III SA/Łd 598/15

Dnia 22 października 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Alberciak Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska po rozpoznaniu w dniu 22 października 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M W o wyłączenie sędziego NSA Janusza Nowackiego w sprawie ze skargi M W na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne p o s t a n a w i a: oddalić wniosek. M W wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne, prowadzone w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...] r. Na rozprawie w dniu 15 października 2015 r. pełnomocnik skarżącej ustnie do protokołu wniósł o wyłączenie od orzekania w sprawie Sędziego NSA Janusza Nowackiego z uwagi na fakt, że orzekał już w postępowaniu o sygn. III SA/Łd 15/15 dotyczącym stanowiska wierzyciela, co do zarzutów na prowadzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego [...], a rozstrzygnięcie które w nim zapadło było niekorzystne dla skarżącej. Jednocześnie pełnomocnik wniósł o zawieszenie postępowania do czasu rozpoznania skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi sygn. III SA/Łd 15/15. Sędzia NSA Janusz Nowacki złożył w dniu 19 października 2015 r. pisemne oświadczenie, że nie są mu znane okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości, co do jego bezstronności w sprawie. Nadto wskazał, że nie zachodzą podstawy do wyłączenia z mocy ustawy określone w art. 18 p.p.s.a Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o wyłączenie Sędziego NSA Janusza Nowackiego nie zasługuje na uwzględnienie. W rozumieniu art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm.) – dalej jako: "p.p.s.a.", sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowo-administracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej (§ 1). Powody wyłączenia trwają także po ustaniu uzasadniającego je małżeństwa, przysposobienia, opieki lub kurateli (§ 2). Sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (§ 3). Stosownie zaś do brzmienia art. 19 p.p.s.a., niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do jego bezstronności w danej sprawie. Skład orzekający w niniejszej sprawie, analizując wniosek skarżącej w kontekście przywołanych przesłanek z art. 18 i 19 p.p.s.a., nie dopatrzył się żadnych okoliczności, które uzasadniałyby jego uwzględnienie. Instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego, we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Argumenty podnoszone przez skarżącą sprowadzają się w istocie do kwestionowania prawidłowości rozstrzygnięcia merytorycznego podjętego w sprawie III SA/Łd 15/15. W postępowaniu tym WSA w Łodzi w dniu 4 marca 2015 r. oddalił skargę M W na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł z dnia [...] r. w przedmiocie stanowiska wierzyciela, co do zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr[...]. Rozstrzygnięcie to, wbrew stanowisku skarżącej, nie może – w przekonaniu składu orzekającego – rzutować na ocenę bezstronności sędziego, bowiem prawidłowość jego podjęcia może być kwestionowana jedynie w drodze właściwych środków zaskarżenia, przysługujących stronie w toku postępowania, z których zresztą skarżąca korzysta. Nie stanowi podstawy wyłączenia sędziego sama okoliczność, iż brał on udział w wydanym wcześniej orzeczeniu dotyczącym skarżącej, które nie było zgodne z oczekiwaniami strony. Skład orzekający podziela tym samym pogląd zaprezentowany przez Naczelny Sąd Administracyjny, że nie stanowi uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności przeświadczenie strony co do tego, że sędzia prowadzi proces wadliwie, zwłaszcza nieobiektywnie czy też stronniczo. Podobnie subiektywny pogląd strony co do trafności orzeczenia podjętego z udziałem danego sędziego nie stanowi przesłanki wyłączenia sędziego od rozpoznania danej sprawy (por. postanowienie NSA z dnia 1 października 2014 roku, II OZ 1008/14, orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy podkreślić, że Sędzia NSA Janusz Nowacki złożył oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i 19 p.p.s.a., dające podstawę do wyłączenia od rozpoznawania sprawy skarżącej i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi – w przekonaniu składu orzekającego – żadnych wątpliwości. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego istnieje natomiast ugruntowany pogląd, że skoro sędzia, którego dotyczy wniosek złożył oświadczenie, iż nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do wyłączenia od rozpoznawania w niniejszej sprawie i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o jego wyłączenie nie zasługuje na uwzględnienie (por. np. postanowienie NSA z dnia 19 listopada 2010 r., I OZ 864/10). Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli żądający wyłączenia zaprzecza prawdziwości, obowiązany jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego (por. postanowienie SN z dnia z 25 sierpnia 1971 r., I CZ 121/71, OSN 1972, poz. 55 oraz postanowienie NSA z dnia 2 września 2014r. sygn. akt II OZ 835/14, publ. na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Podsumowując, Sąd stwierdził, że podniesione przez skarżącą okoliczności nie świadczą o spełnieniu którejkolwiek z przesłanek określonych w art. 18 i art. 19 p.p.s.a. Zarzuty dotyczące wydanego w sprawie orzeczenia mogą uzasadniać wniesienie środka odwoławczego, a nie wniosku o wyłączenie sędziego. W tym stanie rzeczy wniosek M W o wyłączenie Sędziego NSA Janusza Nowackiego, na podstawie art. art. 22 § 1 i § 2 w zw. z art. 19 i art. 18 § 1 p.p.s.a., podlegał oddaleniu. k.p.