I SA/Ol 791/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zofia Skrzynecka po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2014 r. w Olsztynie na posiedzeniu niejawnym wniosku C.Ż. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]", Nr "[..]", w przedmiocie uchylenia decyzji dotychczasowej i odmowy przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2011 postanawia odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. WSA/post.1 - sentencja postanowienia. W dniu 16 września 2014 r. C.Ż. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w jednym piśmie dwie skargi na decyzje Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]": - Nr "[...]" w przedmiocie uchylenia decyzji dotychczasowej i odmowy przyznania płatności w ramach wsparcia bezpośredniego na rok 2011, - Nr "[...]" w przedmiocie uchylenia decyzji dotychczasowej i odmowy przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2011. Na mocy art. 57 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", Przewodniczący Wydziału I zarządził rozdzielenie skarg. Skarga na decyzję Nr "[...]" w przedmiocie uchylenia decyzji dotychczasowej i odmowy przyznania płatności w ramach wsparcia bezpośredniego na rok 2011 została zarejestrowana pod sygn. akt I SA/Ol 790/14. Natomiast skarga na decyzję Nr "[...]" w przedmiocie uchylenia decyzji dotychczasowej i odmowy przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2011 została zarejestrowana pod sygn. akt I SA/Ol 791/14. W dniu 23 października 2014 r. doręczono stronie skarżącej odpisy zarządzeń Przewodniczącego Wydziału I z dnia 21 października 2014 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisów sądowych od skarg w wysokości 200 zł w każdej z ww. spraw. W dniu 28 października 2014 r. strona uiściła na rachunek bankowy Sądu kwotę 200 zł, wskazując w tytule "OPŁATA WPISU". W związku z powyższym pismem z dnia 5 listopada 2014 r., które zostało doręczone stronie w dniu 6 listopada 2014 r., wezwano stronę do sprecyzowania, w której z ww. spraw został uiszczony wpis sądowy w kwocie 200 zł. W konsekwencji powyższego wezwania w dniu 6 listopada 2014 r. strona skarżąca uiściła wpis sądowy w kwocie 200 zł, wskazując w tytule wpłaty "WPIS SYG. AKT I SA/Ol 791/14". Następnie pismem z dnia 19 listopada 2014 r. wyjaśniła, że po otrzymaniu wezwania uiściła wpis sądowy w sprawie o sygn. akt I SA/Ol 790/14, natomiast termin do uiszczenia opłaty nie został dochowany w sprawie o sygn. akt I SA/Ol 791/14. Wskazując na swe przeświadczenie, że do dwóch spraw należy uiścić łącznie kwotę 200 zł, wniosła o uwzględnienie wpłaty po terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zawarty w piśmie z dnia 19 listopada 2014 r. wniosek strony skarżącej podlega rozpoznaniu jako wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Za przyjętą powyżej kwalifikacją pisma przemawia jego treść, jak również okoliczności sprawy, z których wynika, że strona dokonała wpłaty wpisu sądowego po terminie, przy czym uchybienie terminu do uiszczenia wpisu sądowego nie jest przez nią kwestionowane. Wreszcie na zasadność tej kwalifikacji wskazuje też argumentacja pisma odwołująca się do przyczyn uchybieniu terminu. Przyjęta przy tym kwalifikacja pisma jest dla strony korzystna w świetle aktualnego stadium postępowania sądowego i przewidzianych prawem skutków uchybienia terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie zaś do art. 87 § 2 tej ustawy, w piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto wniosek o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.) i jednocześnie z wniesieniem tego wniosku należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Jak wynika z treści przywołanych powyżej przepisów, przywrócenie terminu jest uwarunkowane łącznym spełnieniem wskazanych w nich przesłanek. Oceniając w pierwszej kolejności warunki formalne wniosku, należy stwierdzić, że wnioskodawczyni spełniła przesłankę wynikającą z art. 87 § 4 p.p.s.a., bowiem dokonała wpłaty należnego wpisu sądowego od skargi. Wątpliwości budzić mogło natomiast, czy skarżąca dochował siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.), gdyż nie określiła ona wprost we wniosku, w jakim dniu powzięła wiedzę o uchybieniu terminu. Z uwagi jednak na wskazaną we wniosku przeszkodę w zachowaniu terminu, polegającą na subiektywnym przeświadczeniu skarżącej, iż była ona zobowiązana do uiszczenia opłat w obu sprawach w łącznej wysokości 200 zł, należy stwierdzić brak możliwości dokonania jednoznacznej oceny co do zachowania przez wnioskodawczynię 7 – dniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. W takim zaś przypadku, zgodnie z poglądem wyrażonym w orzecznictwie sądowym, jeżeli nie jest możliwe jednoznaczne ustalenie, czy został zachowany termin, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a., sąd ma obowiązek wydać rozstrzygnięcie merytoryczne w przedmiocie uchybienia terminu na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. (p. postanowienie NSA z dnia 17 lipca 2009 r., sygn. akt I OZ 728/09, publ. Lex nr 552400). Rozważenia wymagało zatem, czy skarżąca uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do uiszczenia wpisu sądowego nastąpiło bez jej winy. W judykaturze i w literaturze prawniczej przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy (p. postanowienie NSA z dnia 23 marca 2011 r., sygn. akt II OZ 196/11, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Uprawdopodobnienie braku winy oznacza zatem wykazanie takich okoliczności, które mimo spełnienia obowiązku zachowania należytej staranności, uniemożliwiły wnioskującemu terminowe dokonanie czynności, gdyż były nie do przewidzenia lub nie do przezwyciężenia, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (J.P.Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 226). Zatem przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (p. postanowienie SN z dnia z dnia 6 października 1998 r., sygn. akt II CKN 8/98, Lex nr 50679). Ponadto w świetle orzecznictwa sądowego błędne przekonanie strony nie jest nadzwyczajną okolicznością przemawiającą za uwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu (p. postanowienie NSA z dnia 17 czerwca 2008 r., sygn. akt II OZ 597/08, Lex nr 493589). Również nieznajomość prawa nie jest okolicznością uzasadniającą przywrócenie terminu (por. wyrok NSA z dnia 6 listopada 1998 r., sygn. akt I SA/Łd 153/97, Lex nr 37127, postanowienie NSA z dnia 1 lutego 2005 r., sygn. akt FZ 713/04, Lex nr 302279). Ponadto przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadnia niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw (p. postanowienie NSA z dnia 2 marca 2012 r., sygn. akt II OZ 135/12, Lex nr 1121266). Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, uznać należy, że wnioskodawczyni nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej. Skarżąca wskazała, że uchybienie to nastąpiło ze względu na jej przeświadczenie co do tego, że była ona zobowiązana do uiszczenia w obu sprawach opłat w łącznej kwocie 200 zł. Z akt sprawy wynika jednak, że skarżącą wezwano do uiszczenia wpisów sądowych w sprawach o sygn. akt I SA/Ol 790/14 i I SA/Ol 791/14 odrębnymi do każdej z tych spraw zarządzeniami o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, wskazując w treści zarządzeń numery i przedmioty poszczególnych decyzji, które dodatkowo zaznaczono wytłuszczoną czcionką. Odpisy zarządzeń zostały przy tym nadane w odrębnych przesyłkach pocztowych. Ponadto doręczonymi wraz z odpisami zarządzeń pismami z dnia 22 października 2014 r. pouczono stronę m.in. o tym, że w dowodzie wpłaty należy powołać sygnaturę akt sprawy, zaś o zachowaniu terminu do uiszczenia opłaty decyduje data jej uiszczenia. W sytuacji zatem, gdy zawarte w pismach Sądu z dnia 22 października 2014 r. pouczenie o skutkach nieziszczenia wpisu sądowego było wyczerpujące i jasne, zaś treść zarządzeń o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego z dnia 21 października 2014 r. wyraźnie wskazywała na obowiązek uiszczenia opłaty w kwocie 200 zł w każdej ze spraw odrębnie, nie sposób uznać za okoliczność, której można przypisać charakter niedającej się przezwyciężyć przeszkody, powołanie się przez stronę na niewłaściwe zrozumienie pisma. Pozostawanie skarżącej w błędzie samo w sobie nie stanowi okoliczności świadczącej o braku winy w uchybieniu terminu, a wręcz przeciwnie wskazuje na brak należytej staranności we właściwym prowadzeniu swych spraw. Wskazać przy tym należy, że w sytuacji, gdy strona miała wątpliwości co do tego, czy w prawidłowy sposób zrozumiała treść zarządzeń i pouczenia, obiektywny miernik należytej staranności w prowadzeniu swych spraw, wymagał od niej by zwróciła się bezzwłocznie do Sądu o udzielenie stosownych wyjaśnień. Końcowo wyjaśnić wypada, że w związku z wyjaśnieniami strony złożonymi w piśmie z dnia 19 listopada 2014 r. Sąd przyjął, że dokonana w wyznaczonym terminie wpłata wpisu sądowego z dnia 28 października 2014 r. dotyczy sprawy o sygn. akt I SA/Ol 790/14, i umożliwia nadanie biegu tej sprawie. W tym stanie sprawy, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.