II SAB/Łd 87/25
WyrokWSA w Łodzi2025-08-06
Skład orzekający: Sędzia WSA Agnieszka Grosińska – Grzymkowska, Sędzia WSA Michał Zbrojewski, Asesor WSA Tomasz Porczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej, odmawiając jej udzielenia na podstawie twierdzenia o nadużyciu prawa do informacji publicznej przez wnioskodawcę, zamiast wydać decyzję o odmowie?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, ponieważ nie wydał decyzji o odmowie jej udzielenia, mimo że zakwestionował publiczny charakter żądanych danych. Odmowa udzielenia informacji publicznej, nawet w przypadku podejrzenia nadużycia prawa, powinna nastąpić w formie decyzji administracyjnej, a nie zwykłego pisma informacyjnego. Samo twierdzenie o nadużyciu prawa nie pozbawia informacji jej publicznego charakteru ani nie zwalnia organu z obowiązku formalnego rozpatrzenia wniosku.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej stanowiska do pomiaru prędkości pojazdów na terenie KPP w Ł. Organ odpowiedział pismem, twierdząc, że żądana informacja nie jest informacją publiczną, lecz dotyczy indywidualnej sprawy wnioskodawcy (postępowania w sprawie wykroczenia) i stanowi próbę nadużycia prawa do informacji. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu, zarzucając naruszenie przepisów Konstytucji RP, międzynarodowego paktu oraz ustawy o dostępie do informacji publicznej. Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko, wnosząc o oddalenie skargi.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zobowiązał Komendanta Powiatowego Policji w Ł. do rozpatrzenia wniosku skarżącego w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt, stwierdził bezczynność organu bez rażącego naruszenia prawa i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 6 sierpnia 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Grosińska – Grzymkowska Sędziowie: Sędzia WSA Michał Zbrojewski Asesor WSA Tomasz Porczyński (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 sierpnia 2025 roku sprawy ze skargi J. Ł. na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w Ł. w sprawie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Komendanta Powiatowego Policji w Ł. do rozpatrzenia wniosku J. Ł. z dnia 15 maja 2025 roku w terminie 14 dni od dnia zwrotu organowi akt wraz z prawomocnym orzeczeniem; 2. stwierdza, że Komendant Powiatowy Policji w Ł. dopuścił się bezczynności, która miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa; 3. zasądza od Komendanta Powiatowego Policji w Ł. na rzecz skarżącego J. Ł. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. dc
W dniu 27 maja 2025 r. J. Ł. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w Ł. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, w której zarzucał naruszenie:
- art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych w zakresie w jakim przepis ten stanowi o prawie do swobodnego wyrażania opinii obejmującego swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji i poglądów, bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie na wniosek informacji podlegającej udostępnieniu, co doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa człowieka do informacji;
- art. 61 ust. 1 Konstytucji RP poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i w konsekwencji nieudostępnienie informacji publicznej na wniosek, skutkujące ograniczeniem konstytucyjnego prawa do informacji;
- art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (dalej: u.d.i.p.) w zakresie, w jakim z przepisów tych wynika, że informacja nieudostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej jest udostępniana na wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od daty złożenia wniosku, poprzez brak ich zastosowania polegający na niezrealizowaniu wniosku skarżącego o udzielenie informacji publicznej
Z uwagi na powyższe skarżący wnosił o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności; zobowiązanie organu do załatwienia wniosku skarżącego niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku; zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skarżący wskazywał, że wnioskiem z dnia 15 maja 2025 r. wystąpił do Komendanta Powiatowego Policji w Ł. o udzielenie informacji publicznej o następującej treści:
1. Czy na terenie KPP w Ł. w dniu 4 maja znajdowało się stanowisko do przeprowadzania testu stałej odległości przyrządu do pomiaru prędkości pojazdów w kontroli ruchu drogowego – przyrząd laserowy o znaku fabrycznym ULTRALYTE LTI 20-20 100 LR?
2. Wnoszę o wskazanie daty, kiedy to stanowisko zostało wyznaczone, w jaki sposób zostało wyznaczone i jak fakt jego wyznaczenia został udokumentowany?
3. W przypadku odpowiedzi twierdzącej na powyższe pytania, proszę o wskazanie w którym miejscu na terenie KPP w Ł. znajdowało się w/w stanowisko w dniu 4 maja?
4. Czy w/w stanowisko w całości lub w jakiejś części (jakiej?) objęte jest monitoringiem wizyjnym zainstalowanym na terenie KPP w Ł.?
5. Jak długo rejestratory przechowują nagrania z monitoringu zainstalowanego w KPP w Ł. obejmującego miejsce dokonywania testu stałej odległości?
W odpowiedzi na powyższy wniosek, pismem z dnia 23 maja 2025 r. został poinformowany przez Komendanta Powiatowego Policji w Ł., że zgłoszone przez niego żądanie nie odnosi się do sprawy publicznej, a do indywidualnej sprawy wnioskodawcy (związanej z prowadzonym wobec skarżącego postępowaniem w sprawie o wykroczenie w ruchu drogowym). Stąd też żądana informacja nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu przepisów u.d.i.p., a działania skarżącego stanowią próbę nadużycia prawa do informacji publicznej.
W ocenie skarżącego, treść doręczonego pisma wskazuje, że organ w sposób nieuprawniony dokonał włączenia złożonego w dniu 15 maja 2025 r. wniosku o udzielenie informacji publicznej, w poczet materiałów odrębnej sprawy, prowadzonej przed organem pod nr [...], na podstawie odrębnych przepisów, niż przepis u.d.i.p. Powyższe czyni wniesioną skargę w pełni zasadną.
W odpowiedzi na skargę Komendant Powiatowy Policji w Ł., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosił o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W uzasadnieniu pełnomocnik organu potwierdził zarówno okoliczność wpłynięcia wyżej wskazanego wniosku skarżącego z dnia 15 maja 2025 r. o udzielenie informacji publicznej, jak i sposób jego załatwienia, w drodze pisma organu z dnia 23 maja 2025 r. Odnosząc się do zarzutów wniesionej skargi pełnomocnik organu wskazał, że w stosunku do skarżącego prowadzone jest postępowanie w sprawie o wykroczenie w ruchu drogowym, to jest o czyn z art. 92a § 2 Kodeksu wykroczeń, związany z przekroczeniem przez skarżącego w dniu 4 maja 2025 r. dozwolonej prędkości prowadzonego pojazdu w terenie zabudowanym. W ocenie organu zgłoszone przez skarżącego żądanie z dnia 15 maja 2025 r. w trybie przepisów u.d.i.p., ma na celu uzyskanie de facto informacji na potrzeby prowadzonego w stosunku do strony postępowania w sprawie o wykroczenie i jako takie, stosownie do poglądów wyrażanych w orzecznictwie sądów administracyjnych, nie może zostać uznane wniosek o udzielenie informacji publicznej. Za zasadnością powyższego stwierdzenia przemawia treść składanych do organu pism skarżącego z dnia 12 i 14 maja 2025 r. O uzyskanie tych informacji strona powinna bowiem wnioskować w trybie postępowania dowodowego w toczącym się postępowaniu w sprawie o wykroczenie, o czym zresztą została skutecznie pouczona. Stąd też, zdaniem pełnomocnika organu, udzielenie skarżącemu pismem z dnia 23 maja 2025 r., a więc w przewidzianym prawem terminie, wyjaśnień, z jakiego powodu jego wniosek z dnia 15 maja 2025 r. nie może zostać uwzględniony, czyni stawiany organowi zarzut bezczynności bezpodstawnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności wskazać należy, że przedmiotowa skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do uprawnienia wynikającego z art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. 2024 r. poz. 935 ze zm.) – dalej: p.p.s.a. W myśl przywołanego przepisu sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Zgodnie z art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przy czym jak wynika z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Ponadto w myśl § 2 przywołanego przepisu sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.
Przedmiotem niniejszej skargi J. Ł. uczynił bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w Ł. w sprawie udzielenia informacji publicznej, w zakresie określonym we wniosku z dnia 15 maja 2025 r.
Wskazać na wstępie należy, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności, wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. (por. wyroki NSA z 25 września 2018 r., I OSK 1467/18; z 15 grudnia 2017 r., I FSK 1238/16; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej ma zaś miejsce w sytuacji, gdy podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej posiadając żądaną informację, nie udostępnia jej i nie wydaje decyzji o odmowie udostępnienia, lub też informuje wnioskodawcę, że wnioskowana informacja nie jest informacją publiczną w sytuacji, gdy taką informację stanowi. Nie można natomiast zarzucić bezczynności adresatowi wniosku, jeżeli nie posiada on informacji wskazanej we wniosku. W takim przypadku podmiot publiczny powinien o tym fakcie powiadomić wnioskującego (por. wyroki NSA z 18 kwietnia 2012 r., I OSK 192/12; z 30 września 2015 r., I OSK 2093/14; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Podkreślić również należy, że dla zasadności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność dokonana, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną albo też niezawinioną opieszałością organu, czy też wiąże się z jego przeświadczeniem, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinny zostać dokonane (por. wyroki NSA z 25 września 2018 r., I OSK 1467/18; z 15 grudnia 2017 r., I FSK 1238/16; www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Szczegółowe unormowania dotyczące dostępu do informacji publicznej regulują przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902) -dalej: u.d.i.p. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Przykładowy, otwarty katalog informacji publicznej został określony w art. 6 u.d.i.p. Prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu, z zastrzeżeniem art. 5, a wykonanie tego prawa nie wymaga wykazania interesu prawnego lub faktycznego (art. 2 ust. 1-2 u.d.i.p.). Ponadto, jak wynika z art. 5 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (ust. 1), jak również ze względu na prywatność osoby fizycznej lub przedsiębiorcy, przy czym ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji oraz w przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa (ust. 2). Zgodnie z art. 10 ust. 1 u.d.i.p. informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek. Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1-2 u.d.i.p.). Zgodnie z art. 14 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Stosownie do art. 16 ust. 1 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji.
Podkreślenia wymaga również, że w przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej rzeczą sądu, w pierwszej kolejności jest ustalenie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym u.d.i.p. Zakres podmiotowy wyznacza wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.), zaś zakres przedmiotowy obejmuje pojęcie "informacji publicznej" (art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p). Dopiero stwierdzenie, że podmiot do którego zwróciła się strona skarżąca był zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, oraz że żądana przez stronę informacja miała charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów powołanej ustawy, pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić danemu podmiotowi bezczynność.
W rozpoznawanej sprawie bezsporne pomiędzy stronami pozostaje, że Komendant Powiatowy Policji w Ł. jest podmiotem zobowiązanym do udostepnienia informacji publicznej, wymienionym w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Nie ulega także wątpliwości, iż objęte żądaniem skarżącego z dnia 15 maja 2025 r. informacje, dotyczące de facto sposobu realizacji ciążącego na organie ustawowego obowiązku czuwania nad bezpieczeństwem i porządkiem ruchu na drogach, kierowanie ruchem i jego kontrolowania (art. 129 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym), stanowią informację publiczną w rozumieniu przepisów u.d.i.p., o której mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b, c, pkt 3 lit. a, f ustawy.
Natomiast zasadniczą kwestią sporną, upatrywaną przez skarżącego jako bezczynność organu, pozostaje zasadność odmowy udzielenia żądanych informacji, które jak przyznaje organ w kierowanym do skarżącego piśmie z dnia 23 maja 2025 r., dotyczą kwestii publicznych, jednak nie mogą zostać uznane za informacje publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., gdyż strona wnosi o ich udostępnienie w związku z indywidualną własną sprawą – prowadzonym postępowaniem w sprawie o wykroczenie w ruchu drogowym. Tym samym zdaniem organu, działanie skarżącego jako próba nadużycia prawa do informacji publicznej uzasadnia odmowne rozpatrzenie wniosku z dnia 15 maja 2025 r.
Mając na uwadze tak zakreśloną istotę sporu wskazać należy, w ślad za ugruntowanym poglądem sądów administracyjnych, że jeżeli konkretna informacja ma charakter informacji publicznej, to nie może być tej cechy pozbawiona wówczas, gdy jej udostępnienie, zdaniem podmiotu zobowiązanego, mogłoby służyć celowi prywatnemu, indywidualnemu. Podkreślić bowiem należy, że wymóg wykazania przez wnioskodawcę, iż uzyskanie informacji publicznej jest "szczególnie istotne dla interesu publicznego" ustawodawca zastrzegł jedynie dla sytuacji, w których objęta żądaniem udostępnienia informacja publiczna stanowi informację przetworzoną. Stąd też brak jest podstaw do stwierdzenia, że "cel prywatny" wnioskującego stanowi przesłankę ograniczającą dostęp do informacji publicznej, a tym bardziej, że powoduje utratę jej publicznego charakteru. Nie wynika to w szczególności ani z treści art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p określających zakres przedmiotowy pojęcia "informacja publiczna", ani tym bardziej z treści art. 2 u.d.i.p. definiującego podmiot uprawniony do otrzymania informacji publicznej. Odmowa zastosowania wymienionych przepisów wyłącznie w oparciu o ustalenie, że zamiarem wnioskodawcy jest ich wykorzystanie w celu prywatnym, byłaby odmową ich stosowania w oparciu o nieznane kryterium ustawowe. (por. wyroki NSA: z 16 lipca 2024 r., III OSK 2702/23, z 17 września 2024 r., III OSK 2547/22, z 23 października 2024 r., III OSK 319/23, z 22 listopada 2024 r., III OSK 942/24; z 11 marca 2025 r. III OSK 325/24; www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wobec powyższego prezentowane w niniejszej sprawie stanowisko organu, co do braku możliwości uznania, objętej wnioskiem skarżącego z dnia 15 maja 2025 r., informacji za informację publiczną, z uwagi na fakt, iż nie odnosi się do sprawy publicznej, a jest związana z innym postępowaniem, prowadzonym w indywidualnej sprawie skarżącego, nie znajduje uzasadnienia.
Dalej, odnośnie do prezentowanego przez organ stanowiska, co do nadużywania przez przysługującego skarżącemu prawa dostępu do informacji publicznej podkreślenia wymaga, że mechanizm nadużywania prawa dostępu do informacji publicznej pozostaje w bezpośrednim związku z celami i motywami, które towarzyszą wnioskodawcy przy zgłoszeniu żądania udostępnienia informacji publicznej, a cele te i motywy mają charakter subiektywny i mogą mieć znaczenie przy ocenie sposobu czynienia użytku przez wnioskodawcę z przysługującego mu publicznego prawa podmiotowego dostępu do informacji publicznej. Z charakteru konstrukcji nadużycia publicznego prawa podmiotowego, w tym również publicznego prawa dostępu do informacji publicznej, wynika, że zachowanie mające cechy nadużywania prawa nie powinno korzystać z ochrony prawnej (por. wyrok NSA z 30 sierpnia 2012 r., I OSK 799/12; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Przy czym odmowa ochrony nie następuje jednak przez zakwestionowanie przedmiotu określonego prawa, lecz wiąże się z odmową realizacji roszczenia. Nadużycie prawa do informacji publicznej może bowiem zachodzić dopiero gdy takie prawo do dostępu do konkretnej informacji publicznej wnioskodawcy przysługuje. Zatem w pierwszej kolejności konieczne jest, aby żądana informacja była informacją publiczną a dopiero należy wykazać, że żądanie jej udostępnienia stanowi nadużycie prawa. W tej sytuacji odmowa udostępnienia informacji publicznej powinna następować w drodze decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, co wynika z powołanego wcześniej art. 16 ust.1 u.d.i.p. Przepis ten nie wiąże bowiem tej formy rozstrzygnięcia z jakąkolwiek konkretną materialną podstawą odmowy udostępnienia informacji publicznej, a co za tym idzie należy przyjąć, że dotyczy wszelkich podstaw odmowy udostępnienia takiej informacji. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się nadto, że forma decyzji przewidziana dla reakcji organu na nadużywanie prawa dostępu do informacji publicznej znajduje dodatkowo uzasadnienie w specyfice samego mechanizmu nadużywania prawa dostępu do informacji publicznej. Skuteczne kwestionowanie zjawiska nadużywania takiego prawa, w tym publicznego prawa podmiotowego do informacji publicznej, nie może nie odnosić się do motywów i celów stanowiących podstawę złożonego wniosku, a zatem do ocen i ustaleń w zakresie stanu faktycznego sprawy. Wszystkie te okoliczności powinny być przez organ wskazane i ocenione z podaniem argumentacji dlaczego stanowią one podstawę dla przyjęcia przez organ, że podmiot korzystający z publicznego prawa podmiotowego dostępu do informacji publicznej nadużywa tego prawa. Gwarancji przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w tym zakresie i przedstawienia powodów kwalifikacji określonego zachowania jako nadużycia prawa dostępu do informacji publicznej nie daje forma zwykłego pisma informującego o nieudzieleniu informacji. Gwarancję taką daje natomiast zastosowanie w takim przypadku formy decyzji administracyjnej, która zgodnie z art. 107 § 1 pkt 6 i § 2 k.p.a. powinna zawierać uzasadnienia faktyczne i prawne, przy czym uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Forma decyzji czyni tym samym również realną kontrolę instancyjną odmowy udostępnienia informacji publicznej w przypadku nadużywania prawa dostępu do takiej informacji, jak i kontrolę sądowoadministracyjną. Dotarcie do motywów, jakimi kierował się organ kwalifikując określone zachowanie jako nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej, jest niewątpliwie bardziej realne w przypadku analizy motywów decyzji administracyjnej niż lektury pisma informującego o nieudzieleniu informacji (por. wyroki NSA: z 13 lutego 2025 r., III OSK 1810/24; z 24 stycznia 2025 r., III OSK 3158/23; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Stąd też, kwestia nadużycia prawa do informacji nie może być przedmiotem badania w sprawie bezczynności organu w udostępnieniu informacji publicznej. Okoliczność ta będzie miała natomiast pierwszorzędne znaczenie w kontekście decyzji odmownej, a prawidłowość jej zastosowania zostanie zbadana w ramach następczej kontroli instancyjnej i sądowoadministracyjnej (por. wyrok NSA z 21 marca 2025 r., III OSK 2070/24; www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W rozpoznawanej sprawie bezsporne pozostaje, że Komendant Powiatowy Policji w Ł. nie wydał , na podstawie art. 16 ust. 1 1 u.d.i.p. decyzji o odmowie udzielenia skarżącemu informacji publicznej, w zakresie określonym we wniosku z dnia 15 maja 2025 r., co kończyłoby formalnie prowadzone postępowanie. W ocenie Sądu rozpoznającego przedmiotową skargę, za tego rodzaju rozstrzygnięcie nie sposób uznać kierowane do skarżącego pismo organu z dnia 23 maja 2025 r. Co prawda Sąd ma na uwadze, wyrażany w orzecznictwie sadów administracyjnych pogląd, że o charakterze konkretnego pisma przesądza jego treść, a nie nazwa, niemniej jednak aby dany dokument mógł zostać uznany za decyzję, winien zawierać przynajmniej: oznaczenie organu i adresata, rozstrzygnięcie oraz podpis osoby uprawnionej do jego podjęcia. Wskazane wyżej pismo nie zawiera wszystkich elementów koniecznych decyzji, gdyż pozbawione jest rozstrzygnięcia. Za takie nie można bowiem uznać stwierdzenia, że zakres przedmiotowy wniosku inicjującego postępowanie nie stanowi danych publicznych z racji na nadużywanie - w ocenie organu - przez skarżącego prawa do informacji. Organ nie mógł więc opisanym dokumentem odmówić udostępnienia informacji publicznej, skoro w sposób niebudzący wątpliwości zakwestionował publiczny walor danych żądanych przez stronę. Tego rodzaju akt należałoby zatem uznać, co najwyżej za pismo informacyjne, nie zaś decyzję administracyjną rozstrzygającą sprawę co do istoty. Zaznaczenia w tym miejscu wymaga, że rozstrzygnięcia sprawy nie można domniemywać ani wyprowadzać z treści uzasadnienia decyzji, gdyż powinno być ono wyrażone expressis verbis w osnowie (sentencji) decyzji, w sposób jednoznaczny i nie budzący jakichkolwiek wątpliwości (por. wyrok NSA z 21 marca 2025 r., III OSK 2070/24; www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 1, pkt 3 i § 1a p.p.s.a., zobowiązał organ do załatwienia wniosku skarżącego z dnia 15 maja 2025 r., w terminie 14 dni od dnia zwrotu organowi akt wraz z prawomocnym orzeczeniem, stwierdzając jednocześnie, że organ dopuścił się bezczynności, która to bezczynność miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa (pkt 1 i pkt 2 wyroku). W przedmiocie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a.(pkt 3 wyroku).
P.K.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło