III SA/Łd 39/16

WyrokWSA w Łodzi2016-07-06

Skład orzekający: Janusz Nowacki, Ewa Cisowska-Sakrajda, Teresa Rutkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wykonanie prawomocnego orzeczenia o eksmisji, nawet w drodze egzekucji komorniczej, stanowi przesłankę do wymeldowania osoby z miejsca dotychczasowego pobytu stałego, niezależnie od jej woli lub zamiaru zerwania więzi z tym miejscem?
Ratio decidendi
Wykonanie prawomocnego orzeczenia o eksmisji, nawet w drodze egzekucji komorniczej, jest równoznaczne z ustaniem pobytu osoby w dotychczasowym miejscu zamieszkania i stanowi wystarczającą przesłankę do orzeczenia o jej wymeldowaniu. Organy administracji nie badają wówczas dobrowolności i trwałości opuszczenia lokalu, ponieważ sam fakt opuszczenia lokalu na skutek prawomocnego orzeczenia eksmisyjnego jest wystarczający do stwierdzenia ustania pobytu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. K. na decyzję Wojewody Łódzkiego utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy A. o wymeldowaniu skarżącej z pobytu stałego. Wymeldowanie nastąpiło po prawomocnym postanowieniu sądu o przysądzeniu własności nieruchomości na rzecz J. G. i wykonaniu orzeczenia eksmisyjnego przez komornika sądowego. Skarżąca kwestionowała legalność przejęcia nieruchomości i utrzymywała, że nie miała zamiaru zerwać więzi z lokalem, a jej rzeczy osobiste nadal się tam znajdują. Wniosła o uchylenie decyzji o wymeldowaniu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 6 lipca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda Sędzia NSA Teresa Rutkowska Protokolant specjalista Aneta Brzezińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lipca 2016 roku sprawy ze skargi M. K. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymeldowania 1. oddala skargę; 2. przyznaje adwokat A. O. prowadzącej Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ul. [...], kwotę 590,40 (pięćset dziewięćdziesiąt i 40/100) złotych obejmującą podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu skarżącej M. K. i nakazuje wypłacić powyższą kwotę adwokat A. O. z funduszu Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Decyzją z dnia [...] r., działając na podstawie art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (tekst jedn. Dz. U. z 2015, poz. 388) i art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jedno Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania M. K. od decyzji Wójta Gminy A. z dnia [...] r. nr [...], orzekającej o wymeldowaniu M. K. z pobytu stałego w posesji nr [...] położonej przy ul. G. w J., Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Ww. decyzja orzekająca o wymeldowaniu M. K. z pobytu stałego, kończyła postępowanie wszczęte na wniosek J. G.. Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji organ odwoławczy wskazał, że materialnoprawną podstawę orzeczenia o wymeldowaniu osoby z dotychczasowego miejsca pobytu stałego stanowią przepisy ustawy o ewidencji ludności. Ustawa ta nakłada na organ meldunkowy obowiązek ewidencjonowania pobytu obywateli polskich zgodnie ze stanem faktycznym. Realizacji tego obowiązku służy między innymi przepis art. 35 tejże ustawy, zgodnie z którym organ gminy, właściwy ze względu na położenie nieruchomości wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela, bądź innego podmiotu dysponującego tytułem prawnym do lokalu decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego lub czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Organ podkreślił, że w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego lub czasowego spełniona jest wówczas, gdy opuszczenie lokalu ma charakter dobrowolny i definitywny. Utrwalił się również pogląd, iż z dobrowolnym opuszczeniem lokalu mamy do czynienia także wówczas, gdy owo opuszczenie nastąpiło na skutek wykonania orzeczonej eksmisji, czy to w sposób dobrowolny, czy też na skutek czynności komorniczych. Orzeczenie eksmisji oznacza bowiem prawny nakaz opuszczenia lokalu i opróżnienia go z rzeczy z chwilą uprawomocnienia się wyroku. Jednocześnie organ wyjaśnił, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, wykonanie wyroku może nastąpić w sposób dobrowolny, jak też w razie uchylania się zobowiązanego od jego wykonania - w drodze egzekucji, wykonywanej przez komornika sądowego. Wreszcie możliwe jest też wymuszenie wykonania wyroku przez osobę uprawnioną do przebywania w lokalu, np. przez wymianę zamków i uniemożliwienie dostępu, wyniesienie rzeczy osobistych i złożenie poza mieszkaniem. Wówczas odzyskanie utraconego posiadania możliwe jest w drodze powództwa cywilnego. Jednak w sytuacji pozostawania w obrocie prawnym wyroku eksmisyjnego bez prawa do lokalu socjalnego, należy wykluczyć prawną możliwość odzyskania utraconego posiadania lokalu. Wszak takie orzeczenie podważałoby prawomocny nakaz eksmisji. Nie sposób bowiem na drodze jednego orzeczenia sądowego zniweczyć skutków prawnych innego orzeczenia, a więc nakazać przywrócenie posiadania lokalu, z którego orzeczono eksmisję bez uprawnień do lokalu socjalnego (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 27 września 2009 r. - sygn. akt II SA/Gl 1153/08). Z dokumentacji zgromadzonej w sprawie wynika, iż postanowieniem o sygn. akt [...] z dnia [...] r. Sąd Rejonowy dla w Ł, przysądził na rzecz J. G. prawo własności nieruchomości nr [...] położonej w J. przy ul. G.. Jednocześnie sąd nakazał M. K. wydanie spornej nieruchomości nabywcy. Zgodnie z art. 999 § 1 Kpc, który stanowił podstawę wydania niniejszego orzeczenia, prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności przenosi własność na nabywcę i jest tytułem do ujawnienia na rzecz nabywcy prawa własności w katastrze nieruchomości oraz przez wpis w księdze wieczystej lub przez złożenie dokumentu do zbioru dokumentów. Prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności jest także tytułem wykonawczym do wprowadzenia nabywcy w posiadanie nieruchomości i opróżnienia znajdujących się na tej nieruchomości pomieszczeń bez potrzeby nadania mu klauzuli wykonalności. Wobec powyższego w ocenie organu bezspornym jest, że M. K. utraciła nie tylko uprawnienia do przedmiotowego lokalu, ale również prawo przebywania w tejże posesji. Z załączonego do wniosku o wymeldowanie protokołu sporządzonego przez komornika sądowego wynika, że w dniu 22 kwietnia 2015 r. postanowienie z 3 lipca 2014r. zostało wykonane poprzez opróżnienie spornej nieruchomości z rzeczy należących do ww. Zarówno podczas prowadzonego postępowania wyjaśniającego jak i w odwołaniu od zaskarżonej decyzji M. K. utrzymywała, iż kwestia przejęcia własności spornej nieruchomości przez J. G. obarczona jest błędem i w związku z tym zwracała się do sądu i prokuratury w tej sprawie (w aktach znajdują się kopie pism). Z dokumentacji wynika, iż na dzień orzekania w niniejszej sprawie M. K. nie zamieszkała w spornej posesji, gdyż jak sama wskazała nie ma do niej dostępu. Mając powyższe na uwadze oraz powołane wcześniej orzecznictwo organ odwoławczy uznał, iż wobec M. K. spełniona została przesłanka opuszczenia lokalu, poprzez wyegzekwowanie przez komornika w imieniu nowego właściciela postanowienia sądu. Podkreślenia wymaga również fakt, że sąd wydając wskazane wyżej postanowienie nie przyznał M. K. prawa do lokalu socjalnego. W tej sytuacji, z chwilą uprawomocnienia się postanowienia, odwołująca utraciła prawo do zamieszkiwania w spornej posesji. Organ odwoławczy wskazał, iż M. K. w dniu 22 kwietnia 2015 r. trwale opuściła sporną posesję i na dzień dzisiejszy nie ma realnych możliwości powrotu do jej miejsca zameldowania. Działania podjęte przez obecnego właściciela nieruchomości były zgodne z prawem, natomiast fakt kwestionowania ich przez odwołującą przed właściwymi organami nie doprowadził na chwilę obecną do uchylenia prawomocnego wyroku z dnia 3 lipca 2014 r. Organ zaznaczył, że obowiązkiem organów prowadzących postępowanie w sprawie o wymeldowanie jest ustalenie - w oparciu o zebrany materiał dowodowy - okoliczności faktycznych, tj. tego czy dana osoba opuściła lokal, w którym była zameldowana. Inaczej mówiąc, przesłankami wymeldowania są tylko okoliczności faktyczne, nie zaś kwestie materialnoprawne, których rozstrzygnięcie mogłoby być przedmiotem postępowania przed sądem lub innym organem (np. prokuraturą). Ewidencja ludności służy jedynie rejestracji danych o miejscu rzeczywistego pobytu osoby, a więc rejestracji stanu faktycznego, a nie prawnego. Przesłanką do wymeldowania jest opuszczenie miejsca pobytu stałego, nawet w sytuacji gdy stronie przysługuje prawo do zamieszkiwania. Zatem fakt toczących się nadal spraw sądowych, dotyczących legalności nabycia spornej posesji, na które wskazuje skarżąca zarówno w swym odwołaniu, jak i we wniosku o zawieszenie niniejszego postępowania nie może mieć wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie, gdyż utrzymywanie meldunku niezgodnego ze stanem rzeczywistym byłoby utrzymywaniem oczywistej fikcji meldunkowej. Niezależnie od powyższego organ zauważył, że jeżeli M. K. odzyska swoje prawo do spornej nieruchomości i zamieszka w niej, będzie mogła ponownie zameldować się, o ile spełni przesłanki wynikające z przepisów meldunkowych. Na powyższą decyzję M. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę, w której wniosła o utrzymanie zameldowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powołując się na okoliczności podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 2 lutego 2016 r. starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowienie zostało utrzymane w mocy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w dniu 18 marca 2016 r. Postanowieniem z dnia 5 maja 2016 r. przyznano M. K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. W piśmie procesowym z dnia 4 lipca 2016 r. ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżącej zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy - art. 7 k.p.a., 77 § 1 k.p.a. oraz art. 76 § 1 k.p.a. i 76a § 1 i 2 k.p.a., polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu przez organ II instancji wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym: - zaniechanie zgromadzenia w ramach toczącego się postępowania administracyjnego oryginału lub odpisu poświadczonego za zgodność z oryginałem przez uprawniony podmiot protokołu sporządzonego przez komornika sądowego M. K. z dnia 22 kwietnia 2015 r. oraz postanowienia Sądu Rejonowego dla w Ł. II Wydział Cywilny z dnia [...] r. (sygn. akt [...]) oraz odpisu z księgi wieczystej nr [...] w sytuacji gdy w aktach sprawy znajdują się wyłącznie kserokopie tych dokumentów bądź też ich kopie poświadczone za zgodność z oryginałem przez osobę do tego nieuprawnioną, - art. 10 ust. 1 k.p.a. w zw. z art. 81 k.p.a. poprzez uniemożliwienie skarżącej wypowiedzenia się przez organ II-instancji co do materiału dowodowego i zgłoszonych żądań w sytuacji gdzie brak było podstaw do odstąpienia od tej zasady, - art. 138 § 1 p. 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji przez organ II-instancji w sytuacji, gdy brak było podstaw i materiału dowodowego do dokonania ustaleń faktycznych na etapie postępowania odwoławczego, co uzasadniało jej uchylenie i wydanie rozstrzygnięcia z art. 138 § 1 p. 2 k.p.a. lub art. 138 § 2 k.p.a. Ponadto zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 roku o ewidencji ludności poprzez jego błędną wykładnię oraz poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji pomimo braku dowodów z dokumentów w aktach sprawy umożliwiających przyjęcie przesłanki dobrowolności i trwałości opuszczenia lokalu przez skarżącą; Pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie w całości decyzji Wojewody [...] z dnia [...] r. oraz o uchylenie w całości poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy w A. z dnia [...] r. Ponadto wniesiono o wstrzymanie zaskarżonej decyzji przez Sąd oraz o zawieszenie postępowania z uwagi na fakt, że rozstrzygnięcie zależy od wyniku innego toczącego się postępowania sądowego - dotyczącego wznowienia postępowania w sprawie o podział majątku wspólnego małżonków. Pełnomocnik wskazała, że to postępowanie toczy się obecnie przed Sądem Okręgowym w Ł. III Wydział Cywilny Odwoławczy za sygn. akt III [...] oraz toczy się postępowanie przed Prokuraturą Rejonową [...], a ich wynik ma wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Ponadto wniesiono o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania oraz o przyznanie pełnomocnikowi skarżącej kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W ocenie pełnomocnika skarżącej brak jest podstawy prawnej dla uwierzytelniania odpisów dokumentów przez komornika sądowego. W szczególności nie znajduje zastosowania regulacja art. 76a § 1 k.p.a., gdyż komornik sądowy nie jest organem administracyjnym lub podmiotem w rozumieniu powołanego przepisu. W takiej sytuacji jedynie podmioty wskazane w § 2 art. 76a k.p.a., a więc notariusz albo występujący w sprawie pełnomocnik strony będący adwokatem, radcą prawnym, rzecznikiem patentowym lub doradcą podatkowym, są uprawnieni do sporządzania odpisów dokumentów poświadczonych za zgodność z oryginałem. Znajdująca się w aktach sprawy kserokopia wyżej wymienionego postanowienia, choć poświadczona za zgodność przez komornika sądowego, nie może być uznana za dokument - dowód w ramach prowadzonego postępowania administracyjnego. Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa materialnego, pełnomocnik skarżącej wskazał, że opuszczenie miejsca pobytu stałego musi obejmować nie tylko fizyczne opuszczenie lokalu, ale musi mu towarzyszyć zamiar zerwania więzi z miejscem pobytu. Organ mimo braku dokumentów urzędowych w przepisanej formie, potwierdzających fakt przysądzenia własności na rzecz J. G. oraz protokołu dokonania eksmisji skarżącej M. K., nie poczynił żadnych innych ustaleń dotyczących zamiaru zerwania przez skarżącą więzi z miejscem jej stałego dotychczasowego pobytu. Organ miał wiedzę, iż skarżąca nie chce opuścić miejsca pobytu i podjęła inicjatywę do wznowienia postępowania przed Sądem Okręgowym w Ł., dotyczącego podziału majątku i zniesienia współwłasności w sprawie sygn. akt [...]( sygn. akt SO w Ł. [...]), a także wystąpiła ona o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności. Skarżąca pismem z dnia 10 października 2015 roku poinformowała również organ, iż zaskarżyła wpis do księgi wieczystej dotyczący J. G.. Także w aktach sprawy znajduje się informacja, iż M. K. wytoczyła powództwo o eksmisję przeciwko J. G.. Postępowanie to toczy się przed Sądem Rejonowym w Ł. VIII Wydział Cywilny za sygn. akt [...]. Nadto pełnomocnik wskazał, iż w miejscu zameldowania skarżącej nadal są jej wszystkie rzeczy osobiste. Te wszystkie okoliczności wskazują, iż skarżąca nie miała i nadal nie ma zamiaru zerwania więzi z przedmiotowym lokalem. Na rozprawie, która odbyła się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w dniu 6 lipca 2016 r. Sąd postanowił oddalić wniosek pełnomocnika skarżącej o zawieszenie postępowania. Pełnomocnik skarżącej popierał skargę i wnosił o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oświadczając, że koszty te nie zostały opłacone w całości ani w części. Uczestnik postępowania J. G. wnosił o oddalenie skargi. Oświadczył, że w dniu 19 maja 2015 r. złożył osobiście w Urzędzie Gminy w A. wniosek o wymeldowanie skarżącej, okazał oryginalny odpis postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] wydanego w dniu 3 lipca 2014 i złożył kserokopię tego postanowienia. Oświadczył, iż w czasie wykonywania orzeczenia o eksmisji skarżącej w dniu 22 kwietnia 2015 roku, komornik spisywał protokół przez kalkę i po zakończeniu eksmisji otrzymał odpis tego protokołu, zaś kopię zaniósł do Urzędu Gminy [...] w dniu 19 maja 2015 i okazał go, zaś urzędnik przyjął kserokopię protokołu i potwierdził za zgodność z oryginałem. Pełnomocnik organu podtrzymywał argumenty zawarte w odpowiedzi na skargę oraz wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola działalności organów administracyjnych, o której mowa, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 powołanego przepisu). Oznacza to, iż sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270- ze zm.) (dalej p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.). W ocenie sądu Wojewoda [...] wydając zaskarżoną decyzję nie naruszył przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji są przepisy ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz.U. z 2015r. poz. 388 ze zm.). Zgodnie z art. 35 ww. ustawy organ gminy wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Przepis ten brzmi analogicznie, jak przepis art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2001r. Nr 87 poz. 960 ze zm.), która obowiązywała przed wejściem w życie wskazanej wyżej ustawy, czyli przed 1 marca 2015 r. Z uwagi na zachowaną tożsamość przesłanek decyzji o wymeldowaniu orzecznictwo sądowe dotyczące kwestii wymeldowania pozostaje aktualne. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym dotyczącym poprzednio obowiązującej ustawy wskazywano, że wyrok eksmisyjny zwykle związany jest z brakiem dobrowolności opuszczenia lokalu. Dlatego w takim wypadku nieistotne jest badanie woli czy zamiaru osoby opuszczającej lokal, skoro osoba ta nie ma uprawnień do przebywania w lokalu i w nim nie przebywa – na skutek wykonania prawomocnego wyroku sądu. W takim przypadku ustawowa przesłanka wymeldowania polegająca na opuszczeniu miejsca pobytu stałego jest spełniona także w przypadku przymusowego opuszczenia lokalu, jeżeli ten przymus wynikał ze zgodnego z prawem, władczego działania organów państwa, w związku z wykonaniem w drodze egzekucji wyroku nakazującego eksmisję z lokalu (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie: z dnia 23 marca 2010r., II OSK 579/09, Lex nr 597705; z dnia 18 stycznia 2011 r., II OSK 46/10, Lex nr 953076; z dnia 20 maja 2011r., II OSK 915/10, Lex nr 992665; z dnia 29 lutego 2012r., II OSK 2387/10, dostępny w Internecie). W sprawach, w których przeprowadzona była egzekucja komornicza, wykonanie eksmisji jest równoznaczne z ustaniem pobytu strony w spornym lokalu (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2007 r. sygn. akt II OSK 519/07, dostępny w Internecie). W niniejszej sprawie miała miejsce eksmisja skarżącej przez komornika sądowego na podstawie prawomocnego postanowienia o przysądzeniu własności. Biorąc zatem pod uwagę wyżej wskazane orzecznictwo sądowoadministracyjne uznać należy, iż dla podjęcia rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie nie ma znaczenia zamiar i wola skarżącej przebywania w przedmiotowym lokalu. Sam bowiem fakt opuszczenia lokalu przez skarżącą w opisanych powyżej okolicznościach jest wystarczający dla ustalenia, iż nastąpiło ustanie pobytu skarżącej w tym lokalu, co z kolei jest wystarczającą przesłanką do orzeczenia o jej wymeldowaniu. Organy administracji orzekające w sprawie ustaliły, że postanowieniem sygn. akt [...]z dnia 3 lipca 2014 r. Sąd Rejonowy w Ł., przysądził na rzecz J. G. prawo własności nieruchomości nr [...]położonej w J. przy ul. G.. Jednocześnie sąd nakazał M.K. wydanie spornej nieruchomości nabywcy. Zgodnie z art. 999 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postepowania cywilnego (tekst jednolity Dz. U. z 2014 r., poz. 101) prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności przenosi własność na nabywcę i jest tytułem do ujawnienia na rzecz nabywcy prawa własności w katastrze nieruchomości oraz przez wpis w księdze wieczystej lub przez złożenie dokumentu do zbioru dokumentów. Prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności jest także tytułem wykonawczym do wprowadzenia nabywcy w posiadanie nieruchomości i opróżnienia znajdujących się na tej nieruchomości pomieszczeń bez potrzeby nadania mu klauzuli wykonalności. Wobec powyższego w ocenie organu bezspornym jest, że M. K. utraciła nie tylko uprawnienia do przedmiotowego lokalu, ale również prawo przebywania w tejże posesji. Z załączonego do wniosku o wymeldowanie protokołu sporządzonego przez komornika sądowego wynika, że w dniu 22 kwietnia 2015 r. postanowienie z 3 lipca 2014r. zostało wykonane poprzez opróżnienie spornej nieruchomości z rzeczy należących do skarżącej. Zarówno podczas prowadzonego postępowania wyjaśniającego jak i w odwołaniu od zaskarżonej decyzji M. K. utrzymywała, iż kwestia przejęcia własności spornej nieruchomości przez J. G. obarczona jest błędem i w związku z tym zwracała się z pismami do sądu i prokuratury. Jednakże mimo powyższego na dzień orzekania w niniejszej sprawie skarżąca nie zamieszkiwała w spornej posesji, gdyż jak sama wskazała nie miała do niej dostępu. Wobec powyższych ustaleń sąd podzielił stanowisko orzekających w sprawie organów, że względem M. K. spełniona została przesłanka opuszczenia lokalu, poprzez wyegzekwowanie przez komornika w imieniu nowego właściciela postanowienia sądu z dnia 3 lipca 2014r. Orzeczenie eksmisji, w tym przypadku prawomocny nakaz wydania spornej nieruchomości, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowoadministracyjnym jest aktem równoznacznym z ustaniem pobytu danej osoby w lokalu i traktowane jest na równi z opuszczeniem dobrowolnym (por. wyrok WSA w Gliwicach z 6 listopada 2014 r. sygn.. akt II SA/Gl 1994/13, dostępny w Internecie). Opuszczenie lokalu mieszkalnego wskutek wykonania ww. postanowienia jest opuszczeniem lokalu, które uzasadnia wydanie decyzji o wymeldowaniu osoby eksmitowanej zarówno wówczas, gdy wyrok zostanie wykonany dobrowolnie przez zobowiązanego jak i wtedy, gdy zostanie on wykonany w drodze egzekucji (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 maja 2011 r. sygn. akt II OSK 915/10 LEX nr 992665). Podkreślenia wymaga również fakt, że sąd wydając wskazane wyżej postanowienie nie przyznał M. K. prawa do lokalu socjalnego. W związku z tym z chwilą uprawomocnienia się postanowienia z 3 lipca 2014r., odwołująca utraciła prawo do zamieszkiwania w spornej posesji. W tej sytuacji uznać należy, iż M. K. w dniu 22 kwietnia 2015 r. dobrowolnie i trwale opuściła sporną posesję i obecnie nie ma realnych możliwości powrotu do jej miejsca zameldowania. Działania podjęte przez obecnego właściciela nieruchomości były zgodne z prawem, natomiast fakt kwestionowania ich przez odwołującą przed właściwymi organami nie doprowadził na chwilę obecną do uchylenia prawomocnego postanowienia z dnia 3 lipca 2014 r. W ocenie sądu nie zasługuje na uwzględnienie zarzut pełnomocnika skarżącego, zawarty w piśmie procesowym z dnia 4 lipca 2016 r., dotyczący naruszenia art. 7, 77 § 1 oraz art. 76 § 1 i 76a § 1 i 2 k.p.a., polegającego na zaniechaniu zgromadzenia w ramach toczącego się postępowania administracyjnego oryginału lub odpisu poświadczonego za zgodność z oryginałem przez uprawniony podmiot protokołu sporządzonego przez komornika sądowego M. K. z dnia 22 kwietnia 2015 r. oraz postanowienia Sądu Rejonowego w Ł. II Wydział Cywilny z dnia [...] r. a także odpisu z księgi wieczystej nr [...] w sytuacji, gdy w aktach sprawy znajdują się wyłącznie kserokopie tych dokumentów bądź też ich kopie poświadczone za zgodność z oryginałem. Zdaniem pełnomocnika skarżącej brak jest podstawy prawnej dla uwierzytelniania odpisów dokumentów przez komornika sądowego, gdyż nie jest on organem administracyjnym lub podmiotem w rozumieniu przepisów k.p.a. Należy zaznaczyć, że w aktach administracyjnych znajdują się dwie kserokopie postanowienia Sądu Rejonowego w Ł. z [...]. (k.5 i 6) przy czym na pierwszej kserokopii za zgodność z oryginałem poświadczył komornik sądowy M. K. (k.5) zaś na drugim brak jest potwierdzenia za zgodność z oryginałem (k.6). W aktach administracyjnych znajduje się także kserokopia protokołu komornika z 22 kwietnia 2015r. poświadczona za zgodność z oryginałem przez Urząd Gminy w A. (k.1 – 3) oraz kserokopia odpisu zaświadczenia z księgi wieczystej [...] na której brak jest potwierdzenia za zgodność z oryginałem (k.9). Przede wszystkim należy podnieść, że treść żadnego z wymienionych dokumentów (tzn. postanowienia z 3 lipca 2014r., protokołu z 22 kwietnia 2015r. i wypisu z księgi wieczystej) nie jest kwestionowana przez skarżącą. Faktem jest, że wymienione dokumenty nie zostały potwierdzone za zgodność z oryginałem przez podmioty wymienione w art.76a § 2 K.p.a. (tzn. przez notariusza, adwokata, radcę prawnego, rzecznika patentowego lub doradcę podatkowego). Okoliczność ta nie dyskwalifikuje jednak wymienionych dokumentów jako dowodów w sprawie. Dokumenty te stwierdzają bowiem okoliczności niesporne. Podnieść również należy, iż jak wynika z wyjaśnień J. G. złożonych na rozprawie w dniu 6 lipca 2016r. w czasie egzekucji komorniczej komornik sporządzał protokół przez kalkę i po zakończeniu czynności dał mu kopię protokołu. J. G. składając wniosek o wymeldowanie w organie administracji okazał otrzymany oryginał kopii protokołu z 22 kwietnia 2015r. wraz z oryginałem odpisu postanowienia z dnia 3 lipca 2014r. oraz oryginał wypisu z księgi wieczystej. Pracownik Urzędu Gminy w A. sporządził kserokopie tych dokumentów i załączył je do akt administracyjnych. Na rozprawie w dniu 6 lipca 2016r. J. G. okazał oryginał kopii protokołu z 22 kwietnia 2015r. oraz oryginał odpisu postanowienia z 3 lipca 2014r.. Sporządzono kserokopie tych dokumentów i załączono je do akt sądowych (k.121-123 i 124). Analiza tych dokumentów wskazuje, że są one identyczne z załączonymi do akt administracyjnych. Okoliczność, że w aktach administracyjnych znajdują się kserokopie tych dokumentów nie potwierdzone przez podmioty wymienione w art.76a § 2 K.p.a., w ocenie sądu, nie ma żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Jeżeli chodzi o zarzut naruszenia art.10 § 1 K.p.a to faktycznie przed wydaniem zaskarżonej decyzji organ odwoławczy nie umożliwił skarżącej wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów. Naruszenie przepisów postępowania uzasadnia uchylenie decyzji tylko wówczas gdy mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała jednak miejsca. Skarżąca nie wykazała bowiem aby naruszenie art.10 § 1 K.p.a. miało istotny wpływ na wynik sprawy. W piśmie procesowym z dnia 4 lipca 2016r. brak jest szerszych rozważań w tym zakresie. W związku z czym sąd uznał, że naruszenie art.10 § 1 K.p.a. nie miało wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Nieuzasadniony jest zarzut skargi, że organy administracji nie rozważyły przesłanek wymeldowania a mianowicie czy M. K. dobrowolnie i trwale opuściła miejsce stałego pobytu. Jak już była o tym mowa we wcześniejszych rozważaniach w orzecznictwie sądów administracyjnych jest powszechnie przyjęty pogląd, że wykonanie w drodze egzekucji sądowego orzeczenia eksmisyjnego jest równoznaczne z ustaniem pobytu zobowiązanego w dotychczasowym miejscu zamieszkania i uzasadnia to jego wymeldowanie. Wykonanie takiego orzeczenia traktuje się jako dobrowolne i trwałe opuszczenie miejsce zamieszkania przez zobowiązanego i organy administracji nie badają wówczas czy spełniona została przesłanka dobrowolności i trwałości opuszczenia lokalu. W niniejszej sprawie w dniu 22 kwietnia 2015r. miało miejsce wykonanie w drodze egzekucji orzeczenia eksmisyjnego skarżącej a więc organy administracji nie były uprawnione do badania czy M. K. dobrowolnie i trwale opuściła dotychczasowe miejsce pobytu. Zarzut skarżącej w tym zakresie nie jest zasadny. Reasumując sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że w dniu 22 kwietnia 2015r. zostało wykonane w drodze egzekucji orzeczenie eksmisyjne skarżącej z jej dotychczasowego miejsca pobytu. Organy administracji słusznie uznały, że spełnione zostały przesłanki do wymeldowania M. K., określone w art.35 ustawy z 24 września 2010r. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r., sąd oddalił skargę M. K.. O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 250 p.p.s.a. w zw. z § 4 ust.1,2 i 3 w związku z § 21 ust.1c. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r.r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2015r. poz.1801). Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącej o zawieszenie niniejszego postępowania do czasu zakończenia postępowania sądowego w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie o podział majątku wspólnego małżonków. W ocenie sądu kwestia podziału majątku wspólnego skarżącej i jej byłego męża nie ma żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. W związku z czym sąd oddalił wniosek o zawieszenie postępowania z wymienionej przyczyny. e.o.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło