie do rzeczy. Ponadto norma ta pozostaje normatywnie pusta, gdyż zdaniem strony skarżącej trudno, aby scalanie i podział następowały w trybie innych przepisów niż u.g.n. Dalej odnośnie kwestionowanego § 5 ust. 3 pkt 6 uchwały pełnomocnik wskazał, iż druga cześć tego przepisu stanowi nieznaczne zmienione powielenie § 4 pkt 8, a fakt kilkukrotnego powtarzania tych samych unormowań w obrębie jednego aktu również stanowi naruszenie legislacyjne. Natomiast, co do § 16 ust. 2 pkt 8 uchwały strona wskazała, iż stosując się do zawartej w § 4 pkt 8 definicji "zorganizowanej działalności inwestycyjnej" kwestionowana norma otrzymuje brzmienie, z którego wynika, że warunkiem realizacji nowej zabudowy jest objęcie terenów działalnością, która stanowi tereny dla których scalanie i podział następuje w trybie przepisów u.g.n. W ocenie skarżącej absurdalność powyższej treści stanowi konsekwencję wskazywanego już błędu przesunięcia kategorialnego. Nawet jeżeli organowi stanowiącemu gminy chodziło o wskazanie, iż warunkiem realizacji nowej zabudowy ma być przeprowadzenie procedury scalania i podziału nieruchomości, to z pewnością treść § 16 ust. 2 pkt 8 intencji tej nie wyraża. Ponadto zdaniem skarżącej przepis ten pozbawiony jest sensu gramatycznego.
Reasumując w ocenie strony skarżącej wskazane wyżej uchybienia kwestionowanego skargą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego pozwalają na stwierdzenie, że Rada Miejska w Pabianicach przekroczyła granice władztwa planistycznego i naruszyła pozostałe wskazane w skardze przepisy prawa, co wymaga ich niezwłocznego wyeliminowania z obrotu prawnego.
W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w Pabianicach wnosiła o jej oddalenie. Wyjaśniła, że kwestionowany przez skarżącą § 4 pkt 8 uchwały nie odnosi się do obszarów zorganizowanej działalności inwestycyjnej, a do terenów, na których warunkiem realizacji nowej zabudowy jest objęcie tych terenów zorganizowaną dzielnością inwestycyjną w zakresie scalania i podziału nieruchomości w trybie obowiązujących przepisów u.g.n. oraz wyposażenia i urządzenia układu terenów publicznych. Zdefiniowanie wybranych terenów na obszarze miasta Pabianic terenami zorganizowanej działalności inwestycyjnej związane jest z ustaleniem na tych terenach zasad budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej w celu jego zagospodarowania, w oparciu o kompleksową koncepcję, która przewiduje między innymi rozmieszczenie działek budowlanych, układu wewnętrznych ulic osiedlowych oraz budowę zbiornika retencyjnego, na co wskazywało także Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. w uzasadnieniu załączonego do skargi postanowienia z 8 lipca 2020 r. Powyższe, w ocenie Rady pozostaje w zgodzie z art. 15 ust. 2 pkt 8 i pkt 10 oraz ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003 r. Nr 80 poz. 717 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 kwietnia 2006 r., które stanowią odpowiednio, że: obowiązkowymi elementami planu są szczegółowe zasady i warunki scalania i podziału nieruchomości objętych planem miejscowym, zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej; natomiast elementem fakultatywnym jest między innymi wskazanie granic obszarów wymagających przeprowadzenia scaleń i podziałów nieruchomości. Ponadto zgodność z prawem zaskarżonej uchwały była analizowana przez Wojewodę [...] w trakcie prowadzonej procedury planistycznej, który nie kwestionował zapisów uchwały objętych skargą.
Pismem procesowym z dnia 19 sierpnia 2021 r. pełnomocnik strony skarżącej wnosił o przeprowadzenie, na podstawie art 106 § 3 p.p.s.a. uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentu – postanowienia Prezydenta Miasta P. z dnia [...] kwietnia 2020 r. na okoliczność negatywnego zaopiniowania wstępnego podziału projektu nieruchomości skarżącej zlokalizowanej w Pabianicach przy ul. A 71 z uwagi na ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowego. Odnosząc się do zawartej w udzielonej odpowiedzi na skargę strona skarżąca podniosła, iż kwestionowane postanowienia nie ograniczają się do ustalenia obszaru wymagającego przeprowadzenia scaleń i podziałów nieruchomości, ale poprzez posłużenie się nieobowiązującą instytucją prawną "obszaru zorganizowanej działalności inwestycyjnej" nałożyła na właścicieli dalej idące wymagania. Użyte przez Radę sformułowania "wewnętrzne ulice osiedlowe, infrastruktura techniczna" nie mogą bowiem zostać uznane za wymienione w art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej. Określenie to nie ustala w żaden sposób wskazanych wyżej zasad i stanowi element mało zrozumiałej zbitki słownej, która w istocie nie wiadomo co ma oznaczać. Tym samym w ocenie pełnomocnika skarżącej twierdzenie, że użyte w § 4 pkt 8 ustawy sformułowanie "tereny zorganizowanej działalności inwestycyjnej" stanowi nazwę zdefiniowaną w planie uznać należy za próbę obrony ex post regulacji, która jako projekt powstała pod rządami poprzedniej ustawy o planowaniu przestrzennym. O tym, że powyższy termin na gruncie kwestionowanych postanowień planu jest rozumiany dokładnie tak jak przewidywała to ustawa z 1994 r. najdobitniej świadczy uzasadnienie postanowienia Prezydenta Miasta P. z dnia [...] kwietnia 2020 r., z którego wprost wynika, że służą one do formułowania wobec skarżącej wymogu polegającego na opracowaniu dla jej nieruchomości oraz działek sąsiednich koncepcji obszaru zorganizowanej działalności inwestycyjnej, która będzie obejmować również wewnętrzne ulice osiedlowe oraz infrastrukturę techniczną, a następnie przeprowadzenia dla całego obszaru procedury scalania i podziału nieruchomości, czyniąc z powyższych wymagań warunek podziału nieruchomości i ich zabudowy.
W dniu 26 sierpnia 2021 r. obecny na rozprawie pełnomocnik strony skarżącej popiera wniesioną skargę. Oświadczył, że wobec faktu, iż w aktach sprawy znajdują się rozstrzygnięcia organów obu instancji wydane w przedmiocie odmowy zatwierdzenia podziału działki skarżącej, cofa wnioski dowodowe zawarte w skardze oraz w piśmie procesowym z 19 sierpnia 2021 r. Oświadczył również, że nie posiada wiedzy, co do tego, czy strona skarżąca składała zastrzeżenia do kwestionowanego planu zagospodarowania przestrzennego, jak i nie jest mu wiadomym, czy Rada Miejska w Pabianicach podjęła uchwałę w przedmiocie przystąpienia do scalenia i podziału terenu, na którym znajduje się nieruchomość skarżącej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2019 r. poz. 2325) – dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Kognicji sądu administracyjnego, na mocy art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a., poddane zostały m.in. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala (art. 151 p.p.s.a.).
W niniejszej sprawie przedmiotem tak rozumianej kontroli sądowoadministracyjnej Gmina Wyznaniowa [...] w Ł. z siedzibą w Ł., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, uczyniła § 4 pkt 8, § 5 ust. 3 pkt 6 i § 16 ust. 2 pkt 8 uchwały Rady Miejskiej w Pabianicach z dnia 29 czerwca 2006 r., nr LXVII/561/06 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Pabianic w granicach administracyjnych Gminy Miejskiej Pabianice. Zaskarżona uchwała w myśl art. 14 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 741)- dalej: u.p.z.p., jest aktem prawa miejscowego.
Dokonując oceny zachowania warunków formalnych wniesienia skargi wskazać należy, że kwestionowana uchwała podjęta została przed wejściem w życie ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r. poz. 935), co miało miejsce w dniu 1 czerwca 2017 r. Powyżej wskazanym aktem prawny ustawodawca dokonał między innymi nowelizacji przepisów p.p.s.a., jak i ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, która polegała na rezygnacji z wymogu poprzedzenia skargi wnoszonej do sądu administracyjnego na akty podejmowane przez organ gminy, wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Przy czym jak wynika z art. 17 ust. 2 ustawy nowelizującej przepisy art. 52 i art. 53 ustawy zmienianej w art. 9, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, oraz przepisy ustaw zmienianych w art. 2, art. 6, art. 7 i art. 11, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy. Wobec powyższego ocena zachowania warunków formalnych przedmiotowej skargi następuje w oparciu o reguły określone w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz w ustawie o samorządzie gminnym, w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 czerwca 2017 r.
W myśl ówcześnie obowiązującego z art. 101 ust. 1 u.s.g. każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.
Natomiast zgodnej z art. 53 § 2 p.p.s.a. w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa.
Na gruncie niniejszego stanu faktycznego bezspornym pozostaje, iż wniesienie skargi Gmina Wyznaniowa [...] w Ł. poprzedziła, wystosowanym w dniu 16 lutego 2021 r. do Rady Miejskiej w Pabianicach wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Z przedłożonych przez organ wraz z odpowiedzią na skargę dokumentów wynika, że w dniu 12 maja 2021 r. Rada Miejska w Pabianicach podjęła uchwałę nr XXXIII/347/21 w sprawie uznania wezwania z dnia 16 lutego 2021 r. za bezzasadne (k. 23 akt sądowych). Uchwała ta nie została jednak doręczona stronie skarżącej. Tym samym przewidziany prawem termin do wniesienia skargi wynosił 60 dni od daty wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, co miało miejsce w dniu 23 lutego 2021 r. (k. 19 akt sądowych). Wobec powyższego stwierdzić należy, że skarga Gminy Wyznaniowej [...] w Ł. z dnia 9 kwietnia 2021 r. (data nadania skargi w UP Łódź 17 – k. 35 akt sądowych) wniesiona została z zachowaniem ustawowego terminu.
Dalej oceniając przesłankę wykazania przez stronę skarżącą naruszenia jej interesu prawnego wskazać na wstępie należy, iż zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, który Sąd w składzie rozpoznającym sprawę w pełni podziela, podkreśla się, że kwestionując uchwałę organu gminy na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. skarżący musi wykazać istnienie bezpośredniego związku między skarżonym aktem, a jego konkretną, zindywidualizowaną sytuacją prawną. Inaczej mówiąc, rzeczą strony skarżącej jest wykazanie, że kwestionowana uchwała naruszając prawo, jednocześnie rodzi negatywne skutki dla jej sfery prawnomaterialnej (wynikającej z konkretnie wskazanego przepisu prawa materialnego), pozbawia ją pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację. Aby skarga mogła zostać uwzględniona należy wykazać, że po stronie organu stanowiącego gminy doszło do naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, wpływającego negatywnie na sytuację prawną strony. Przy czym, co należy podkreślić, ów interes musi być bezpośredni, realny i aktualny, a nie przyszły, hipotetyczny lub ewentualny. Kryterium interesu prawnego, o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g., winno być oceniane w płaszczyźnie materialnoprawnej i wymaga stwierdzenia bezpośredniego związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków strony skarżącej, a zaskarżonym aktem (por. wyrok NSA z 19 listopada 2019 r., II OSK 3339/17; wyrok WSA w Warszawie z 1 lipca 2020 r., IV SA/Wa 2926/19; wyroki WSA w Łodzi z dnai 2 lipca 2019 r., II SA/Łd 1023/18; z dnia 3 października 2019 r., II SA/Łd 96/18; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Przy czym, podstawy do uwzględnienia skargi na uchwałę podjętą w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zaistnieją tylko wtedy, gdy mamy do czynienia z naruszeniem interesu prawnego lub uprawnienia, a to naruszenie jest związane z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego. Mówiąc inaczej, skarga nie podlega uwzględnieniu w sytuacji, gdy wprawdzie naruszony zostaje interes prawny lub uprawnienie strony, ale następuje to w zgodzie z obowiązującym prawem, w granicach przysługującego gminie tzw. władztwa planistycznego, w którego ramach rada gminy ustala przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenów położonych na obszarze gminy (por. wyrok NSA z 14 lutego 2018 r., II OSK 618/16; wyrok WSA w Gdańsku z 8 maja 2019 r., II SA/Gd 737/18, wyrok WSA w Opolu z 5 grudnia 2017 r., II SA/Op 449/17; www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Sąd stwierdza, że Gmina Wyznaniowa [...] w Ł. posiada interes prawny do wniesienia niniejszej skargi wynikający z posiadanego przez skarżącą prawa własności nieruchomości położonej w Pabianicach przy ul. A 71, oznaczonej w rejestrze gruntów nr 43/4, o powierzchni 1,4117 ha, położonej na terenie objętym kwestionowanymi postanowieniami § 4 pkt 8, § 5 ust. 3 pkt 6 i § 16 ust. 2 pkt 8 uchwały, których treść niewątpliwie wpływa na sposób i zakres korzystania z tej nieruchomości.
Ustalenie w przedmiotowej sprawie, iż spełnione zostały przesłanki określone w powołanym art. 101 ust. 1 u.s.g. umożliwiło dokonanie przez Sąd merytorycznej oceny podniesionych w skardze zarzutów i przeprowadzenie kontroli zaskarżonego aktu. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że kontrola sądu administracyjnego w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie może dotyczyć celowości (racjonalności), czy słuszności dokonywanych w nim rozstrzygnięć, lecz ogranicza się jedynie do badania zgodności z prawem podejmowanych uchwał, a zwłaszcza przestrzegania zasad planowania oraz określonej ustawą procedury planistycznej. Zgodnie bowiem z art. 28 ust. 1 u.p.z.p. naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części. Przy czym przez pojęcie "trybu sporządzania studium" - którego dochowanie stanowi przesłankę formalną zgodności studium z przepisami prawa – należy rozumieć jako sekwencję czynności podejmowane przez organ w celu doprowadzenia do uchwalenia studium, począwszy od uchwały o przystąpieniu do sporządzania studium, a skończywszy na jego uchwaleniu. Natomiast pojęcie "zasad sporządzania studium" - których przestrzeganie stanowi przesłankę materialną zgodności studium z przepisami prawa - należy wiązać z samym sporządzeniem (opracowaniem) tego aktu planistycznego, a więc z jego merytoryczną zawartością (część tekstowa i graficzna, pozostałe załączniki do uchwały o uchwaleniu studium), zawartych w nim ustaleń, a także standardów dokumentacji planistycznej (por. wyroki WSA w Krakowie z 14 maja 2021 r., II SA/Kr 215/21; WSA w Poznaniu z 27 maja 2021 r., IV SA/Po 1964/20; WSA we Wrocławiu z 15 czerwca 2021 r., II SA/Wr 124/21; www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W tym zakresie Sąd mając na uwadze fakt, iż ewentualne inne, niedostrzeżone przez stronę skarżącą, naruszenia procedury uchwalania przedmiotowego planu, mogłyby wpłynąć na legalność zaskarżonej uchwały, Sąd w pierwszej kolejności z urzędu skontrolował legalność zaskarżonego planu również w zakresie nieobjętym zarzutami skargi. W następstwie przeprowadzonej oceny Sąd nie dopatrzył się uchybień skutkujących koniecznością stwierdzenia nieważności planu na podstawie art. 28 ust. 1 u.p.z.p., tj. w związku z istotnym naruszeniem trybu jego sporządzania. Sąd w szczególności przeanalizował akta planistyczne z punktu widzenia zachowania wymogów określonych w art. 17 i następnych u.p.z.p. nie stwierdzając w tym zakresie, aby plan został sporządzony z istotnym naruszeniem zasad i trybu jego sporządzania. Przedłożona dokumentacja planistyczna zawiera wszystkie wymagane prawem opinie, ustalenia i zgody. Sąd nie stwierdził również naruszenia właściwości organów w procedurze planistycznej. Nadesłane Sądowi akta planistyczne są kompletne i uporządkowane, a poszczególne czynności podejmowane przez organ odpowiadały wymogom ustawy i zostały należycie udokumentowane.
Dalej przechodząc do oceny zasadności zarzutów wniesionej skargi Sąd w pierwszej kolejności odniósł się do wadliwego, zdaniem strony skarżącej, wprowadzenia do treści miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarówno w jego części tekstowej, jak i w części graficznej, instrumentu w postaci "zorganizowanej działalności inwestycyjnej" (§ 4 pkt 8, § 5 ust. pkt 6 uchwały). W tym zakresie strona podnosi, że przepisy obowiązującej u.p.z.p., w oparciu o które procedowana była kwestionowana uchwała, w szczególności art. 15 ust. 2 i ust. 3 u.p.z.p. (dotyczący obligatoryjnych i fakultatywnych elementów planu zagospodarowania przestrzennego) nie przewidują tego rodzaju instrumentu. Tym samym objęcie nieruchomości skarżącej takim obszarem jest z definicji wadliwe jako wykraczające poza ustawowe narzędzia kształtowania ładu przestrzennego dopuszczalne w planie miejscowym i stanowi istotne naruszenie zasad trybu sporządzania planu miejscowego, co w myśl art. 28 ust. 1 u.p.z.p. skutkuje koniecznością stwierdzenia nieważności § 4 pkt 8 i § 5 ust. 3 pkt 6 uchwały w całości.
Odnośnie powyższego wskazać należy na treść § 4 pkt 8 uchwały, zgodnie z którą "ilekroć w dalszych przepisach niniejszej uchwały jest mowa o zorganizowanej działalności inwestycyjnej – należy przez to rozumieć tereny, dla których scalanie i podział nieruchomości następuje w trybie przepisów o gospodarce nieruchomościami". Brzmienie powyższego przepisu, jak również jego zestawienie z pozostałymi postanowieniami uchwały, w których został wykorzystany wskazuje, iż przepis ten zawiera definicję legalną pojęcia "zorganizowana działalność inwestycyjna", przez którą organ stanowiący gminy rozumie tereny, których zagospodarowanie możliwe jest po uprzednim przeprowadzeniu dla tych terenów scaleń i podziałów nieruchomości w trybie określonym przepisami u.g.n. Tym samym odnosi się do kwestii dotyczących szczegółowych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości objętych planem miejscowym, jak też do granic obszarów wymagających przeprowadzenia scaleń i podziałów nieruchomości, które to kwestie stanowią odpowiednio obligatoryjne i fakultatywne elementy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co wynika wprost z art. 15 ust. 2 pkt 8 i ust. 3 pkt 1 u.p.z.p. Wobec powyższego w ocenie Sądu wbrew twierdzeniom strony skarżącej kwestionowany przez nią § 4 pkt 8 uchwały nie stanowi wprowadzenia do treści miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego instrumentu nieznanego obowiązującej w dacie jego uchwalania u.p.z.p. Natomiast kwestionowany skargą § 5 ust. 3 pkt 6 uchwały odnosi się do graficznego odwzorowania na rysunku planu obowiązujących ustaleń planu zamieszczonych w jego części tekstowej.
Dalej odnośnie kwestionowanego skargą § 16 ust. 2 pkt 8 uchwały, który to przepis w ocenie strony skarżącej w sposób nieuprawniony ogranicza prawo strony do podziału jej nieruchomości wyłącznie do określonego przepisami art. 101-108 u.g.n. trybu scalania i podziału nieruchomości wskazać na wstępie należy, że zgodnie z art. 3 ust. 1 u.p.z.p. kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalanie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, z wyjątkiem morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej oraz terenów zamkniętych, należy do zadań własnych gminy. W przyznanej powyżej wskazanej kompetencji do uchwalania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego wyraża się samodzielność gminy w zakresie władczego przeznaczania i określania warunków zagospodarowania terenów (władztwo planistyczne gminy). Nie oznacza to jednak, że gmina ma absolutną władzę w określaniu przeznaczenia terenów i ich warunków zagospodarowania. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa powszechnie obowiązującego i musi spełniać wysokie wymagania stawiane tej kategorii aktów normatywnych oraz odpowiadać standardom legalności. Granice władztwa planistycznego gminy wyznaczają więc ograniczenia określone w ustawach, w tym w przepisach ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Samodzielność gminy w sferze planistycznej może być zatem realizowana, jedynie w ramach przepisów prawa.
Niewątpliwie każdy plan miejscowy, który na mocy art. 6 u.p.z.p. wyznacza granice prawa własności, co do zasady powodować będzie kolizję pomiędzy interesem publicznym, a interesem prywatnym właścicieli nieruchomości objętych granicami procedury planistycznej. Sprzeczność tych interesów, w każdym przypadku wymagają indywidualnego wyważenia w kontekście konstytucyjnych praw jednostki, w szczególności wyrażonej w Konstytucji RP zasadzie proporcjonalności. Zgodnie bowiem z art. 31 ust. 3 ustawy zasadniczej ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw. Należy mieć jednak na uwadze, że zasady materialne, jakie należy uwzględnić przy planowaniu przestrzennym - zawarte w art. 1 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - nie wyrażają zasady jakiegokolwiek prymatu prawa własności (wymienionego w pkt 7 tego ustępu), utożsamianego z prawem dowolnej zabudowy i użytkowania nieruchomości, przed innymi względami, wyrażonymi m.in. potrzebą zachowania ładu przestrzennego rozumianego jako ukształtowanie przestrzeni, które tworzy harmonijną całość oraz uwzględnia w uporządkowanych relacjach wszelkie uwarunkowania i wymagania funkcjonalne, społeczno-gospodarcze, środowiskowe, kulturowe oraz kompozycyjno-estetyczne (art. 1 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).
W kontekście powyższego wskazać ponownie należy, że stosownie do art. 15 ust. 2 pkt 8 i pkt 10 u.p.z.p. do obligatoryjnych elementów planu miejscowego zalicza się między innymi szczegółowe zasady i warunki scalania i podziału nieruchomości objętych planem miejscowym, jak również zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej. Ponadto jak wynika z § 4 pkt 8 i pkt 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. z 2003 r. nr 164 poz.1587) ustalenia dotyczące szczegółowych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości powinny zawierać określenie parametrów działek uzyskiwanych w wyniku scalania i podziału nieruchomości, w szczególności minimalnych lub maksymalnych szerokości frontów działek, ich powierzchni oraz określenie kąta położenia granic działek w stosunku do pasa drogowego, natomiast ustalenia dotyczące zasad modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej powinny zawierać: a) określenie układu komunikacyjnego i sieci infrastruktury technicznej wraz z ich parametrami oraz klasyfikacją ulic i innych szlaków komunikacyjnych, b) określenie warunków powiązań układu komunikacyjnego i sieci infrastruktury technicznej z układem zewnętrznym, c) wskaźniki w zakresie komunikacji i sieci infrastruktury technicznej, w szczególności ilość miejsc parkingowych w stosunku do ilości mieszkań lub ilości zatrudnionych albo powierzchni obiektów usługowych i produkcyjnych. Przy czym każdy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego musi być dostosowany do faktycznie występujących uwarunkowań na terenie nim objętym, co oznacza konieczność dokonania oceny, czy istniejący stan faktyczny daje podstawy do określenia obligatoryjnych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości objętych planem miejscowym, skonstruowany, jak również, czy wymaga zapewnienia infrastruktury technicznej i obsługi komunikacyjnej określonych terenów z uwzględnieniem wymagań bezpieczeństwa ludzi i mienia.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że § 16 ust. 1 pkt 1-5 zaskarżonej uchwały odnosi się do ogólnych warunków, co do przeznaczenia terenów oznaczonych na rysunku planu symbolem MN (zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna), możliwości przeprowadzenia podziału tych terenów, zagospodarowania działek powstałych w wyniku podziału, jak również warunków dla istniejącej, jak i nowoprojektowanej zabudowy.
Natomiast kwestionowany skargą § 16 ust. 2 pkt 8 uchwały wprowadza dodatkowe ustalenia, poza ustaleniami zawartymi w ust. 1, z których wynika, iż dla określonych w nim terenów, w tym terenów oznaczonych na rysunku planu symbolem T.67.1. w zespole terenów T.67/MN, na których położona jest nieruchomość strony skarżącej, warunkiem realizacji nowej zabudowy jest objęcie terenów zorganizowaną działalnością inwestycyjną; w zakresie scalania i podziału nieruchomości w trybie obowiązujących przepisów o gospodarce nieruchomościami oraz wyposażenia i urządzenia układu terenów publicznych tj. wewnętrzne ulice osiedlowe, infrastruktura techniczna.
Dalej wskazać należy, że niekwestionowane skargą § 16 ust. 2 pkt 10 i pkt 12 uchwały wprowadzają między innymi na terenach oznaczonych na rysunku planu symbolem T.67.1. w zespole terenów T.67/MN odpowiednio: dodatkowy wymóg, przed realizacją zagospodarowania określonego planem, zabezpieczenia przed skutkami zniszczenia istniejących, podziemnych urządzeń melioracyjnych, w sposób uzgodniony z Wojewódzkim Zarządem Melioracji i Urządzeń Wodnych w Łodzi; jak również odmienne, inne niż określone w § 16 ust. 1 pkt 2 uchwały wymagania, co do minimalnej powierzchni wydzielanych działek, czy też ich minimalnej szerokości. Jak wynika bowiem z ust. 2 pkt 12 analizowanego przepisu, dla określonych w nim terenów; plan dopuszcza minimalną powierzchnię działki wynoszącą 2.500 m2; minimalną szerokość działki nie mniej niż 30 m; dopuszczalną powierzchnie zabudowy działki 20% nie więcej ni 750 m2.
Ponadto jak wynika z § 16 ust. 2 pkt 23 zaskarżonej uchwały dla fragmentu terenu oznaczonego na rysunku planu symbolem T.67.1. w zespole terenów T.67/MN dodatkowo ustalono, że w ramach zagospodarowania terenu w bezpośrednim sąsiedztwie ogrodów działkowych i ul. A obowiązuje urządzenie zbiornika retencyjnego wraz z towarzyszącą zielenią.
Natomiast § 41 uchwały odnosi się do zasad zagospodarowania ulic, w tym do nowoprojektowanych ulic wewnętrznych i dojazdów (pkt 7).
Zwrócić należy również uwagę, że z okoliczności sprawy wynika, iż tereny oznaczone na rysunku planu symbolem T.67.1. w zespole terenów T.67/MN, w tym działka skarżącej, w dacie uchwalania planu nie były wykorzystywane jako tereny zabudowy mieszkaniowej. Obszary te, znajdujące się aktualnie w granicach administracyjnych Gminy Miejskiej Pabianice stanowiły w większości i nadal stanowią, co wynika z ogólnodostępnych map na stronie internetowej Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii (www.geoportal.gov.pl) nieużytki rolne i leśne, które na podstawie znajdujących się w dokumentacji planistycznej uzgodnień i zezwoleń właściwych organów zostały przeznaczone w kwestionowanym planie pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne.
Wobec powyższego skoro predystynowanym rodzajem zabudowy w tej części terenu planu jest zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna to zasadnym w ocenie Sądu jest stwierdzenie, że Rada Miejska w Pabianicach z uwagi na wynikający z treści przywołanych wyżej postanowień § 16 uchwały zamiar kompleksowego zagospodarowania obszaru, którego działka skarżącej stanowi niewielką część, w oparciu o jednolitą, całościową koncepcję była uprawniona do wprowadzenia ograniczeń dotyczących podziału nieruchomości położonych na tym obszarze. Realizacja tej koncepcji, obejmującej między innymi rozmieszczenie układu działek budowlanych, określenie ich minimalnej powierzchni, wymiarów, skomunikowanie terenu, jak również uzbrojenie terenu w niezbędną infrastrukturę techniczną miała zaś nastąpić w wyniku zdefiniowanej w § 4 pkt 8 uchwały zorganizowanej działalności inwestycyjnej, to jest poprzez objęcie tego obszaru procedurą scalenia i podziału nieruchomości. Uznać zatem należy, że wprowadzone ograniczenie, co do możliwości podziału nieruchomości położonych na tym obszarze, w tym działki strony skarżącej, jako wynikające z potrzeb zagospodarowania danego terenu, mieściło się w ustawowym upoważnieniu organów gminy do ingerencji w prawo własności w miejscowym planie zagospodarowania tego terenu, a co za tym idzie nie może zostać uznane za nadużycie przysługujące gminie władztwa planistycznego.
Tym samym zarzut skargi, co do naruszenia art. 15 ust. 2 i ust. 3 u.p.z.p. w zw. z art. 7 Konstytucji RP uznać należało za nieuzasadniony.
Za nieuzasadniony Sąd uznał również zarzut skargi, co do naruszenia art. 2 i art. 7 Konstytucji RP poprzez sformułowanie postanowień kwestionowanego planu w sposób niezrozumiały, naruszający zasady prawidłowej legislacji i niepozwalający jego adresatom przesądzić o jego treści normatywnej. W tym zakresie wskazać należy, że z uwagi na szczególny charakter, jak i konstrukcję aktu prawa miejscowego jakim jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego winien on niewątpliwie odpowiadać wymogom rozporządzenia z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 283), którego odpowiednie zastosowanie do aktów prawa miejscowego wynika z § 143 rozporządzenia, w tym określonych w § 6 i § 8 ust. 1 wymogów redagowania przepisów w sposób dokładny i zrozumiały dla adresatów zawartych w nich norm wyrażały intencje prawodawcy i posługiwania się poprawnymi wyrażeniami językowymi (określeniami) w ich podstawowym i powszechnie przyjętym znaczeniu. Przy czym, co wymaga podkreślenia ustalone omawianym zarządzeniem zasady nie są klasycznymi dyrektywami o charakterze normatywnym i nawet ustanowienie ich w formie aktu normatywnego nie zmienia tego, że mają jedynie charakter wskazówek (zaleceń); są zbiorem dyrektyw skierowanych do legislatorów wskazujących, jak poprawnie wyrażać normy prawne w przepisach prawnych i jak je grupować w aktach normatywnych. Tym samym należy przyjąć, że nie służą one ocenie ważności obowiązującego prawa, a ich naruszenie nie stanowi o sprzeczności uregulowań z prawem w stopniu uzasadniającym stwierdzenie nieważności kontrolowanych aktów w całości bądź w części. Wskazać wypada, że Trybunał Konstytucyjny wypracował stanowisko, zgodnie z którym naruszenie zasad techniki prawodawczej może prowadzić do uznania danego aktu prawnego, w całości lub w części, za niezgodny z Konstytucją, jednak tylko wtedy, gdy naruszenie to jest poważne i powoduje naruszenie którejś z zasad konstytucyjnych, w szczególności zasady demokratycznego państwa prawa (art. 2 Konstytucji) i wynikającej z niego zasady poprawnej legislacji, a także zasady praworządności (art. 7 Konstytucji) wymagającej, aby materia regulowana wydanym aktem normatywnym wynikała z upoważnienia ustawowego i nie przekraczała zakresu tego upoważnienia (zob. wyrok TK z dnia 24 lutego 2003 r. w sprawie o sygn. K 28/02, OTK-A 2003; wyrok TK z dnia 29 października 2003 r., w sprawie o sygn. K 53/02, OTK-A 2003; wyrok TK z dnia 12 grudnia 2006 r. w sprawie o sygn. P 15/05, OTK-A 2006). Stąd, tylko w sytuacji powiązania naruszenia zasad techniki prawodawczej z naruszeniem zasady konstytucyjnej można mówić o wystąpieniu istotnego naruszenia prawa uzasadniającego stwierdzenie nieważności aktu prawnego, co ma miejsce chociażby wówczas, kiedy w wyniku naruszenia zasad techniki prawodawczej dochodzi do sytuacji, kiedy prawodawca lokalny reguluje materię uregulowaną już aktami wyższego rzędu (tj. ustawami), ewentualnie wykracza poza zakres upoważnienia ustawowego do wydania aktu prawa miejscowego (por. wyroki NSA z 24 października 2018 r., II OSK 2498/16; z 23 kwietnia 2020 r., II OSK 1152/19; www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zdaniem Sądu, objętym skargą przepisom § 4 pkt 8, § 5 ust. 3 pkt 6 i § 16 ust. 2 pkt 8 uchwały nie sposób zarzucić, iż zostały one uchwalone z naruszeniem zasad, o których mowa w art. 2 i art. 7 Konstytucji RP. Pomimo występujących pewnych niedoskonałości gramatycznych w sformułowaniu kwestionowanych norm prawa miejscowego, ich treść pozwala na właściwe odczytanie obowiązujących ustaleń uchwalonego w tym zakresie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, obejmującego teren na którym położona jest nieruchomość skarżącej. Powyższe stwierdzenie potwierdzają choćby uzasadnienia przedłożonych przez stronę skarżącą postanowień Prezydenta Miasta P. z dnia [...] kwietnia 2020 r. i Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] lipca 2020 r. o odmowie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości skarżącej, gdzie organy administracji wskazały na brak zgodności wniosku skarżącej z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zgodnie z którym warunkiem realizacji nowej zabudowy na tym obszarze jest wcześniejsze przeprowadzenie postępowania w zakresie scalania i podziału nieruchomości, na podstawie przepisów u.g.n. oraz uzbrojenie terenu w niezbędną infrastrukturę techniczną oraz jego skomunikowanie polegające na wyznaczeniu przebiegu wewnętrznych ulic osiedlowych. Ponadto jak już wcześniej wskazano upoważnienie organu stanowiącego gminy do uregulowania kwestii objętych spornymi postanowieniami planu znajduje oparcie w obowiązujących przepisach rangi ustawowej, a sporne przepisy nie przekraczają zakresu tego upoważnienia, jak również nie stanowią powtórzenia kwestii uregulowanych w aktach powszechnie obowiązującego prawa.
Nieuzasadnionym okazał się również zarzut skargi, co do naruszenia art. 91 ust. 1 u.g.n. w zw. z art. 87 Konstytucji RP. W tym zakresie wskazać należy, że zgodnie z art. 91 ust. 1 u.g.n. podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. W razie braku tego planu stosuje się przepisy art. 94. W ocenie Sądu brzmienie przywołanego wyżej przepisu wyraźnie wskazuje na służebną rolę ewidencyjnego podziału nieruchomości względem ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego polegającą na tym, że konfigurację wydzielanych w ramach podziału nieruchomości należy dostosować do możliwości i warunków zabudowy, czy też możliwości ich wykorzystania w inny sposób, określonych w obowiązującym planie. Na gruncie niniejszej sprawy jak już wcześniej wskazano, wprowadzone zaskarżoną uchwałą ograniczenie, co do możliwości podziału nieruchomości położonych na obszarze obejmującym działkę strony skarżącej, wynikało z potrzeb zagospodarowania danego terenu jako całości i mieściło się w ustawowym upoważnieniu organów gminy do ingerencji w prawo własności w miejscowym planie zagospodarowania tego terenu. Tym samym ograniczenie to nie może zostać uznane za nadużycie przysługującego gminie władztwa planistycznego.
Wbrew stanowisku strony skarżącej kwestionowane przez nią postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie stanowią również ingerencji w ustawowe kompetencje prezydenta miasta w przedmiocie zatwierdzenia podziału nieruchomości. Podkreślić bowiem należy, że sam podział nieruchomości należy do kompetencji wójta lub sądu, rozstrzygających na podstawie przesłanek ustawowych w zgodności z planem miejscowym jedynie w zakresie przeznaczenia terenu, natomiast rada gminy może je ograniczyć, co do szczegółowych warunków podziału nieruchomości tylko na obszarach przeznaczonych w planie miejscowym do uprzedniego scalenia i wtórnego podziału nieruchomości, a taka sytuacja miała miejsce w stanie faktycznym niniejszej sprawy.
Reasumując Sąd stwierdza, iż zaskarżone skargą ustalenia planistyczne Rady Miejskiej w Pabianicach w odniesieniu do nieruchomości skarżącej nie mogą zostać uznane za dowolne czy też nieuzasadnione. Ustalenia te, w tym kwestionowane przez stronę ograniczenie, co do możliwości podziału ewidencyjnego należącej do strony nieruchomości, były następstwem przyjętej przez gminę koncepcji kompleksowego zagospodarowania przestrzennego określonego terenu, wymagającej uprzedniego przeprowadzenia postępowania scalenia i podziału nieruchomości, wyposażenia go w niezbędną infrastrukturę techniczną oraz zapewnienia obsługi komunikacyjnej terenów mieszkaniowych. Sąd doszedł do wniosku, że przyjmując kwestionowane rozwiązania planistyczne Rada Miejska w Pabianicach zrealizowała przysługujące jej prawo władczego rozstrzygania o przeznaczeniu terenów pod określone funkcje z zachowaniem określonych w u.p.z.p. zasad i trybu sporządzania planu. W konsekwencji dokonana przez pryzmat art. 28 ust. 1 u.p.z.p. ocena przyjętych przez organ planistyczny rozwiązań prowadzi do wniosku, że nie naruszają one obowiązującego prawa, w tym konstytucyjnej zasady proporcjonalności określonej w art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz zasady ochrony prawa własności ustanowionej w art. 64 Konstytucji RP.
Końcowo wskazać należy, że Sąd nie deprecjonuje zamierzeń strony skarżącej, co do sposobu wykorzystania jej działki, jednakże realizacja tych celów nie może nastąpić w drodze kwestionowania zgodności z prawem ustaleń obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Podkreślić należy także, że w dacie uchwalania kwestionowanej uchwały skarżąca była już właścicielem przedmiotowej nieruchomości i nie kwestionowała na etapie prowadzonej procedury planistycznej proponowanych ustaleń odnoszących się do jej nieruchomości. Ponadto, jak wynika z uzasadnienia załączonej do akt sprawy uchwały Rady Miejskiej w Pabianicach z dnia 12 maja 2021 r., nr LXVII/561/06 stanowiącej odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, organ stanowiący gminy nie wyklucza możliwości wyłączenia nieruchomości skarżącej z obszaru objętego wymogiem przeprowadzenia postpowania scaleniowego i rozgraniczeniowego, w trybie określonym w art. 32 w zw. z art. 27 u.p.z.p.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a skargę oddalił.
dc
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło