II SA/Lu 194/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Sędziowie Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski Asesor sądowy Marcin Małek (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi J. L. na postanowienie Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 20 grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie (dalej jako LWINB) odmówił J. L. (dalej jako skarżący lub strona) przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego miasta Lublin (dalej jako PINB) z 15 października 2021 r. nakładające na niego karę grzywny w wysokości 50 zł, za odmowę okazania przedmiotu oględzin, tj. budynku nr [...] położonej przy ul. [...] i ul. [...] w L.. Jak wynika z akt sprawy postanowieniem z 15 października 2021 r. PINB na podstawie art. 88 § 1 k.p.a. nałożył na stronę karę grzywny w wysokości 50 zł, za odmowę okazania przedmiotu oględzin, tj. budynku nr [...] położonej przy ul. [...] i ul. [...] w L.. Postanowienie to zawierające pouczenie o sposobie i terminie zaskarżenia, zostało doręczono stronie 2 listopada 2021 r. Pismem z 9 listopada 2021 r. (nadanym na poczcie 15 listopada 2021 r.) które wpłynęło do organu 17 listopada 2021 r., strona wniosła zażalenie, w którym zakwestionowała zasadność ustalenia grzywny. Jednocześnie wraz z ww. zażaleniem strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia. Z treści przedmiotowego wniosku wynika, iż J. Ł. pełniący funkcję zarządcy sądowego Wspólnoty Mieszkaniowej L. ul. [...]/[...] w dniu 28 października 2021 r. miał wykonany test na obecność koronawirusa SARS-CoV-2, który potwierdził jego obecność. Na dowód powyższego do wniosku dołączył kserokopię wykonanego testu. Powołanym na wstępie postanowieniem LWINB, na podstawie art. 59 § 2 w zw. z art. 58 § 1 k.p.a. odmówił stronie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Zdaniem organu, strona nie wykazała, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Mianowicie, organ wskazał, że siedmiodniowy termin do wniesienia zażalenia, upłynął 9 listopada 2021 r. Z uwagi na pozytywny wynik testu na obecność koronawirusa SARS-CoV-2 skarżący musiał poddać się obowiązkowej izolacji, co oznacza, że nie mógł podejmować czynności związanych z przekazaniem zażalenia zarówno przez siebie, jak i przez osobę trzecią. Mając na uwadze konieczność przebywania strony na 10-dniowej izolacji z uwagi na stwierdzone w dniu 28 października 2021 r. zakażenie SARS-CoV-2 organ uznał, że ostatnim dniem przebywania na izolacji był dzień 7 listopada 2021 r. W związku z powyższym przedmiotowe zażalenie strona mogła wnieść po zdjęciu izolacji, a więc w dniach 8-9 listopada 2021 r., czego nie uczyniła. W tej sytuacji skarżący nie uprawdopodobnił przyczyny uchybienia terminu do wniesienia zażalenia, i że uchybienie terminu do wniesienia zażalenia nastąpiło bez jego winy. Jednocześnie organ nadmienił, że skarżący nadał 9 listopada 2021 r. inne zażalenie w stosunku do postanowienia PINB z dnia 19 października 2021 r. w przedmiocie nałożenia kary grzywny w wysokości 200 zł, co nie nastręczało mu żadnych trudności. Biorąc pod uwagę powyższe, organ odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia zarzucając jego wydanie z naruszenie art. 58 § 2 k.p.a. poprzez bezpodstawne stwierdzenie, że termin do wniesienia zażalenia upływał 8-9 listopada 2021 r., gdyż izolacja zakończyła się 7 listopada 2021 r., podczas gdy termin ten upływał 15 listopada 2021 r. i w tym też dniu zażalenie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia zostało wniesione. W odpowiedzi na skargę LWINB podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi przepisami prawa, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329, zwanej dalej "p.p.s.a.") wynika, że w wypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że kontrolowane postanowienie nie narusza prawa, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 58 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1). Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2). Tak więc warunkiem przywrócenia terminu jest uprawdopodobnienie braku winy w niedochowaniu terminu. Brak winy w uchybieniu terminu zachodzi wtedy, gdy dokonanie czynności było niemożliwe z uwagi na przeszkodę, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej w danych okolicznościach można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy (por. A. Golęba (w:) Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, red. H. Knysiak-Sudyka, Warszawa 2019, s. 427; B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2019, s. 397-399). Dopuszczenie się przez stronę chociażby lekkiego niedbalstwa wyklucza możliwość przywrócenia terminu. Kwestia stopnia zawinienia nie ma w tym przypadku znaczenia, bowiem każdy, nawet najmniejszy stopień zawinienia wyklucza przywrócenie terminu (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 marca 2021 r. sygn. akt II OSK 3883/19 i z 19 maja 2021 r. sygn. akt I OSK 2539/20). W ocenie Sądu organ odwoławczy prawidłowo uznał, że brak jest podstaw do przywrócenia terminu do wniesienia zażalenie od postanowienia organu pierwszej instancji. Skarżący we wniosku o przywrócenie terminu powoływał się tylko na jedną okoliczność, usprawiedliwiającą jego zdaniem uchybienie terminu - przebywanie na izolacji z uwagi na stwierdzone zakażenie wirusem SARS-CoV-2. Mając powyższe na uwadze w pełni zasadnie organ odwoławczy uznał, że wskazana przez skarżącego jako przeszkoda w dochowaniu terminu okoliczność miała charakter szczególny, albowiem opierała się na przebywaniu przez skarżącego na izolacji w związku z zarażeniem się wirusem SARS-CoV-2. Konsekwencją tego było natomiast odizolowanie skarżącego, które mogło spowodować, że zażalenie mogło nie zostać wysłane w terminie. Jak jednak słusznie dostrzegł organ odwoławczy, skarżący wykonał test potwierdzający obecność w jego organizmie koronawirusa SARS-CoV-2 w dniu 28 października 2021 r., co jednoznacznie potwierdza załączona kserokopia potwierdzenia wykonanego testu. W związku z powyższym, zgodnie z § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 25 lutego 2021 r. w sprawie chorób zakaźnych powodujących powstanie obowiązku hospitalizacji, izolacji lub izolacji w warunkach domowych oraz obowiązku kwarantanny lub nadzoru epidemiologicznego (Dz. U. z 2021 r. poz. 351) zobowiązany był poddać się obowiązkowej izolacji, której zakończenie następuje po 10 dniach od momentu wykonania testu diagnostycznego w kierunku SARS-CoV-2 będącego podstawą do nałożenia tej izolacji - w przypadku pacjenta bez objawów klinicznych, chyba że lekarz podstawowej opieki zdrowotnej, który udzielił teleporady lub porady w warunkach domowych nie wcześniej niż w szóstej dobie od momentu wykonania tego testu, przedłuży okres jej trwania (§ 4 ust. 2 pkt 2 ww. rozporządzenia). Mając na uwadze konieczność przebywania strony na 10-dniowej izolacji z uwagi na stwierdzone w dniu 28 października 2021 r. zakażenie SARS-CoV-2 słusznie organ stwierdził, iż ostatnim dniem przebywania na izolacji był dzień 7 listopada 2021 r. Postanowienie PINB z 15 października 2021 r. nakładające karę grzywny wraz z pouczeniem o terminie i trybie wniesienia zażalenia doręczone natomiast zostało skarżącemu 2 listopada 2021 r. Zatem termin do złożenia zażalenia upływał po 7 dniach od tej daty, tj. 9 listopada 2021 r. Skarżący winien zatem wykazać, że z przyczyn od siebie niezależnych i niezawinionych nie mógł złożyć zażalenia w całym terminie 7 dni licząc od 2 listopada 2021 r. Z przywołanych natomiast wyżej okoliczności wynika, że przyczyna uniemożliwiająca wniesienie zażalenia ustała już 7 listopada 2021 r., a zatem dwa dni przed upływem terminu do wniesienia zażalenia. Oznacza to, że w dniach 8-9 listopada 2021 r. nie istniały żadne okoliczności uniemożliwiające złożenie przedmiotowego zażalenia. Nie budzi zatem wątpliwości, że przyczyna uchybienia terminu w postaci przebywania w izolacji w warunkach domowych ustała jeszcze przed upływem terminu do wniesienia zażalenia. Przebywanie w izolacji, jak skarżący argumentował we wniosku nie mogło stanowić rzeczywistej przyczyny uchybienia terminu do wniesienia zażalenia, bowiem zażalenie to można było wnieść jeszcze przez dwa dni aż do dnia 9 listopada 2021 r. Skarżący nie wykazał natomiast by przyczyna uchybienia terminu ustała później. Znamienne przy tym jest, że skarżący 9 listopada 2021 r. dokonał w placówce urzędu poczty nadania innego zażalenia w stosunku do postanowienia PINB z dnia 19 października 2021 r. w przedmiocie nałożenia kary grzywny w wysokości 200 zł, co ewidentnie wskazuje, że w tym dniu nie istniała już żadna przeszkoda również do wniesienie przedmiotowego zażalenia. W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd uznał żądanie skarżącego za nieuzasadnione. W ocenie Sądu na aprobatę zasługuje pogląd wyrażony przez LWINB, iż uchybienie terminu nastąpiło z winy skarżącego. Jednocześnie, zwrócić też należy uwagę na pewną niekonsekwencję twierdzeń skargi, nie można bowiem wnosić o przywrócenie uchybionego terminu i jednocześnie twierdzić, że termin ten nie został naruszony (nie doszło do jego uchybienia). Wniesienie zażalenia w terminie i złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia nie są ze sobą konkurencyjne, zmierzają bowiem do wywołania przeciwstawnych skutków procesowych, sprzeczne wewnętrznie są też ich podstawy prawne. Zażalenie oparte jest na twierdzeniu, że termin został zachowany, a wniosek o przywrócenie terminu na przeciwnym, że do uchybienia doszło. Służą one różnym celom i opierają się na różnych podstawach (por. wyrok SN z 7 lutego 2013 r., II CZ 173/12, wyrok SN z 13 marca 2009 r., II CZ 10/09, Lex nr 599763, postanowienie NSA z 14 lipca 2014r., II GZ 157/10, postanowienie NSA z 17 grudnia 2009 r., I GZ 120/09 czy wyrok WSA w Warszawie z 9 listopada 2012 r., III SA/Wa 2796/12). Jednakże wobec skutecznego doręczenia postanowienia w dniu 2 listopada 2021 r. nie budzi żadnych wątpliwości, że wniesienie zażalenia w dniu 15 listopada 2021 r. nastąpiło z uchybieniem tegoż terminu. Także samo złożenie wniosku o przywrócenie terminu dowodzi tego, iż skarżący ma świadomość uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia. Skarżący nie składałby przecież tego wniosku gdyby nie doszło do skutecznego doręczenia postanowienie w dniu 2 listopada 2021 r. i nie miał świadomości tego faktu. Podnoszona przez skarżącego w skardze argumentacja zdaje się także wskazywać, że skarżący błędnie łączy faktyczną datę doręczenie decyzji z datą ustania przyczyny uchybienia terminu. Nie można jednak przyjąć, że termin do złożenia zażalenia zaczął swój bieg dopiero po dniu zakończenia izolacji domowej przez skarżącego, tj. 8 listopada 2021 r. i zakończył swój bieg 15 listopada 2021 r., a skoro zażalenie zostało tego dnia złożone, to termin na jego wniesienie został zachowany. Data doręczenia decyzji lub postanowienia jest okolicznością obiektywną (pewną) i bez wpływu na jej określenie pozostają okoliczności istniejące w tej dacie, które, co najwyżej mogą uzasadniać wniosek o przywrócenie uchybionego terminu. Mając zatem powyższe na uwadze stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, co czyniło skargę nieuzasadnioną i skutkowało jej oddaleniem na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wyjaśnienia jeszcze wymaga, że przedmiotowa skarga została rozpoznana przez sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W związku z tym skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym jest niezależne od wniosków stron w tym zakresie. Z tego względu w myśl art. 120 p.p.s.a. sprawa rozpoznana została w tym trybie na posiedzeniu niejawnym, w składzie 3 sędziów.