II SA/Lu 78/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc - Malec, Sędzia NSA Krystyna Sidor, Protokolant Starszy asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 marca 2012r. sprawy ze skargi R. F. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wstrzymał prowadzone przez R. F. roboty budowlane przy remoncie budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr ewid. [...], położonej w miejscowości O., Gmina Ł. G. W uzasadnieniu postanowienia podniesiono, że w wyniku oględzin przeprowadzonych w dniu [...] lipca 2011 r. ustalono, że na wspomnianej działce znajduje się budynek mieszkalny o konstrukcji murowanej o wymiarach 5,95 m x 10,60 m z częściowym niewielkim podpiwniczeniem o wymiarach 2,75 m x 5,0 m i wysokości 1,85 m, ze ścianami piwnicy z kamienia wapiennego, nie otynkowanymi. Ściany budynku wykonane są z belitu, ocieplone styropianem. Od strony podwórza widoczne wzmocnienie fundamentów o długości 2,0 m i 4,5 m o zmiennej szerokości, dochodzącej do 20 cm poza lico podmurówki. W linii ściany budynku od strony granicy z nieruchomością E. K. dokonano odkrywki fundamentu starego budynku gospodarczego, który nie został odbudowany. Według organu R. F. prowadziła roboty remontowe jesienią 2009 r. bez pozwolenia na budowę bądź dokonanego zgłoszenia. Na postanowienie to zażalenia wnieśli Z. i E. K., podnosząc, że zbędne jest wstrzymywanie robót gdyż budynek został już wybudowany i wykończony. Budynek został poszerzony, wydłużony i podwyższony w stosunku do walącego się starego budynku mieszkalno-inwentarskiego. Z budynku mieszkalno-inwentarskiego powstał budynek mieszkalny, który jest przygotowany do dalszej rozbudowy, ponieważ na przedłużeniu domu jest wylany fundament, a na nim postawione ścianki. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2011 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. uchylił postanowienie z dnia [...] sierpnia 2011 r. w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Zdaniem organu odwoławczego zgromadzone w sprawie dowody pozwalają stwierdzić, że prowadzone na działce nr [...] roboty budowlane nie są remontem jak przyjął organ I instancji, ale budową budynku mieszkalnego. Zgodnie z przepisami ustawy - Prawa budowlanego remontem jest -wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym (art. 3 pkt 8). Natomiast wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowa, rozbudowa, czy nadbudowa obiektu budowlanego stanowi budowę (art. 3 pkt 6). Z projektu zagospodarowania działki nr [...] w K.O. (K166) opracowanego w lipcu 1996 r. na zlecenie S. K. wynika, że stary budynek mieszkalno-inwentarski posiadał wymiary 5,0 m x 9,7 m. Budynek mieszkalny natomiast ma wymiary 6,05(5,95) x 10,60 m, wszystkie ściany budynku mieszkalnego są nowowybudowane, co wskazuje, że wybudowany przez R. F. budynek mieszkalny jest nowym obiektem budowlanym. Organ I instancji nie ustalił zaś, czy zachodzą przesłanki do zalegalizowania wybudowanego przez R. F. budynku mieszkalnego, czy budynek mieszkalny zrealizowany został zgodnie z warunkami techniczno-budowlanymi obowiązującymi w budownictwie i czy obiekt ten nie narusza miejscowego planu zagospodarowania. Wybudowanie obiektu bez wymaganego pozwolenia na budowę, co ma miejsce w niniejszej sprawie, podlega przepisom art. 48 ust. 1 lub 49b ust. 1 ustawy Prawa budowlanego, a nie jak przyjęto w zaskarżonym postanowieniu przepisom art. 50 i 51 tejże ustawy. Organ odwoławczy podkreślił również, że w tej sprawie taką samą ocenę robót budowlanych przeprowadzonych przez R. F. przedstawił w swoim postanowieniu i decyzji z dnia [...] kwietnia 2011 r. Niezależnie od powyższego organ odwoławczy zwrócił uwagę na to, że w aktach sprawy znajduje się decyzja z dnia [...] sierpnia 2010 r. o stwierdzeniu wykonania przez R. F. obowiązku, która została wydana w oparciu o decyzję PINB w K. z dnia [...] lipca 2010 r. Wobec stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] lipca 2010 r.o nałożeniu na inwestorkę obowiązku sporządzenia inwentaryzacji budynku, organ I instancji w pierwszej kolejności winien przeprowadzić postępowanie w celu wyeliminowania z obiegu prawnego decyzji z dnia [...] sierpnia 2010 r. Na postanowienie organu odwoławczego skargę wniosła R. F. Zarzuciła mu ona mające wpływ na rozstrzygnięcie naruszenie prawa materialnego poprzez wadliwe wskazanie, że sprawa powinna być rozpatrzona w oparciu o przepisy art. 48 i 49 ustawy Prawo budowlane, jak również mające wpływ na rozstrzygnięcie naruszenie przepisów postępowania polegające na wadliwym ustaleniu stanu faktycznego, przede wszystkim poprzez przyjęcie, iż w niniejszej sprawie zrealizowana została budowa, a nie remont istniejącego obiektu, a nadto wadliwie podane zostały wymiary budynku remontowanego. W istocie bowiem pierwotnie istniejący budynek posiadał identyczne wymiary i identyczną lokalizację. Zdaniem skarżącej o faktycznych wymiarach budynku nie może przesądzać projekt zagospodarowania działki nr [...] w K. O., który został opracowany [...] lipca 1996 r. w celu niezwiązanym z postępowaniem dotyczącym tego budynku, a tym samym tego typu dokumentu nie można obdarzać wiarą na potrzeby niniejszego postępowania. W takim stanie sprawy wstrzymanie robót budowlanych jest zasadne niezależnie od tego, w oparciu o jakie przepisy ma nastąpić rozstrzygnięcie sprawy, tj. czy w oparciu o art. 48 czy też 50 i 51 ustawy Prawo budowlane. Błędnie ponadto organ odwoławczy stwierdził, że wybudowanie obiektu bez wymaganego pozwolenia na budowę podlega przepisom art. 48 i 49b ustawy Prawo budowlane, podczas, gdy już z literalnego brzmienia tych przepisów, a zwłaszcza wskazanego art. 49b wynika, że nie znajdują one zastosowania w niniejszej sprawie. Przepis ten dotyczy bowiem wyłącznie obiektów, które mogą być zrealizowane na podstawie zgłoszenia, a nie pozwolenia na budowę. Na gruncie niniejszej sprawy brak jest podstaw do twierdzenia, że nie jest zasadne zastosowanie art. 50 ustawy Prawa budowlanego, jak chce tego organ odwoławczy. W odpowiedzi na skargę [...]WINB w L. nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżony postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Przedstawiona w skardze argumentacja, wbrew przekonaniu skarżącej, nie może stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Zgodnie z art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych: 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub 2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub 3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub 4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach. Jak wynika z zacytowanego powyżej przepisu znajduje on zastosowanie w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub art. 49b ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Takim innym przypadkiem będzie remont obiektu budowlanego (por. wyrok NSA z dnia 26 lutego 2003 r., sygn. akt IV SA 369/2001 – LexPolonica nr 360170). W myśl art. 3 pkt 9 ustawy Prawo budowlane przez remont należy rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym. Zatem aby można było zakwalifikować roboty budowlane jako remont – roboty te muszą być wykonywane w istniejącym obiekcie (por. wyrok NSA z dnia 2 lutego 2006 r., sygn. akt II OSK 56/05 – Lex nr 194342). Nie jest więc remontem wykonywanie robót budowlanych, jeśli odtwarzany obiekt nie istnieje i efektem wykonania tych robót jest powstanie nowego obiektu, choćby zrealizowanego z wykorzystaniem elementów konstrukcyjnych pozostałych po wcześniej istniejącym obiekcie, który został rozebrany lub uległ zniszczeniu (por. wyrok NSA z dnia 2 lutego 2006 r., sygn. akt II OSK 56/05 – Lex nr 194342 czy wyrok NSA z dnia 8 grudnia 2008 r., sygn. akt II OSK 1546/07 – Lex nr 516082). Za remont zatem nie mogą zostać uznane roboty budowlane polegające na rozbiórce istniejącego obiektu budowlanego i budowie obiektu nowego, nawet jeśli budowa polega na odbudowie obiektu istniejącego z ewentualnym wykorzystaniem materiałów pozostałych po rozbiórce obiektu dotychczasowego (por. wyrok NSA z dnia 16 lipca 2010 r., sygn. akt II OSK 1253/09 – Lex nr 706012). Z materiału dowodowego znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy (protokołu oględzin z dnia [...] czerwca 2010 r., protokołu oględzin z dnia [...] lipca 2011 r. oraz protokołu rozprawy z dnia [...] lipca 2011 r.) wynika, że obecnie istniejący na działce nr ewid. [...] budynek murowany został posadowiony na miejscu uprzednio znajdującego się na tej działce budynku drewnianego. Z materiału tego wynika również, że w wyniku prowadzonych robót budowlanych usunięto fundamenty drewnianego domu i w ich miejsce wykonano nowe fundamenty (oświadczenie S. Z. i G. K. – protokół rozprawy) zaś drewniane ścian zastąpiono ścianami z belitu (oświadczenie Z. C. – protokół z rozprawy, protokołu oględzin z dnia [...] czerwca 2010 r. i z dnia 5 lipca 2011 r.). Ponadto zarówno Z. C. jak i G. K. oświadczyli, że do robót budowlanych przystąpili po rozbiórce domu (protokół rozprawy). Mając na uwadze rodzaj i zakres robót budowlanych wykonanych przy budynku posadowionym na działce nr [...] nie można przyjąć, że stanowiły one remont znajdującego się tam uprzednio drewnianego domu. Dom ten został bowiem rozebrany a w jego miejsce wzniesiono w części z nowych materiałów nowy budynek. W przedmiotowej sprawie chodzi o budowę, zdefiniowaną w art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane. Tym samym przeprowadzone przez skarżącą roboty budowlane nie stanowią innego przypadku niż unormowany w art. 48 ust. 1 i art. 49b ust. 1 ustawy Prawo budowlane, o którym to mowa w art. 50 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Brak jest zatem podstaw do zastosowania tego przepisu. Słusznie jednak wskazał organ odwoławczy, że w aktach sprawy znajduje się decyzja Powiatowego inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2010r., na mocy której stwierdzono wykonanie nałożonego na inwestorkę decyzją z dnia [...] lipca 2010r. na podstawie art. 51 ust.1 pkt.3 obowiązku sporządzenia inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych z orzeczeniem technicznym o zgodności ich wykonania z przepisami techniczno – budowlanymi. Mimo stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] lipca 2010r. wspomniana decyzja nie była przedmiotem weryfikacji w trybie nadzwyczajnym, co oznacza, że nadal obowiązuje. W świetle art. 51 ust.3 pkt.1 prawa budowlanego decyzja ta kończy zaś proces legalizacyjny, czego nie rozważył organ I instancji. Ponadto w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowany jest pogląd, że wstrzymanie robót budowlanych na podstawie art. 50 ust. 1 ustawy Prawo budowlane może mieć miejsce w przypadkach wskazanych w ust. 1, w punktach od 1 do 4 tego przepisu jedynie w sytuacji, gdy roboty te są wykonywane w dacie wydania postanowienia o ich wstrzymaniu (patrz wyrok NSA z dnia 26 marca 1999 r., sygn. akt IV SA 532/97 – Lex nr 46771, wyrok NSA z dnia 16 marca 2000 r., sygn. akt IV SA 228/98, wyrok NSA z dnia 12 października 2007 r., sygn. akt II OSK 629/07 – Lex nr 347905 czy wyrok NSA z dnia 17 czerwca 2011 r., sygn. akt II OSK 1106/10 – Lex nr 992477). W art. 50 ust. 1 mowa jest bowiem o wstrzymaniu postanowieniem prowadzenia robót budowlanych - wykonywanych co oznacza, że przepis ten powinien mieć zastosowanie w sytuacjach określonych w pkt 1-4 ust. 1 jedynie wówczas, kiedy roboty budowlane są aktualnie wykonywane (realizowane) (por. uzasadnienie wyroku NSA z dnia 12 października 2007 r., sygn. akt II OSK 629/07 – Lex nr 347905). Ze znajdującego się w aktach sprawy protokołu oględzin z dnia 5 lipca 2011 r. nie wynika natomiast, aby w dacie jego sporządzenia kontynuowane były roboty budowlane przy budynku usytuowanym na działce nr ewid. [...]. Zatem również i z tego powodu w dacie wydania postanowienia uchylonego zaskarżonym postanowieniem brak było podstaw do zastosowania art. 50 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U z 2012 r. Nr 0, poz. 270) należało skargę oddalić.