III SA/Łd 1169/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Irena Krzemieniewska po rozpoznaniu w dniu 26 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 23 maja 2014 r. w sprawie ze skargi A. F., J. J., M. K. i H. D. na uchwałę Zarządu Powiatu w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przyjęcia harmonogramu likwidacji Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego w Ł. postanawia: przywrócić termin do wniesienia skargi kasacyjnej. k.p. Wyrokiem z dnia 23 maja 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę A. F., J. J. M. K. i H. D. na uchwałę Zarządu Powiatu w B. z dnia [...] r. w przedmiocie przyjęcia harmonogramu likwidacji Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego w Ł. Odpis tego wyroku wraz z uzasadnieniem doręczono skarżącej M. K. w dniu 24 czerwca 2014 r. W dniu 27 czerwca 2014 r. skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata. Postanowieniem z dnia 10 lipca 2014 r. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. W dniu 17 lipca 2014 r. Okręgowa Rada Adwokacka w Ł. wyznaczyła pełnomocnikiem skarżącej M. K. adwokat E. I. W dniu 30 lipca 2014 r. pełnomocnik skarżącej zapoznała się z aktami sprawy i złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu tego wniosku pełnomocnik skarżącej podniosła, że pismo Okręgowej Rady Adwokackiej w Ł. z dnia 17 lipca 2014 r. otrzymała w dniu 29 lipca 2014 r. Razem z delegacją otrzymała pismo Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 14 lipca 2014 r., skierowane do Okręgowej Rady Adwokackiej w Ł., z którego wynika, że sprawa dotyczy skargi kasacyjnej a skarżąca w dniu 24 czerwca 2014 r. otrzymała odpis wyroku wraz z uzasadnieniem. Pełnomocnik nadmieniła również, że skarżąca do tej pory nie skontaktowała się z nią. Ponieważ upłynął już termin do wniesienia skargi kasacyjnej a nie mogła dotrzymać go z uwagi na zbyt późne ustanowienie, wniosła o jego przywrócenie. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 31 lipca 2014 r. pełnomocnik skarżącej została wezwana do uzupełnienia ww. wniosku przez złożenie jego czterech odpisów oraz przez złożenie skargi kasacyjnej wraz z jej czterema odpisami w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej bez rozpoznania. Wezwanie doręczono pełnomocnikowi skarżącej w dniu 11 sierpnia 2014 r. W dniu 18 sierpnia 2014 r. pełnomocnik skarżącej uzupełniła wniosek o przywrócenie terminu o wskazane w zarządzeniu dokumenty. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl przepisów art. 86 i art. 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - powoływanej dalej jako p.p.s.a.), uchybiony termin można przywrócić, jeżeli spełnione zostaną następujące przesłanki: strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu, wniosek taki zostanie wniesiony w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, równocześnie ze złożeniem wniosku strona dokona czynności, dla której określony był termin, we wniosku uprawdopodobnione zostaną okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego. Dla przywrócenia terminu konieczne jest, aby wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione łącznie, w przeciwnym razie wniosek podlega oddaleniu bądź też – w przypadku wniosku spóźnionego lub z mocy ustawy niedopuszczalnego – odrzuceniu przez sąd. Najistotniejszą pozostaje kwestia dotycząca zachowania przewidzianego w art. 87 § 1 p.p.s.a. siedmiodniowego terminu do złożenia prośby o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, a to z kolei wymaga prawidłowego ustalenia daty, w której ustała przyczyna uniemożliwiająca wniesienie skargi kasacyjnej w terminie. Oznacza to, że zawsze, także w przypadku wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, rozważyć należy czy początek wskazanego siedmiodniowego terminu, należy liczyć od dnia, w którym adwokat dowiedział się o ustanowieniu go pełnomocnikiem z urzędu, czy też uwzględniając okoliczności sprawy należy ten termin liczyć od innej daty. Zgodnie z art. 177 § 1 p.p.s.a. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Przepis ten jest jednoznaczny i nie pozostawia wątpliwości, że od momentu doręczenia skarżącej odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem, liczony jest bieg terminu do złożenia skargi kasacyjnej niezależnie od tego, czy strona ustanowiła pełnomocnika z wyboru, czy też wystąpiła z wnioskiem o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Przewidziany w art. 175 § 1 p.p.s.a. przymus adwokacko-radcowski nie oznacza, że ubieganie się o przyznanie pełnomocnika z urzędu ma wpływ na interpretację art. 177 § 1 p.p.s.a. Przepisy ustawy nie przewidują wstrzymania biegu terminów ustawowych. Tak więc również postępowanie w przedmiocie prawa pomocy nie może stanowić i nie stanowi podstawy do wstrzymania lub wydłużenia biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Z uwagi na przedmiot rozstrzyganego wniosku strony skarżącej podkreślić trzeba, iż Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 27 czerwca 2000 r., sygn. akt I CZP 62/00 (publ. OSNC 2001/1/7) wyraził pogląd, iż "przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia kasacji przez pełnomocnika ustanowionego przez Sąd ustaje w dniu, w którym miał on rzeczywistą możliwość wniesienia kasacji, a nie w dniu dowiedzenia się przez niego o wyznaczeniu go pełnomocnikiem". Ten pogląd prawny został zaakceptowany na gruncie postępowania przed sądami administracyjnymi, czemu dano wyraz formułując stanowisko, iż skarga kasacyjna jest szczególnego rodzaju pismem procesowym, obwarowanym obowiązkiem sporządzenia przez wykwalifikowanego pełnomocnika i w przypadku ustanowienia pełnomocnika w trybie art. 244 p.p.s.a. za dzień, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej należy uznać dzień, w którym pełnomocnik miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej, co może nastąpić dopiero po zapoznaniu się z aktami sprawy, stanowiskiem skarżącego co do zakresu zaskarżenia i po sporządzeniu skargi kasacyjnej, nie później jednak niż z upływem 30 dni od dnia, gdy pełnomocnik zawiadomiony został o wyznaczeniu do reprezentowania strony. Pełnomocnik taki nie może bowiem być w uprzywilejowanej pozycji w stosunku do pełnomocnika z wyboru, związanego terminem do sporządzenia skargi kasacyjnej określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. (vide postanowienia NSA: z dnia 9 grudnia 2009 r., sygn.akt II OZ 1093/09; z dnia 8 czerwca 2006 r., sygn.akt I FZ 198/06; z dnia 24 października 2013 r., sygn.akt I OZ 999/13; postanowienie WSA w Olsztynie z dnia 8 października 2010 r., sygn.akt II SA/Ol 364/13 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy przypomnieć trzeba, iż jak wynika z akt niniejszej sprawy strona skarżąca w dniu 30 maja 2014 r. wystąpiła o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia orzeczenia, co miało miejsce w dniu 24 czerwca 2014 r. Z kolei w dniu 25 czerwca 2014 r. strona skarżąca, stosownie do art. 244 p.p.s.a. wystąpiła o przyznanie prawa pomocy. Ponieważ uczyniła to przed upływem trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, nie można uznać, że uchybienie terminu do złożenia skargi kasacyjnej nastąpiło z winy skarżącej. Następnie, postanowieniem z dnia 10 lipca 2013 r. referendarz sądowy przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego poprzez ustanowienie adwokata. Stosowną informację w tym zakresie, pismo z ORA w Ł. z dnia 17 lipca 2014 r. o wyznaczeniu pełnomocnikiem skarżącej adwokata E. I., pełnomocnik odebrała w dniu 29 lipca 2014 r. W dniu 30 lipca 2014 r. zapoznała się z aktami niniejszej sprawy i wniosła o udostępnienie kserokopii z akt sprawy. Tego samego dnia, złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Skargę kasacyjną wraz z jej odpisami i odpisami wniosku złożyła w dniu 18 sierpnia 2014 r. W świetle powyższego, w ocenie sądu stwierdzić trzeba, iż w warunkach niniejszej sprawy przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej ustała w dniu 30 lipca 2014 r., kiedy to działający z urzędu pełnomocnik skarżącej po zapoznaniu się z materią sprawy miał możliwość wniesienia skargi kasacyjnej wraz z wnioskiem o przywrócenia terminu do jej złożenia. Data ta mieści się w trzydziestodniowym terminie od dnia, w którym pełnomocnik dowiedział się, że został ustanowiony w tej sprawie pełnomocnikiem z urzędu, co miało miejsce w dniu 29 lipca 2014 r. Tym samym, pełnomocnik strony skarżącej składając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej zachował termin siedmiu dni wynikający z art. 87 § 1 p.p.s.a. Z tych wszystkich względów uznać należy, że spełnione zostały łącznie wszystkie przesłanki, od których zależy przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i stąd na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. sąd orzekł o przywróceniu uchybionego terminu. k.p.