II SA/Łd 547/14
WyrokWSA w Łodzi2014-06-17
Skład orzekający: Zygmunt Zgierski, Jolanta Rosińska, Sławomir Wojciechowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na posiadacza odpadów za nieterminowe przekazanie zbiorczego zestawienia danych o odpadach, przewidziana w art. 79c ust. 3 ustawy o odpadach w brzmieniu obowiązującym od 12 marca 2010 r. do 19 lipca 2011 r., jest zgodna z Konstytucją RP i czy decyzje administracyjne na jej podstawie mogą być wykonane przed uprawomocnieniem się wyroku sądu?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organów administracyjnych, stwierdzając, że kara pieniężna przewidziana w art. 79c ust. 3 ustawy o odpadach w brzmieniu obowiązującym od 12 marca 2010 r. do 19 lipca 2011 r. jest niezgodna z art. 2 Konstytucji RP w zakresie wysokości kary i braku możliwości jej miarkowania. W związku z tym decyzje oparte na tym przepisie nie mogą być wykonane do czasu uprawomocnienia się wyroku sądu. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego ma moc powszechnie obowiązującą i stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
E. B., prowadząca prywatny gabinet stomatologiczny, została ukarana karą pieniężną w wysokości 10 000 zł za nieterminowe przekazanie zbiorczego zestawienia danych o odpadach za 2009 rok. Kara została nałożona na podstawie art. 79c ust. 3 ustawy o odpadach. E. B. złożyła odwołanie, które zostało oddalone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Następnie skarga trafiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który oddalił skargę. NSA uchylił ten wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania po wyroku Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającym niezgodność art. 79c ust. 3 z Konstytucją.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi na rzecz E. B. kwotę 1700 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 17 czerwca 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Zgierski Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.) Protokolant st. specjalista Lidia Porczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2014 roku sprawy ze skargi E. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za nieterminowe przekazanie zbiorczego zestawienia danych o rodzajach i ilości odpadów 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...], nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz E. B. kwotę 1700 (tysiąc siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. a.bł.
Wyrokiem z dnia 1 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OSK 67/14, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 8 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 1477/10, w sprawie ze skargi E. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...]w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej, przekazując sprawę temu sądowi do ponownego rozpoznania.
Jak wynika z akt sprawy decyzją z dnia [...]nr [...]Marszałek Województwa[...], na podstawie art. 37 ust. 1 i 3, art. 79c ust. 3 oraz art. 79d ust. 3-5 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach oraz art. 21 § 1 pkt 2, art. 47 § 1 i art. 53 § 1 i 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, wymierzył E. B., prowadzącej prywatny gabinet stomatologiczny, karę pieniężną w wysokości 10000 złotych za nieterminowe przekazanie zbiorczego zestawienia danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku i unieszkodliwiania odpadów za 2009 rok. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 37 ustawy o odpadach posiadacz odpadów prowadzący ewidencję odpadów obowiązany jest sporządzić zbiorcze zestawienie danych m.in. o rodzajach i ilości odpadów i przekazać je właściwemu marszałkowi województwa w terminie do końca pierwszego kwartału (dla sprawozdań za lata 2005-2009) oraz do dnia 15 marca (od dnia 1 stycznia 2011) za poprzedni rok kalendarzowy. Organ ustalił, że E. B. nadała wymagane zestawienie w placówce pocztowej w dniu 1 kwietnia 2010 r., a więc z uchybieniem terminu. Zgodnie zaś z art. 79c ust. 3 ustawy o odpadach w przypadku niewywiązywania się z powyższego obowiązku albo wykonywania go nieterminowo lub niezgodnie ze stanem rzeczywistym, posiadacz odpadów podlega karze pieniężnej w wysokości 10000 złotych.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła E. B., zarzucając wydanemu rozstrzygnięciu naruszenie art. 7, art. 9 i art. 107 k.p.a.
Decyzją z dnia [...]nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W motywach decyzji organ odwoławczy stwierdził, że wobec ustalonego stanu faktycznego i znajdujących zastosowanie w sprawie przepisów, nie podziela poglądów przedstawionych w odwołaniu.
Powyższą decyzję E. B. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, domagając się jej uchylenia wraz z decyzją organu I instancji, podnosząc argumenty jak w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi w dniu 27 stycznia 2011 r. pełnomocnik strony skarżącej złożył pismo zawierające wniosek o zwrócenie się przez Sąd do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie konstytucyjności przepisów stanowiących podstawę prawną zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 8 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 1477/10, oddalając skargę, przywołał treść art. 36 ust. 1, art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2007 r. Nr 39, poz. 251 ze zm.). Sąd wskazał, że poza sporem pozostaje fakt, że skarżąca jako osoba prowadząca gabinet stomatologiczny jest posiadaczem odpadów zobowiązanym do ich ewidencjonowania. Na takiej osobie spoczywa obowiązek przekazania do Marszałka Województwa [...] zbiorczego zestawienia danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku i unieszkodliwiania tych odpadów. Nie ulega również wątpliwości, że przesyłka pocztowa zawierająca zbiorcze zestawienie danych o odpadach za rok 2009 została nadana w Urzędzie Pocztowym A w dniu 1 kwietnia 2010 r., a więc z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 37 ust. 1 ustawy o odpadach. W ocenie Sądu, istota sporu sprowadza się natomiast do kwestii, czy organ administracji zasadnie zastosował w stosunku do skarżącej przepis art. 79c ust. 3 ustawy o odpadach, który wprowadzony został ustawą z dnia 22 stycznia 2010 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 28, poz. 145) i wszedł w życie z dniem 12 marca 2010 r., a więc przed upływem terminu do składania zbiorczych zestawień za rok 2009. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego zakres obowiązywania przepisu należy analizować funkcjonalnie, tj. w ścisłym związku z jego stosowaniem w czasie. Ujęcie to ma szczególne znaczenie wówczas, gdy brak jest oddzielnych przepisów intertemporalnych. W takim bowiem przypadku nie zachodzi brak regulacji kwestii intertemporalnej (luka co do przepisów intertemporalnych), gdyż sytuacja taka przesądza o bezpośrednim skutku ustawy nowej. Tak więc, wobec braku regulacji intertemporalnej kwestia międzyczasowa jest rozstrzygnięta, tyle że na korzyść zasady bezpośredniego stosowania ustawy zmieniającej. Sąd wskazał, że nie może stawiać pytania prawnego w trybie art. 193 Konstytucji RP dopóty, dopóki sam nie wyrobi sobie poglądu prawnego w kwestii niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją. Na tle okoliczności rozpoznawanej sprawy skład orzekający nie powziął uzasadnionych wątpliwości co do zgodności z Konstytucją RP przepisów stanowiących podstawę prawną zaskarżonej decyzji, tj. w szczególności art. 79c ust. 3 ustawy o odpadach. Ponadto, Sąd zwrócił uwagę na fakt, że w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego dopuszczalność stosowania administracyjnych kar pieniężnych jako reakcji na naruszenie ustawowych obowiązków nie budzi wątpliwości. Trybunał wielokrotnie podkreślał, że brak stosownej sankcji powoduje, że przepis staje się martwy, a niespełnianie obowiązku nagminne. Sąd wskazał jaki ma charakter kara administracyjna, która skłaniać ma adresatów norm do oczekiwanego zachowania w sferach uznanych za szczególnie istotne. Przypomniał, że obowiązek składania zbiorczych zestawień danych o odpadach przez posiadaczy odpadów obowiązywał na gruncie ustawy o odpadach od chwili jej wejścia w życie, a więc od dnia 1 października 2001 r. Brak było silnego narzędzia mobilizującego podmioty działające w zakresie gospodarki odpadami do przestrzegania przepisów ustawy o odpadach (vide: uzasadnienie do projektu ustawy zmieniającej, www.sejm.gov.pl). Świadczy o tym fakt, że mimo ustawowego obowiązku skarżąca nie wywiązywała się z niego w latach poprzednich, nie ponosząc w związku z tym żadnych konsekwencji. Co więcej, podnosząc w ramach zarzutu zbyt krótki okres vacatio legis noweli, skarżąca wskazała, że wieloletni dotychczasowy brak sankcji za przekroczenie terminu do złożenia zbiorczego zestawienia o odpadach, stwarzał podstawy do założenia, że nieznaczne tylko uchybienie terminu nie spowoduje nałożenia tak dotkliwej kary. Taki pogląd nie zasługuje na aprobatę, gdyż prowadzi do ochrony podmiotu zobowiązanego do wykonania obowiązku przed negatywnymi skutkami jego niewykonywania. W przekonaniu składu orzekającego wprowadzenie w treści art. 79c ust. 3 ustawy o odpadach kary pieniężnej w jednolitej wysokości dla podmiotów, które nie składają zbiorczych zestawień w terminie oraz podmiotów, które nie wykonują tego obowiązku nie narusza zasad konstytucyjnych. Zdarzeniem, z wystąpieniem którego ustawodawca wiąże sankcję w postaci kary pieniężnej jest niezłożenie zbiorczego zestawienia o odpadach na dzień 31 marca danego roku. Dla obiektywnego uznania, że podmiot zobowiązany nie dopełnił wynikającego z ustawy obowiązku nie ma znaczenia, czy zestawienie to przedstawi w terminie późniejszym i jak długo trwa okres uchybienia. Nie ma zatem powodów, dla których zasadne byłoby żądanie różnicowania wysokości kary pieniężnej od "długości trwania uchybienia".
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku, opartą na przesłankach z art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", złożyła E. B., wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj. art. 23 w zw. z art. 79c ust. 3 ustawy o odpadach poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że wydane przez organy decyzje w przedmiocie kary nie muszą być poprzedzone wezwaniem do usunięcia naruszenia ustawy. Ponadto, zarzuciła naruszenie prawa procesowego, tj. art. 1 w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. przez brak zawieszenia niniejszego postępowania i zaniechanie zwrócenia się do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem o zbadanie zgodności z Konstytucją kwestionowanych przez skarżącą przepisów, mimo istnienia realnych wątpliwości prawnych dotyczących kwestionowanych przepisów.
Postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2012 r. Naczelny Sąd Administracyjny zawiesił postępowanie kasacyjne z uwagi na okoliczność, że postanowieniem z dnia 9 marca 2011 r., w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 1569/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, przedstawił Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne o następującej treści: "a) czy art. 79c ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2007 r., Nr 39, poz. 251 ze zm.) jest zgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, b) czy art. 79c ust. 3, w związku z art. 79d ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2007 r. Nr 39, poz. 251 ze zm.) jest zgodny z art. 2, w związku z art. 184 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz z art. 6 ust. 1 i 3 Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., zmienionej następnie Protokołami nr 3, 5 i 8 oraz uzupełnionej Protokołem nr 2 (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284)". Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że rozstrzygnięcie sprawy ze skargi kasacyjnej E. B. zależy od wyniku postępowania toczącego się przed Trybunałem Konstytucyjnym (sygn. akt P 26/11), a dotyczącego zbadania zgodności z Konstytucją przepisu art. 79c ust. 3 ustawy o odpadach, który to przepis stanowił jedną z podstaw prawnych do wydania decyzji będących przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
Następnie w związku z wydanym przez Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 15 października 2013 r., sygn. akt P 26/11, postanowieniem z dnia 10 stycznia 2014 r. Naczelny Sąd Administracyjny podjął zawieszone postępowanie.
Wspominanym na wstępie wyrokiem z dnia 1 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OSK 67/14, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 8 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 1477/10 i przekazał sprawę temu sądowi do ponownego rozpoznania. Sąd uznał za usprawiedliwiony zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 23 w zw. z art. 79c ust. 3 ustawy o odpadach, jednakże z innych powodów niż zostały podane w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Kluczową okolicznością mającą wpływ na wynik sprawy było, jego zdaniem, wydanie przez Trybunał Konstytucyjny w dniu 15 października 2013 r. wyroku o sygn. akt P 26/11, w którym orzeczono, że "Art. 79c ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2010 r. Nr 185, poz. 1243 i Nr 203, poz. 1351, z 2011 r. Nr 106, poz. 622, Nr 117, poz. 678, Nr 138, poz. 809, Nr 152, poz. 897 i Nr 171, poz. 1016 oraz z 2012 r. poz. 951 i 1513), w brzmieniu obowiązującym od 12 marca 2010 r. do 19 lipca 2011 r., przez to, że przewiduje niepodlegającą miarkowaniu karę pieniężną w wysokości 10000 zł za nieterminowe przekazanie zbiorczego zestawienia danych o odpadach, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej". W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie należy uwzględnić przedstawiony wyrok Trybunału Konstytucyjnego, obalający domniemanie konstytucyjności art. 79c ust. 3 ustawy o odpadach w zakresie wysokości orzeczonej kary pieniężnej, który stanowił podstawę rozstrzygnięcia przez organy administracyjne obu instancji oraz oceny wyrażonej w zaskarżonym wyroku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), przywoływanej dalej w tekście jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Innymi słowy sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "b" p.p.s.a.).
Zgodnie z kolei z art. 190 p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Wydanym w dniu 1 kwietnia 2014 r. wyrokiem (sygn. akt II OSK 67/14) Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok tut. Sądu z dnia 8 lutego 2011 r. (sygn. akt II SA/Łd 1477/10), przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpoznania. W swym uzasadnieniu stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie należy uwzględnić wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 października 2013 r. o sygn. akt P 26/11, w którym orzeczono: "Art. 79c ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2010 r. Nr 185, poz. 1243 i Nr 203, poz. 1351, z 2011 r. Nr 106, poz. 622, Nr 117, poz. 678, Nr 138, poz. 809, Nr 152, poz. 897 i Nr 171, poz. 1016 oraz z 2012 r. poz. 951 i 1513), w brzmieniu obowiązującym od 12 marca 2010 r. do 19 lipca 2011 r., przez to, że przewiduje niepodlegającą miarkowaniu karę pieniężną w wysokości 10000 zł za nieterminowe przekazanie zbiorczego zestawienia danych o odpadach, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej". Wyrok ten obalił domniemanie konstytucyjności art. 79c ust. 3 ustawy o odpadach w zakresie wysokości orzeczonej kary pieniężnej.
Mając powyższe na uwadze wskazać należy, że zgodnie z art. 190 ust. 1 Konstytucji RP orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne. Stosownie zaś do treści art. 190 ust. 4 Konstytucji RP orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane prawomocne orzeczenie sądowe, ostateczna decyzja administracyjna lub rozstrzygnięcie w innych sprawach, stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia na zasadach i w trybie określonych w przepisach właściwych dla danego postępowania.
Podstawy do wznowienia postępowania określone zostały ponadto w przepisach art. 145 § 1 k.p.a. oraz art. 145a § 1 i art. 145b § 1 k.p.a. Pośród okoliczności w nich wymienionych zwrócić należy uwagę na art. 145a § 1 k.p.a., który stanowi, iż można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja.
Wobec tego, że zarówno decyzja Marszałka Województwa [...]z dnia [...], jak i zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] zapadły na podstawie art. 79c ust. 3 ustawy o odpadach w brzmieniu obowiązującym od 12 marca 2010 r. do 19 lipca 2011 r., zgodzić się należy z Naczelnym Sądem Administracyjnym, że zastosowanie w sprawie znajduje powołany wyrok Trybunału Konstytucyjnego.
Wprawdzie orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego zostało podjęte po wniesieniu skargi do tutejszego sądu, niemniej jednak w judykaturze ugruntowało się stanowisko, że przesłanka wznowienia określona w art. 145a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego jest podstawą uchylenia decyzji administracyjnej przez sąd administracyjny także wtedy, gdy wyrok Trybunału Konstytucyjnego zapadł po podjęciu zaskarżonej decyzji (por. wyroki: WSA w Gdańsku z dnia 6 września 2010 r. sygn. akt II SA/Gd 398/10 - Wspólnota 2010/39/42-43, WSA w Gliwicach z dnia 14 maja 2010 r. sygn. akt II SA/Gl 191/10 - Lex nr 664573). Orzeczenia sądowe nie mogą opierać się na prawie, co do którego stwierdzona została niezgodność z Konstytucją. Nie do zaakceptowania byłaby sytuacja, w której na skutek wydania orzeczenia opartego o prawo niezgodne z Konstytucją, postępowanie sądowe niemal natychmiast po jego zakończeniu mogłoby zostać wznowione. Takie postępowanie nie byłoby zrozumiałe i kłóciłoby się z nakazem sprawiedliwego, rzetelnego rozpoznania sprawy i udzielenia należnej każdemu efektywnej ochrony prawnej. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niekonstytucyjności podstawy prawnej decyzji powinno w postępowaniu sądowoadministracyjnym przesądzać o uznaniu "naruszenia prawa" w samej decyzji administracyjnej (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 27 sierpnia 2009 r. sygn. akt IV SA/Gl 363/09 – Lex nr 526400). Okoliczność ta wraz z wykładnią dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w tej sprawie, stanowiły podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, bowiem zaistniała podstawa do wznowienia postępowania określona w art. 145a § 1 k.p.a.
Jak słusznie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny, w związku z powołanym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, przy ponownym rozpoznaniu sprawy konieczne będzie wzięcie pod uwagę zakresu stwierdzonej niekonstytucyjności art. 79c ust. 3 ustawy o odpadach. Chodzi tu bowiem nie o kwestię braku podlegania karze za stwierdzone naruszenia prawa, ale czy do stwierdzonych przez organy administracyjne naruszeń kara przewidziana w ww. przepisie była zbyt dolegliwa, tj. nieproporcjonalna do stwierdzonych naruszeń prawa, w sytuacji gdy jednocześnie przepisy prawa nie przewidywały mechanizmu uprzedniego wezwania lub ponaglenia przedsiębiorcy do terminowego wykonania ustawowego obowiązku.
Wobec powyższego sąd orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. b w zw. z art. 190 oraz art. 135 i art. 134 § 1 p.p.s.a. W punkcie drugim wyroku sąd w trybie art. 152 p.p.s.a. stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a.
k.ż.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło