II SAB/Lu 14/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. O. na bezczynność Wójta Gminy Wisznice w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: odrzucić skargę. M. O. (dalej także jako: skarżący) wniósł skargę na bezczynność Wójta Gminy Wisznice (dalej także jako: Wójt) w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w zakresie jego wniosku z 8 września 2025 r. W uzasadnieniu wskazał, że do dnia wniesienia skargi nie uzyskał odpowiedzi na powyższy wniosek. Skarga została wniesiona w następujących okolicznościach sprawy. Skarżący 8 września 2025 r. złożył wniosek do Wójta o udostępnienie informacji publicznej w zakresie: 1. "Czy na terenie gminy istnieją lub planowane jest utworzenie miejsc zakwaterowania dla imigrantów lub uchodźców w ramach mechanizmu relokacji? 2. Czy gmina bierze udział lub planuje udział w jakichkolwiek programach rządowych, samorządowych lub unijnych, które dotyczą integracji lub wsparcia dla imigrantów/uchodźców? 3. Czy gmina wprowadziła lub planuje wprowadzić dla imigrantów lub uchodźców jakiekolwiek zniżki, ulgi czy szczególne ułatwienia w dostępie do usług publicznych (np. komunikacji, kultury, opieki)? Skarżący wskazał, że prosi o udostępnienie informacji w formie elektronicznej na adres podany adres poczty elektronicznej. Wójt tego samego dnia (tj. 8 września 2025 r.) udostępnił informację publiczną, wskazując, że: 1. "Na terenie gminy Wisznice nie mamy i nie są planowane do utworzenia miejsca zakwaterowania dla imigrantów lub uchodźców w ramach mechanizmu relokacji. 2. Gmina Wisznice nie bierze udziału i nie planuje udziału w jakichkolwiek programach rządowych, samorządowych lub unijnych, które dotyczą integracji lub wsparcia dla imigrantów/uchodźców. 3. Gmina Wisznice nie wprowadziła i nie planuje wprowadzić dla imigrantów lub uchodźców jakiekolwiek zniżki, ulgi czy szczególne ułatwienia w dostępie do usług publicznych (np. komunikacji, kultury, opieki). Odpowiedź została skierowana na wskazany przez skarżącego adres poczty elektronicznej. W odpowiedzi na skargę Wójt wniósł o jej oddalenie, podnosząc, że odpowiedź na wniosek została skarżącemu udostępniona drogą elektroniczną w tym samym dniu, w którym złożył wniosek o dostęp do informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna z innych przyczyn na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej jako: p.p.s.a.). Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2022 r. poz. 902; dalej jako: u.d.i.p.) udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.). Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że Wójt w ustawowym terminie udostępnił informację publiczną w zakresie wskazanym we wniosku skarżącego. Wyczerpująco odpowiedział na wszystkie pytania, a odpowiedź skierował na adres poczty elektronicznej wskazanej przez skarżącego. Okoliczność, ze skarżący kwestionuje uzyskanie informacji publicznej nie ma doniosłego znaczenia, gdyż organ wyczerpująco wykazał, że odpowiedzi udzielił. W rozpoznawanej sprawie skarga do sądu została wniesiona po udzieleniu przez organ odpowiedzi na wniosek skarżącego z 8 września 2025 r., ponadto organ udostępnił informację z zachowaniem ustawowego terminu. Kwestią kluczową w rozpoznawanej sprawie jest ocena skutków wniesienia skargi na bezczynność w zakresie wniosku o udostępnienie informacji publicznej, po rozpatrzeniu tego wniosku przez organ. Problem dopuszczalności wniesienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania już po wydaniu aktu w postępowaniu, którego dotyczy skarga, był przedmiotem analizy w dwóch uchwałach Naczelnego Sądu Administracyjnego. W uchwale z 22 czerwca 2020 r. (II OPS 5/19), Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że: "Wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Z kolei w uchwale z 7 marca 2022 r. (II OPS 1/21), Naczelny Sąd Administracyjny wyraził następujące stanowisko: "Skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego wniesiona po jego ostatecznym zakończeniu, poprzedzona ponagleniem złożonym w jego toku, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi" Istota argumentacji w uzasadnieniach obydwu uchwał opiera się na podstawowej tezie, że wydanie aktu kończącego ostatecznie postępowanie administracyjne skutkuje ustaniem stanu bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jeżeli w dacie wniesienia skargi stan bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania ustał, brak jest przedmiotu sprawy sądowoadministracyjnej, co uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania i skutkuje odrzuceniem skargi. Przeniesienie stanowiska wyrażonego w powyższych uchwałach na grunt spraw dotyczących wniosków o udostępnienie informacji publicznej, jest jak najbardziej zasadne, aczkolwiek musi uwzględniać specyfikę spraw dotyczących informacji publicznej. Obydwie uchwały odnoszą się do postępowania administracyjnego ogólnego (jurysdykcyjnego), kończącego się wydaniem ostatecznej decyzji administracyjnej, względnie postanowienia kończącego postępowanie, ewentualnie rozstrzyganych w sposób milczący, jeśli wynika to z przepisów odrębnych. Specyfika spraw z zakresu informacji publicznej wyraża się w tym, że forma załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej różni się w zależności od sposobu załatwienia. Ustawodawca wskazał na formę prawnoprocesową decyzji administracyjnej wyłącznie w odniesieniu do dwóch przypadków: odmowy udostępnienia informacji publicznej albo umorzenia postępowania (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Decyzja wydawana jest jednak wyłącznie w przypadku, gdy wniosek dotyczy informacji publicznej, ale zachodzą podstawy do odmowy jej udostępnienia, względnie do umorzenia postępowania. Jeżeli natomiast wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma podstaw do wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia jedynie wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą lub że jej przepisy nie znajdują zastosowania ze względu na odmienne tryby dostępu. Zawiadomienie przybiera postać zwykłego pisma, mającego prawną formę czynności materialno-technicznej (w perspektywie doktrynalnych klasyfikacji prawnych form działania administracji publicznej). Pogląd ten jest ugruntowany w doktrynie i judykaturze (por. przykładowo: I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska [w:] I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, wyd. III, Warszawa 2016, art. 16, wer. el. SIP LEX; oraz wyroki NSA z 28 lipca 2021 r., III OSK 3943/21; z 16 lutego 2021 r., III OSK 2713/21; wyrok WSA w Lublinie z 26 kwietnia 2022 r., II SAB/Lu 181/22). Skarga na bezczynność skierowana jest przeciwko wadliwemu procedowaniu organu, w wyniku którego konkretna i indywidualna sprawa administracyjna nie jest załatwiona. Stan bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania przestaje w sensie prawnym istnieć wówczas, gdy organ administracji załatwi sprawę (zakończy postępowanie) we właściwej formie – również poprzez udostępnienie informacji publicznej w formie materialno-technicznej. Taka sytuacja stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu skargi (por. postanowienia NSA: z 13 października 2021 r., sygn. akt III OSK 3789/21, z 7 grudnia 2021 r., sygn. akt III OSK 7055/21, z 29 listopada 2022 r., sygn. III OSK 2507/22, z 5 listopada 2021 r., sygn. III OSK 6668/21; postanowienie WSA w Lublinie z 8 października 2024 r., sygn. akt II SAB/Lu 115/24; postanowienie WSA w Poznaniu z 4 grudnia 2025 r., sygn. akt IV SAB/Lu 190/25). Na marginesie należy zauważyć, że w związku z powyższym zróżnicowaniem form załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, w orzecznictwie ugruntowany jest też pogląd, że skarga do sądu na bezczynność w zakresie dostępu do informacji publicznej nie musi być poprzedzona ponagleniem. Stosownie do treści art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p., przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się jedynie do decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenia postępowania o udostępnienie informacji publicznej. Oznacza to, że przepisy Kodeksu nie mają zastosowania w zakresie pozostałych czynności podejmowanych przez organ na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej, w tym do czynności materialno-technicznych, a w związku z tym również do bezczynności w zakresie podjęcia takich czynności przez organ. W związku z tym skarga na bezczynność organu w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, w tym ponagleniem (art. 53 § 2b p.p.s.a.). Konieczna ostrożność w przenoszeniu stanowiska wyrażonego w przywołanych uchwałach na grunt spraw z zakresu dostępu do informacji publicznej wynika z potrzeby zapewnienia wnioskującemu o udostępnienie informacji publicznej drogi sądowej umożliwiającej kwestionowanie stanowiska organu odmawiającego uwzględnienia wniosku. W przypadku, gdy organ rozpoznał wniosek stosując formę decyzji administracyjnej, ochronę prawną wnioskodawcy zapewnia możliwość wniesienia skargi do sądu na tą decyzję administracyjną. Jeśli jednak organ zastosował formę czynności materialno-technicznej, negatywnie ustosunkowując się do wniosku (poprzez stwierdzenie, że żądanie nie dotyczy informacji publicznej lub dotyczy informacji, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach) środkiem ochrony prawnej wnioskodawcy jest skarga na bezczynność. Nie można zatem przyjmować, że załatwienie wniosku o udostępnienie informacji publicznej w formie czynności materialno-technicznej, przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego, zawsze wyłącza dopuszczalność merytorycznej oceny takiej skargi. Jednakże w rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie zachodzi. Po pierwsze organ odpowiedział na pytania skarżącego, czyli udostępnił informacje publiczną. Analizując zakres udostępnionych informacji w odpowiedzi na wniosek strony, nie sposób dostrzec, aby organ uchylił się od obowiązku udostępnienia informacji publicznej. Po drugie z akt sprawy jednoznacznie i wprost wynika, że skarżący wskazał we wniosku adres poczty elektronicznej, na który organ ma przesłać odpowiedź na wniosek. Wójt udostępnił informację publiczną poprzez przesłanie jej na wskazany w treści wniosku adres e-mail skarżącego. Okoliczność udostępniania informacji nie budzi zatem wątpliwości sądu. W tym miejscu należy podkreślić, że postępowanie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej ma charakter odformalizowany, a informacja została udostępniona w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.). Po trzecie skarżący nie kwestionuje, że informacja została udostępniona w sposób niepełny lub że organ nie udzielił odpowiedzi na wszystkie pytania. W tym zakresie należy podkreślić, że skuteczne postawienie zarzutu dotyczącego udzielenia niepełnych odpowiedzi na pytania postawione we wniosku o udostępnienie informacji publicznej wymaga precyzyjnego wskazania, które odpowiedzi są niejasne (niepełne) oraz w jakim zakresie organ powinien je uzupełnić (por. wyrok NSA z 20 stycznia 2025 r., sygn. akt III OSK 909/25). Wnioskodawca nie zakwestionował stanowiska organu co do istoty, nie istnieje zatem podstawa, aby sąd wypowiadał się merytorycznie co do prawidłowości stanowiska organu. Skarga do sądu administracyjnego została wniesiona po udzieleniu przez organ odpowiedzi na wniosek skarżącego z 8 września 2025 r., co nastąpiło tego samego dnia. Wobec ustania stanu bezczynności przed wniesieniem skargi, nie było przedmiotu, co do którego sąd mógłby się wypowiadać merytorycznie w wyroku. W tej sytuacji – w dacie wniesienia skargi nie istniał już przedmiot sprawy sądowoadministracyjnej, co musi skutkować odrzuceniem skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzucił skargę.