II SAB/Lu 114/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Asesor sądowy Bartłomiej Pastucha (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 października 2025 r. sprawy ze skargi J. S. na bezczynność Wójta Gminy Puchaczów w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego I. zobowiązuje Wójta Gminy Puchaczów do rozpatrzenia wniosku J. S. z dnia 11 grudnia 2023 r. o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, w terminie miesiąca od dnia zwrotu akt sprawy po uprawomocnieniu się wyroku; II. stwierdza, że bezczynność Wójta Gminy Puchaczów w rozpatrzeniu wniosku wskazanego w punkcie I nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Wójta Gminy Puchaczów na rzecz J. S. kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia 1 sierpnia 2025 r. J. S. (dalej także jako "skarżący" lub "wnioskodawca"), reprezentowany przez adwokata, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na bezczynność Wójta Gminy Puchaczów (dalej także jako "organ" lub "Wójt") w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia 11 grudnia 2023 r. o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. W treści skargi skarżący zarzucił organowi naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 35, art. 64 § 2, art. 7 w zw. z art. 77 § 1, art. 8, art. 9 oraz art. 12 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm., dalej jako "k.p.a."). Wniósł o stwierdzenie bezczynności Wójta w przedmiocie rozpatrzenia ww. wniosku z dnia 11 grudnia 2023 r., a także zobowiązanie organu do wydania rozstrzygnięcia w sprawie przedmiotowego wniosku, w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku. Ponadto skarżący wniósł o zasądzenie od organu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazano, że w dniu 11 grudnia 2023 r. skarżący złożył do Wójta wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Pismem z dnia 15 grudnia 2023 r. organ wezwał skarżącego do uzupełnienia "braków formalnych wniosku" poprzez złożenie szczegółowego dziennego harmonogramu wykonywanych czynności w ramach sprawowanej opieki nad matką, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia. Następnie zawiadomieniem z dnia 18 stycznia 2024 r. Wójt poinformował skarżącego o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia z powodu nieprzedłożenia w wyznaczonym terminie żądanego harmonogramu. Postanowieniem z dnia 9 lutego 2024 r. Wójt odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do uzupełnienia rzekomych braków formalnych wniosku. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie (dalej także jako "Kolegium" lub "SKO") postanowieniem z dnia 2 grudnia 2024 r. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 11 marca 2025 r., sygn. akt II SA/Lu 39/25, oddalił skargę skarżącego na postanowienie Kolegium. Skarżący wyjaśnił, że w związku z treścią uzasadnienia powyższego wyroku (str.5), w dniu 13 czerwca 2025 r. złożył ponaglenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie, w którym wniósł o stwierdzenie bezczynności Wójta w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia 11 grudnia 2023 r. Postanowieniem z dnia 4 lipca 2025 r. Kolegium uznało ponaglenie za nieuzasadnione. W ocenie skarżącego, Wójt pozostaje w bezczynności w sprawie przedmiotowego wniosku, polegającej na niezałatwieniu sprawy w terminie przewidzianym w k.p.a., a wynikającej z wadliwości działania organu na początkowym etapie postępowania. Pomimo, że Wójt wydał zawiadomienie o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia, czynność ta nie może być uznana za zgodne z prawem załatwienie sprawy. W ocenie skarżącego organ błędnie zastosował art. 64 § 2 k.p.a., wzywając go do uzupełnienia "braków formalnych wniosku" poprzez złożenie harmonogramu opieki. Powołując się na stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wyrażone we wskazanym wyżej wyroku z dnia 11 marca 2025 r., skarżący stwierdził, że wezwanie było wadliwe, ponieważ dotyczyło kwestii merytorycznych, a nie braków formalnych. W odpowiedzi na skargę Wójt wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. Organ opisał precyzyjnie przebieg postępowania wszczętego wnioskiem skarżącego z dnia 11 grudnia 2023 r. o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, wskazując m.in., że w dniu 15 grudnia 2023 r. wezwano wnioskodawcę do dostarczenia stosownego oświadczenia odnośnie do szczegółowego dziennego harmonogramu wykonywanych czynności w ramach sprawowanej opieki nad matką. Wezwanie to powróciło do organu w dniu 10 stycznia 2024 r. z powodu jego niepodjęcia w terminie pomimo dwukrotnego awizowania (pierwsze awizo pozostawiono w dniu 18 grudnia 2023 r.). Następnie w dniu 18 stycznia 2024 r. wysłano do skarżącego zawiadomienie o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia. Organ dodał, że w dniu 2 lutego 2024 r. do jego siedziby wpłynął wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie świadczenia, a wraz z nim pismo uzupełniające przedmiotowe braki. Postanowieniem z dnia 9 lutego 2024 r. Wójt odmówił jednak przywrócenia uchybionego terminu, zaś postanowieniem z dnia 2 grudnia 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie utrzymało w mocy postanowienie Wójta. Następnie w dniu 11 marca 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na postanowienie Kolegium. Wskazując na powyższe, organ podniósł, że w przedmiotowej sprawie zachował wszelkie terminy ustawowe, działał zgodnie z prawem i nie dopuścił się jakiejkolwiek bezczynności czy przewlekłości postępowania. Fakt pozostawienia wniosku bez rozpoznania wynikał jedynie z braku reakcji wnioskodawcy na wezwanie do uzupełnienia wniosku o dokumenty konieczne do jego prawidłowego rozpoznania. Zdaniem Wójta, nie może być mowy o bezczynności w sprawie, skoro sprawa została załatwiona (w sposób negatywny) w ciągu ok. 30 dni od dnia wpływu wniosku, a działanie organu zostało uznane za prawidłowe tak przez SKO, jak i przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Odnosząc się do zarzutów skargi organ podniósł, że skarżący utożsamia treść art. 24a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1208, dalej jako "u.ś.r.) z treścią art. 64 § 2 k.p.a., co jest działaniem nieprawidłowym. Dokumenty, których dotyczyło wezwanie z dnia 15 grudnia 2023 r., są dokumentami niezbędnymi do rozpoznania wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Stosownie bowiem do treści § 11 rozporządzenia Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 6 lipca 2023 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o przyznanie świadczeń rodzinnych oraz zakresu informacji, jakie mają być zawarte we wniosku i oświadczeniach o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1340, dalej jako "rozporządzenie"), ustalając prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, uwzględnia się, poza odpowiednimi informacjami wskazanymi w § 2-4, również: 1) zaświadczenie albo oświadczenie, o których mowa w § 6 pkt 2; 2) inne dokumenty lub oświadczenia niezbędne do ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Natomiast zgodnie z treścią § 15 rozporządzenia, w przypadku, gdy organ właściwy poweźmie wątpliwości co do okoliczności mających wpływ na ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych, powiadamia niezwłocznie osobę uprawnioną do świadczeń rodzinnych o konieczności złożenia w wyznaczonym terminie, nie dłuższym niż 14 dni, licząc od dnia otrzymania wezwania, wyjaśnień oraz informacji co do okoliczności mających wpływ na ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych. Okoliczności, których dotyczyło wezwanie, nierozerwalnie łączą się z ww. przepisami i znajdują odbicie w uprawnieniu organu wynikającym z treści art. 24a ust. 1 i 2 u.ś.r. Przepisy rozporządzenia w połączeniu z art. 24a ust. 1 i 2 u.ś.r. są wyznacznikiem dla urzędnika rozpatrującego wniosek, jakie dokumenty są dla niego konieczne by prawidłowo i rzetelnie rozpoznać wniosek. Przepisy te dają wprost podstawę do wystosowania wezwania, które zostało przesłane do skarżącego w dniu 15 grudnia 2023 r., a konsekwencja w postaci pozostawienia wniosku bez rozpoznania wynika z braku aktywności wnioskodawcy. W ocenie organu, pozbawione podstaw są również zarzuty naruszenia pozostałych, wskazanych w skardze przepisów postępowania (art. 7 w zw. z art. 77, art. 8, art. 9, art. 12 k.p.a.). Ubocznie organ wskazał, że skoro skarga w znacznej mierze kwestionuje ustalenia SKO zawarte w postanowieniu z dnia 4 lipca 2025 r., to skarżący powinien skarżyć przedmiotowe postanowienie, a nie bezczynność Wójta, którego stanowisko cały czas pozostaje akceptowane przez organy wyższego rzędu. Sprawa został rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Wyjaśnić na wstępie należy, że w myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Stosownie do art. 53 § 2b p.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Z kolei zgodnie z art. 37 § 1 k.p.a. stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność), 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). W niniejszej sprawie określony w art. 53 § 2b p.p.s.a. wymóg poprzedzenia skargi ponagleniem, został przez skarżącego spełniony. Jak bowiem wynika z akt sprawy (k. 50 akt adm.), skarżący pismem z dnia 13 czerwca 2025 r. wniósł do SKO ponaglenie na podstawie art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a., w którym zarzucił Wójtowi bezczynność w sprawie spornego wniosku z dnia 11 grudnia 2023 r., domagając się zobowiązania Wójta do niezwłocznego załatwienia sprawy poprzez merytoryczne rozpatrzenie przedmiotowego wniosku oraz wyjaśnienia przyczyn bezczynności. Zauważyć w tym miejscu należy, że wprawdzie ponaglenie skarżącego zostało przez Kolegium uznane za nieuzasadnione postanowieniem z dnia 4 lipca 2025 r. (k.61-63 akt adm.), jednak treść rozstrzygnięcia organu wyższego stopnia podjętego w wyniku rozpatrzenia na ponaglenia złożonego w trybie art. 37 k.p.a. pozostaje bez znaczenia dla dopuszczalności późniejszej skargi na bezczynność, ani tym bardziej nie przesądza o wyniku merytorycznego rozpoznania skargi. Sposób rozpatrzenia ponaglenia przez właściwy organ jest irrelewantny dla oceny tak dopuszczalności, jak i zasadności skargi na bezczynność. W judykaturze podkreśla się, że strona nie musi nawet oczekiwać na rozpatrzenie ponaglenia przez właściwy organ, aby wnieść skargę na bezczynność. Niezbędne ku temu jest samo "wniesienie" ponaglenia, jako realizacja wymogu formalnego z art. 53 § 2b p.p.s.a. (por. np. wyrok NSA z dnia 25 września 2018 r., sygn. akt II OSK 1659/18; postanowienie NSA z dnia 8 listopada 2013 r., sygn. akt II OSK 2655/13). Nie można przy tym zgodzić się ze stanowiskiem Wójta, jakoby w sytuacji, gdy złożone przez skarżącego ponaglenie zostało przez SKO uznane za nieuzasadnione postanowieniem z dnia 4 lipca 2025 r., to skarżący – nie zgadzając się z wyrażoną w tym postanowieniu oceną o braku bezczynności Wójta – winien złożyć skargę na to postanowienie, a nie skargę na bezczynność Wójta. W kontekście tego twierdzenia wyjaśnić trzeba, że na postanowienie wydane na skutek rozpatrzenia ponaglenia złożonego w trybie art. 37 k.p.a., nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Rozstrzygnięcie tego rodzaju nie wchodzi bowiem w zakres kognicji sądów administracyjnych wyznaczony w art. 3 § 2 p.p.s.a. Kluczowa z punktu widzenia skutecznej ochrony prawnej jest zaś właśnie sądowa kontrola bezczynności organu, który rozstrzyga sprawę merytorycznie (por. np. postanowienie WSA w Lublinie z dnia 26 lutego 2025 r., sygn. akt II SA/Lu 87/25). Podstawy do uznania skargi za niedopuszczalną nie stanowi również okoliczność, iż jej przedmiotem jest bezczynność w sprawie wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, który to wniosek został przez organ pozostawiony bez rozpatrzenia. Zgodnie bowiem ze stanowiskiem wyrażonym w uchwale siedmiu sędziów NSA z dnia 3 września 2013 r., sygn. akt I OPS 2/13 (opubl. ONSAiWSA 2014/1/2) na pozostawienie podania bez rozpoznania przysługuje skarga na bezczynność organu, stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. W uchwale tej NSA przyjął, że pozostawienie podania bez rozpoznania nie jest czynnością z zakresu administracji publicznej podlegającą zaskarżeniu na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., natomiast w sytuacji, gdy organ pozostawia podanie bez rozpoznania, mimo że nie zachodzą przesłanki uzależniające podjęcie tej czynności materialno-technicznej (np. gdy poprzedzające tę czynność wezwanie do uzupełniania braków podanie było wadliwe), to pozostaje w bezczynności. Jakkolwiek powyższa uchwała odnosi się do pozostawienia podania bez rozpoznania w trybie art. 64 § 2 k.p.a., to jednak uwzględniając jej motywy przyjąć należy, że stanowisko w niej przyjęte ma zastosowanie również do spraw takich jak niniejsza, w którym podstawą pozostawienia wniosku (podania) bez rozpoznania jest przepis szczególny (art. 24a ust. 1 i 2 u.ś.r.). W związku z powyższym, skarga na bezczynność wniesiona w niniejszej sprawie jest dopuszczalna i jako taka podlegała merytorycznemu rozpoznaniu. Uwzględniając wskazane wyżej okoliczności wniesienia skargi, stwierdzić należy, istota jej merytorycznej oceny sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy pozostawienie bez rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia 11 grudnia 2023 r. o przyznanie świadczenia, było uzasadnione. W ocenie Sądu, na tak postawione pytanie należy udzielić odpowiedzi negatywnej. Jak wynika z akt sprawy, przedmiotowym wnioskiem z dnia 1 grudnia 2023 r. skarżący zwrócił się do Wójta o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawną matką. Pismem z dnia 15 grudnia 2023 r. organ, na podstawie art. 24a ust. 1 i 2 u.ś.r., wezwał skarżącego do: "Złożenia stosownego oświadczenia (druk w załączeniu) odnośnie szczegółowego dziennego harmonogramu wykonywanych czynności w ramach sprawowanej opieki nad matką przez syna i to z uzasadnieniem poszczególnych czynności opiekuńczych do pory dnia (godziny) i poprzez określenie czasu, ile poszczególne czynności zajmują. Harmonogram ten winień odnosić się do czynności opiekuńczych. Dopuszczalne jest przy sporządzaniu tego harmonogramu wskazanie na inne czynności (ich opisanie), ale jako ewentualne uzupełnienie do tego harmonogramu np. w formie załącznika" (pkt 1), a także do: "Określenia w załączonym oświadczeniu jaką ilość czasu wnioskodawca poświęca na czynności opiekuńcze W wezwaniu zakreślono czternastodniowy termin na jego wykonanie" (pkt 2). Poza sporem pozostaje, iż ww. wezwanie zostało skarżącemu doręczone skutecznie w ramach tzw. fikcji doręczenia, zgodnie z art. 44 k.p.a. Bezsporne też jest, iż skarżący nie wykonał wezwania w zakreślonym czternastodniowym terminie, jak też, że ostatecznym postanowieniem odmówiono skarżącemu przywrócenia tego terminu. Wobec bezskutecznego upływu terminu do wykonania ww. wezwania, organ pismem z dnia 18 stycznia 2024 r. zawiadomił skarżącego o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku z dnia 11 grudnia 2023 r. Jak podstawę prawną tej czynności organ wskazał art. 24a ust. 2 u.ś.r. W ocenie Sądu, opisane wyżej działanie organu zmierzające do uzyskania od skarżącego harmonogramu sprawowanej opieki nad matką, nie może być uznane za prawidłowe, albowiem w tym zakresie nie było podstaw do zastosowanie ani art. 24a ust. 1 u.ś.r., ani też ust. 2 tego artykułu (w treści wezwania powołano oba te przepisy). Tym samym organ nie miał też podstaw do wyciągnięcia przewidzianych w tych przepisach konsekwencji prawnych niewykonania wezwania poprzez pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia. Wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 24a ust. 1 u.ś.r. w przypadku złożenia nieprawidłowo wypełnionego wniosku podmiot realizujący świadczenia wzywa pisemnie osobę ubiegającą się o świadczenia do poprawienia lub uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania. Niezastosowanie się do wezwania skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpatrzenia. Z kolei art. 24a ust. 2 u.ś.r. stanowi, że w przypadku gdy osoba złoży wniosek bez wymaganych dokumentów, podmiot realizujący świadczenia przyjmuje wniosek i wyznacza termin nie krótszy niż 14 dni i nie dłuższy niż 30 dni na uzupełnienie brakujących dokumentów. Niezastosowanie się do wezwania skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpatrzenia. Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela wyrażany w orzecznictwie pogląd, iż pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia, zarówno na podstawie art. 24a ust. 1 u.ś.r., jak i na podstawie zbliżonego w brzmieniu art. 24a ust. 2 u.ś.r., wynikać może wyłącznie z takich wad wniosku, których nieusunięcie nie pozwala na nadanie mu biegu. Nie dotyczy natomiast okoliczności, które organ uznaje za istotne dla ustalenia stanu faktycznego sprawy. Powołanie się przez organ na treść ww. przepisów powinno służyć wyłącznie usunięciu nieprawidłowości wynikających ze ściśle określonych przepisów i nie może zmierzać do merytorycznej oceny przedstawionego wniosku (por. wyrok NSA z dnia 9 października 2018 r. sygn. akt I OSK 2695/18; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 6 lipca 2023 r., sygn. akt II SAB/Gl 74/23; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 14 września 2023 r., sygn. akt IV SAB/Po 60/23; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 12 lipca 2023 r., sygn. akt II SAB/Gd 69/23; wyroki WSA w Krakowie z dnia 28 lutego 2023 r., sygn. akt III SAB/Kr 104/22). Z przepisów u.ś.r. i k.p.a. w żaden sposób nie wynika, by złożenie oświadczenia wnioskodawcy co do zakresu czynności wykonywanych w ramach sprawowanej opieki nad matką (harmonogram opieki), stanowiło wymóg formalny wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, warunkujący nadanie takiemu wniosku biegu. W postępowaniach o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego harmonogram opieki ma jedynie takie znaczenie, że służy ustaleniu stanu faktycznego w zakresie istotnym dla merytorycznej oceny wniosku. Na on bowiem na celu ustalenie, czy zakres opieki sprawowanej przez wnioskodawcę koliduje z możliwością podjęcia przez niego zatrudnienia, a więc czy zachodzi bezpośredni związku przyczynowo-skutkowego między sprawowaniem opieki nad osobą niepełnosprawną, a brakiem aktywności zawodowej opiekuna (wnioskodawcy). Okoliczności te decydują natomiast o ocenie, czy wnioskodawca spełnia zasadniczą przesłanką uzyskania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, określoną w art. 17 ust. 1 u.ś.r. (w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2023 r. miarodajnym dla rozstrzygnięcia wniosku skarżącego, jako złożonego przed tą datą). Ocena ta jest elementem merytorycznej oceny wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego i niewątpliwie jest istotna z punktu widzenia kierunku rozstrzygnięcia, natomiast nie ma wpływu na możliwość prowadzenia postępowania we wskazanym wyżej przedmiocie. Tym samym obowiązek przedstawienia takiego dokumentu nie może być nakładany na podstawie art. 24a ust. 1 lub ust. 2 u.ś.r. Zaznaczyć należy, że organ słusznie w odpowiedzi na skargę dostrzegł podstawę do żądania od wnioskodawcy oświadczenia co do zakresu sprawowanej opieki w przepisie § 15 rozporządzenia. Przepis ten umożliwia bowiem organowi uzyskanie od wnioskodawcy stosownych wyjaśnień oraz informacji co do okoliczności mających wpływ na ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych, a więc istotnym dla merytorycznej ocen wniosku. Powyższa regulacja nie przewiduje jednak pozostawienia wniosku bez rozpoznania, jako konsekwencji nieprzedstawienia przez wnioskodawcę żądanych wyjaśnień lub informacji, ani też nie nawiązuje do art. 24a ust. 1 i 2 u.ś.r., które – jak już wskazano – mają zastosowanie wyłącznie do formalnych braków wniosku. W związku z powyższym przyjąć należy, że w rozpoznawanej sprawie brak przedłożenia przez skarżącego w wyznaczonym terminie oświadczenia o zakresie sprawowanej opieki nad matką, nie mógł być uznany za okoliczność, która czyniła niemożliwym merytoryczne rozpatrzenie wniosku skarżącego o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Tym samym organ błędnie uznał, że w sprawie wystąpiła okoliczność, która zwalniała go od obowiązku prowadzenia postępowania w sprawie i zakończenia tego postępowania wydaniem decyzji administracyjnej. Dodać trzeba, że nawet jeśli żądane od skarżącego oświadczenie zostało złożone po upływie terminu do dokonania tej czynności wyznaczonego w wezwaniu z dnia 18 grudnia 2023 r., to jednak skoro wpłynęło do organu przed podjęciem decyzji w sprawie, i tak winno zostać uwzględnione w ramach oceny spełnienia przez skarżącego przesłanki z art. 17 ust. 1 u.ś.r. Do odmiennego wniosku nie prowadzi okoliczność, iż tutejszy Sąd wyrokiem z dnia 11 marca 2025 r., sygn. akt II SA/Lu 39/25 oddalił skargę na postanowienie SKO utrzymujące w mocy postanowienie Wójta o odmowie przywrócenia skarżącemu ww. terminu. Jak słusznie bowiem zauważono w skardze, w wyroku tym podkreślono, iż: "Uznając za legalną odmowę przywrócenia terminu Sąd nie przesądził kwestii legalności samej czynności materialno-technicznej – pisma z dnia 18 stycznia 2024 r. Wójta Gminy Puchaczów, zawiadamiającego o pozostawieniu podania z dnia 11 grudnia 2023 r. o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego bez rozpatrzenia." Nadto tut. Sąd już w powyższym wyroku zwrócił uwagę, że: " (...) skarżący był wezwany do złożenia harmonogramu opieki nad niepełnosprawną matką, który to harmonogram nie stanowi formalnej części podania o przyznanie tego świadczenia. Ustawa o świadczeniach rodzinnych oraz kodeks postępowania administracyjnego nie przewidują, aby ten harmonogram stanowił element formalny wniosku o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Problem zakresu opieki sprawowanej przez skarżącego nad matką należy do zagadnień związanych z ustaleniem stanu faktycznego sprawy o prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, który następnie stanowi podstawę do merytorycznej oceny wniosku o świadczenie." Wskazując na powyższe, Sąd w cytowanym wyroku podkreślił jednocześnie, że: "Samo zagadnienie oceny zasadności pozostawienia podania bez rozpoznania przez organ znajduje się jednak poza zakresem orzekania w niniejszej sprawie." Wbrew zatem twierdzeniu organu wyrażonemu w odpowiedzi na skargę, ww. wyrok nie potwierdził prawidłowości działania organu w niniejszej sprawie w zakresie wezwania wnioskodawcy do złożenia harmonogramu opieki oraz pozostawienia wniosku bez rozpoznania z powodu niewykonania tego wezwania. Przeciwnie, Sąd wyraźnie zasygnalizował wadliwość dokonanego wezwania. Ocena prawna wyrażona w tym orzeczeniu nie przesądza też o pominięciu przedstawionego po wyznaczonym terminie dowodu (oświadczenia), w sytuacji, gdyby doszło do wydania w sprawie decyzji, lecz ogranicza się jedynie do akceptacji odmowy przywrócenia skarżącemu terminu do wykonania wezwania, jako uzasadnionej złożeniem wniosku o przywrócenie terminu po upływie siedmiodniowego terminu do dokonania tej czynności, określonego w art. 58 § 2 k.p.a. W przedstawionych wyżej okolicznościach niniejszej sprawy i ich uwarunkowaniach prawnych Sąd uznał zatem, że pozostawienie bez rozpatrzenia wniosku skarżącego doprowadziło organ do zarzuconej mu bezczynności, bowiem skutkowało bezzasadnym niezałatwieniem sprawy w drodze decyzji, w terminie, o którym mowa w art. 35 § 3 k.p.a. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia 11 grudnia 2023 r. w terminie miesiąca od dnia zwrotu akt sprawy po uprawomocnieniu się wyroku (pkt I. sentencji). Wyznaczony termin nawiązuje do terminu określonego w art. 35 § 3 k.p.a., który ma zastosowanie w postępowaniu o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. W świetle tego przepisu nie było natomiast podstaw do wyznaczenia organowi krótszego, tj. jedynie czternastodniowego terminu do rozpatrzenia wniosku, jak domagał się tego skarżący. Jednocześnie Sąd, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., w punkcie II sentencji wyroku stwierdził, że bezczynność organu w niniejszej sprawie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Wyjaśnić należy, że dla uznani rażącego naruszenia prawa, nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ terminów załatwienia sprawy, a konieczne jest również stwierdzenie, że bezczynność organu była pozbawiona jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia oraz bez żadnych wątpliwości w kontekście okoliczności danej sprawy można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por.m.in. wyroki NSA z dnia 21 czerwca 2012 r. sygn. akt I OSK 675/12 i z dnia 17 grudnia 2014 r. sygn. akt I OSK 2075/14). Takich okoliczności Sąd w sprawie się nie dopatrzył. Dla dokonanej przez Sąd oceny charakteru bezczynności organu znaczenie miał fakt, że u podstaw pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia legła błędna wykładnia art. 24a ust. 1 i 2 u.ś.r. Zawarte w punkcie III sentencji orzeczenie o zwrocie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, które w niniejszej sprawie ograniczają się do wynagrodzenia reprezentującego skarżącego pełnomocnika w wysokości 480 zł, znajduje uzasadnienie w art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1964 ze zm.). Powołane w uzasadnieniu niniejszego wyroku orzecznictwo sądowoadministracyjne dostępne jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem internetowym: https://orzeczenia.nsa.gov.pl.