II SA/Łd 656/21
WyrokWSA w Łodzi2022-03-17
Skład orzekający: Sławomir Wojciechowski, Agnieszka Grosińska-Grzymkowska, Marcin Olejniczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, w tym wbudowanego garażu, może zostać wydana, jeśli inwestor nie zapewnił "lustrzanego odbicia" w stosunku do sąsiedniego budynku w zabudowie bliźniaczej, a skarżący podnosi zarzuty dotyczące immisji hałasu i spalin z garażu?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że pozwolenie na budowę jest decyzją związaną, a organ administracji architektoniczno-budowlanej ma obowiązek ją wydać, jeśli projekt budowlany spełnia wymogi Prawa budowlanego, miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i przepisów techniczno-budowlanych. Brak „lustrzanego odbicia” w zabudowie bliźniaczej nie jest obligatoryjny, a podobieństwo gabarytów i charakteru zabudowy jest wystarczające. Zarzuty dotyczące immisji nie mogą być podstawą do odmowy pozwolenia, jeśli nie naruszają konkretnych przepisów prawa, a ewentualne przekroczenie przeciętnej miary immisji może być dochodzone na drodze cywilnej.Stan faktyczny
Skarżąca G.S. wniosła skargę na decyzję Wojewody, która uchyliła decyzję Starosty i zatwierdziła projekt budowlany oraz udzieliła pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z instalacjami, w tym zbiornikiem na gaz płynny. Skarżąca zarzuciła m.in. brak harmonizacji z sąsiednią zabudową bliźniaczą, możliwe immisje hałasu i spalin z garażu oraz niespełnienie warunków dla zabudowy bliźniaczej. Wojewoda uznał, że projekt spełnia wymogi miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i przepisów techniczno-budowlanych, a zarzuty dotyczące immisji nie mogą być podstawą odmowy pozwolenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska Asesor WSA Marcin Olejniczak (spr.) na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 marca 2022 r. sprawy ze skargi G. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę. B.A.
Wojewoda [...], decyzją z [...] r., wydaną na podstawie art. 28, w zw. z art. 33 ust. 1 i art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 – p.b.) oraz art. 25 i 27 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane i niektórych innych ustaw (Dz. U.
poz. 471 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania z [...] G.S. od decyzji Starosty [...] z [...] r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej S.J. i J.J. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wewnętrznej instalacji gazowej wraz z budową instalacji zbiornikowej na gaz płynny z pojedynczym naziemnym zbiornikiem o pojemności 2700 dm3, instalacji wodociągowej, instalacji elektroenergetycznej, instalacji kanalizacji sanitarnej, na działce nr 206, obr. [...] w P., ul. A 91 uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł o zatwierdzeniu S.J. i J.J. projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wewnętrznej instalacji gazowej wraz z budową instalacji zbiornikowej na gaz płynny z pojedynczym naziemnym zbiornikiem o pojemności 2700 dm3, instalacji wodociągowej, instalacji elektroenergetycznej, instalacji kanalizacji sanitarnej na ww. działce.
W uzasadnieniu podjętej decyzji Wojewoda [...] wyjaśnił, że [...] r. S. i J.J. wnieśli o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę ww. budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z instalacjami.
Starosta [...] decyzją z [...] r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę przedmiotowego budynku.
W wyniku odwołania G.S. Wojewoda [...] decyzją z [...] r. uchylił decyzję Starosty i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, z zaleceniem wezwania inwestora do:
1) przedstawienia analizy zabezpieczeń przeciwpożarowych budynku;
2) wyjaśnienia zgodności zaproponowanych rozwiązań w kwestii odprowadzania wód opadowych z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;
3) złożenia wyjaśnień, w zakresie spójności charakterystyki energetycznej budynku
z projektem budowlanym;
4) stosownie do art. 33 ust. 2 pkt 10 p.b., przedłożenia oświadczenia projektanta dotyczącego możliwości podłączenia projektowanego obiektu budowlanego do istniejącej sieci ciepłowniczej;
5) przedłożenia prawidłowego upoważnienia dla pełnomocnika;
6) uzupełnienia strony tytułowej projektu budowlanego o nazwę i adres jednostki projektowania.
W toku ponownie prowadzonego postępowania G.S. w piśmie z 26 września 2020 r. wskazała na brak spełnienia warunków dla zabudowy bliźniaczej inwestycji w odniesieniu do budynku mieszkalnego będącego własnością skarżącej, usytuowanego na działce sąsiedniej. W szczególności poprzez usytuowanie projektowanego garażu przy granicy z jej działką, niekorzystnie oddziałującego na funkcję mieszkalną w budynku skarżącej, w postaci immisji do okna jej kuchni, brak w projektowanym budynku przymiotu, brak lustrzanego odbicia w odniesieniu do istniejącej zabudowy, brak określenia sposobu zagospodarowania wody opadowej, poza określeniem spadków terenu, brak spójności w dokumentacji w zakresie projektu instalacji gazu, w odniesieniu do charakterystyki energetycznej budynku przewidującej gaz sieciowy, usytuowanie wjazdu do garażu bezpośrednio przy granicy z działką skarżącej, podczas gdy wjazd do jej garażu nie ma styczności z granicą sąsiada i jego funkcją mieszkaniową, brak technologii garażowania (naturalne miejsce postojowe pod oknem skarżącej), brak zapewnienia bezpieczeństwa p.poż dla zabudowy garażu oraz związanej ze zbliżeniem otworów okiennych i drzwiowych do granicy działki. Jednocześnie strona zadeklarowała wykonanie ogniomuru wystającego na 30 cm poza lico ściany budynku mieszkalnego, przy spełnieniu jej postulatów przez inwestora oraz zasugerowała zmianę lokalizacji garażu.
Postanowieniem z [...] Starosta [...] wezwał inwestora do usunięcia nieprawidłowości wskazanych w decyzji Wojewody [...] z [...] r.
W kolejnym piśmie z 9 listopada 2020 r. G.S. wskazała m.in., że organ nie weryfikował projektu pod kątem zgodności z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz . U . z 2019 r. poz. 1065 ze zm. – rozporządzenie).
Wspomnianą na wstępie decyzją z [...] r. Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż przedłożony przez inwestora projekt budowlany został poprawiony w zakresie wskazanym w decyzji Wojewody [...]. Organ stwierdził, że projekt budowlany spełnia wymogi przewidziane przepisami budowlanymi oraz jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego przyjętym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w P. z [...] r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta P. w granicach administracyjnych Gminy Miejskiej P., z którego wynika, że projektowana inwestycja, będzie zlokalizowana na obszarze oznaczonym symbolem L.32/MN, L.32.11, przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, wolnostojącą, bliźniaczą lub szeregową.
W odwołaniu G.S. zarzuciła, w szczególności brak spełnienia przez projektowaną inwestycję warunków dla zabudowy bliźniaczej w odniesieniu do budynku mieszkalnego będącego jej własnością, usytuowanego na działce sąsiedniej. Jej zdaniem projekt nadal nie obejmuje zagospodarowania wody opadowej, nie obejmuje warunków dla określenia ilości wód opadowych odprowadzanych na powierzchnię działki nr 206 i sposobu zagospodarowania ich w celu zabezpieczenia działki sąsiedniej przed zalewaniem. W ocenie skarżącej odprowadzanie wody na stronę wschodnią oraz zachodnią umieszczono bezpośrednio przy granicy z jej działką, co grozi zalewaniem, z uwagi na utwardzony podjazd do garażu oraz projektowany taras. Przyjęta chłonność gruntu nie ma powiązania z działką, na której gromadzi się woda, powierzchnia biologicznie czynna jest mała i położona na warstwach glin, a z obserwacji skarżącej wynika, że działka inwestora była systematycznie zalewana w okresach większych opadów deszczu i roztopów. Opis bezpieczeństwa pożarowego dla garażu w sąsiedztwie ściany granicznej skarżącej, nie ma potwierdzenia w opinii rzeczoznawcy p.poż. i w projektowanej klasie odporności ogniowej wrót garażowych, wobec braku ogniomuru.
Wojewoda [...] w uzasadnieniu wydanej decyzji wskazał, że sporna inwestycja obejmuje budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z instalacjami. Obszar inwestycji jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, z którego wynika, że projektowana inwestycja, będzie zlokalizowana na obszarze oznaczonym symbolem L.32/MN, L.32.11 - przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, o czym stanowi § 13 ust. 3 pkt 1 lit.c m.p.z.p., a w § 16 ust. 1 szczegółowo określono przeznaczenie terenu, warunki podziału na działki, warunki dla istniejącej oraz projektowanej zabudowy, dla terenów oznaczonych na rysunkach planu symbolem MN.
Następie organ odwoławczy stwierdził, iż z przedłożonego projektu zagospodarowania terenu wynika, że projektowany budynek mieszkalny jednorodzinny, ze względu na niewielką szerokość działki wzdłuż ulicy (13,69 m) i istniejący budynek mieszkalny w granicy z działką inwestora, zgodnie z zapisem m.p.z.p. został zaprojektowany i przystosowany do zabudowy bliźniaczej, w granicy działki, w styku z istniejącym budynkiem na działce sąsiedniej. Zlokalizowany został w linii zabudowy stanowiącej przedłużenie frontowej linii istniejącej zabudowy mieszkaniowej na sąsiedniej działce nr 199 (części położonej bezpośrednio przy granicy z działką inwestycyjną). Powierzchnia zabudowy obejmie 18,11% powierzchni działki (przy ustalonych maksymalnych 45 % dla zabudowy bliźniaczej), powierzchnia biologicznie czynna wyniesie 60 % powierzchni działki (przy ustalonej 20-60% proporcjonalnie dla działek o pow. 500 – 1000 m2 oraz pow. działki inwestycyjnej 546 m2), wysokość zabudowy wyniesie 7,76 m w najwyższym punkcie kalenicy (przy ustalonej maksymalnej wysokości 12 m) i obejmuje dwie kondygnacje (parter i poddasze mieszkalne), kąt nachylenia dachu dwuspadowego wyniesie 26,57° (przy ustalonym od 20°do 50°), odległość okapu od poziomu terenu 4,84 m (przy ustalonej maksymalnej 6 m). Garaż jednostanowiskowy (spełnia wymóg min. 1 miejsca parkingowego lub garażowego na dom) został wbudowany w bryłę budynku i oddalony o ponad ustalone 5 m od linii rozgraniczającej ulicy. Obsługę komunikacyjna zapewnia zjazd z ul. A. Ze względu na istnienie w granicy północnej, na sąsiedniej posesji budynku mieszkalnego, dostosowano bryłę projektowanego budynku do gabarytów budynku sąsiedniego, nawiązując do istniejącej zabudowy w sąsiedztwie (wysokość budynku, kształt dachu, przedłużenie linii zabudowy części budynku istniejącego znajdującego się bezpośrednio przy granicy z działka inwestycyjną) w celu "tworzenia jednorodnych zespołów urbanistyczno- architektonicznych".
Wojewoda, odnosząc się do zarzutu w zakresie niespełnienia warunku zabudowy bliźniaczej przez projektowany budynek w odniesieniu do zabudowy sąsiedniej stwierdził, iż kwestia ta została już wyjaśniona w postępowaniu odwoławczym zakończonym poprzednią decyzją Wojewody [...] z [...] r., w której stwierdzono, iż zarówno w przepisach powszechnie obowiązujących, jak i m.p.z.p. brak jest definicji "zabudowy bliźniaczej", nie można więc wysnuwać wniosku, iż elementem koniecznym dla tego typu zabudowy jest element "lustrzanego odbicia". Zdaniem Wojewody [...] zabudowa bliźniacza oznacza konieczność występowania podobieństwa między budynkami sąsiednimi, a przykładowo segment budynku w zabudowie bliźniaczej nie musi być lustrzanym odbiciem, lecz powinien zachowywać pewien stopień podobieństwa. Owe podobieństwa powinny występować w zakresie gabarytów każdego z segmentów tj. powierzchni zabudowy, kubatury, szerokości elewacji frontowej itp. Obowiązek nawiązania do skali i charakteru zabudowy istniejącej nie oznacza bezwzględnego wymogu, aby segment budynku w zabudowie bliźniaczej stanowił lustrzane odbicie budynku istniejącego na sąsiedniej nieruchomości. Nowy budynek powinien być budynkiem mieszkalnym skoro na sąsiedniej nieruchomości znajduje się budynek o takim charakterze. Jednocześnie skala budynku nowego ma nawiązywać do skali budynku istniejącego, co nie oznacza identyczności architektonicznej nowego budynku z budynkiem już istniejącym na nieruchomości sąsiedniej.
Dalej organ odwoławczy wyjaśnił, że opisu projektu zagospodarowania terenu wynika, że długość budynku w ścianie granicznej dostosowano ściśle do wymiarów ściany granicznej budynku sąsiedniego, wysokość ściany granicznej oraz położenie i kąty nachylenia projektowanej połaci dachowych dostosowano do istniejącego budynku na sąsiedniej posesji. Powyższe, w ocenie Wojewody potwierdza część rysunkowa projektu budowlanego.
Organ wskazał następnie, że planowane usytuowanie budynku na działce spełnia wymagania rozporządzenia, określone w § 12. Wskazał, że generalną zasadą jest, iż budynek powinien być zlokalizowany w odległości 4 m od granicy działki budowlanej, gdy w najbliżej usytuowanej ścianie znajdują się okna lub drzwi, jednakże dopuszcza się sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej, jeżeli plan miejscowy dopuszcza taką możliwość, o czym stanowi § 12 ust. 2 rozporządzenia, co w analizowanej sprawie oznacza możliwość lokalizacji budynku w zabudowie bliźniaczej bezpośrednio przy granicy działki. Nadto z uwagi na zblokowanie budynków sąsiednich, uregulowana w § 13 i § 60 rozporządzenia kwestia przesłaniania pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, w budynku mieszkalnym, zlokalizowanym na działce sąsiedniej nie zachodzi. Projektowany budynek, zgodnie z dokumentacją sprawy, zostanie podłączony do istniejących sieci: wodociągowej, kanalizacyjnej, energetycznej oraz będzie wyposażony w instalację gazu płynnego wraz z przydomowym zbiornikiem i instalacją centralnego ogrzewania zasilaną z kotłowni opalanej gazem płynnym. Usytuowanie zbiornika na gaz w odległości 1,5 m od granicy działki i 8,14 m od projektowanego budynku mieszkalnego, spełnia wymogi określone w § 179 ust. 4 i 6 rozporządzenia, tj. co najmniej 3 m od budynku mieszkalnego i co najmniej 1,5 m od granicy działki. Projekt
budowlany zawiera także opinię geotechniczną stwierdzającą, iż w poziomie posadowienia zalegają gliny piaszczyste i gliny, poziom wód gruntowych jest na poziomie posadowienia, rodzaj gruntu określono na podstawie analizy makroskopowej. Ustalono występowanie prostych warunków gruntowych, co oznacza, że przyjęto dla projektowanego budynku pierwszą kategorię geotechniczną. Uogólniona nośność podłoża gruntowego określona jest na co najmniej 150 kPa. Budynek nie spowoduje wzajemnego oddziaływania z budynkami sąsiednimi.
Odnosząc się do postulatów odwołania co do oddziaływania inwestycji na sąsiedni budynek w zakresie uciążliwości związanej z użytkowaniem garażu i podjazdu do garażu, umiejscowionego bezpośrednio przy granicy z działką sąsiednią, zwłaszcza w kontekście okna do kuchni, usytuowanego w pobliżu granicy i groźby immisji pośredniej, związanej z garażowanym samochodem, organ odwoławczy stwierdził, że jednorodność zespołów architektoniczno-urbanistycznych nie musi oznaczać identyczności, czy lustrzanego odbicia w odniesieniu do istniejącej zabudowy, a jedynie podobieństwo. Skoro zatem określone rozwiązania techniczne nie wynikają wprost z obowiązujących przepisów, nie można ich egzekwować. W niniejszej sprawie zarówno zapisy m.p.z.p. jak i przepisy techniczno-budowlane nie przewidują ograniczeń związanych z usytuowaniem przedmiotowego garażu, jakich oczekuje odwołująca się, nie mogą więc być narzucone inwestorowi w toku niniejszego postępowania. Organ zauważył, że każde zagospodarowanie nieruchomości sąsiedniej może powodować pewne niedogodności czy dyskomfort dla użytkowników nieruchomości sąsiednich, lecz tylko takie zagospodarowanie, które pozostaje w sprzeczności z obowiązującymi przepisami prawa może być kwestionowane w postępowaniu administracyjnym zmierzającym do udzielenia zgody na budowę.
Organ odwoławczy przechodząc do analizy kompletności dokumentacji, wskazał, m.in. że pismem z 7 maja 2021 r. wezwano inwestorów do odniesienia się do zarzutów skarżącej w kwestii możliwości podłączenia do kanalizacji deszczowej lub zastosowania zbiornika buforowego.
W odpowiedzi inwestorzy poinformowali, że kanalizacja deszczowa w ul. A kończy się na wysokości posesji G.S., co uwidocznione jest na mapie do celów projektowych. Odnosząc się do zbiornika buforowego wyjaśnili, że w projekcie budowlanym przedstawiono obliczenia, wg których ilość terenów zielonych na działce inwestorów jest wystarczająca do wchłonięcia wód opadowych.
W tej sytuacji organ odwoławczy zwrócił się pismem do Zakładu Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w P. z pytaniem, czy inwestor ma możliwość uzyskania zgody na dokonanie podłączenia do sieci kanalizacji deszczowej w ul. A wraz z ustaleniem warunków technicznych przyłączenia do sieci. W odpowiedzi ZWiK w P. poinformował o braku możliwości wydania technicznych warunków przyłączenia do sieci kanalizacji deszczowej działki nr 206, z powodu braku kanału deszczowego w części ul. A, przylegającej do tej działki. Organ dodał, że z części opisowej projektu zagospodarowania działki pkt 8.4 (str. 9) wynika, iż z uwagi na brak w części ul. A przylegającej do działki inwestorów, sieci kanalizacji deszczowej, woda opadowa odprowadzana będzie powierzchniowo na teren inwestora, przy zastosowaniu następujących rozwiązań projektowych: odpowiednie ukształtowanie terenu, by nie powodowało powierzchniowego spływu wód deszczowych na teren działki sąsiedniej, lokalizacja rynien dachowych przy południowej elewacji, w możliwie największym oddaleniu od północnej granicy działki G.S., zapewnienie jak największej powierzchni biologicznie czynnej tj.60%, przy minimalnych wymaganiach wynikających z m.p.z.p. - 23%, by zapewnić najlepsze warunki retencyjno-filtracyjne. Do opisu dołączono obliczenia zdolności wchłaniania wód opadowych przez projektowaną biologicznie czynną powierzchnię, wskazujące na zdolność przyjęcia i odprowadzenia do gruntu, przez teren zielony działki inwestora, całości dopływających do niego wód gruntowych. Wskazano na zgodność powyższego rozwiązania z § 10 pkt 3 lit. f m.p.z.p. oraz § 28 i 29 rozporządzenia. W konsekwencji organ stwierdził, że rozwiązania w kwestii odprowadzania wód opadowych przedmiotowej inwestycji zostały wyjaśnione i przy braku sprzeczności z m.p.z.p., uwzględniając informację uzyskaną z ZWiK o braku możliwości wydania technicznych warunków przyłączenia do sieci kanalizacji deszczowej w ul. A oraz w szczególności, w związku z brzmieniem art. 28 ust. 2 rozporządzenia, przyjęte rozwiązanie jest zgodne z obowiązującymi przepisami.
W ocenie organu odwoławczego także charakterystyka energetyczna została sporządzona prawidłowo przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane w specjalności instalacyjno-inżynieryjnej, uprawniające do sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej, zgodnie z art. 17 pkt 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 2014r. o charakterystyce energetycznej budynków.
Poza tym w uzupełnionym opisie projektu zagospodarowania terenu w pkt 8.1 (str. 8) zostały opisane warunki ochrony p.poż dla przedmiotowego budynku, ze wskazaniem, iż budynek kwalifikuje się do kategorii zagrożenia ludzi ZL IV, ze względu na ilość kondygnacji - niski, wymagana klasa odporności pożarowej - D (główna konstrukcja nośna R 30, strop R E I 30, ściana zewnętrzna E l 30). Budynek zawiera się w jednej strefie pożarowej, spełnione są warunki ewakuacji z budynku, ze względu na zabudowę w granicy - wymagana klasa odporności ogniowej ściany granicznej - oddzielającej dwa budynki w zabudowie bliźniaczej – R E I 60. W ścianach zewnętrznych przylegających do ściany w granicy (R E I 60), w pasie o szerokości 1 m od granicy nie projektowano żadnych otworów okiennych ani drzwiowych, co w połączeniu z analogiczną sytuacją w budynku sąsiednim powoduje spełnienie wymagania zawartego w § 235 ust. 2 rozporządzenia - 2 m szerokości pasa E l 60 lub wykonanie (zdeklarowane w pismach do starostwa przez skarżącą) ogniomuru 30 cm. Po wezwaniu do uzupełnienia projektu budowlanego w ww. zakresie wprowadzono wyjaśnienie, iż w związku z niemożnością wykonania oceny ściany sąsiada, co do jej odporności pożarowej w pasie 1 m, wprowadzono do projektu zmianę polegającą na zaprojektowaniu w granicy z budynkiem sąsiednim pionowego ogniomuru o odporności E I 60,wysuniętego poza lico ściany min. 30 cm, co spełnia wymagania ochrony przeciwpożarowej zawarte w § 235 ust. 2 rozporządzenia.
Wobec powyższego, w ocenie organu odwoławczego, przedłożony projekt budowlany, po dokonaniu przez inwestorów jego zmian i uzupełnień stosownie do wezwań, spełnia wymagania określone art. 35 ust. 3 p.b. Z uwagi na wprowadzone przez inwestora zmiany w projekcie budowlanym, na wezwanie organu odwoławczego, w toku postępowania odwoławczego, w stosunku do projektu budowlanego zatwierdzonego zaskarżoną decyzją Starosty [...], w szczególności w zakresie zapisów i rysunków dotyczących zabezpieczeń przeciwpożarowych budynku, konieczne stało się uchylenie zaskarżonej decyzji i udzielenie pozwolenia na budowę oraz zatwierdzenie projektu budowlanego w brzmieniu uwzględniającym uzupełnienia i poprawki.
W skardze na powyższą decyzję G.S. zarzuciła naruszenie:
- art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., w zw. z art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 oraz art. 36 p.b., poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, podczas gdy projekt tego obiektu oraz zagospodarowania działki, na której ma zostać usytuowany, z powodu braku harmonizacji z sąsiadującą zabudową bliźniaczą nie odpowiada ustaleniom miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego dla tego terenu, a ponadto, z uwagi na możliwe immisje, polegające na wykraczającym ponad
przeciętną miarą emitowaniu hałasu i spalin z planowanego pomieszczenia garażowego, stoi w opozycji do zasad urbanistyki i sztuki projektowej;
- art. 35 ust. 1 pkt 1 lit a, w zw. z art. 35 ust. 4 p.b., poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę w oparciu o niepełne sprawdzenie zgodności tego dokumentu z ustaleniami wynikającymi z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w szczególności pod kątem harmonizacji funkcji w zabudowie bliźniaczej pomiędzy planowaną inwestycją, a już posadowionym budynkiem sąsiadującym, podczas gdy prawidłowa i pełna ocena tychże elementów, z uwagi na zlokalizowanie pomieszczenia garażowego (czyli o funkcji niemieszkalnej) tuż pod oknem pomieszczenia kuchennego domu skarżącej (o funkcji mieszkalnej), wskazuje na sprzeczność planowanej inwestycji z m.p.z.p. oraz zasadami urbanistyki i sztuki projektowej;
- art. 35 ust. 1, w zw. z art. 35 ust. 4 p.b., poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę na podstawie niesprecyzowanej, niejasnej, a skonstruowanej przez organ definicji "zabudowy bliźniaczej", w sytuacji gdy prawidłowe zdefiniowanie tego pojęcia ma istotne znaczenie dla prawidłowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, w szczególności dla stwierdzenia, że projektowana inwestycja nie zapewnia harmonizacji z sąsiadującym budynkiem skarżącej w ujęciu tożsamości funkcji;
- art. 35 ust. 1 pkt 2, w zw. z art. 35 ust. 4 p.b., poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę bez przeprowadzenia rzetelnej i pełnej oceny oddziaływania planowanej inwestycji na nieruchomość sąsiadującą skarżącej, w szczególności w zakresie usytuowania pomieszczenia garażowego nowego obiektu w bezpośrednim sąsiedztwie pomieszczeń mieszkalnych domu G.S., w sytuacji gdy ocena taka ma kluczowe znaczenie dla ustalenia, czy normy hałasu i emisji spalin z garażu przekraczać będą przeciętną miarę oraz czy w związku z tym konieczne staje się usytuowanie tego pomieszczenia w innym miejscu działku lub czy zasadne jest zastosowanie choćby odpowiednich urządzeń zapewniających pochłanianie emitowanych spalin.
Zdaniem skarżącej wskazane wadliwości skutkowały błędnym stwierdzeniem przez organ architektoniczno-budowlany, że projekt budowlany jest zgodny zarówno z ustaleniami m.p.z.p., jak i z przepisami prawa budowlanego, oraz że nie oddziałuje on negatywnie na nieruchomość sąsiadującą, co w konsekwencji doprowadziło do zatwierdzenia tego projektu i udzielenia pozwolenia na budowę dla planowanej inwestycji.
Ponadto zarzuciła naruszenie:
- art. 140 i art. 144 k.c., poprzez niezastosowanie wymienionych przepisów wprost jako kryterium oceny inwestycji objętej projektem budowlanym w kontekście ewentualnych naruszeń uzasadnionych interesów osób trzecich, podczas gdy planowany obiekt z powodu usytuowania jego części niemieszkalnej (tj. garażu) bezpośrednio przy części mieszkalnej budynku sąsiadującego (tj. pod oknem pomieszczenia kuchennego) w sposób oczywisty i jaskrawy zakłóca ponad przeciętną miarę korzystanie skarżącej z jej nieruchomości, a uchybienie to uniemożliwiło pełne rozpatrzenie niniejszej sprawy, zwłaszcza w zakresie tego, czy planowana inwestycja nie będzie negatywnie oddziaływa na nieruchomość sąsiadującą i czy w rzeczywistości nie uniemożliwi skarżącej korzystanie z części mieszkalnej jej domu;
- art. 7, 77 § 1, 107 § 3 k.p.a., poprzez zgromadzenie niepełnego materiału dowodowego i co za tym idzie przez wybiórcze rozpatrzenie niniejszej sprawy, zwłaszcza pod kątem: braku harmonizacji planowanej inwestycji z sąsiadującą zabudową bliźniaczą, negatywnego oddziaływania rzeczonego budynku na nieruchomość sąsiadującą skarżącej i zakłócanie przez ten obiekt ponad przeciętną miarę korzystanie przez G.S. z jej własnej nieruchomości;
- art. 107 § 3 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podstaw merytorycznych dla skonstruowanej przez organ definicji własnej pojęcia "zabudowy bliźniaczej", bez wskazania przy tym materiału porównawczego, którym posłużono się w tworzeniu wykładni tego pojęcia, a także innych grup poglądów prezentowanych w tej materii w orzecznictwie oraz w nauce urbanistycznej i projektowej, co uniemożliwia stronie nieposiadającej wiadomości specjalnych z zakresu urbanistyki zdekodowanie, czy definicja organu jest jedyną prezentowaną
w doktrynie oraz czy istniej w tej materii istotne poglądy przeciwne.
W konsekwencji wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji i zasądzenie kosztów postępowania.
Skarżąca w uzasadnieniu skargi wskazała m.in., że istotą sprawy jest przede wszystkim zlokalizowanie pomieszczenia garażowego inwestycji w bardzo bliskiej odległości, a wręcz tuż przy oknach pomieszczeń mieszkalnych budynku skarżącej. Z garażu tego korzystać mają w założeniu samochody, co za tym idzie powodowo to będzie szereg uciążliwości dla G.S. w zakresie prawidłowego i nieograniczonego używania jej nieruchomości. Z projektu nie wynika, w jaki sposób rozwiązana ma zostać kwestia tzw. immisji w postaci emitowanych z garażu hałasu oraz spalin. W obecnej sytuacji, zwłaszcza przy uwzględnieniu braku miejsca postojowego, każdorazowy wjazd auta do garażu lub wyjazd pojazdu z tego pomieszczenia będzie wiązał się z emisją hałasu (np. podczas odpalania pojazdu i utrzymywania go na włączonym silniku) oraz spalin (np. w trakcie oczekiwania na otwarcie drzwi garażowych). Za niewystarczające skarżąca uznała projektowane odprowadzanie spalin z samego pomieszczenia garażowego. Obecne rozwiązanie opierać ma się tylko na wentylacji grawitacyjnej, podczas gdy, zwłaszcza z uwagi na bezpośredni bliskość z nieruchomości sąsiadującą, koniecznym wydaje się wyposażenie tej części budynku w odpowiednie urządzenia pochłaniające substancje tego rodzaju.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, argumentując jak dotychczas.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Tytułem wstępu należy wyjaśnić, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z 16 lutego 2022 r. niniejsza sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 1842 - ustawa covidowa). W związku ze zmianą art. 15 zzs4 tej ustawy wynikającą z art. 4 pkt 3 ustawy z 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1090), która weszła w życie 3 lipca 2021 r., w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu. Zgodnie zaś z art. 15 zzs4 ust. 3 wskazanej ustawy covidowej przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.
Jednocześnie należy wskazać, że na tle powołanego przepisu w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażono pogląd, iż "prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie m.in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami uCOVID-19 jest m.in. ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19 (...). Z perspektywy zachowania prawa do rzetelnego procesu sądowego najistotniejsze jest zachowanie prawa przedstawienia przez stronę swojego stanowiska w sprawie (gwarancja prawa do obrony). (...) Dopuszczalne przepisami szczególnymi odstępstwo od posiedzenia jawnego sądu administracyjnego na rzecz formy niejawnej winno bowiem następować z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego" (zob. uchwała NSA z 30 listopada 2020 r., II OPS 6/19).
W okolicznościach niniejszej sprawy należy stwierdzić wypełnienie się warunków określonych w art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy covidowej. Rozpoznanie przedmiotowej sprawy jest konieczne, co znajduje potwierdzenie w zarządzeniu o rozprawie zdalnej z 14 stycznia 2022 r., jednakże rozprawy tej, wymaganej przez ustawę, nie można przeprowadzić na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku z uwagi na fakt, że uczestnicy postepowania nie potwierdzili możliwości technicznych w zakresie uczestniczenia w tej rozprawie, mimo wezwania, co skutkowało skierowaniem sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w trybie wskazanego przepisu, o czym strony zostały zawiadomione w drodze zarządzenia z 16 lutego 2022 r. Nie ulega przy tym wątpliwości, że wymagany przywołaną wyżej uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego standard ochrony praw stron i uczestników w niniejszej sprawie został zachowany, skoro wskazanym powyżej zarządzeniem strony zostały powiadomione o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie, względnie uzupełnienia dotychczasowej argumentacji.
Przechodząc zatem do kontroli legalności zaskarżonej decyzji należy wyjaśnić, że stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), w zw. z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 - p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.
Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 - p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji (postanowienia) następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a) , naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania (lit. b) lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Natomiast w myśl art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.
W tak określonym zakresie kognicji sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie jej z obrotu prawnego.
W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że decyzja jaką stanowi pozwolenie na budowę nie ma charakteru decyzji uznaniowej. Jeśli zostały spełnione wymagania określone w art. 35 ust. 1 pustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm. – p.b.) organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Jest to typowy przykład normy prawnej o charakterze związanym, kiedy organ nie ma żadnego "luzu decyzyjnego" i jeśli spełnione są przesłanki przewidziane wyżej powołanymi przepisami, to nie może wydać decyzji odmownej (por.m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 23 kwietnia 2013 r., II SA/Rz 77/13). A contrario, w przypadku niespełnienia wszystkich warunków określonych w przepisach, organ nie może wydać pozytywnej decyzji o pozwoleniu na budowę.
Zgodnie z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza:
1. zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
2. zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3. kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
4. wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
W powołanym art. 35 ustawy p.b. został określony zakres działania organu administracji architektoniczno-budowlanej przy zatwierdzaniu projektu budowlanego i wydawaniu pozwolenia na budowę. Podkreślić przy tym należy, że właściwy organ został pozbawiony możliwości ingerencji w zawartość merytoryczną projektu. Ocenie organu może podlegać jedynie zgodność przyjętych rozwiązań z prawem i to w zakresie ściśle określonym w ustawie. Dopuszczalne jest jedynie sprawdzenie zgodności projektu budowlanego (a więc projektu zagospodarowania działki i projektu architektoniczno-budowlanego) z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy oraz wymaganiami ochrony środowiska. Projekt zagospodarowania działki lub terenu podlega sprawdzeniu tylko pod kątem zgodności z przepisami, w tym zwłaszcza techniczno-budowlanymi. Do obowiązków organu należy również sprawdzenie kompletności projektu budowlanego, w tym czy posiada on wszystkie wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia (art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego), a także sprawdzenie, czy projekt ten został sporządzony przez osobę posiadającą właściwe (w rozumieniu przepisów rozdziału 2 Prawa budowlanego) uprawnienia budowlane.
Odnosząc powyższe do realiów niniejszej sprawy zauważyć należy, że organ odwoławczy uznał, że złożony przez inwestora projekt budowlany, po jego uzupełnieniu, jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jest kompletny, a zamierzenie inwestycyjne nie narusza żadnego z przepisów Prawa budowlanego i spełnia wymagania określone art. 35 ust. 1 tej ustawy. Konsekwencją powyższego było wydanie decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z instalacjami.
Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela te ustalenia oraz uznaje dokonaną przez organy ocenę materiału dowodowego w sprawie za zgodną z regulacjami k.p.a., w tym zwłaszcza z art. 80 k.p.a.
Jak już wskazano decyzja o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego nie ma charakteru uznaniowego, lecz związany. Oznacza to, że jej wydanie w żadnej mierze nie jest uzależnione od woli organu czy zgody (względnie braku zgody) sąsiada, a od spełnienia warunków ściśle określonych przepisami prawa. Rolą organu administracji architektoniczno-budowlanej jest zaś sprawdzenie przedłożonej przez inwestora dokumentacji przez pryzmat zgodności z brzmieniem przepisów Prawa budowlanego, przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki czy też przepisów obowiązującego dla terenu inwestycji miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ustawodawca w art. 35 ust. 4 p.b. expressis verbis wskazał, że organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę jeżeli spełnione są wymagania określone w art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 p.b.
Z zebranego w sprawie materiału dowodowego, prawidłowo zresztą zweryfikowanego przez organ odwoławczy wynika, że w toku kontrolowanego obecnie postępowania wyjaśniającego inwestor przedłożył wymaganą przepisami prawa dokumentację budowlaną, skorygowaną w zakresie wskazanym przez Wojewodę [...] w trakcie postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją.
Oceniając przedłożoną dokumentację budowlaną organ odwoławczy rzetelnie rozważył jej zgodność z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w P. z [...] r., przepisami Prawa budowlanego i przepisami techniczno-budowlanymi.
Z akt sprawy wynika, że inwestor planuje budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wewnętrznej instalacji gazowej wraz z budową instalacji zbiornikowej na gaz płynny z pojedynczym naziemnym zbiornikiem o pojemności 2700 dm3, instalacji wodociągowej, instalacji elektroenergetycznej, instalacji kanalizacji sanitarnej, na działce nr 206, w obrębie [...] w P., przy ul. A 91. Projektowany budynek zostanie podłączony do istniejących sieci: wodociągowej, kanalizacyjnej, energetycznej oraz będzie wyposażony w instalację gazu płynnego wraz z przydomowym zbiornikiem i instalacją centralnego ogrzewania zasilaną z kotłowni opalanej gazem płynnym. Usytuowanie zbiornika na gaz w odległości 1,5 m od granicy działki i 8,14 m od projektowanego budynku mieszkalnego, spełnia wymogi określone w § 179 ust. 4 i 6 rozporządzenia. Także zastosowane rozwiązania w kwestii odprowadzania wód opadowych oraz ochrony przeciwpożarowej przedmiotowej inwestycji zostały wyjaśnione i są z obowiązującymi przepisami, i na etapie skargi do sądu nie budzą sprzeciwu strony skarżącej.
Teren inwestycji jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, z którego wynika, że projektowana inwestycja, będzie zlokalizowana na obszarze oznaczonym symbolem L.32/MN, L.32.11 - przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną o czym stanowi § 13 ust. 3 pkt 1 lit.c m.p.z.p. W § 16 ust. 1 szczegółowo określono przeznaczenie terenu, warunki podziału na działki, warunki dla istniejącej oraz projektowanej zabudowy, dla terenów oznaczonych na rysunkach planu symbolem MN. I tak m.in. na terenach oznaczonych na symbolem MN ustala się jako podstawowo przeznaczenie terenów pod zabudowę zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna wolnostojąca, bliźniacza oraz szeregowa. W § 16 ust. 1 pkt 5 m.p.z.p. ustalono warunki dla projektowanej zabudowy, wskazując m.in., że w przypadku istniejącej zabudowy zlokalizowanej w granicy działki dla niezabudowanej sąsiedniej działki, dopuszcza się lokalizację zabudowy w granicy poprzez dobudowę do istniejącego obiektu, dopuszcza się lokalizację zabudowy w granicy działki, gdy ze względu na przepisy budowlane jest ona zbyt wąska dla lokalizacji zabudowy wolnostojącej, maksymalna wysokość zabudowy to 12 m w najwyższym punkcie kalenicy, ograniczono wysokości do 3 kondygnacji, w tym poddasze użytkowe oraz maksymalna odległość okapu od poziomu terenu - 6,0 m, dachy od dwuspadowych do wielospadowych o kącie nachylenia 35° z tolerancją ± 15°. Ustalono także nawiązanie do istniejącej zabudowy w sąsiedztwie (wysokości budynków, kształtu dachu), w celu tworzenia jednorodnych zespołów urbanistyczno-architektonicznych, lokalizacja garaży i obiektów gospodarczych wbudowanych w bryłę budynku mieszkalnego lub integralnie z nim związanych bądź sytuowanych w granicy działki, z obowiązkiem ich zblokowania z już istniejącą zabudową o podobnym przeznaczeniu na działce sąsiada, jeśli taka zabudowa istnieje, w przypadku lokalizacji garaży w parterze budynku mieszkalnego. W § 16 ust. 2 pkt 1 planu dla wyszczególnionych terenów, m.in. oznaczonych symbolem L.32/MN, L.32.11 lit. c wprowadza się dodatkowe ustalenia: zwiększa się maksymalną powierzchnię dla zabudowy bliźniaczej do 45%.
Wobec tego projektowana inwestycja jeśli chodzi o przeznaczenie terenu pozostaje w zgodzie z regulacjami m.p.z.p. Projektowany budynek mieszkalny jednorodzinny, ze względu na niewielką szerokość działki wzdłuż ulicy (13,69 m) i istniejący budynek mieszkalny w granicy z działką inwestora, zgodnie z zapisem m.p.z.p. został zaprojektowany i przystosowany do zabudowy bliźniaczej, w granicy działki, w styku z istniejącym budynkiem na działce sąsiedniej. Zlokalizowany został w linii zabudowy stanowiącej przedłużenie frontowej linii istniejącej zabudowy mieszkaniowej na sąsiedniej działce. Powierzchnia zabudowy obejmie 18,11% powierzchni działki, powierzchnia biologicznie czynna wyniesie 60% powierzchni działki, wysokość zabudowy wyniesie 7,76 m w najwyższym punkcie kalenicy i obejmuje dwie kondygnacje (parter i poddasze mieszkalne), kąt nachylenia dachu dwuspadowego wyniesie 26,57°, odległość okapu od poziomu terenu 4,84 m. Garaż będzie jednostanowiskowy (wymóg min. 1 miejsca parkingowego lub garażowego na dom) i został wbudowany w bryłę budynku i oddalony o ponad ustalone 5 m od linii rozgraniczającej ulicy. Obsługę komunikacyjna zapewnia zjazd z ul. A. Bryłę projektowanego budynku do gabarytów budynku sąsiedniego, nawiązując do istniejącej zabudowy w sąsiedztwie (wysokość budynku, kształt dachu, przedłużenie linii zabudowy części budynku istniejącego znajdującego się bezpośrednio przy granicy z działka inwestycyjną) w celu "tworzenia jednorodnych zespołów urbanistyczno- architektonicznych", jak stanowi m.p.z.p. Poza tym § 16 ust. 1 pkt 5 tiret 9 m.p.z.p. stanowi, iż w celu tworzenia jednorodnych zespołów urbanistyczno-architektonicznych należy nawiązywać do istniejącej zabudowy w sąsiedztwie w szczególności poprzez wysokość budynków i kształt dachu, a tiret 10 przewiduje obowiązek zblokowania garażu wbudowanego w bryłę budynku mieszkalnego, z już istniejącą zabudową o podobnym przeznaczeniu na działce sąsiada, jednakże wówczas, gdy taka istnieje. Z opisu projektu zagospodarowania terenu wskazano, że długość budynku w ścianie granicznej dostosowano ściśle do wymiarów ściany granicznej budynku sąsiedniego, wysokość ściany granicznej oraz położenie i kąty nachylenia projektowanej połaci dachowych dostosowano do istniejącego budynku na sąsiedniej posesji, co jest zgodne z powyższymi zapisami.
Zarzuty skargi sprowadzają się w istocie do kwestii braku harmonizacji inwestycji z zabudową bliźniaczą na działce skarżącej, co w jej ocenie nie odpowiada ustaleniom miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a także do kwestii możliwych immisji, polegających w jej ocenie na wykraczającym ponad przeciętną miarę emitowaniu hałasu i spalin z planowanego pomieszczenia garażowego. Zdaniem skarżącej prawidłowa i pełna ocena harmonizacji funkcji w zabudowie bliźniaczej pomiędzy planowaną inwestycją, a już posadowionym budynkiem sąsiadującym, z uwagi na zlokalizowanie pomieszczenia garażowego (czyli o funkcji niemieszkalnej) przy pomieszczeniu kuchennym domu skarżącej (o funkcji mieszkalnej), wskazuje na sprzeczność planowanej inwestycji z m.p.z.p. oraz zasadami urbanistyki i sztuki projektowej. Takie usytuowanie garażu w ocenie skarżącej w sposób oczywisty zakłóca ponad przeciętną miarę korzystanie z jej nieruchomości.
Wobec tego wskazać po pierwsze należy, iż w orzecznictwie wskazuje się, że obowiązek nawiązania do skali i charakteru zabudowy istniejącej nie oznacza bezwzględnego wymogu, aby segment budynku w zabudowie bliźniaczej stanowił lustrzane odbicie budynku istniejącego na nieruchomości sąsiedniej. Przez nawiązanie do skali i charakteru zabudowy istniejącej należy przede wszystkim rozumieć to, że budynek powinien być budynkiem mieszkalnym skoro na sąsiedniej nieruchomości znajduje się budynek o tym charakterze, jednocześnie nie oznacza to identyczności architektonicznej, a segment budynku w zabudowie bliźniaczej nie musi być lustrzanym odbiciem, powinien zachowywać, co najwyżej, pewien stopień podobieństwa. Owe podobieństwa powinny występować w zakresie gabarytów każdego z segmentów tj. powierzchni zabudowy, kubatury, szerokości elewacji frontowej itp. Jednocześnie skala nowego budynku ma nawiązywać do skali budynku istniejącego, co nie oznacza identyczności architektonicznej nowego budynku z budynkiem już istniejącym na nieruchomości sąsiedniej. Innymi słowy obiekt w zabudowie bliźniaczej to faktycznie 2 odrębne budynki przylegające do siebie jedną ze ścian, z uwzględnieniem powyższych podobieństw (por. wyroki NSA z 14 października 2014 r., II OSK 816/13; z 21 października 2016 r., II OSK 64/15; wyroki WSA w Poznaniu z 19 grudnia 2012 r., IV SA/Po 1104/12 IV; z 26 marca 2015 r., IV SA/Po 417/14; z 25 listopada 2015 r.; IV SA/Po 453/15 – orzeczenia.nsa.gov.pl). Dodać należy, że przepisy Prawa budowlanego nie zawierają legalnej definicji zabudowy bliźniaczej. Do pojęcia tego odwołuje się jedynie art. 3 pkt 2a p.b. definiujący budynek mieszkalny jednorodzinny. Zgodnie z nim, przez taki budynek należy rozumieć budynek wolnostojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku. Segment budynku w zabudowie bliźniaczej nie musi być zatem "lustrzanym odbiciem", lecz powinien zachowywać przynajmniej pewien stopień podobieństwa. W niniejszej sprawie, jak już wskazano bryłę projektowanego budynku do gabarytów budynku sąsiedniego, nawiązując do istniejącej zabudowy w sąsiedztwie (wysokość budynku, kształt dachu, przedłużenie linii zabudowy części budynku skarżącej znajdującego się bezpośrednio przy granicy z działka inwestycyjną. Oba budynki są budynkami mieszkalnymi, zatem projektowany budynek w stosunku do budynku skarżącej posiada ww. cechy, charakteryzujące zabudowę bliźniaczą, tym samym zarzuty w tym zakresie są nieuzasadnione.
Po drugie należy wskazać, że w ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że o naruszeniu uzasadnionego interesu osób trzecich przy udzielaniu pozwolenia na budowę można mówić tylko wówczas, gdy zostały naruszone konkretne przepisy obowiązujące w budownictwie, w tym przepisy techniczno-budowlane. Jeżeli zatem postępowanie prowadzone w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę wykaże sprzeczność z powyższymi wymogami, to spowodowane w wyniku jej realizacji dolegliwości dla otoczenia mogą zostać zakwalifikowane jako naruszające "uzasadnione interesy osób trzecich". A contrario, jeżeli decyzja o pozwoleniu na budowę nie wykazuje żadnej sprzeczności z powyższymi wymogami, to spowodowane realizacją inwestycji dolegliwości dla otoczenia nie mogą zostać zakwalifikowane jako naruszające uzasadnione interesy osób trzecich (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 listopada 2007 r., II OSK 1489/06; z 24 września 2015 r. II OSK 182/14; z 3 września 2009 r., II OSK 1433/08 oraz Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w: Łodzi z 4 listopada 2015 r., II SA/Łd 568/15; Rzeszowie z 26 listopada 2010 r., II SA/Rz 486/10 oraz Gorzowie Wielkopolskim z 14 maja 2014 r., II SA/Go 212/14). Pojęcie uzasadnionych interesów osób trzecich powinno być interpretowane w sposób obiektywny tj. zgodnie z regulującymi proces inwestycyjny przepisami w tym techniczno-budowlanymi. Interesy te muszą zatem znajdować umocowanie w przepisach powszechnie obowiązującego prawa. Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich nie może być jednak rozumiana w sposób absolutny. Nie chodzi bowiem o wszelkie utrudnienia jakie może przynieść planowana inwestycja, a jedynie o takie, które mogą dotyczyć naruszeń interesów prawnych, a nie interesów faktycznych innych osób. O naruszeniu interesu osób trzecich można więc mówić jedynie wtedy, gdy zostały naruszone w tym względzie konkretne przepisy, w tym także uregulowania prawa konstytucyjnego, prawa cywilnego a w głównej mierze tzw. prawa sąsiedzkiego (zob. wyroki NSA z 14 czerwca 2010 r., II OSK 960/09; z 30 stycznia 2019 r., II OSK 560/17). Należy przy tym zauważyć, że w art. 144 k.c. ustanowiona została odrębna, cywilnoprawna podstawa żądania ograniczenia oddziaływania immisji pośrednich na grunty sąsiednie a przepisy prawa administracyjnego, w tym prawa budowlanego, mogą stanowić jedynie uzupełniający element oceny stopnia zakłóceń, a przede wszystkim tego, czy przekraczają one przeciętną miarę, o której stanowi art. 144 k.c. Prawo budowlane ma za swój przedmiot uzasadnione interesy osób trzecich, o jakich mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b. Celem ich wykazania wymagane jest wskazanie naruszenia konkretnych przepisów prawa. Nie można w tym zakresie ferować dowolnych wniosków i żądań, ponieważ nie chodzi o wszelkie utrudnienia, jakie może przynieść realizacja danej inwestycji, a jedynie o takie, które mogą dotyczyć naruszenia interesu prawnego. Ograniczenia dotyczące wykonywania prawa własności wynikają m.in. z przepisów prawa administracyjnego rangi ustawowej, w tym z przepisów Prawa budowlanego. Konstatacja ta dotyczy również art. 140 k.c., w myśl którego korzystanie przez właściciela z rzeczy (nieruchomości) zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem jego prawa, jest możliwe w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego. Ponadto podkreślenia wymaga, iż ochrona wynikająca z treści art. 140 k.c. w takiej samej części dotyczy osób trzecich w stosunku do osoby inwestora, jak również samego inwestora. Zarówno sąsiedzi inwestora, jak i on sam, mają prawo do korzystania ze swojej nieruchomości, zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa.
Końcowo należy wskazać, że z faktu sąsiedztwa nieruchomości wynika wzajemna zależność. Ustawodawca przewidział szereg sytuacji, kiedy wzajemne uprawnienia sąsiadów będą na siebie zachodzić i uznając za konieczne, wprowadził odpowiednie regulacje, których nieprzestrzeganie spowoduje naruszenie prawa i da drugiej stronie sporu możliwość dochodzenia swoich praw przed sądem cywilnym. Jedną z podstawowych zasad, jest regulacja nakładająca na właściciela nieruchomości, przy wykonywaniu przez niego swego prawa, obowiązek powstrzymywania się od działań, które by zakłócały korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych. Tym samym ewentualne przekroczenie dopuszczalnego poziomu immisji w rozumieniu ustawy Kodeks Cywilny może rodzić określone roszczenia cywilnoprawne.
W realiach niniejszej spawy trudno uznać, że korzystanie z garażu przez inwestora powodować będzie immisje, powodujące zakłócanie korzystania z nieruchomości ponad miarę, szczególnie, że wymóg zabezpieczenia miejsca parkingowego lub garażowego w ramach działki, w ilości minimalnej 1 miejsca parkingowego lub garażu na dom wynika wprost z regulacji § 16 ust. 1 pkt 3 lit. d m.p.z.p.
Podsumowując sąd uznał, że w kontrolowanej sprawie nie doszło do naruszenia uzasadnionych interesów skarżącej, zaś zaskarżona decyzja została wydana na podstawie kompletnego i poprawnie ocenionego materiału dowodowego. W toku postępowania poprzedzającego jej wydanie nie doszło do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. W motywach decyzji organ rzeczowo przedstawił przesłanki, które zadecydowały o jej podjęciu oraz ustosunkował się do zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji.
Z tych wszystkich powodów, sąd nie stwierdziwszy przesłanek do usunięcia zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego, zobligowany był oddalić skargę.
Mając powyższe na uwadze sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
is
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło