III SA/Łd 672/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki po rozpoznaniu w dniu 15 września 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. C. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia nienależnie pobranych płatności z tytułu zalesiania gruntów rolnych p o s t a n a w i a : 1) odrzucić skargę; 2) zwrócić z funduszu Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz skarżącej –A. C. kwotę 1053 (jeden tysiąc pięćdziesiąt trzy) złote tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego od skargi, zaksięgowanego w dniu 6 sierpnia 2021 r., pod poz. 2770. a.l. W dniu 1 czerwca 2021 r. A. C. reprezentowana przez radcę prawnego A. B. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] w przedmiocie ustalenia nienależnie pobranych płatności z tytułu zalesiania gruntów rolnych. Zarządzeniami z dnia 13 lipca 2021 r. i 14 lipca 2021 r. Przewodniczący Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wezwał pełnomocnika skarżącej do usunięcia braków formalnych i fiskalnych skargi w terminie siedmiu dni, pod rygorem jej odrzucenia przez podpisanie skargi, bądź nadesłanie podpisanego egzemplarza skargi, złożenie oryginału pełnomocnictwa lub odpisu pełnomocnictwa do reprezentowania strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi, poświadczonego za zgodność z oryginałem w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami, tj. zawierający podpis, datę i oznaczenie miejsca jego sporządzenia i uiszczenie stosownie do treści § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193) wpisu sądowego od skargi w kwocie 1053 zł. Odpisy powyższych zarządzeń zostały doręczone pełnomocnikowi skarżącej w jednej przesyłce na podany w skardze adres Kancelarii w dniu 2 sierpnia 2021 r. W dniu 9 sierpnia 2021 r., w odpowiedzi na powyższe wezwanie pełnomocnik skarżącej złożył do akt sprawy podpisany egzemplarz skargi, kopię pełnomocnictwa wraz dowodami uiszczenia opłaty skarbowej od pełnomocnictwa oraz uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 1053 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 37 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej p.p.s.a., pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy, a także doradca podatkowy mogą sami uwierzytelnić odpis udzielonego im pełnomocnictwa oraz odpisy innych dokumentów wykazujących ich umocowanie. Sąd może w razie wątpliwości zażądać urzędowego poświadczenia podpisu strony. W myśl art. 57 § 1 p.p.s.a., skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Podstawowe wymogi, jakim powinny odpowiadać pisma w postępowaniu sądowym określono w art. 46 i art. 47 p.p.s.a. Wobec tego do skargi znajduje zastosowanie art. 46 § 1 pkt 4 i § 3 p.p.s.a., w których to przepisach ustawodawca wprowadził wymóg podpisania skargi przez skarżącego albo jego przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, a jeżeli skargę wnosi pełnomocnik, który przedtem nie złożył pełnomocnictwa, także dołączenia do niej pełnomocnictwa. Odczytywane łącznie regulacje zawarte w art. 46 § 1 pkt 4 i § 3 p.p.s.a. mają na celu usunięcie wątpliwości, czy pismo zostało wniesione przez uprawnioną osobę. Na etapie wstępnego badania pisma procesowego brak pełnomocnictwa jest kwalifikowany jako brak formalny przy przyjęciu założenia, że udzielono pełnomocnictwa, a do pisma nie dołączono dokumentu potwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa (por. H. Knysiak-Molczyk, Glosa do postanowienia NSA z dnia 23 czerwca 2005 r., II OZ 519/05, publik. OSP 2006/5/63, postanowienia NSA z dnia: 15 kwietnia 2014 r., I GSK 577/14 i 17 czerwca 2014 r., II GSK 1375/14). W konsekwencji tego znajduje zastosowanie art. 49 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod odpowiednim rygorem. W przypadku skargi rodzaj rygoru ustawodawca określił w art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków formalnych (por. postanowienia NSA z dnia: 15 kwietnia 2014 r., I GSK 577/14; 17 czerwca 2014 r., II GSK 1375/14; 17 września 2014 r., I OSK 2106/14; 17 listopada 2014 r., I FSK 1505/14). W orzecznictwie wskazuje się na brak kompetencji sądu do uznania, że nieuzupełniony istotny brak formalny skargi (jakim jest brak pełnomocnictwa dla sporządzającego skargę pełnomocnika) może stać się innego rodzaju brakiem formalnym (brakiem podpisu strony pod skargą), który w dalszym ciągu podlegałby uzupełnieniu. Przepis art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. bowiem w sposób jednoznaczny przewiduje obowiązek sądu odrzucenia skargi ("sąd odrzuca skargę") w przypadku nieuzupełnienia w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi (por. postanowienia NSA z dnia: 25 listopada 2010 r., I FSK 916/10 i 12 czerwca 2014 r., I FSK 426/14). Z akt niniejszej sprawy wynika, że w odpowiedzi na wezwanie do złożenia oryginału pełnomocnictwa lub odpisu pełnomocnictwa do reprezentowania strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi, poświadczonego za zgodność z oryginałem w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami, tj. zawierający podpis, datę i oznaczenie miejsca jego sporządzenia, pełnomocnik skarżącej złożył kopię pełnomocnictwa. Jak stanowi art. 37 § 1 p.p.s.a., do akt sprawy należy załączyć oryginał pełnomocnictwa albo jego wierzytelny odpis. Złożenie kopii pełnomocnictwa nie można uznać za wykonanie powyższego wezwania. Nie jest ona wierzytelnym odpisem pełnomocnictwa w rozumieniu art. 37 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 6 ust. 3 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r., poz. 75), radca prawny ma prawo sporządzania poświadczeń odpisów dokumentów za zgodność z okazanym oryginałem w zakresie określonym odrębnymi przepisami. Poświadczenie powinno zawierać podpis radcy prawnego, datę i oznaczenie miejsca jego sporządzenia, na żądanie - również godzinę dokonania czynności, jeżeli dokument zawiera cechy szczególne (dopiski, poprawki lub uszkodzenia) radca prawny stwierdza to w poświadczeniu. W aktach sprawy brak jest pełnomocnictwa spełniającego powyższe wymogi. Przedstawiona w odpowiedzi na wezwanie Sądu kopia pełnomocnictwa nie została w sposób prawidłowy uwierzytelniona, z uwagi na brak podpisu osoby uwierzytelniającej. Podpis w znaczeniu powszechnie używanym jest to bowiem napisany lub uwierzytelniony własnoręczny znak. Przepisy prawne, nie dają podstaw do nadania pojęciu "podpis" odmiennego znaczenia od powszechnie używanego. Istotne jest zatem aby podpis był własnoręczny. A zatem wszelkiego rodzaju mechaniczne odtworzenie nie może stanowić podpisu (por. postanowienie NSA z dnia 16 maja 2007 r., sygn. akt II FZ 220/07). Z uwagi na to, że pełnomocnik nie uzupełnił braku formalnego skargi w terminie siedmiu dni poprzez złożenie oryginału pełnomocnictwa lub odpisu pełnomocnictwa poświadczonego za zgodność z oryginałem w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami (tzn. zawierającego podpis, datę i oznaczenie miejsca sporządzenia) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a., skargę odrzucił. O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego od skargi orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a. a.l.