II SA/Lu 660/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Laskowska - Pietrzak (sprawozdawca) Sędziowie Asesor sądowy Jerzy Parchomiuk Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski Protokolant Starszy asystent sędziego Łucja Krasińska po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2020 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. S. na akt Wójta Gminy z dnia [...] września 2019 r., nr [...] w przedmiocie opłaty za dostęp do informacji publicznej p o s t a n a w i a I. odrzucić skargę; II. zwrócić skarżącemu S. S. kwotę [...]([...]) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego. W dniu [...] września 2019 r. S. S. złożył do Wójta Gminy - za pośrednictwem poczty elektronicznej - wniosek o udostępnienie informacji publicznej w postaci kopii (skanów) wszystkich projektów o dofinansowanie, których wytworzenie (opracowanie) "zwydatkował" Wójt Gminy w latach 2015-2019. W piśmie z dnia [...] września 2019 r. znak: [...] (przesłanym w tym samym dniu na adres skrzynki elektronicznej skarżącego) Wójt Gminy, powołując się na art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1429; dalej: "u.d.i.p."), zawiadomił wnioskodawcę o konieczności pokrycia przez niego dodatkowych kosztów w wysokości [...] zł, związanych z udostępnieniem informacji publicznej w sposób wskazany w ww. wniosku. Organ wyjaśnił, że podana kwota stanowi koszt wykonania skanów żądanych dokumentów obejmujących ok. 1000 stron. Wskazał jednocześnie, że przedmiotowe zawiadomienie ma na celu umożliwienie wnioskodawcy podjęcia decyzji o pokryciu ustalonych kosztów udostępnienia żądanej informacji publicznej, ewentualnie o modyfikacji wniosku w zakresie wskazanego w nim sposobu lub formy udostepnienia informacji, bądź też o cofnięciu wniosku. Podkreślił, ż wnioskodawca winien poinformować organ w terminie 14 dni od daty otrzymania przedmiotowego zawiadomienia, czy zgadza się na pokrycie wskazanych kosztów. W dniu 31 października 2019 r. S. S. złożył za pośrednictwem Wójta Gminy (poprzez platformę ePUAP) skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, oznaczoną jako "skarga na akt wyznaczający wysokość opłaty za dostęp do informacji publicznej". W treści skargi skarżący przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie wskazując, że w odpowiedzi na jego wniosek z dnia 16 września 2019 r. podmiot zobowiązany z dniu 13 września 2019 r. powiadomił go o "uznaniowej spornej kwocie [...]zł tytułem wykonania ok. tysiąca stron kopii". Skarżący stwierdził, że pismo, którego treścią jest wyznaczenie wysokości opłat za udostepnienie informacji publicznej (na podstawie art. 15 ust. 2 u.d.i.p.), jest innym niż decyzje i postanowienia aktem z zakresu administracji publicznej dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, który podlega kognicji sądów administracyjnych na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej: "p.p.s.a"). Skarżący wniósł wobec tego o uchylenie zaskarżonego aktu w oparciu o art. 146 § 1 p.p.s.a., zarzucając mu naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 7 ust. 2 i art. 15 ust. 1 u.d.i.p. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej na podstawie 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje. Podkreślić należy, że sąd administracyjny - przed przystąpieniem do rozpoznania skargi - zobowiązany jest w pierwszej kolejności do zbadania z urzędu jej dopuszczalności, poprzez ustalenie, czy nie zachodzi jedna z przesłanek odrzucenia skargi, wymienionych w art. 58 § 1 p.p.s.a. Dokonując oceny powyższej kwestii w niniejszej sprawie Sąd doszedł do wniosku, że skarga S. S. podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., jako wniesiona z uchybieniem terminu. Na wstępie wyjaśnić należy, że z przekazanych Sądowi wraz ze skargą akt administracyjnych dotyczących postepowania zainicjowanego wnioskiem skarżącego z dnia 16 września 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej, wynika, że po skierowaniu do skarżącego przez Wójta Gminy w dniu 30 września 2019 r. powiadomienia o wysokości opłaty za dodatkowe koszty udostępnienia skarżącemu informacji publicznej w sposób wskazany we wniosku, organ ten w dalszym toku przedmiotowego postępowania dodatkowo wydał w dniu [...] r. postanowienie nr [...], którym – wskazując jako podstawę prawną przepisy art. 264 § 1 w zw. z art. 263 § 2 i art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a., w zw. z art. 15 ust. 1 u.d.i.p. – orzekł o ustaleniu kosztów postępowania w sprawie wniosku skarżącego z dnia 16 września 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej na kwotę [...]zł oraz o zobowiązaniu skarżącego do wpłacenia tej należności na wskazany rachunek bankowy Urzędu Gminy T. w terminie do dnia 31 października 2019 r. Analiza treści skargi wniesionej przez S. S. w dniu 31 października 2019 r. nie pozostawia jednak wątpliwości, że przedmiotem zaskarżenia nie uczynił on ww. postanowienia, lecz poprzedzające je pismo (zawiadomienie) z dnia 30 września 2019 r. o wysokości opłaty za udostępnienie informacji publicznej, przypisując mu charakter aktu z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Świadczy o tym nie tylko jednoznacznie oznaczony przedmiot skargi ("skarga na akt wyznaczający wysokość opłaty za dostęp do informacji publicznej"), lecz również przywołana w jej treści podstawa prawna wnioskowanego uchylenia zaskarżonego aktu, tj. art. 146 p.p.s.a., który to przepis nie ma zastosowania do postanowień, lecz właśnie (m.in.) do aktów i czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.. Nadto potwierdza to fakt, że skarga w istocie w ogóle nie odnosi się w swej treści do ww. postanowienia, ani też w żaden sposób go nie przywołuje. Nadto skarżący w toku postępowania poinformował Sąd, że ww. postanowienie zaskarżył w drodze zażalenia do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L.. Wobec powyższych okoliczności nie może budzić wątpliwości, że przedmiotem rozpoznawanej skargi S. S. jest zawiadomienie z dnia 30 września 2019 r. znak: [...] o wysokości opłaty z tytułu dodatkowych kosztów związanych ze wskazanym we wniosku z dnia 16 września 2019 r. sposobem udostępnienia informacji publicznej. Trafna jest przy tym ocena skarżącego, że zawiadomienie to stanowi akt z zakresu administracji publicznej, którego kontrola należy do kognicji sądu administracyjnego – stosownie do art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Za taką kwalifikacją wystosowanego na podstawie art. 15 u.d.i.p. zawiadomienia o wysokości opłaty za dostęp do informacji publicznej przemawia liczne orzecznictwo sądowe (por. m.in.: postanowienie NSA z dnia 30 czerwca 2015 r. sygn. akt I OSK 974/15, LEX nr 1784104; postanowienie NSA z dnia 1 października 2013 r. sygn. akt I OSK 2139/13, LEX nr 1397148; postanowienie NSA z dnia 25 października 2012 r., sygn. akt I OSK 2359/12, LEX nr 1269648; wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 października 2016 r., sygn. akt VIII SA/Wa 208/16, LEX nr 2159996; wyrok WSA w Olsztynie z dnia 27 czerwca 2017 r., sygn. akt II SA/Ol 372/17; LEX nr 2320937; z dnia 22 maja 2018 r., sygn. akt II SA/Bd 1159/17, LEX nr 2517501). Zgodnie z art. 53 § 2 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. Stosownie zaś do art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. W sprawie bezsporne pozostaje, że o wydaniu zaskarżonego aktu skarżący dowiedział się już w dniu jego podjęcia oraz wysłania na adres skrzynki elektronicznej skarżącego, tj. w dniu 30 września 2019 r. Okoliczność tę skarżący jednoznacznie potwierdził w skardze (k. 5 akt sądowych). W związku z powyższym trzydziestodniowy termin do złożenia przez skarżącego skargi na przedmiotowy akt upływał w dniu 30 października 2019 r. Tymczasem skarga S. S. została wniesiona za pośrednictwem platformy ePUAP dopiero w dniu 31 października 2019 r., o czym świadczy widniejące na wygenerowanym w platformie ePUAP piśmie przewodnim do skargi oznaczenie daty sporządzenia dokumentu oraz oznaczenie daty podpisania tego dokumentu podpisem elektronicznym (k. 3 akt sądowych). W konsekwencji stwierdzić należy, że skarżący wniósł skargę na sporny akt (zawiadomienie) Wójta Gminy z dnia 30 września 2019 r. z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § 2 ab initio p.p.s.a. Podkreślić w tym miejscu należy, że analizując treść skargi oraz przekazanych wraz z nią akt sprawy, Sąd z urzędu nie dopatrzył się okoliczności świadczących o braku winy skarżącego w uchybieniu przedmiotowego terminu, a tym samym nie znalazł podstaw do rozpoznania skargi pomimo tego uchybienia, w ramach uprawnienia przewidzianego w art. 53 § 2 in fine p.p.s.a. Z tych względów skarga S. S. podlegała odrzuceniu stosownie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. W związku z odrzuceniem skargi należało jednocześnie – zgodnie z art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. – zwrócić skarżącemu należność uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. W tym stanie rzecz orzeczono, jak w sentencji postanowienia.