II SA/Lu 98/20

PostanowienieWSA w Lublinie2020-02-26

Skład orzekający: Asesor WSA Jerzy Parchomiuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uznające ponaglenie na bezczynność organu (wójta) w sprawie wydania zaświadczenia za uzasadnione, podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego przez organ, na którego bezczynność wniesiono ponaglenie?
Ratio decidendi
Skarga organu (wójta) na postanowienie kolegium odwoławczego uznające ponaglenie na jego bezczynność za uzasadnione podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Po pierwsze, postanowienie wydane w przedmiocie ponaglenia, na które nie służy zażalenie, nie jest objęte kognicją sądów administracyjnych. Po drugie, organ, któremu powierzono kompetencje do wydania zaświadczenia, nie posiada interesu prawnego wymaganego do wniesienia skargi do sądu administracyjnego.
Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) postanowieniem uznało za uzasadnione ponaglenie wniesione przez K. P. na bezczynność W. W. (wójta) w sprawie wydania zaświadczenia dotyczącego działki. W. W. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) na postanowienie SKO, domagając się jego uchylenia. SKO wniosło o odrzucenie skargi, argumentując jej niedopuszczalność ze względu na brak możliwości zaskarżenia postanowienia o ponagleniu oraz brak interesu prawnego wójta.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Jerzy Parchomiuk po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2020 r., nr [...] w przedmiocie uznania ponaglenia za uzasadnione postanawia: odrzucić skargę. Postanowieniem z [...] stycznia 2020 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało za uzasadnione ponaglenie K. P. w sprawie niezałatwienia przez W. W. wniosku z 28 listopada 2019 r. w przedmiocie wydania zaświadczenia dotyczącego działki o nr ew. [...], położonej w miejscowości W. W. W. wniósł na powyższe postanowienie skargę do sądu administracyjnego, żądając uchylenia postanowienia w całości. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie, podnosząc, że skarga jest niedopuszczalna, gdyż w świetle obowiązujących przepisów nie ma możliwości zaskarżenia postanowienia wydanego w przedmiocie ponaglenia do sądu administracyjnego. Ponadto w ocenie Kolegium powierzenie przez przepisy prawa organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do wydania zaświadczenia wyłącza możliwość dochodzenia przez tą jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania sądowoadministracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna (art. 58 § 1 pkt 1 i pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej jako: p.p.s.a.). Po pierwsze, niedopuszczalność skargi wynika z przyczyny przedmiotowej. Przedmiotem skargi w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wydane na podstawie art. 37 k.p.a., w efekcie rozpatrzenia ponaglenia na bezczynność W. W. w przedmiocie wydania zaświadczenia. Przedmiotem kontroli sądu administracyjnego są określone w art. 3 § 2 p.p.s.a. lub przepisach odrębnych przejawy (formy) działalności organów administracji publicznej, w tym m.in. postanowienia wydawane w toku postępowania administracyjnego, ale wyłącznie te, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2). Ponieważ zainicjowane wniesieniem ponaglenia postępowanie wpadkowe, toczące się przed organem wyższej instancji (w rozpoznawanej sprawie – przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym) kończy się postanowieniem, na które nie służy zażalenie, w świetle art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. należy uznać, że nie jest dopuszczalna skarga do sądu administracyjnego na postanowienie rozstrzygające w przedmiocie wniesionego ponaglenia. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Skoro zatem rozstrzyganie tego rodzaju spraw nie wchodzi w zakres kognicji sądów administracyjnych, złożona skarga nie może być rozpoznana i podlega odrzuceniu na podstawie powołanego przepisu. Po drugie, niedopuszczalność skargi wynika również z przyczyny podmiotowej. Niedopuszczalna jest skarga wniesiona przez podmiot, który nie jest legitymowany do jej wniesienia. Postępowanie sądowoadministracyjne jest oparte w sposób bezwzględny na zasadzie skargowości, dlatego może być prowadzone tylko na podstawie skargi wniesionej przez legitymowany do tego podmiot. Zgodnie z art. 50 § 1 i 2 P.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi zasadniczo jest każdy, kto ma w tym interes prawny. Ze skargą do sądu może wystąpić podmiot, który wykaże związek między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracji publicznej. Oczywisty brak legitymacji skargowej jest podstawą do odrzucenia skargi, przesłanka ta powinna zatem zostać zbadana przez sąd już na wstępnym etapie, przed przejściem do oceny merytorycznej sprawy (por. postanowienia NSA z 3 czerwca 2018 r., II OSK 1355/18; z 10 lipca 2019 r., I OSK 1222/19). Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Jest oczywiste, że W. W., któremu ustawodawca powierzył kompetencje do wydania zaświadczenia nie ma interesu prawnego i nie jest legitymowany do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wydane na skutek rozpatrzenia ponaglenia na bezczynność Wójta, wniesionego przez osobę, która żądała wydania zaświadczenia. Nie ulega żadnych wątpliwości, że Wójt Gminy nie ma w sprawie żadnego własnego interesu prawnego. Rozpoznając wniosek o wydanie zaświadczenia Wójt realizuje jedynie powierzoną mu kompetencję procesową (upoważnienie do podjęcia czynności materialno-technicznej, czyli wydania zaświadczenia, względnie do wydania aktu administracyjnego – postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia), która nie ma nic wspólnego z posiadaniem własnego interesu prawnego w sprawie. Wykluczenie legitymacji skargowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym zarówno jednostki samorządu terytorialnego, jak i jej organu, któremu powierzono kompetencje do wydania decyzji w sprawie jest poglądem niekwestionowanym w judykaturze i doktrynie, przywoływanym w licznych orzeczeniach sądów administracyjnych, w tym aż trzech uchwałach Naczelnego Sądu Administracyjnego (uchwały NSA z 9 października 2000 r., OPK 14/00, ONSA 2001/1/17; z 19 maja 2003 r., OPS 1/03, ONSA 2003/4/115; z 16 lutego 2016 r., ONSAiWSA 2016/4/54; zob. także przykładowo, w najnowszym orzecznictwie: postanowienie NSA z 10 lipca 2019 r., I OSK 1221/19; postanowienie WSA w Białymstoku z 11 września 2019 r., II SA/Bk 565/19; postanowienie WSA w Poznaniu z 10 września 2019 r., IV SA/Po 345/19; postanowienie WSA w Rzeszowie z 18 lipca 2019 r., I SA/Rz 452/19; postanowienie WSA w Warszawie z 5 lipca 2019 r., VIII SA/Wa 423/19; postanowienie WSA w Łodzi z 25 czerwca 2019 r., III SA/Łd 502/19). W ocenie Sądu pogląd ten ma w pełni zastosowanie w sytuacji, kiedy organ jednostki samorządu terytorialnego jest właściwy do wydania zaświadczenia. Mając powyższe na uwadze Sąd odrzucił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło