III SA/Łd 97/17

Dnia 5 kwietnia 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), , Protokolant pomocnik sekretarza Blanka Kuźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2017 roku sprawy ze skargi E. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr SO-II.621.43.2016 w przedmiocie wymeldowania 1. oddala skargę 2. przyznaje adwokatowi M. M. prowadzącemu Kancelarię Adwokacką w Ł., przy ul. [...], kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych zawierającą podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu skarżącej i nakazuje wypłacić powyższą kwotę adwokatowi M. M. z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Decyzją z dnia [...] nr [...] Wojewoda [...], na podstawie art.35 ustawy z dnia 24 września 2010r. o ewidencji ludności (Dz.U. z 2016r. poz.722 ze zm.) i art.138 § 1 pkt.1 K.p.a. utrzymał w mocy decyzję Burmistrza [...] z dnia [...] nr [...] o wymeldowaniu E. S. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. A. w [...]. Organ ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 2 września 2016r. [...] złożyła do Burmistrza [...] wniosek o wymeldowanie E. S. z pobytu stałego w lokalu nr [...] przy ul. A. w [...]. Podniesiono, że E. S. nie mieszka pod wskazanym adresem gdyż postanowieniem Sądu Rejonowego w [...] z [...] orzeczono wobec niej eksmisję, która została wykonana w dniu 6 lipca 2016r. przez komornika. Decyzją z dnia [...] Burmistrz [...] orzekł o wymeldowaniu E. S. z pobytu stałego w lokalu nr [...] przy ul. A. w [...]. W uzasadnieniu podniesiono, że E. S. od dnia 6 lipca 2016r. nie mieszka w tym lokalu gdyż tego dnia wykonano wyrok eksmisyjny przez komornika sądowego. W związku z czym istniały podstawy do jej wymeldowania z pobytu stałego. Od wymienionej decyzji E. S. wniosła odwołanie podnosząc, że znajduje się w tragicznej sytuacji. Komornik przeprowadził egzekucję mimo, że składała wniosek o wstrzymanie czynności egzekucyjnych. Zaproponowane jej pomieszczenie tymczasowe nie spełnia podstawowych wymagań przewidzianych prawem. Nadto nie opuściła dobrowolnie i trwale miejsca dotychczasowego pobytu. Decyzją z dnia [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu podniesiono, że zgodnie z treścią art.35 ustawy z dnia 24 września 2010r. o ewidencji ludności (Dz.U. z 2016r. poz.722 ze zm.) organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1, wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że dla wymeldowania osoby z pobytu stałego konieczne jest spełnienie przesłanek dobrowolnego i trwałego opuszczenia miejsca stałego pobytu. Nie dotyczy to jednak sytuacji gdy została orzeczona eksmisja z lokalu przez sąd powszechny a następnie doszło do wykonania orzeczenia sądowego w drodze egzekucji komorniczej. Orzeczenie eksmisji oznacza prawny nakaz opuszczenia lokalu i opróżnienia go z rzeczy osobistych z chwilą uprawomocnienia się wyroku. Wykonanie wyroku może nastąpić dobrowolnie lub w drodze egzekucji komorniczej. Wykonanie wyroku eksmisyjnego przez komornika oznacza, że doszło do opuszczenia lokalu przez osobę eksmitowaną w rozumieniu art.35 ustawy z 24 września 2010r. Uzasadnia to wymeldowanie tej osoby z pobytu stałego. W niniejszej sprawie postanowieniem z dnia [...] w spr. [...] Sąd Rejonowy w [...] przysądził na rzecz [...] prawo własności lokalu nr [...] przy ul. A. w [...] i nakazał aby E. S. wydała nabywcy wymienioną nieruchomość. W dniu 6 lipca 2016r. komornik przy Sądzie Rejonowym w [...] wykonał orzeczenie sądu i wydał lokal wierzycielowi tzn. [...]. Od dnia 6 lipca 2016r. E. S. nie mieszka w dotychczasowym miejscu stałego pobytu. W związku z czym istniały podstawy do jej wymeldowania. Mając to na uwadze organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Na wymienioną decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosła E. S. podnosząc, że jest w tragicznej sytuacji. Egzekucja komornicza została przeprowadzona mimo, że skarżąca złożyła wniosek o wstrzymanie czynności egzekucyjnej gdyż zaproponowany lokal nie spełniał podstawowych wymagań przewidzianych prawem. Wymeldowanie jest dopuszczalne jedynie wówczas gdy opuszczenie lokalu przez konkretną osobę jest dobrowolne, trwałe i wynika z jej własnej woli a taka sytuacja nie miała miejsca w przypadku skarżącej. Organ administracji w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 t.j.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia z dnia 24 września 2010r. o ewidencji ludności (Dz.U. z 2016r. poz.722 ze zm.). Zgodnie z treścią art.35 wymienionej ustawy organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1, wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Z wymienionego przepisu wynika, że do wymeldowania niezbędne jest spełnienie dwóch następujących przesłanek: faktyczne opuszczenie lokalu oraz niedopełnienie obowiązku wymeldowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że opuszczenie miejsca stałego pobytu przez konkretną osobę, uzasadniające jej wymeldowanie, musi być dobrowolne i trwałe. Nie dotyczy to jednak sytuacji gdy dochodzi do opuszczenia lokalu wskutek wykonania orzeczenia sądowego nakazującego eksmisję takiej osoby bez względu na to czy dochodzi do tego dobrowolnie czy w drodze egzekucji sądowej. Wykonanie prawomocnego orzeczenia sądu powszechnego orzekającego eksmisję ma oparcie w przepisach prawa i nie może być uznane za nielegalne. Opuszczenie lokalu mieszkalnego wskutek wykonania orzeczenia nakazującego eksmisję jest opuszczeniem lokalu w rozumieniu art.35 ustawy z 24 września 2010r., które uzasadnia wydanie decyzji o wymeldowaniu osoby eksmitowanej. Pogląd taki jest powszechnie przyjęty w orzecznictwie sądów administracyjnych. Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach: z 2 września 2016r. w spr. II OSK 2996/14, z 28 stycznia 2010r. w spr. II OSK 195/09, z 8 marca 20102r. w spr. II OSK 15151/10, z 19 czerwca 2012r. w spr. II OSK 526/11, z 4 lipca 2008r. w spr. II OSK 788/07, z 20 maja 2011r. w spr. II OSK 915/10, z 15 lutego 2012r. w spr. II OSK 2143/10 i z 6 października 2005r. w spr. II OSK 65/05. Część z tych orzeczeń dotyczy wprawdzie art.15 ust.2 ustawy z 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, lecz pogląd w nich wyrażony ma zastosowanie także do przepisu art.35 ustawy z 24 września 2010r. Sąd w obecnym składzie podzielił pogląd wyrażony w wymienionych orzeczeniach. W rozpoznawanej sprawie postanowieniem z dnia [...] Sąd Rejonowy w [...] przysądził [...] prawo własności do lokalu nr [...] przy ul. A. i nakazał E. S. wydanie wymienionego lokalu nabywcy. Orzeczenie to zostało wykonane w dniu 6 lipca 2016r. przez komornika sądowego. Z tym dniem (tzn. z dniem 6 lipca 2016r.) skarżąca opuściła dotychczasowe miejsce stałego pobytu w rozumieniu art.35 ustawy z dnia 24 września 2010r. Uzasadniało to jej wymeldowanie z miejsca pobytu. Jeżeli chodzi o zarzut skargi, że egzekucja komornicza została przeprowadzona mimo złożenia wniosku o wstrzymanie czynności egzekucyjnej to kwestia ta pozostaje poza zakresem rozważań sądu w niniejszej sprawie. Do oceny zasadności takiego wniosku uprawnione są inne organy niż sąd administracyjny. Niezasadny jest zarzut skargi, że E. S. nie opuściła dobrowolnie i trwale miejsca stałego pobytu. Jak już była o tym mowa we wcześniejszych rozważaniach dobrowolność i trwałość opuszczenia miejsca stałego pobytu nie są przesłankami wymeldowania w sytuacji gdy dochodzi do wykonania orzeczenia sądu nakazującego eksmisję z lokalu w drodze egzekucji. W takim przypadku zmuszenie osoby do opuszczenia lokalu ma swoje oparcie w przepisach prawa co przesądził sąd powszechny w orzeczeniu nakazującym eksmisję. Wykonanie orzeczenia eksmisyjnego jest równoznaczne z opuszczeniem lokalu w rozumieniu art.35 ustawy z 24 września 2010r. Zarzut skargi w tym zakresie nie jest zasadny. Reasumując sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. W dniu 6 lipca 2016r. zostało wykonane orzeczenie nakazujące eksmisję skarżącej ze spornego lokalu co jest równoznaczne z opuszczeniem przez nią tego lokalu w rozumieniu art.35 ustawy z 24 września 2010r. Organy administracji słusznie uznały, że spełnione zostały przesłanki wymeldowania E. S. z pobytu stałego. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd oddalił skargę E. S. Na podstawie art.250 p.p.s.a. sąd przyznał adwokatowi M. M. kwotę 295,20 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu. R.T.