II SA/Lu 94/19

WyrokWSA w Lublinie2020-07-16

Skład orzekający: Bogusław Wiśniewski, Grażyna Pawlos - Janusz, Maria Wieczorek - Zalewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy wyrażająca zgodę na sprzedaż nieruchomości, w stosunku do której toczy się postępowanie administracyjne dotyczące prawidłowości jej nabycia przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego, jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził niezgodność z prawem uchwały rady gminy wyrażającej zgodę na sprzedaż nieruchomości, ponieważ narusza ona art. 34 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Przepis ten stanowi, że zbycie nieruchomości nie może nastąpić, jeżeli toczy się postępowanie administracyjne dotyczące prawidłowości jej nabycia. Sąd uznał, że uchwała ta, mimo że jest czynnością poprzedzającą sprzedaż, narusza cel przepisu, jakim jest zapobieganie nieodwracalnym skutkom prawnym zbycia nieruchomości nabytych z naruszeniem prawa, a tym samym narusza interes prawny skarżących.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła uchwały Rady Miasta L. wyrażającej zgodę na sprzedaż nieruchomości. Skargę na uchwałę złożyli spadkobiercy byłych właścicieli, którzy domagali się zwrotu nieruchomości wywłaszczonej pod budowę żłobka, który nigdy nie powstał. Skarżący zarzucili naruszenie art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Skargę złożył również Prokurator, zarzucając rażące naruszenie art. 34 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, wskazując na toczące się postępowanie administracyjne dotyczące prawidłowości nabycia tej nieruchomości przez Skarb Państwa.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził niezgodność z prawem zaskarżonej uchwały Rady Miasta L. z dnia [...] r., nr [...] w całości. Zasądził od Rady Miasta L. na rzecz skarżącego J. F. zwrot kosztów postępowania oraz przyznał wynagrodzenie dla pełnomocnika z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos - Janusz Sędzia NSA Maria Wieczorek - Zalewska (sprawozdawca) Protokolant Sekretarz sądowy Marzena Okoń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lipca 2020 r. sprawy ze skarg W. D. i J. F. oraz Prokuratora Prokuratury Rejonowej L. - P. na uchwałę Rady Miasta L. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie sprzedaży nieruchomości I. stwierdza niezgodność z prawem zaskarżonej uchwały Rady Miasta L. z dnia [...] r., nr [...] w całości; II. zasądza od Rady Miasta L. na rzecz skarżącego J. F. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. przyznaje [...] J. K. – K. do Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym 55, 20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług. Rada Miasta L., działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a) ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2018 r., poz. 994 ze zm. – zwanej dalej "u.s.g.") oraz art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. 2018 r. poz. 2204 – zwanej dalej "u.g.n."), podjęła [...] r. uchwałę nr [...] w sprawie wyrażenia zgody na sprzedaż nieruchomości położonej w L. przy ul. [...] obejmującej działki nr nr ewid: [...], [...], [...] i [...]. W uzasadnieniu wskazano, że objęte uchwałą działki stanowią własność Gminy [...] i znajdują się na obszarze dla którego podjęta została uchwała nr [...] Rady Miasta L. z [...] r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L. w rejonie ulic: D. K. 1. , Al. [...] i P. , która została opublikowania 27 listopada 2018 r. i wejdzie w życie po upływie 30 dni od tej daty. Zgodnie z uchwalonym planem przedmiotowe działki znajdują się w następujących obszarach: tereny zabudowy usługowej z dopuszczenie obsługi komunikacji - 9.3U(KS). Na ich terenie znajdują się trzy budynki. Na większość lokali użytkowych znajdujących się w tych budynkach Zarząd Nieruchomości Komunalnych zawarł umowy najmu. Jednakże z uwagi na konieczność racjonalnego zagospodarowania przedmiotowej nieruchomości i w związku z potrzebą pozyskania środków finansowych do budżetu Gminy [...] zasadne jest podjęcie uchwały w sprawie wyrażenia zgody na ich sprzedaż. Skargę na wskazaną wyżej uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie zarejestrowaną pod sygn. akt II SA/Lu 714/19 złożyli: W. D., G. W., M. W. i K. W. wnosząc o jej uchylenie. Skargę na tą uchwałę, zarejestrowaną pod sygn. akt II SA/Lu 94/19 złożył także Prokurator Prokuratury Rejonowej [...], który wniósł o stwierdzenie jej nieważności. Zdaniem skarżących uchwała narusza przepisy u.g.n. w szczególności art. 137, który stanowi, że nieruchomość wywłaszczona nie może być użyta na inny cel niż określony w decyzji o wywłaszczeniu, a w razie zmiany tego celu organ powinien powiadomić poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę o tym zamiarze, czego w sprawie organ nie uczynił zezwalając na realizacje na przedmiotowych działkach budynku hotelowo-usługowego. Wskazali, że przedmiotowy teren został w 1950 r. wywłaszczony pod budowę żłobka, który to cel nigdy nie został zrealizowany. W związku z tym skarżący będący spadkobiercami wywłaszczonych właścicieli tych terenów złożyli wniosek na podstawie art. 136 i 137 u.g.n. o zwrot nieruchomości niewykorzystanej na cel wywłaszczenia. Sprawa w tym przedmiocie toczy się od dwudziestu lat i dotychczas nie została zakończona. Wykonanie uchwały i zbycie przedmiotowych działek pozbawi ich możliwości odzyskania i dlatego koniecznym jest wstrzymanie procesu ich zbycia. Z kolei Prokurator Prokuratury Rejonowej w L. zaskarżonej uchwale zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 34 ust. 3 u.g.n. polegające na wyrażeniu przez Radę Miasta L. zgody na zbycie części przedmiotowej nieruchomości w sytuacji, gdy toczy się aktualnie postępowanie administracyjne dotyczące prawidłowości nabycia tej nieruchomości przez Skarb Państwa, a mianowicie postępowanie administracyjne prowadzone przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa znak [...] w sprawie o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady N. w L. z dnia [...] r. nr [...] o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa na cele budowy żłobka dzielnicowego nieruchomości przy ul. [...] w L.. Wskazując na powyższe zarzuty Prokurator wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w całości w oparciu o art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.). W odpowiedzi na skargę Rada Miasta L. – reprezentowana przez Prezydenta Miasta L. wniosła o odrzucenie skargi ewentualnie jej oddalenie. W ocenie organu zaskarżona uchwała nie dotyczy terenów wywłaszczonych orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej z [...] r. co wskazuje na brak legitymacji skargowej skarżących. Uchwała dotyczy działek nr [...], [...], [...] i [...], a aktualnie toczące się postępowanie o zwrot nieruchomości wywłaszczonych tym orzeczeniem dotyczy działek nr [...], [...], [...] i [...]. W związku z powyższym działki wskazane w uchwale nie są przedmiotem aktualnie toczącego się postępowania zwrotowego i z tego względu nie było podstaw do zastosowania w sprawie art. 136 ust. 2 u.g.n. Zdaniem organu skarżący nie mogą zatem wywodzić swojego interesu prawnego do zaskarżenia uchwały z tego przepisu. Zaskarżona uchwała nie wpływa w żaden sposób na ich sytuację prawną – nie pozbawia ich żadnych uprawnień i nie uniemożliwia im ich realizacji. Ponadto organ podniósł, że Rada Miasta L. nie prowadzi postępowań w przedmiocie sprzedaży nieruchomości gminnych nie dokonuje zawiadomień o takich postępowaniach. Co więcej uchwała jest jedynie oświadczeniem organu stanowiącego gminy (rady gminy) wyrażającym zgodę dla innego organu wykonawczego gminy (prezydenta) na sprzedaż nieruchomości pozostających w zasobach gminnych. Z kolei w odpowiedzi na skargę Prokuratora Prokuratury Rejonowej [...] w L. organ wskazał, że w jego ocenie skarga nie zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżona uchwała nie jest sprzeczna z prawem, w tym z art. 34 ust. 3 u.g.n. Gmina wyjaśniła, że ma świadomość, że toczy się postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. z dnia [...] r. nr [...] o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa. Jednocześnie podniosła, że kwestia sprzedaży nieruchomości wskazanej w zaskarżonej uchwale została rozstrzygnięta przez Prezydenta Miasta L., bowiem to on przygotował projekt uchwały w skarżonym brzmieniu, a nadto wydał Zarządzenie Nr [...] z dnia [...] r., w treści którego dokonał wyboru formy sprzedaży, wskazując na przetarg ustny nieograniczony. Uchwała jest jedynie oświadczeniem organu gminy, jakim jest rada gminy (rady miasta), wyrażającym zgodę dla innego organu gminy - wójta (prezydenta), na sprzedaż nieruchomości pozostającej w zasobach gminnych. Dalej organ wyjaśnił, że zasobem nieruchomości gminnych gospodarują organy wykonawcze gminy (art. 25 ust. 1 ugn). Prezydent Miasta L. jako organ wykonawczy Gminy [...] opracował projekt uchwały nr [...] i miał prawo domagać się od Rady Miasta wyrażenia zgody na dokonanie sprzedaży przedmiotowej nieruchomości, gdyż w takim przypadku faktycznie o treści, charakterze, a także o trybie i formie tej czynności decyduje organ wykonawczy, działając w granicach swojego ustawowego upoważnienia, które wynika z art. 30 ust. 2 pkt 3 w zw. z art. 50 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. Prezydent Miasta L. realizując ustawowy obowiązek gospodarowania mieniem komunalnym winien podejmować czynności mające na celu jego ochronę. Do takiego działania organ wykonawczy gminy jest zobowiązany na podstawie ww. przepisów. Dodatkowo organ podniósł, że decyzja co do zbycia nieruchomości została podjęta przez Prezydenta, a zatem organ właściwy do wykonania tej czynności. Skoro decyzja dotycząca zbycia nieruchomości została podjęta przez Prezydenta to trudno wskazać negatywny skutek dla określonego podmiotu bądź znaczący wpływ na stosunki społeczne samego faktu wyrażenia w uchwale Rady Miasta zgody na zbycie przedmiotowej nieruchomości. Odnosząc się zaś do zarzutu naruszenia art. 34 u.g.n., organ wskazał, że sankcja za zbycie nieruchomości (a nie sankcja za wyrażenie zgody na jej zbycie) została przewidziana przez ustawodawcę w art. 36 u.g.n. zgodnie z którym w przypadkach naruszenia przez właściwy organ albo ministra właściwego do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa w odniesieniu do nieruchomości, o których mowa w art. 57 ust. 1, oraz do nieruchomości ujętych w ewidencji, o której mowa w art. 60 ust. 2 pkt 1, przepisów art. 34 ust. 1-5 i 7 Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego ponoszą odpowiedzialność na zasadach ogólnych. Przepis ten nie przewiduje sankcji nieważności czynności prawnej jaką jest zbycie nieruchomości podczas toczącego się postępowania administracyjnego dotyczącego prawidłowości nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego. W takim przypadku osoba, która prowadziła postępowanie administracyjne w sprawie prawidłowości nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego może domagać się odszkodowania. Przepis art. 36 u.g.n. rozumiany jest jako wyłączający sankcję nieważności czynności prawnej dokonanej wbrew przepisom ustawy. Stosując zatem wnioskowanie a maiore ad minus (z większego na mniejsze) skoro zbycie nieruchomości podczas toczącego się postępowania administracyjnego w sprawie prawidłowości jej nabycia nie jest nieważne, to tym bardziej uchwała organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego wyrażająca zgodę na takie zbycie nie może być uznana za nieważną. Przy czym co istotne w okolicznościach niniejszej sprawy nie doszło do zbycia nieruchomości objętej zaskarżoną uchwałą, nie został zatem naruszony art. 34 ust. 3 u.g.n. W tym stanie rzeczy - zdaniem organu - zaskarżona uchwała nie jest sprzeczna z prawem, a jej podjęcie mieściło się w przepisach stanowiących jej podstawę. Prawomocnym postanowieniem z dnia 29 stycznia 2020 r., Sąd na podstawie art. 220 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odrzucił skargę M. W. i K. W. z uwagi na niewykonanie przez nich wezwania do uiszczenia wpisu od skargi. Na rozprawie w dniu 2 lipca 2020 r., Sąd postanowił na podstawie art. 111 par. 1 p.p.s.a. zarządzić połączenie do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia spraw o sygn. akt II SA/Lu 94/19 ze skargi W. D. i J. F. oraz II SA/Lu 714/19 ze skargi Prokuratora Prokuratury Rejonowej [...] w L. i dalej prowadzić je pod sygn. akt II SA/Lu 94/19. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 z późn. zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu sprawowana jest z punktu widzenia zgodności z prawem. W myśl art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a. kognicji sądu administracyjnego podlegają akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej oraz inne niż akty prawa miejscowego akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. W pierwszej kolejności Sąd wskazuje, że skarga W. D. i J. F. w świetle normy zawartej w art. 101 ust. 1 u.s.g. jest dopuszczalna. Przepis ów wskazuje, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Legitymacja skargowa opiera się zatem na twierdzeniu danego podmiotu, że uchwała narusza jego interes prawny lub uprawnienie i stanowi podstawę zaskarżenia danej uchwały podjętej przez jednostkę samorządu terytorialnego. Naruszenie interesu prawnego w rozumieniu tego przepisu oznacza istnienie związku pomiędzy sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego, wynikających z norm prawa materialnego, a zaskarżoną uchwałą. Skarżący wykazali, że zaskarżona uchwała narusza ich interes prawny poprzez objęcie w przedmiotowej uchwale działki oznaczonej nr ewid. [...] o powierzchni [...] ha położonej w L. przy ul. [...], a wchodzącej jednocześnie w skład nieruchomości w stosunku do której toczy się postępowanie administracyjne prowadzone przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa znak [...] w sprawie o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. z dnia [...]. nr [...] o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa na cele budowy żłobka dzielnicowego nieruchomości przy ul. [...] w L.. Jednocześnie, dla porządku, Sąd wyjaśnia, że Prokurator skarżąc uchwałę nie wykazuje naruszenia swojego interesu prawnego. W przypadku skargi prokuratora sama przesłanka niezgodności z prawem uchwały jednostki samorządu terytorialnego stanowi wystarczającą podstawę do wystąpienia o stwierdzenie jej nieważności do sądu administracyjnego (art. 5 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze, Dz. U. z 2017 r. poz. 1767, z późn. zm.). Przepisy Prawa o prokuraturze stanowią samoistną (zarówno w zakresie przesłanek, jak i trybu) oraz niezależną od p.p.s.a. i ustawy o samorządzie gminnym podstawę prawną zaskarżenia przez prokuratora uchwały jednostki samorządu terytorialnego do sądu administracyjnego (M. Bogusz, Uchwała organu jednostki samorządu terytorialnego w sprawie z zakresu administracji publicznej, jako przedmiot zaskarżenia do NSA, Gdańskie Studia Prawnicze 2002/VIII/10; wyrok NSA z dnia 24 stycznia 2012 r. sygn. akt I OSK 1807/11, opub. w Lex nr 1120623). Przechodząc do meritum sprawy wskazać należy, że stosownie do treści art. art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. "a" ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz art. 13 u.g.n. do wyłącznej właściwości rady gminy należy podejmowanie uchwał w sprawach majątkowych gminy, przekraczających zakres zwykłego zarządu, dotyczących zasad nabywania, zbywania i obciążania nieruchomości oraz ich wydzierżawiania lub wynajmowania na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony, o ile ustawy szczególne nie stanowią inaczej; uchwała rady gminy jest wymagana również w przypadku, gdy po umowie zawartej na czas oznaczony do 3 lat strony zawierają kolejne umowy, których przedmiotem jest ta sama nieruchomość; do czasu określenia zasad wójt może dokonywać tych czynności wyłącznie za zgodą rady gminy. Uchwała o wyrażeniu zgody na sprzedaż nieruchomości gminnej stanowi bez wątpienia czynność przekraczającą zakres zwykłego zarządu, ponieważ obejmuje zgodę organu stanowiącego gminy podjętą w imieniu gminy na rozporządzeniem mieniem gminnym (por. wyrok NSA z dnia 14 maja 2014 r., sygn. akt I OSK 274/14, dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przyznana radzie kompetencja nie oznacza jej nieograniczonej swobody, gdyż ustawodawca przyznając określoną kompetencję do wydania aktu wykonawczego przekazuje upoważnienie do uregulowania wyłącznie kwestii nie objętych dotąd żadną normą o charakterze powszechnie obowiązującym w celu ukształtowania stanu prawnego uwzględniającego m.in. specyfikę gospodarki nieruchomościami. Wskazane upoważnienie nie uprawnia do wykraczania poza unormowanie ustawowe, czynienia wyjątków od ogólnie przyjętych rozwiązań ustawowych, a także powtarzania kwestii uregulowanych w aktach prawnych hierarchicznie wyższych. Należy przy tym wyjaśnić że kwestie gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność jednostek samorządu terytorialnego (w tym gminy) reguluje - zgodnie z art. 10 ust. 1 u.g.n. - Dział II tej ustawy. Przepis art. 13 ust. 1 u.g.n. określa, że z zastrzeżeniem wyjątków wynikających z ustaw, nieruchomości mogą być przedmiotem obrotu. W szczególności nieruchomości mogą być przedmiotem sprzedaży (...). Sprzedaż nieruchomości albo oddanie w użytkowanie wieczyste nieruchomości gruntowej następuje w drodze przetargu lub w drodze bezprzetargowej, stosownie do przepisów rozdziału 4 niniejszego działu (art. 28 ust. 1 u.g.n.). Warunki zbycia nieruchomości w drodze przetargu obwieszcza się w ogłoszeniu o przetargu. Zważywszy, że przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest uchwała Rady Gminy o wyrażeniu zgody na sprzedaż nieruchomości gminnej (w drodze przetargu nieograniczonego ustanego) należy wyjaśnić, że uchwała tego rodzaju rozpoczyna procedurę sprzedaży nieruchomości gminnej, ustalając tryb sprzedaży. W ocenie Sądu błędny jest zatem pogląd zaprezentowany w odpowiedzi na skargę, że w odniesieniu do wyrażenia przez organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego zgody na zbycie nieruchomości przepis art. 34 u.g.n. nie ma zastosowania. Uregulowania zawarte w ust. 3 art. 34 u.g.n. stanowią, że zbycie nieruchomości nie może nastąpić, jeżeli toczy się postępowanie administracyjne dotyczące prawidłowości nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego aktualizuje się dopiero na etapie zbywania nieruchomości, a nie podejmowania uchwał o ich zbyciu. Organ wyjaśniał, że w przypadku naruszenia przepisu art. 34 ust. 3 u.g.n. i zbycia nieruchomości, w sprawie której toczy się postępowanie administracyjne o stwierdzenie prawidłowości nabycia zastosowanie przepis art. 36 u.g.n. rozumiany jako wyłączający sankcję nieważności czynności prawnej dokonanej wbrew przepisom ustawy. Z poglądem tym jednak nie można się w pełni zgodzić. Stanowisko zajęte przez organ, a sprowadzające się do poglądu, że zaskarżona uchwała stanowi jedynie czynność poprzedzającą ewentualne i ostateczne zawarcie umowy, nie było uzasadnione. Trafnie bowiem argumentowali skarżący, że w przypadku zbycia nieruchomości z naruszeniem prawa pierwszeństwa, przysługuje uprawnionemu już tylko prawo do żądania odszkodowania. Uwzględnienie więc stanowiska organu oznaczałoby w istocie pozbawienie skarżących możliwości zaskarżenia uchwały, a samo prawo do skargi na nią miałoby charakter czysto iluzoryczny (por. wyrok NSA z dnia 3 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 352/11, dostępny na stronie CBOSA). W podobnym kontekście wypowiedział się Sąd Najwyższy, w wyroku z dnia 28 stycznia 2016 r., sygn. akt I CSK 129/15, w którym stwierdzono, że zgodnie z art. 34 ust. 3 u.g.n., zbycie nieruchomości nie może nastąpić, jeżeli toczy się postępowanie administracyjne dotyczące prawidłowości nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego. W dalszej części uzasadnienia Sąd stwierdził, że przepis ten nie może w ogóle przesądzać o uprawnieniu Gminy do dysponowania sporną nieruchomością w zakresie skutecznego nawiązywania stosunków obligacyjnych, w okresie, w którym toczy się odpowiednie postępowanie administracyjne dotyczące prawidłowości nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa. Cel tego przepisu jest bowiem inny. Ma on zapobiegnąć pojawieniu się nieodwracalnych skutków prawnych zbycia nieruchomości nabytych z naruszeniem prawa. Chodzi tu zatem o prewencyjny sposób ochrony m.in. prawa własności, a nie o tytuł prawny dysponowania nieruchomościami spornymi. Mając na uwadze powyższe Sąd doszedł do przekonania, że w sprawie zaistniała podstawa do stwierdzenia niezgodności zaskarżonej uchwały z prawem w myśl art. 94 ust. 2 u.s.g. Naruszenie, którym dotknięta jest zaskarżona w tej sprawie uchwała nr [...] Rady Miasta L. z dnia [...] r. jest niewątpliwie naruszeniem istotnym. Do istotnych naruszeń przepisów, które w sposób niewątpliwy należy zaliczyć do istotnych, skutkujących nieważnością uchwały organu gminy, należy naruszenie przepisów wyznaczających kompetencję do podejmowania uchwał, podstawy prawnej podejmowania uchwał, przepisów prawa ustrojowego, przepisów prawa materialnego – przez wadliwą ich wykładnię – oraz przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał (tak NSA wyroku z dnia 11 lutego 1998 r., II SA/Wr 1459/97, OwSS 1998, nr 3, poz. 79 oraz w cytowanym wyroku z 13 lipca 2017 r.). W ocenie sądu doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego – przez wadliwą ich wykładnię, o czy była mowa już wyżej. W tym stanie rzeczy – z uwagi na upływ roku od podjęcia uchwały – zastosowanie znalazł art. 94 ust. 1 i 2 u.s.g., zgodnie z którym "nie stwierdza się nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy po upływie jednego roku od dnia ich podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi przedłożenia uchwały lub zarządzenia w terminie określonym w art. 90 ust. 1, albo jeżeli są one aktem prawa miejscowego" (ust. 1). "Jeżeli nie stwierdzono nieważności uchwały lub zarządzenia z powodu upływu terminu określonego w ust. 1, a istnieją przesłanki stwierdzenia nieważności, sąd administracyjny orzeka o ich niezgodności z prawem. Uchwała lub zarządzenie tracą moc prawną z dniem orzeczenia o ich niezgodności z prawem. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego co do skutków takiego orzeczenia stosuje się odpowiednio" (ust. 2). Skutkiem takiego orzeczenia jest utrata mocy prawnej przez uchwałę (zarządzenie). Oznacza to, że uchwała nie jest eliminowana z obrotu prawnego ex tunc, jak w przypadku stwierdzenia jej nieważności, lecz ex nunc, tzn. pozostaje w mocy przez okres od jej wejścia w życie do czasu jej uchylenia przez sąd i do tego momentu wywiera skutki prawne. W tym stanie rzeczy Sąd – w oparciu o powołany wyżej art. 94 ust. 2 u.s.g. – stwierdził niezgodność z prawem uchwały nr [...] Rady Miasta L. z dnia [...] w przedmiocie wyrażenia zgody na sprzedaż części nieruchomości stanowiącej własność Gminy [...] położonej przy ul. [...]. O kosztach postępowania w pkt II sentencji rozstrzygnięto na podstawie art. 200 i art. 205 p.p.s.a. Na zasądzone skarżącemu J. F. koszty złożyły się kwoty: [...] zł (wpis sądowy), [...] zł (opłata skarbowa od pełnomocnictwa), wynagrodzenie radcy prawnego ustalone w oparciu o § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2018 r. poz. 265) w wysokości [...] zł. W punkcie III sentencji, stosownie do art. 250 p.p.s.a. Sąd orzekł o przyznaniu wynagrodzenia radcy prawnemu ustanowionego dla skarżącej w ramach prawa pomocy. Kwotę wynagrodzenia Sąd ustalił w oparciu o § 21 ust. 1 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie opłat za czynności radcowskie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (t.j.: Dz.U. z 2019r., poz. 68). Mając powyższe na uwadze orzeczono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło